Hơn một năm về trước, Trung tâm thương mại (TTTM) Hải Dương đột ngột bốc cháy gây thiệt hại khoảng 400 tỷ đồng, đẩy nhiều hộ kinh doanh vào cảnh nợ nần chồng chất… Sau khi vụ việc xảy ra, một số đối tượng có liên quan đã tạo dựng chứng cứ giả, nhằm đánh lạc hướng điều tra của cơ quan Công an. Song với tinh thần trách nhiệm cao trong công việc, Công an tỉnh Hải Dương đã làm sáng tỏ nguyên nhân vụ cháy sau hơn một năm tích cực điều tra.
Để phục vụ công tác điều tra, làm rõ nguyên nhân cháy, Đại tá Cao Ngọc Lan, Phó Giám đốc Công an tỉnh đã chỉ đạo Phòng PC45, PC54 và cơ quan CSĐT Công an TP Hải Dương thành lập Hội đồng khám nghiệm, mời chuyên gia cháy, nổ của Viện Khoa học hình sự - Bộ Công an với sự chứng kiến của Viện Kiểm sát nhân dân tỉnh, Viện Kiểm sát nhân dân TP Hải Dương và sự chứng kiến của chính quyền TP Hải Dương, Ban quản lý Dự án tiến hành khám nghiệm hiện trường. Quá trình khám nghiệm phải tiến hành thành 3 giai đoạn, do ngôi nhà có dấu hiệu rạn nứt, sụt lún nguy cơ sập đổ, không an toàn cho lực lượng khám nghiệm…
Các đối tượng Tài, Tĩnh và Quân.
Song với tinh thần trách nhiệm cao, Thượng tá Mai Thế Oanh, Phó trưởng Phòng PC45 và các cán bộ Phòng PC45 đã tỉ mỉ xác minh, làm rõ được trách nhiệm của các đối tượng có liên quan: Trung tâm thương mại TP Hải Dương được xây dựng năm 1998 theo Quyết định số 833/QĐ-UB ngày 19/4/1996 của UBND tỉnh Hải Dương, tổng diện tích mặt sàn 18.177m2, công trình gồm ba tầng và một tum, hoàn thành năm 2000 và đưa vào hoạt động năm 2001, có khoảng 530 hộ kinh doanh với nhiều mặt hàng. Ban quản lý chợ và Trung tâm thương mại TP Hải Dương được thành lập theo Quyết định số 5904/2002/QĐ-UB, ngày 13/12/2002 của UBND tỉnh Hải Dương là đơn vị sự nghiệp trực thuộc UBND TP Hải Dương, hoạt động theo Nghị định số 43/2006/NĐ-CP ngày 25/4/2006 của Chính phủ quy định quyền tự chủ, tự chịu trách nhiệm về thực hiện nhiệm vụ, tổ chức bộ máy, biên chế và tài chính đối với đơn vị sự nghiệp công lập. Cơ cấu tổ chức gồm: Trưởng ban và hai Phó trưởng ban giúp việc cho Trưởng ban, có 3 phòng chuyên môn, có 2 tổ trực thuộc là tổ trông giữ xe và tổ bảo vệ đêm. Tổ điện nước và sửa chữa (gọi tắt là tổ điện) trực thuộc Phòng Kế hoạch - Nghiệp vụ và Khai thác có 3 người, do ông Trịnh Viết Lỉnh làm tổ trưởng, anh Đoàn Văn Sỹ và anh Đỗ Hồng Quân là nhân viên, được Ban quản lý Trung tâm thương mại TP Hải Dương giao nhiệm vụ đóng ngắt hệ thống điện kinh doanh tại tầng 1,2 và 3 đúng thời gian qui định, đảm bảo an toàn.
Tổ bảo vệ đêm tại Trung tâm thương mại TP Hải Dương thực hiện chức năng, nhiệm vụ bảo vệ TTTM từ 18h ngày hôm trước đến 6h ngày hôm sau, mỗi ca trực theo qui định phải có đủ 6 người trực, chia làm 2 tổ, mỗi tổ 3 người trực, 15 phút phải đi tuần tra một lần, hai người tuần tra phía ngoài, còn một người tuần tra bên trong TTTM, sau đó nghỉ 15 phút rồi lại tiếp tục đi tuần, các tổ luân phiên nhau trực và nghỉ tại Trung tâm thương mại.
