Mỗi dịp tham gia trình diễn tại các chương trình, sự kiện văn hóa, lễ hội ở các tỉnh, thành phố trong nước đều là cơ hội để các nghệ nhân, diễn viên quần chúng ở Mường Lò tự hào giới thiệu, lan tỏa vẻ đẹp của điệu xòe nói riêng và bản sắc văn hóa vùng Mường Lò nói chung đến bạn bè ngoài tỉnh.
0:00 / 0:00
0:00
Tỉnh Bắc Ninh vừa tổ chức Festival “Về miền di sản 2026” - sự kiện gắn liền với dấu mốc quan trọng khi Nghề làm tranh dân gian Đông Hồ được UNESCO ghi danh. Một trong các hoạt động tại Festival là trình diễn các di sản văn hóa phi vật thể được UNESCO ghi danh với sự tham gia của 5 đoàn nghệ thuật đến từ các tỉnh, thành phố trong cả nước vào ngày 28/3 tại Trung tâm Văn hóa - Triển lãm tỉnh Bắc Ninh. Lào Cai là một trong những đoàn nghệ thuật được mời tham gia trình diễn nhân sự kiện này.
Trong không gian đậm đặc sắc màu di sản ấy, đoàn nghệ thuật quần chúng tỉnh Lào Cai với gần 30 diễn viên đến từ phường Nghĩa Lộ và phường Trung Tâm đã mang đến “hơi thở” rất riêng của vùng đất Mường Lò. Không chỉ là những tiết mục biểu diễn, các diễn viên quần chúng của đoàn đã mang đến Festival niềm tự hào sâu sắc về di sản văn hóa của dân tộc mình. Dưới ánh đèn sân khấu, những vòng xòe mềm mại, uyển chuyển như thông điệp văn hóa giàu bản sắc về đời sống văn hóa cộng đồng của người Thái. Không cần lời thuyết minh dài dòng, từng nhịp xòe của các diễn viên đã kể câu chuyện về tình đoàn kết, về niềm vui sum vầy và khát vọng cuộc sống của người Thái Mường Lò.
Chị Lò Thị Khẹn, bản Tông Pọng, phường Nghĩa Lộ, thành viên trong đoàn bày tỏ: Chúng tôi muốn mang đến và lan tỏa hồn cốt của điệu xòe cổ người Thái Mường Lò, để mọi người có thể cảm nhận rằng xòe Thái không chỉ là điệu múa, mà còn là linh hồn của đời sống cộng đồng. Mỗi vòng xòe là một vòng kết nối, gắn kết con người với con người, với bản làng và với cội nguồn văn hóa.
Cũng là thành viên trong đoàn, cô gái trẻ Đinh Thị Huyền, tổ dân phố Năm Hăn, phường Trung Tâm không giấu được niềm xúc động khi được góp mặt trong những vòng xòe tại đất Kinh Bắc: “Được đứng trên sân khấu ở tỉnh bạn, em cảm thấy rất tự hào. Em muốn gửi tới khán giả thông điệp rằng từ Mường Lò, điệu xòe cổ vẫn đang được gìn giữ và lan tỏa mạnh mẽ trong đời sống hôm nay”.
Cùng với xòe Thái, đoàn còn mang đến những tiết mục đậm đà bản sắc như bài hát “Hặc panh bản mường tay” (Yêu thương bản Thái), cùng các điệu múa “Lung linh sắc ban”, “Sắc Piêu”. Mỗi tiết mục là một mảnh ghép, góp phần khắc họa vẻ đẹp tâm hồn, tình yêu quê hương và sự tinh tế trong đời sống văn hóa của người Thái Mường Lò.
Hiểu rõ việc tham gia Festival Bắc Ninh 2026 không chỉ là nhiệm vụ văn hóa mà còn là cơ hội để quảng bá rộng rãi giá trị di sản xòe Thái, vì thế mỗi diễn viên trong đoàn đều ý thức rằng, mỗi bước chân của mình trên sân khấu không chỉ đại diện cho cá nhân, mà còn là hình ảnh của cả vùng đất Mường Lò, của bản sắc văn hóa dân tộc Thái tỉnh Lào Cai. Bởi vậy, trước ngày đến với Bắc Ninh, các diễn viên đã tích cực tập luyện dưới sự hướng dẫn của cán bộ Trung tâm Văn hóa và Điện ảnh tỉnh Lào Cai. Từng động tác, từng đội hình đều được trau chuốt kỹ lưỡng để đảm bảo mang đến phần trình diễn trọn vẹn nhất.
Không chỉ tại Festival Bắc Ninh, những chuyến đi biểu diễn, giao lưu tại các tỉnh, thành phố trong cả nước đã và đang trở thành “cầu nối” để xòe Thái Mường Lò lan tỏa rộng rãi hơn. Ở mỗi nơi đặt chân đến, các nghệ nhân, diễn viên quần chúng không chỉ biểu diễn, mà còn kể câu chuyện về văn hóa, con người, vùng đất nơi mình sinh ra. Với chị Lò Thị Khẹn - người đã có hơn 30 năm gắn bó với các hoạt động văn nghệ quần chúng, mỗi chuyến đi biểu diễn ở ngoài tỉnh đều là một lần tự hào.
