"Những đứa trẻ trong sương"

"Những đứa trẻ trong sương" ảnh 1

LCĐT - Những đứa trẻ trong sương (Children of the Mist) là bộ phim tài liệu gần 100 phút của đạo diễn Hà Lệ Diễm. Đây là phim Việt Nam đầu tiên lọt top 15 Oscar đề cử hạng mục Phim tài liệu dài do Viện Hàn lâm Khoa học và Nghệ thuật Hoa Kỳ (AMPAS) công bố danh sách rút gọn cho 10 hạng mục của Oscar 2023.

"Những đứa trẻ trong sương" ảnh 2

Theo chân Má Thị Di - cô bé 12 tuổi người Mông sống tại thị xã Sa Pa - đạo diễn Hà Lệ Diễm đã có 4 năm cùng trải qua những ngày tháng tuổi thơ vô tư, hồn nhiên, đến khoảnh khắc Di trở thành thiếu nữ và chứng kiến thách thức mà các bé gái người dân tộc thiểu số phải đối mặt trong xã hội khi đối diện với tục kéo vợ.

"Những đứa trẻ trong sương" ảnh 3
"Những đứa trẻ trong sương" ảnh 4

Tôi đến Sa Pa, hỏi đường vào nhà Di, đưa cả ảnh cho mọi người xem mà không ai biết. Khi nói với bà con rằng cô bé là nhân vật chính trong một bộ phim tài liệu nổi tiếng thế giới lại càng chẳng ai hay. Bởi vì ở nơi này chưa ai được xem phim, họ cũng không nghĩ rằng, một cô bé sinh ra và lớn lên với cuộc sống hết sức bình thường lại là nhân vật chính trong phim.

"Những đứa trẻ trong sương" ảnh 5

Nhà Di ở ngay lối đi Tả Phìn, nhìn thẳng ra Tu viện cổ. Căn nhà gỗ đơn sơ xung quanh là vườn mận trắng, vừa đến cổng đã thoang thoảng mùi chàm tỏa ra từ váy, áo phơi ngoài sân. Di nhanh nhảu và hiếu khách, cô bé có đôi mắt to tròn, 2 má hồng phúng phính và rất hoạt ngôn. 19 tuổi - bà mẹ 1 con nhưng với dáng hình nhỏ nhắn và tính cách tinh nghịch, nên Di không khác những đứa trẻ chỉ mới 14 - 15 tuổi.

"Những đứa trẻ trong sương" ảnh 6

Di kể cho tôi nghe về những ngày đầu gặp Diễm và trong suốt gần 4 năm 2 chị em cùng sống, quay phim, chia sẻ, tâm sự. “Những ngày đầu chị Diễm dùng máy quay lại cuộc sống của mình, em thấy thích thú, tò mò. Chị Diễm còn dạy chúng em quay phim, chụp ảnh. Cả nhà em quý chị Diễm như một thành viên trong gia đình. Dần quen với ống kính, nên chúng em cứ sống vô tư, hồn nhiên như bình thường. Em nói với chị Diễm rằng, em rất thích những ngày tháng được làm trẻ con. Những cảnh quay của chị có thể kéo dài tuổi thơ của em đúng không? Sau này già, nhìn lại những video này, em sẽ như được trẻ lại” - Di tâm sự.

"Những đứa trẻ trong sương" ảnh 7
"Những đứa trẻ trong sương" ảnh 8

Như bao đứa trẻ miền núi khác, 13 tuổi, Di cùng bạn bè hồn nhiên chơi đùa, lên nương, đi cấy, đi học, vui chơi lễ hội. Cuộc sống của Di bắt đầu gặp nhiều mâu thuẫn, xung đột vào một ngày mùa xuân, Di được cậu bé Vang trạc tuổi ở trong vùng chọn làm vợ. Di cố gắng chống lại sự sắp đặt theo truyền thống, nhưng cô bị lôi đi một cách thô bạo. Mẹ của Di mâu thuẫn giữa việc tôn trọng tục lệ hay bảo vệ hạnh phúc của con. Trong khi bà nội và bố cho Di quyền tự quyết định. Cuối cùng, Di quyết tâm chống lại tục lệ và trở về nhà.

