Mở đầu cuốn sách, nhà xuất bản khẳng định: “Di sản là ký ức thiêng liêng của nhân loại, là dòng chảy bền bỉ kết nối những lớp trầm tích quá khứ với nhịp sống hiện tại và khát vọng tương lai. Trong mỗi di sản, ta bắt gặp dấu vết của sự sáng tạo, trí tuệ và tâm hồn con người; bắt gặp cả sức mạnh của cộng đồng trong hành trình gìn giữ và bồi đắp những giá trị làm nên bản sắc của mỗi quốc gia - dân tộc. Bởi thế, di sản không chỉ là những công trình kiến trúc, lễ hội hay cảnh quan thiên nhiên, mà còn là phần hồn cốt thiêng liêng, là câu chuyện về ký ức và khát vọng phát triển bền vững...”.
Với 50 di sản tiêu biểu được UNESCO vinh danh, Việt Nam tự hào là một trong những quốc gia sở hữu kho tàng di sản văn hóa và thiên nhiên phong phú, đa dạng bậc nhất khu vực. Cuốn sách "Dấu ấn Việt Nam trên bản đồ di sản thế giới" không chỉ là một ấn phẩm được biên soạn công phu, mà còn là nhịp cầu đưa độc giả bước vào hành trình trải nghiệm, khám phá vẻ đẹp và chiều sâu văn hóa của đất nước Việt Nam.
Không chỉ dừng lại ở việc cung cấp thông tin, cuốn sách còn khơi gợi cảm hứng khám phá, dẫn dắt độc giả đến với những miền đất giàu trầm tích lịch sử, chiêm ngưỡng những công trình kiến trúc độc đáo, những câu chuyện ẩn sau các làn điệu, nghi lễ, tập quán đã trở thành một phần hồn cốt của dân tộc. Mỗi trang sách mở ra là một trải nghiệm văn hóa giàu cảm xúc, nơi những giá trị tinh thần và vật chất đã được kết tinh qua hàng nghìn năm lịch sử. Mỗi di sản được giới thiệu là một lát cắt sinh động, minh chứng về sức sống mãnh liệt của văn hóa Việt Nam trong dòng chảy văn minh nhân loại. Tất cả cùng khẳng định một chân lý: Văn hóa Việt Nam không chỉ tồn tại mà còn luôn vận động, thích nghi và tỏa sáng rực rỡ trước những biến động của lịch sử. Mỗi di sản vì thế trở thành một “địa chỉ đỏ” về lòng tự hào dân tộc, là sợi dây kết nối các thế hệ người Việt với nguồn cội của mình.
"Dấu ấn Việt Nam trên bản đồ di sản thế giới" đã khắc họa thành công hình ảnh một đất nước Việt Nam giàu bản sắc văn hóa, thân thiện và chủ động hội nhập, đồng thời gợi mở cách tiếp cận di sản như một nguồn lực đặc biệt - một dạng “sức mạnh mềm” góp phần nâng cao vị thế quốc gia. Cuốn sách không chỉ dành cho các nhà nghiên cứu, nhà quản lý mà còn phù hợp với mọi độc giả yêu mến đất nước, con người Việt Nam, cũng như bạn bè quốc tế mong muốn hiểu sâu hơn về nền văn hóa lâu đời nhưng luôn giàu sức sống.
Với mong muốn đem đến cho độc giả bức tranh tổng thể về những giá trị tiêu biểu đại diện cho sức sống trường tồn của văn hóa Việt Nam, "Dấu ấn Việt Nam trên bản đồ di sản thế giới" không chỉ cung cấp thông tin, tư liệu một cách hệ thống về quá trình bảo tồn, phát huy giá trị di sản ở Việt Nam, mà còn còn khơi gợi cảm hứng khám phá từng vùng đất, lắng nghe từng câu chuyện, chiêm ngưỡng những giá trị tinh thần và vật chất đã được kết tinh qua hàng nghìn năm lịch sử; đem lại trải nghiệm văn hóa đầy cảm xúc.
Bên cạnh đó, cuốn sách còn làm sáng rõ quá trình bảo tồn, gìn giữ và phát huy các giá trị di sản của Việt Nam, góp phần nâng cao nhận thức xã hội, củng cố tình yêu quê hương, đất nước, hun đúc niềm tự hào dân tộc và tạo sự đồng thuận trong cộng đồng đối với công cuộc bảo tồn di sản.
Đặc biệt, trong bối cảnh hiện nay, khi di sản đóng vai trò ngày càng quan trọng như một dạng “sức mạnh mềm”, giúp nâng cao vị thế quốc gia, thúc đẩy giao lưu văn hóa và mở rộng quan hệ hợp tác quốc tế, cuốn sách góp phần quan trọng trong việc quảng bá hình ảnh đất nước, con người Việt Nam giàu bản sắc văn hóa, thân thiện; một Việt Nam trân trọng quá khứ, kiến tạo hiện tại và hướng tới tương lai.