Tôi đã theo đoàn đi biểu diễn ở nhiều nơi như Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh, Quảng Ninh, Thái Nguyên, Sơn La… Lần nào cũng vậy, khi được giới thiệu xòe Thái với khán giả ở các tỉnh bạn, tôi thấy rất vui và tự hào. Nhiều người hỏi về ý nghĩa các điệu xòe, tôi lại có cơ hội kể thêm cho họ nghe về văn hóa của dân tộc mình - chị Khẹn chia sẻ.
Với những người trẻ như em Hà Lan Anh, tổ dân phố Sang Hán, phường Trung Tâm, ý thức về việc quảng bá và lan tỏa xòe Thái không chỉ dừng lại ở niềm tự hào mà đã trở thành trách nhiệm rõ ràng trong mỗi lần tham gia biểu diễn ở tỉnh bạn. “Thế hệ trẻ chúng em luôn ý thức phải tiếp nối và gìn giữ di sản của cha ông. Khi được biểu diễn ở tỉnh bạn, em cảm nhận rõ hơn trách nhiệm của mình. Em mong rằng qua mỗi lần biểu diễn, xòe Thái sẽ đến gần hơn với mọi người, nhất là các bạn trẻ”. Những niềm tự hào, sự nhiệt huyết ấy đã chạm đến trái tim của khán giả. Nhiều người sau khi thưởng thức đã không ngần ngại bước vào vòng xòe, hòa mình vào nhịp xòe. Khoảnh khắc ấy, khoảng cách địa lý dường như bị xóa nhòa, chỉ còn lại sự kết nối của những tâm hồn yêu văn hóa.
Với những nghệ nhân, diễn viên quần chúng ở Mường Lò, mỗi chuyến đi mang theo điệu xòe Thái không chỉ là một lần biểu diễn, mà còn là cơ hội quý để lan tỏa và khẳng định sức sống của một di sản. Những vòng xòe từ Mường Lò mở ra những vòng kết nối mới, để xòe Thái không chỉ hiện hữu trong đời sống cộng đồng nơi quê nhà, mà còn tỏa sáng, chạm tới trái tim bạn bè khắp mọi miền đất nước.
Được xây dựng và triển khai từ tháng 6/2026, mô hình “Dòng họ Khầm thôn Múc, xã Bảo Thắng không ma túy” đang lan toả tinh thần đoàn kết, trách nhiệm trong cộng đồng dân cư, lấy gia đình, dòng họ làm “pháo đài” phòng, chống ma túy ở xã Bảo Thắng.
Hướng về Đại hội đại biểu Phụ nữ toàn quốc lần thứ XIV, nhiệm kỳ 2026 - 2031, các cấp Hội Liên hiệp Phụ nữ (LHPN) tỉnh đã thực hiện nhiều phong trào thi đua sôi nổi, triển khai các công trình, phần việc thiết thực trên nhiều lĩnh vực, thể hiện tinh thần trách nhiệm, đoàn kết và khát vọng cống hiến của phụ nữ Lào Cai trước ngày hội lớn của phụ nữ cả nước.
Giữa những triền đồi được phủ bởi màu xanh của quế hiện hữu những nếp nhà khang trang, đường bê tông trải dài tới từng ngõ xóm. thôn Hùng Thịnh, xã Cát Thịnh hôm nay với diện mạo của vùng đất đang đổi thay, tràn đầy sức sống. Câu chuyện về Hùng Thịnh sẽ còn được viết tiếp bằng chính bàn tay lao động cần cù và tình yêu của những người bám đất, bám rừng dựng xây quê hương mới.
Thay vì sử dụng những phương tiện di chuyển quen thuộc như máy bay, tàu hỏa, xe khách… dịp gần đây, nhiều người lựa chọn Road trip - phượt bằng xe tự lái trong chuyến du lịch của gia đình. Ưu điểm của Road trip là sự linh hoạt và tính riêng tư trong mỗi hành trình, giúp các thành viên trong gia đình có điều kiện gắn kết nhau hơn.
Hưởng ứng Ngày Quốc tế Đa dạng sinh học (22/5) với chủ đề “Hành động của địa phương cho hiệu quả toàn cầu”, nhiều địa phương trong tỉnh đẩy mạnh các hoạt động bảo vệ động vật hoang dã, góp phần nâng cao nhận thức cộng đồng về bảo tồn đa dạng sinh học và gìn giữ hệ sinh thái tự nhiên.
Trong xu hướng phát triển nông nghiệp xanh và thích ứng với biến đổi khí hậu, mô hình sản xuất “lúa xanh” đang từng bước “bén rễ” và khẳng định hiệu quả vượt trội tại xã Hưng Khánh. Từ nền tảng của một dự án hỗ trợ kỹ thuật, đến nay, phương thức canh tác giảm phát thải trong trồng lúa vẫn đang được người dân duy trì.
