Những năm trước đây, con đường đến lớp của học sinh Chế Tạo không chỉ vất vả vì đường xa, mưa lũ mà còn vì thiếu ánh sáng để học bài mỗi tối. Nhiều em phải học dưới ánh đèn dầu leo lét. Từ khi có điện lưới Quốc gia, tại trường phổ thông dân tộc bán trú tiểu học và trung học cơ sở xã Chế Tạo, được đầu tư điện chiếu sáng và các trang thiết bị dạy học hiện đại đã góp phần nâng cao chất lượng giáo dục của nhà trường.
Thầy giáo Hà Trần Hồng – Hiệu trưởng trường PTDTBT TH&THCS xã Chế Tạo cho biết: “Khi chưa có điện, học sinh chỉ học ban ngày. Điện về giúp việc dạy học thuận lợi hơn rất nhiều. Nhà trường có thể sử dụng tivi, máy tính, trình chiếu bài giảng. Học sinh cũng có điều kiện học tốt hơn vì buổi tối ở nhà đã có ánh sáng ổn định”.
Tỷ lệ chuyên cần của học sinh toàn xã tăng rõ rệt, chất lượng giáo dục được nâng lên. Điện không chỉ chiếu sáng lớp học, mà còn mở ra những ước mơ lớn hơn cho những đứa trẻ vùng cao.
Đối với người dân Chế Tạo, điện lưới Quốc gia là điều kiện để thay đổi tư duy sản xuất, mạnh dạn tiếp cận các mô hình mới. Nhiều hộ đã sắm máy xay xát, máy bơm nước, máy cưa, máy băm, vừa giảm sức lao động, vừa tăng năng suất.
Anh Sùng A Cha ở thôn Chế Tạo chia sẻ: Kể từ khi có điện lưới thì bọn em đã tận dụng và mua bộ máy này để phục vụ cho bà con và cho gia đình thì thuận lợi hơn, năng suất và hiệu quả kinh tế cao hơn. Vì ngày xưa xát 1 bao thuốc mất 2 đến 3 tiếng đồng hồ, bây giờ là chỉ mất tầm 5 đến 10 phút là đã xong rồi.
Song song với đó, nhiều hộ gia đình đã bắt đầu mua máy thái chuối, cỏ để phát triển chăn nuôi, nhờ đó giảm được sức lao động cho con người. Nhờ vậy, đàn gia súc, gia cầm phát triển mạnh, ổn định hơn trước đây. Bên cạnh đó nhiều hộ dân đã mua các loại máy trộn vữa, trộn bê tông, máy cưa máy bào để phục vụ xây dựng nhà cửa. Những chuyển biến này chính là bước khởi đầu để Chế Tạo từng bước thoát nghèo bền vững.
Nếu như trước đây, vào buổi tối, cả xã Chế Tạo chìm trong bóng đêm, mỗi nhà chỉ có chiếc đèn dầu nhỏ đủ sáng để nhìn nhau thì nay, bản làng đã rực rỡ ánh điện. Các gia đình đều có tivi, nồi cơm điện, máy giặt, tủ lạnh phục vụ sinh hoạt. Việc tiếp cận thông tin, văn hóa, giải trí được nâng lên rõ rệt.
Chị Giàng Thị Dê, thôn Tà Dông chia sẻ: Có điện, có ti vi, có điện thoại nên mọi người được tiếp cận với thông tin, chính sách, pháp luật của Nhà nước nên cũng không bị lạc hậu nữa. Có điện gia đình tôi còn mua được tủ lạnh để bảo quản thức ăn nên chất lượng cuộc sống tốt hơn.
Tại Trạm Y tế xã Chế Tạo, trước đây việc khám, chữa bệnh gặp rất nhiều khó khăn do thiếu điện. Máy móc không thể vận hành, tủ bảo quản thuốc hoạt động không ổn định, một số loại vaccine không thể bảo quản. Những ca đỡ đẻ trong đêm phải dùng đèn pin hoặc đèn dầu. Sau khi có điện, trạm được đầu tư thêm trang thiết bị giúp nâng cao chất lượng khám, chữa bệnh cho người dân.
Y sỹ Giàng A Thào – Trạm trưởng Trạm Y tế xã Chế Tạo cho biết: Nếu không có điện, rất khó giữ vaccine và thuốc đúng tiêu chuẩn. Từ khi có điện, trạm có thể triển khai tốt hơn các chương trình tiêm chủng mở rộng, chăm sóc sức khỏe ban đầu cho bà con. Sự thay đổi này mang lại niềm tin, sự yên tâm cho hàng nghìn người dân xã vùng cao.
Từ khi có điện, Chế Tạo đã đẩy mạnh xây dựng các công trình hạ tầng thiết yếu. Nhiều tuyến đường liên thôn, liên xã được bê tông hóa; các công trình trường học, nhà văn hóa, trạm y tế được kiên cố và hiện đại hơn. Chuẩn nông thôn mới tuy còn nhiều tiêu chí khó khăn, nhưng bộ mặt của Chế Tạo đã có những chuyển biến rõ ràng sau 11 năm.
Dù đã có nhiều đổi thay, Chế Tạo vẫn là xã đặc biệt khó khăn, còn nhiều thách thức về giao thông, thiên tai và nguồn sinh kế. Tuy nhiên, điện lưới Quốc gia chính là nền tảng quan trọng để xã từng bước phát triển, khai thác tiềm năng rừng, phát triển du lịch sinh thái.
Ông Giàng A Chua - Chủ tịch UBND xã Chế Tạo, khẳng định: Điện lưới Quốc gia là bước ngoặt lớn đối với Chế Tạo. Có điện đời sống của Nhân dân thay đổi rõ nét, người dân mua đồ điện về sử dụng nâng cao đời sống. Bên cạnh đó có điện lưới người dân tiếp cận được thông tin, tìm hiểu hướng dẫn về sản xuất, về pháp luật, đồng thời là xóa bỏ các cái thủ tục lạc hậu và không còn phù hợp.
11 năm không phải là quãng thời gian dài, nhưng đủ để điện lưới Quốc gia làm thay đổi diện mạo của một xã vùng cao đặc biệt khó khăn như Chế Tạo. Tuy nhiên trong tổng số 6 thôn thì mới 2 thôn có điện lưới, do vậy việc kéo điện về với người dân là rất cần thiết. Có ánh điện đã và đang tiếp thêm niềm tin, mở ra những cơ hội mới trên hành trình vươn lên thoát nghèo của đồng bào nơi đây.
Trình bày: Thanh Ba