Phát huy vai trò của văn học - nghệ thuật trong giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc

LCĐT - Việc xây dựng và phát triển văn hóa nghệ thuật gắn với giữ gìn, phát huy và tôn vinh bản sắc văn hóa các dân tộc trên địa bàn là rất cần thiết, góp phần làm phong phú đời sống tinh thần cho Nhân dân, đồng thời góp phần tuyên truyền đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, tôn vinh nét đẹp văn hóa các dân tộc.

Nhiều nét văn hoá đặc sắc, phong tục tập quán của người dân vùng cao được ghi chép, sưu tầm... đưa vào các công trình nghiên cứu, tác phẩm văn học nghệ thuật.
Nhiều nét văn hoá đặc sắc, phong tục tập quán của người dân vùng cao được ghi chép, sưu tầm... đưa vào các công trình nghiên cứu, tác phẩm văn học nghệ thuật.

Nhiều năm qua, hội viên Hội Văn học - Nghệ thuật tỉnh là lực lượng nòng cốt trong việc sáng tạo các tác phẩm, công trình mang đậm bản sắc văn hóa các dân tộc, góp phần giữ gìn, tôn vinh và phát huy giá trị của văn hóa trong đời sống hiện đại. Trong đó, Chi hội Văn nghệ dân gian (Hội Văn học - Nghệ thuật tỉnh) sở hữu nhiều tác phẩm, công trình nghiên cứu về di sản, văn hóa dân gian các dân tộc. Hơn 30 thành viên của chi hội đều là những người rất tâm huyết, đi nhiều nơi nghiên cứu để có những công trình nghiên cứu về văn hóa, văn nghệ dân gian dày hàng trăm, hàng nghìn trang giấy. Các công trình nghiên cứu đã mang đến cho người đọc những thông tin chính xác, hữu ích, sâu rộng về các vấn đề được đề cập. Tính đến nay, hội viên của chi hội đã cho ra đời hơn 40 đầu sách là các công trình nghiên cứu sâu sắc, có ý nghĩa lớn cho công tác giữ gìn và phát huy bản sắc văn hóa dân tộc.

Nhà văn Đoàn Hữu Nam là một trong những cây bút sắc, bền bỉ với nhiều tác phẩm để lại dấu ấn sâu đậm trong tâm trí người đọc. Đến nay, ông đã xuất bản 5 tiểu thuyết, 3 trường ca, 6 kịch bản được chuyển thể thành phim truyện, cùng hàng trăm bài viết đã được đăng tải. Các tác phẩm của ông đều chứa đựng những nét văn hóa độc đáo của các dân tộc như tiểu thuyết “Tình rừng” dựa trên đời sống xã hội người Mông; tiểu thuyết “Dốc người” mang đậm phong tục, tập quán, văn hóa người Dao; tiểu thuyết “Trên đỉnh đèo giông bão” được lấy cảm hứng từ những nét văn hóa của đồng bào Giáy…

Nhà văn Đoàn Hữu Nam (bên phải ảnh) là tác giả của nhiều tác phẩm văn học mang đậm văn hóa các dân tộc vùng cao.
Nhà văn Đoàn Hữu Nam (bên phải ảnh) là tác giả của nhiều tác phẩm văn học mang đậm văn hóa các dân tộc vùng cao.

Nhà văn Đoàn Hữu Nam bộc bạch: Tôi có gần 10 năm công tác tại vùng cao Bắc Hà, từng có nhiều dịp được sinh hoạt và tham gia các hoạt động văn hóa, lễ hội… với người dân. Tôi được người dân chia sẻ nhiều điều thú vị trong đời sống, phong tục, tập quán, những nét văn hóa. Nhờ đó, tôi có thêm kiến thức về văn hóa dân gian của các dân tộc thiểu số nơi đây và đưa những kiến thức đó vào các tác phẩm của mình.

Bản sắc văn hóa dân tộc là nguồn cảm hứng cho các sáng tác văn học - nghệ thuật.
Bản sắc văn hóa dân tộc là nguồn cảm hứng cho các sáng tác văn học - nghệ thuật.