Ngày 14/9/2013, Đỗ Hồng Quân được giao nhiệm vụ trực đóng, ngắt hệ thống điện kinh doanh tại TTTM. Khoảng 7h, Quân đến Trung tâm thương mại và đóng điện cung cấp cho các hộ kinh doanh tại TTTM, sau đó Quân không trực mà đi làm thuê tại nhà số 337 đường Ngô Quyền, TP Hải Dương cùng với Bùi Đức Dũng là em họ… Quá trình thực hiện nhiệm vụ, Quân không kiểm tra việc khóa cầu dao điện kinh doanh tại tầng 1 nên không phát hiện được việc khóa cần gạt cầu dao vẫn có thể đóng điện được dẫn đến chập mạch hệ thống dây dẫn điện trong ki ốt số 28 của chị Huệ làm cháy TTTM Hải Dương gây hậu quả đặc biệt nghiêm trọng. Sau khi xảy ra cháy đến khoảng 4h ngày 15/9/2013, Quân được anh Huy là hàng xóm điện báo cháy TTTM rồi Quân cùng anh Huy ra TTTM. Sau khi làm việc với cơ quan điều tra, Quân đã nhờ ông Lỉnh, Sỹ, bà Nhũ là mẹ và Thu là vợ Quân đến nhà và ra vị trí các hộ tư thương tập trung tại cổng UBND tỉnh để gặp và nhờ một số hộ kinh doanh tại TTTM ký xác nhận là buổi tối ngày 14/9/2013, hệ thống điện kinh doanh tại TTTM đã ngắt điện.
Ca trực bảo vệ đêm từ 18h ngày 14/9/2013 đến 6h ngày 15/9/2013 gồm các anh Nguyễn Văn Tĩnh, sinh năm 1968 là tổ trưởng; Phạm Văn Ngoạn, sinh năm 1962 là tổ phó; Phạm Xuân Trường, sinh năm 1964; Thân Văn Uyển, sinh năm 1961; Nguyễn Văn Tài, sinh năm 1979; Lê Quốc Huy, sinh năm 1981, là tổ viên thuộc tổ bảo vệ trực đêm, song do anh Huy có việc gia đình nên đã gọi điện xin anh Tĩnh cho nghỉ và nhờ anh Uyển trực thay và đã được anh Tĩnh đồng ý… Từ khi nhận ca trực, anh Ngoạn và anh Tài vẫn tiếp tục ngồi đánh bài cùng anh Hải và anh Quý (là người có kiốt tại TTTM) không đi tuần lần nào, không làm nhiệm vụ canh gác. Đến khoảng gần 3h ngày 15/9/2013, khi có tiếng động loẹt xoẹt bất thường, điện áp sụt giảm làm bóng đèn điện tối đi rồi sáng lại ngay, anh Tài, Ngoạn cầm đèn pin đi kiểm tra khoảng 5 phút, không phát hiện được gì nghi vấn rồi tiếp tục ngồi đánh bài (anh Tài và anh Ngoạn không đi kiểm tra đến khu vực gian hàng nhà chị Huệ). Cả nhóm tiếp tục đánh bài đến 3h15 thì vợ anh Quý điện thoại hỏi và gọi anh Quý về, khi anh Quý nghe điện thoại thì anh Ngoạn ngẩng mặt lên, anh Quý và anh Ngoạn phát hiện có ánh sáng, khói bốc lên ở phía cuối TTTM thì hô cháy. Anh Tài chạy về phía cuối và phát hiện thấy cháy tại tại ki ốt 28 lô G tầng 1, là gian hàng của chị Nguyễn Thị Huệ, SN 1964, ở 40 phố Thống Nhất, kinh doanh hàng vải may mặc. Khi đó, ngọn lửa đã bốc cháy phía trong cao khoảng 1m, khói từ trong gian hàng đã bốc ra ngoài và bốc cao hơn nóc ki ốt (nóc ki ốt cao 3m). Anh Ngoạn gọi anh Trường và anh Tĩnh thức dậy và cùng chạy đến khu vực cháy để cùng mọi người dập lửa, anh Quý nhờ anh Trường mở cửa để anh Quý và anh Hải đi về. Khi anh Tĩnh cầm vòi nước đến trước cửa ki ốt số 28 (khoảng 3 phút sau khi anh Tài chạy đến đầu tiên) thì ngọn lửa trong gian hàng đã bốc cháy cao bằng cửa xếp sắt của gian hàng (cửa xếp sắt cao khoảng 2,5m)... Hậu quả thiệt hại tài sản của các hộ tư thương khoảng 400 tỷ đồng.
Trao đổi với chúng tôi chiều 14/10, Thượng tá Mai Thế Oanh cho biết: Nguyên nhân cháy TTTM là do sự cố chập mạch điện xảy ra trên hệ thống dây dẫn điện bên trong ki ốt bán vải số 28. Hệ thống dây dẫn điện của ki ốt số 28 nói trên được lắp đặt trong ống gen nhựa là vật dễ cháy, khi xảy ra chập mạch điện của dây dẫn điện thì sẽ tạo ra tia lửa hồ quang gây cháy vỏ cách điện của dây dẫn và ống gen tạo tàn lửa, tàn lửa rơi xuống gây cháy hàng hóa bên trong ki ốt. Hiện vụ án đang tiếp tục điều tra, làm rõ.
