LCĐT - Vài năm trở lại đây, lĩnh vực chế biến lâm sản đã có nhiều đóng góp đối với sự phát triển kinh tế - xã hội của huyện Bảo Thắng, góp phần giải quyết việc làm cho nhiều lao động địa phương. Tuy nhiên, sự chủ quan, thiếu kiến thức của các chủ xưởng và người lao động chính là nguy cơ tiềm ẩn gây mất an toàn lao động.
![]() |
| Sự chủ quan tiềm ẩn nguy cơ gây mất an toàn cho người lao động. |
Theo thống kê của Phòng Lao động - Thương binh và Xã hội huyện Bảo Thắng, trên địa bàn huyện có hơn 100 xưởng chế biến lâm sản, chủ yếu là sản xuất ván bóc xuất khẩu từ gỗ rừng trồng, trong đó tập trung nhiều nhất tại xã Xuân Quang và thị trấn Nông trường Phong Hải. Những người hiện đang lao động tại các xưởng chế biến gỗ đều là nông dân địa phương, chưa qua đào tạo về chuyên môn. Vì thế, khi vào làm việc tại các xưởng hầu như họ không được trang bị những kiến thức cơ bản về đảm bảo an toàn vệ sinh lao động.
Có mặt tại xưởng chế biến gỗ của hộ gia đình bà Lê Thị Thanh, thôn Làng Bạc, xã Xuân Quang, chúng tôi nhận thấy môi trường làm việc ở đây rất ồn và nhiều bụi. Mặc dù vậy, các công nhân chỉ mặc quần áo bình thường, không đeo khẩu trang, găng tay và nút tai chống ồn. Bên cỗ máy cắt gỗ xoèn xoẹt, người lao động đều đặn đặt từng cây lớn vào cưa rồi phân thành đoạn có kích thước đều nhau trước khi đưa vào máy bóc. Kế đó, các lao động dùng lưỡi dao sắc lẹm, loại bỏ phần gỗ xấu để phân loại… Từng đôi tay trần thoăn thoắt đưa gỗ vào máy bóc, tiếng máy gầm réo khô khan, xẻ khúc gỗ thành những tấm ván mỏng tang, khiến chúng tôi không khỏi rùng mình. Trong khi đó, bộ phận xích tải của máy đáng lẽ phải được che chắn để đảm bảo an toàn cho người vận hành thì lại “ở trần”. Chuyện công nhân bị sứt sát chân, tay không phải hiếm khi làm việc tại xưởng này.
Gần đó là xưởng gỗ bóc của anh Đinh Hùng Vỹ. Xưởng có 2 tổ máy, tạo việc làm thường xuyên cho 10 công nhân với thu nhập từ 150.000 - 180.000 đồng/người/ngày, số lao động thời vụ có lúc tăng lên đến 20 người. Anh Vỹ cho biết, hầu hết lao động tại xưởng đều là người địa phương, chưa qua đào tạo, chỉ làm việc theo kiểu truyền đạt kinh nghiệm, người biết việc hướng dẫn cho người chưa biết bằng hình thức “cầm tay chỉ việc”. Còn về vấn đề an toàn cho người lao động đơn vị cũng như địa phương chưa tổ chức lớp tập huấn. Chỉ có điều, chủ xưởng thường xuyên nhắc người lao động chú ý đảm bảo an toàn cho bản thân trong khi làm việc. “Chúng tôi là những hộ sản xuất, kinh doanh nhỏ lẻ, vốn sản xuất theo hình thức quay vòng, nên không có khả năng trang bị đầy đủ phương tiện và bảo hộ cho người lao động. Ngay tôi là chủ xưởng, khi đứng máy cũng không có đồ bảo hộ, biết là tiềm ẩn nhiều nguy cơ mất an toàn, nhưng vì điều kiện chưa cho phép, hơn nữa ở đây ai cũng làm vậy cả” - anh Vỹ tâm sự.
Theo quan sát của chúng tôi, tại các xưởng gỗ này có nhiều lao động tuổi đời còn rất trẻ, hiện đang là công nhân đứng máy. Không tập trung và bất chấp những âm thanh ồn ào của tiếng động cơ, họ vừa vận hành máy móc, vừa tán chuyện. Quả thực, nếu có máy móc gặp sự cố hay một chút chủ quan, lơ là của người lao động thì điều gì sẽ xảy ra? Anh Nguyễn Văn Thảo, một công nhân làm việc tại xưởng cho biết: “Tôi làm công việc này cũng được vài năm rồi. Mấy năm trước, trong lúc pha đoạn gỗ, tôi bị máy trảm phay vào tay, cũng may là các ngón tay không bị đứt hẳn, chứ không bây giờ đã thành người tàn tật rồi. Biết là nguy hiểm, nhưng nếu không làm tại xưởng gỗ thì cũng không có việc gì để tăng thu nhập và nuôi con ăn học, nên tôi vẫn chấp nhận”.
Theo ông Nguyễn Quang Dũng, Phó Trưởng phòng Lao động - Thương binh và Xã hội huyện Bảo Thắng, việc quản lý công tác đảm bảo quyền lợi và an toàn cho người lao động ở các xưởng chế biến gỗ còn gặp nhiều khó khăn. Bởi lẽ, công nhân tại các xưởng gỗ đều là lao động chưa qua đào tạo, làm theo mùa vụ, nên việc triển khai ký hợp đồng lao động và đóng bảo hiểm xã hội không thể thực hiện được. Phòng đã đề xuất lên các cấp có thẩm quyền kế hoạch đào tạo, cấp chứng chỉ hành nghề cho các công nhân đứng máy tại các xưởng chế biến gỗ trong thời gian tới. Để thực hiện tốt công tác đảm bảo an toàn lao động tại các xưởng chế biến gỗ trên địa bàn, ngoài việc tập trung đẩy mạnh công tác tuyên truyền, hướng dẫn công tác bảo hiểm, hợp đồng lao động, bảo hộ cho người lao động tại cơ sở, Phòng Lao động - Thương binh và Xã hội huyện cũng thường xuyên thành lập các đoàn kiểm tra liên ngành tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra tại cơ sở, doanh nghiệp và kiên quyết xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm quy định về pháp luật lao động sẽ là cách góp phần giảm thiểu các vụ tai nạn lao động đáng tiếc xảy ra. Vì vậy, cấp chính quyền, các ngành chức năng cần tăng cường công tác quản lý nhà nước, nhất là đối với an toàn và vệ sinh lao động, nâng cao trách nhiệm của chủ cơ sở đối với tính mạng của người lao động.