Không chỉ trong văn xuôi, nhiều nhà thơ, nhạc sỹ, nghệ sỹ của Lào Cai cũng đã và đang góp phần giữ gìn và phát huy bản sắc văn hóa dân tộc bằng việc đưa vào tác phẩm của mình những nét văn hóa đặc trưng của mỗi dân tộc, mỗi vùng, miền… Tư tưởng ấy được Hội Văn học - Nghệ thuật tỉnh định hướng thường xuyên, nhất là trong việc xây dựng đội ngũ sáng tác trẻ.

Cũng theo ông Nguyễn Thành Long, những cái hay, cái đẹp của phong tục, tập quán, con người, vùng đất qua cảm quan của văn nghệ sỹ có giá trị văn hóa, thẩm mỹ cao hơn. Do đó, Hội mong muốn đưa các tác phẩm văn học nghệ thuật đến gần hơn với công chúng, đặc biệt là người dân vùng cao, vùng đồng bào dân tộc thiểu số, giúp người dân sẽ nhận ra giá trị của văn hóa trong những điều bình thường, tác động đến tâm tư, tình cảm, suy nghĩ để họ nâng cao ý thức giữ gìn bản sắc của dân tộc mình. Văn học nghệ thuật nhờ đó sẽ phát huy tối đa vai trò trong việc giữ gìn và tôn vinh nét đẹp văn hóa các dân tộc.

Có thể bạn quan tâm

Tin cùng chuyên mục

Khát vọng thổ cẩm giữa miền sương mây

Sa Pa - vùng đất đẹp nổi tiếng của tỉnh Lào Cai, nay đã trở thành khu du lịch quốc gia mang tầm quốc tế không chỉ có cảnh quan hùng vĩ, khí hậu mát mẻ mà còn là nơi hội tụ sắc màu văn hóa của các dân tộc thiểu số, trong đó, nghề dệt thổ cẩm được coi là một trong những tinh hoa đang được gìn giữ, phát huy. Trong dòng chảy văn hóa ấy, có những người không sinh ra ở Sa Pa nhưng lại gắn bó với vùng đất này, thỏa đam mê và khát vọng đưa hình ảnh cùng giá trị thổ cẩm Sa Pa lan tỏa mạnh mẽ.

Tết là hành trình trở về

Tết là hành trình trở về

Khi Tết Bính Ngọ cận kề, từ sân bay, bến xe đến những tuyến đường dài nối các vùng miền, dòng người lại tất bật ngược xuôi. Hàng vạn người con xa quê thu xếp công việc, hoàn thành những phần việc cuối năm để kịp lên đường trở về nhà. Những tấm vé đặt vội, những chuyến xe đêm kín chỗ, những chiếc vali đầy ắp quà quê… tất cả đều chung một điểm đến - gia đình.

Xã Nghĩa Đô tổ chức chương trình văn nghệ “Mừng Đảng quang vinh – Mừng xuân Bính Ngọ 2026”

Xã Nghĩa Đô tổ chức chương trình văn nghệ “Mừng Đảng quang vinh – Mừng xuân Bính Ngọ 2026”

Tối 14/2, tại sân Tiểu công viên xã Nghĩa Đô, Đảng ủy, HĐND, UBND, UB MTTQ Việt Nam xã Nghĩa Đô tổ chức chương trình văn nghệ “Mừng Đảng quang vinh - Mừng xuân Bính Ngọ 2026” chào mừng Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng; cuộc bầu cử Đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026 - 2031.

Hương sắc mùa xuân trong cảm nhận của các nhà thơ Lào Cai

Hương sắc mùa xuân trong cảm nhận của các nhà thơ Lào Cai

Mùa xuân luôn là đề tài hấp dẫn thi nhân mọi thế hệ - mùa khiến tâm hồn mỗi người dường như lãng mạn hơn, yêu đời hơn. Nhiều bài thơ hay về mùa xuân đã nói lên mong ước, khát vọng về khởi đầu đầy tin yêu, may mắn, thể hiện mối giao hòa ấm áp giữa con người với thiên nhiên, niềm tự hào về đổi thay của quê hương đất nước. Trong cảm nhận của các nhà thơ Lào Cai, một mùa xuân đầy hương sắc được hiện ra rõ nét, vừa gần gũi, thân thương, vừa mang đậm bản sắc văn hoá các dân tộc vùng cao Lào Cai.