Nơi vùng quê núi heo hút, nghèo khó, anh Vũ Mạnh Cường đã nỗ lực, kiên trì gây dựng một khu du lịch cộng đồng không chỉ bằng sức lao động, mà bằng cả tình yêu dành cho quê hương. Để hôm nay, “Du lịch Suối khoáng nóng Cường Hải - Trạm Tấu” của Hợp tác xã Cường Hải (xã Hạnh Phúc) do anh Cường làm chủ trở thành 1 trong 50 sản phẩm vừa được vinh danh tại giải thưởng “Mai An Tiêm” năm 2026.
Từ công việc quen thuộc trên đồi nương, chị Bàn Thị Dào - dân tộc Dao, ở thôn Mỏ, xã Thượng Bằng La đã nỗ lực học hỏi để tham gia phát triển hợp tác xã về dược liệu trên địa bàn, góp phần phát triển kinh tế tại địa phương.
Ở vùng Mường Lò, bên cạnh những homestay của người Thái, còn có homestay của người Mường với những nét văn hóa đặc sắc, góp phần làm đa dạng sự lựa chọn và trải nghiệm của du khách khi đến với Mường Lò.
Thực hiện sắp xếp đơn vị sự nghiệp giáo dục trên địa bàn phường, UBND phường Nghĩa Lộ đã sáp nhập và thành lập mới các nhà trường theo hướng chuyên biệt hóa cấp học, bắt đầu từ ngày 15/01/2026.
Trong những ngày mùa tất bật, ở nhiều chi hội phụ nữ, khi có hội viên hoặc người thân hội viên không may ốm đau, phải nằm viện dài ngày, chị em đã chủ động cùng nhau ra đồng cấy, gặt giúp để ruộng đồng kịp thời vụ.
Mỗi độ xuân về, khi không khí lễ hội lan tỏa khắp các bản làng, vùng Mường Lò lại trở nên rộn ràng với nhiều hoạt động văn hóa, thể thao mang đậm bản sắc truyền thống. Trong đó, các trò chơi dân gian và môn thể thao truyền thống trở thành điểm nhấn, thu hút đông đảo người dân, du khách tham gia trải nghiệm.
Giữa nhịp sống hiện đại, chiếc khăn thổ cẩm truyền thống của đồng bào dân tộc Thái ở vùng Mường Lò vẫn giữ cho mình vị trí riêng. Không chỉ là để làm đẹp, chiếc khăn còn là biểu tượng văn hóa, là “sợi dây” gắn kết truyền thống với hiện tại, là niềm tự hào được nâng niu qua nhiều thế hệ của người Thái vùng Mường Lò.
Chuyện những cô giáo cắm bản có lẽ không còn mới, nhưng đó vẫn là câu chuyện có thể kể mãi. Bởi với những ai chưa từng đặt chân tới những vùng núi cao heo hút ấy, mọi hình dung đều chỉ mơ hồ; còn với những người đã một lần lên bản, cảm xúc đọng lại thường gói gọn trong hai chữ: nể phục. Cô giáo Cầm Thị Nho ở điểm trường mầm non thôn Tà Chơ - một trong những thôn xa xôi, khó khăn bậc nhất của xã Phình Hồ là một trong những người như thế.
Những ngày đầu năm 2026, trong không khí hân hoan của cả nước hướng về Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng, trên địa bàn tỉnh Lào Cai đã và đang diễn ra nhiều công trình, phần việc, hoạt động cụ thể, thiết thực...
Trong môi trường học đường, có những tổn thương âm ỉ bắt đầu từ một câu trêu đùa quá lời, một lời chê trước đám đông, một biệt danh bị gọi đi gọi lại như trò vui… rồi lớn dần thành miệt thị. Khi mạng xã hội len sâu vào đời sống học đường, càng dễ lan truyền: tin đồn, bình luận, tin nhắn trong các nhóm chat có thể đẩy một học sinh ra ngoài và bị cô lập ngay giữa tập thể.
Không cần sân khấu rực ánh đèn, cũng chẳng cần micro hay những bộ quân phục chỉnh tề, những cựu chiến binh của mảnh đất Lào Cai vẫn lặng lẽ kể chuyện lịch sử bằng chính ký ức của mình. Những câu chuyện được kể bằng giọng nói đã nhuốm màu thời gian, bằng đôi mắt từng đi qua bom đạn và bằng trái tim chưa bao giờ thôi thổn thức vì Tổ quốc. Họ đang ngày ngày truyền lại cho thế hệ hôm nay những lát cắt chân thực, sống động và đầy tự hào về một thời máu lửa mà anh dũng của dân tộc.
Festival sông Hồng năm 2025 đã khép lại, nhưng để lại nhiều dấu ấn đậm nét về các sự kiện văn hóa sôi động, trong đó, nổi bật là không gian văn hóa các dân tộc Lào Cai - trở thành điểm nhấn thu hút du khách.