Với cách tiếp cận toàn diện và hệ thống, "Dấu ấn Việt Nam trên bản đồ di sản thế giới" đã khắc họa rõ nét bức tranh toàn cảnh về 50 di sản tiêu biểu của Việt Nam được UNESCO vinh danh, phản ánh sinh động sự phong phú, đa dạng và chiều sâu giá trị của kho tàng di sản quốc gia. Mỗi di sản, dù là công trình kiến trúc, cảnh quan thiên nhiên hay hình thức sinh hoạt văn hóa truyền thống, đều mang trong mình câu chuyện của thời gian, dấu ấn sáng tạo và tinh thần bền bỉ của nhiều thế hệ người Việt Nam.
Các di sản được sắp xếp theo trình tự thời gian được UNESCO vinh danh, phân chia thành 5 phần, với dung lượng 332 trang được thiết kế hiện đại, hình ảnh chọn lọc công phu, ấn tượng.
Phần I giới thiệu 9 di sản văn hóa và thiên nhiên thế giới, gồm: Quần thể di tích Cố đô Huế, Vịnh Hạ Long, Đô thị cổ Hội An, Thánh địa Mỹ Sơn, Vườn quốc gia Phong Nha - Kẻ Bàng, Khu trung tâm Hoàng thành Thăng Long, Thành Nhà Hồ, Quần thể danh thắng Tràng An, cùng Quần thể di tích và danh thắng Yên Tử - Vĩnh Nghiêm - Côn Sơn, Kiếp Bạc.
Phần II giới thiệu 16 di sản văn hóa phi vật thể, tiêu biểu như: Nhã nhạc Cung đình Huế, Không gian văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên, Hát ca trù, Tín ngưỡng thờ cúng Hùng Vương, Thực hành Tín ngưỡng thờ Mẫu Tam phủ, Nghệ thuật làm gốm của người Chăm…
Phần III giới thiệu 10 di sản tư liệu thuộc Chương trình Ký ức thế giới, gồm các mộc bản, châu bản, bia ký, văn bản và bản đồ quý hiếm, phản ánh chiều sâu trí tuệ, truyền thống hiếu học, cũng như lịch sử quản trị quốc gia của dân tộc Việt Nam.
Phần IV đưa người đọc đến với 11 khu dự trữ sinh quyển thế giới, như: khu dự trữ sinh quyển rừng ngập mặn Cần Giờ, khu dự trữ sinh quyển Quần đảo Cát Bà, khu dự trữ sinh quyển thế giới Cù Lao Chàm - Hội An, khu dự trữ sinh quyển thế giới Lang Biang… qua đó làm nổi bật sự đa dạng sinh học và mối quan hệ hài hòa giữa con người với tự nhiên.
Phần V giới thiệu 4 công viên địa chất toàn cầu: Công viên địa chất cao nguyên đá Đồng Văn, Công viên địa chất non nước Cao Bằng, Công viên địa chất Lạng Sơn, Công viên địa chất Đắk Nông, góp phần khẳng định giá trị địa chất - cảnh quan đặc sắc của Việt Nam trong tiến trình phát triển bền vững..
Không chỉ chú trọng nội dung, cuốn sách còn gây ấn tượng bởi hình thức trình bày hiện đại, sáng tạo, bố cục khoa học, hệ thống hình ảnh về các di sản được tuyển chọn công phu, giúp bạn đọc có cảm giác như đang trực tiếp chiêm ngưỡng và trải nghiệm các không gian di sản trải dài khắp mọi miền đất nước.
Trong Lời giới thiệu, PGS.TS. Vũ Trọng Lâm nhấn mạnh rằng: “Việc nhiều di sản của Việt Nam được UNESCO công nhận và vinh danh không chỉ là niềm tự hào chung của quốc gia, mà còn khẳng định đường lối đúng đắn của Đảng và Nhà nước ta trong việc bảo tồn, phát huy các giá trị văn hóa gắn với mục tiêu phát triển bền vững của đất nước”. Chính vì vậy, vượt ra khỏi phạm vi là một ấn phẩm giới thiệu di sản, cuốn sách "Dấu ấn Việt Nam trên bản đồ di sản thế giới" góp phần nâng cao nhận thức xã hội, củng cố tình yêu quê hương, đất nước, hun đúc niềm tự hào dân tộc và tạo sự đồng thuận, lan tỏa trách nhiệm bảo tồn, phát huy các giá trị văn hóa Việt Nam trong thời kỳ hội nhập quốc tế.