Mộc mạc chợ Tết Hợp Thành

Mộc mạc chợ Tết Hợp Thành

Không chỉ là nơi trao đổi hàng hóa, chợ phiên ngày Tết còn là bức tranh văn hóa sống động, nơi hương sắc núi rừng hòa quyện cùng tình người ấm áp. Đến với chợ văn hóa vùng cao Hợp Thành - Tả Phời (nay thuộc xã Hợp Thành) được tổ chức vào Chủ nhật hằng tuần, người dân và du khách sẽ được trải nghiệm một phiên chợ như thế - mộc mạc, giản dị và sôi động.

[Ảnh] Chợ phiên Cốc Ly nhộn nhịp ngày áp Tết

[Ảnh] Chợ phiên Cốc Ly nhộn nhịp ngày áp Tết

Chợ phiên Cốc Ly - phiên chợ truyền thống của đồng bào dân tộc Mông tại xã Bảo Nhai (trước đây là xã Cốc Ly) thường họp vào thứ Ba hàng tuần. Tuy nhiên, để đáp ứng nhu cầu mua sắm Tết của bà con trong khu vực, hôm nay - 27 tháng Chạp, chợ tổ chức thêm một phiên đặc biệt. Trong không khí Tết cổ truyền cận kề, phiên chợ càng thêm đông đúc, náo nhiệt.

Hợp Thành sẵn sàng cho Lễ hội Lồng Tồng và Hội thi Xòe lần thứ I - Xuân Bính Ngọ 2026

Hợp Thành sẵn sàng cho Lễ hội Lồng Tồng và Hội thi Xòe lần thứ I - Xuân Bính Ngọ 2026

Trong không khí rộn ràng đầu xuân, Đảng bộ, chính quyền và Nhân dân xã Hợp Thành đang khẩn trương hoàn tất công tác chuẩn bị cho Lễ hội Lồng Tồng và Hội thi Xòe lần thứ I - Xuân Bính Ngọ 2026. Đây là sự kiện chính trị, văn hóa quan trọng mở đầu năm mới với khí thế đoàn kết, đổi mới và phát triển.

Đông Cuông sẵn sàng khai hội

Đông Cuông sẵn sàng khai hội

Những ngày này, không khí tại đền Đông Cuông rộn ràng hơn thường lệ. Từ tuyến đường dẫn vào đền, cờ hội, băng rôn, khẩu hiệu đã được trang hoàng. Trong khuôn viên đền, các tiểu ban đang tích cực triển khai các phần việc theo kế hoạch, sẵn sàng cho ngày khai hội đền Đông Cuông Xuân Bính Ngọ 2026.

Phường Văn Phú tổ chức chương trình nghệ thuật mừng Đảng quang vinh - mừng Xuân Bính Ngọ 2026

Phường Văn Phú tổ chức chương trình nghệ thuật mừng Đảng quang vinh - mừng Xuân Bính Ngọ 2026

Tối 13/2 (tức 26 tháng Chạp năm Ất Tỵ), tại sân khấu ngoài trời Nhà thi đấu Thể dục Thể thao Liên đoàn Lao động tỉnh, phường Văn Phú tổ chức chương trình nghệ thuật mừng Đảng quang vinh - mừng Xuân Bính Ngọ năm 2026; tổng kết, trao giải Cuộc thi chỉnh trang đường phố nhân dịp Tết Nguyên đán.

Lễ cúng Bàn Vương - Sợi dây gắn kết cộng đồng Dao đỏ

Lễ cúng Bàn Vương - Sợi dây gắn kết cộng đồng Dao đỏ

Trong đời sống văn hóa tâm linh của đồng bào Dao đỏ, Lễ cúng Bàn Vương là một nghi lễ thiêng liêng, mang ý nghĩa sâu sắc. Đây không chỉ là dịp để đồng bào Dao bày tỏ lòng thành kính với tổ tiên mà còn là không gian sinh hoạt văn hóa cộng đồng, gắn kết cộng đồng.

Giữ hương tết người Tày Hưng Khánh

Giữ hương tết người Tày Hưng Khánh

Giữa nhịp sống hiện đại, khi nhiều phong tục truyền thống trong dịp Tết đang dần thay đổi, thậm chí mai một theo thời gian, thì ở thôn Đức Thịnh, xã Hưng Khánh, người Tày vẫn giữ gìn nét văn hóa đặc trưng của dân tộc mình là gói bánh chưng đen mỗi dịp xuân về. Với họ, làm bánh không đơn thuần là chuẩn bị món ăn ngày Tết, mà chính là cách để giữ Tết ở lại trong mỗi gia đình, giữ bản sắc ở lại trong mỗi thế hệ.

Đằng sau một gian hàng đẹp

Đằng sau một gian hàng đẹp

Tại phường Lào Cai, những chậu lan “đứng dáng” ngày Tết cùng các gốc đào Bắc Hà rực rỡ trên đường An Dương Vương đã tạo nên điểm nhấn cảnh quan nổi bật, thu hút sự quan tâm của người dân và du khách. Đằng sau vẻ đẹp hài hòa ấy là một quy trình kỹ thuật được thực hiện chặt chẽ và công phu.

Những khúc ca xuân

Những khúc ca xuân

Mùa xuân trên quê hương Lào Cai được “dệt” nên bởi sắc trắng tinh khôi của hoa mơ, hoa mận, nét thắm hồng của đào rừng kiêu hãnh trên những sườn đồi. Mùa xuân nơi đây còn hiển hiện trong miền không gian đầy ắp âm thanh tự tình. Đó là sự giao thoa tinh tế giữa nhịp sống hiện đại với làn điệu, tiết tấu dân gian đặc trưng của đồng bào Mông, Dao, Tày, Giáy, Thái...

Lòng thành tạ lễ cuối năm

Lòng thành tạ lễ cuối năm

Những ngày cuối năm 2025 âm lịch, đền Bảo Hà (xã Bảo Hà) - nơi thờ danh tướng Hoàng Bảy tấp nập du khách thập phương về dâng hương, tạ lễ. Dòng người hành hương đổ về mỗi ngày một đông nhưng điều dễ nhận thấy là không còn cảnh chen chúc, xô đẩy, lộn xộn như trước. Không gian đền năm nay mang một diện mạo mới khang trang, nền nếp và chuyên nghiệp hơn, để lại ấn tượng sâu sắc trong lòng du khách gần xa.

Đặc sắc nghi lễ cầu mùa đầu năm của người Khơ Mú

Đặc sắc nghi lễ cầu mùa đầu năm của người Khơ Mú

Mỗi dịp năm mới đến, đồng bào Khơ Mú ở phường Nghĩa Lộ lại tổ chức nghi lễ cầu mùa để khấn trời đất, tổ tiên và các thần linh phù hộ một năm mưa thuận gió hòa, mùa màng bội thu, đời sống no ấm. Đây là sinh hoạt tín ngưỡng đặc sắc, góp phần gìn giữ và phát huy giá trị văn hóa truyền thống, tăng cường sự gắn kết cộng đồng, tạo nên bản sắc riêng của người Khơ Mú giữa đại ngàn Tây Bắc.

[Ảnh] Mứt dừa - hương vị ngọt ngào ngày Tết

[Ảnh] Mứt dừa - hương vị ngọt ngào ngày Tết

Mứt được ví như món “khai vị” không thể thiếu trong mỗi gia đình Việt dùng để mời khách đến chơi nhà những ngày Tết. Trong không khí rộn ràng những ngày giáp Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026, ở thôn Hang Đá, xã Xuân Quang, người dân nơi đây không còn xa lạ với gia đình chị Hải Lý, anh Hữu Trình - gia đình gắn bó với nghề làm mứt dừa truyền thống suốt nhiều năm qua.

fb yt zl tw