“Em không chấp nhận một cuộc hôn nhân không tình yêu. Khi đó em mới 14 tuổi, em còn muốn đi học, đi chơi và chưa muốn lập gia đình theo cách kéo đi thô bạo như vậy” - Di kể. Tập tục này là cách mà mẹ, chị và nhiều đứa trẻ nơi Di ở đã lập gia đình.

"Những đứa trẻ trong sương" ảnh 9

Quyết tâm tự định đoạt cuộc sống của mình, đến năm 18 tuổi, Di mới lấy chồng, sinh con. Cô bé Di ngày nào giờ đã 19 tuổi, là vợ, là mẹ và có một gia đình hạnh phúc. Hằng ngày, Di cùng mẹ thêu, may thổ cẩm, nhuộm chàm, tự thiết kế váy, áo và các sản phẩm thổ cẩm để bán. Di còn lập riêng trang mạng xã hội mang tên “Di và mẹ Say”, trên đó em đăng bán các sản phẩm của mình làm ra và nhận được sự ủng hộ của nhiều người. Di cũng có ý định quay lại trường học khi có cơ hội.

"Những đứa trẻ trong sương" ảnh 10
Di và mẹ Say tự may, thêu, quảng bá và bán sản phẩm thổ cẩm. 

“Chị Diễm gọi điện nói cho em biết là phim được đề cử vào giải Oscar. Chị giải thích cặn kẽ cho em là giải đó danh giá như thế nào. Em rất ngạc nhiên và vui mừng. Em mong chờ được xem phim, cũng mong phim được chiếu rộng rãi để bà con và những bé gái trong bản xem được, mọi người sẽ không biến tướng phong tục truyền thống thành hành động xấu, các bạn gái sẽ được quyết định hạnh phúc của mình” - Di bộc bạch.

"Những đứa trẻ trong sương" ảnh 11
"Những đứa trẻ trong sương" ảnh 12

Trước khi gặp Di, tôi may mắn được trò chuyện với Hà Lệ Diễm, đạo diễn 31 tuổi, cô gái Tày tới từ Bắc Kạn. Cuộc trò chuyện gần 2 giờ đồng hồ qua điện thoại vào thời điểm “Những đứa trẻ trong sương” vừa được công bố nằm trong danh sách đề cử giải Oscar. Diễm hào hứng chia sẻ về cơ duyên đến với Di và những đứa trẻ ở Sa Pa.

"Những đứa trẻ trong sương" ảnh 13

Đó là chuyến công tác năm 2016, Diễm tình cờ gặp bố Di và được ông dẫn về nhà. Sinh ra và lớn lên ở miền núi, chứng kiến cảnh Di vui đùa với bạn bè đã khiến Diễm nhớ lại tuổi thơ của mình. “Khoảnh khắc Di đùa nghịch, ánh mắt, nụ cười, sự trong trẻo khiến mình bất giác đưa máy lên quay. Mình muốn lưu giữ kỷ niệm đó”. Và rồi, những thước phim sống động, chân thực và sự tương tác với ống kính rất tự nhiên của Di và các bạn đã khiến Diễm quyết định quay thành phim tài liệu. Hơn 3 năm, mỗi năm khoảng 5 đến 6 lần, có lần vài tuần, thậm chí là cả tháng, Diễm đi về giữa Hà Nội và Sa Pa để quay lại cuộc sống của Di ở các thời điểm như chuẩn bị bước vào năm học mới, trước kỳ thi học kỳ, bắt đầu vụ cấy, giáp tết… Diễm thân thiết và sống cùng gia đình Di như một thành viên trong nhà.

"Những đứa trẻ trong sương" ảnh 14

Những mâu thuẫn bắt đầu vào năm 2018, Diễm thấy những thay đổi ở Di. Cô bé không còn thích những trò chơi như trước, Di lớn hơn và giống một thiếu nữ, nhiều cảm xúc, dễ vui, dễ buồn, có nhiều mối bận tâm hơn và dần trượt khỏi những giây phút hồn nhiên. Diễm bắt đầu lo lắng khi Di được nhiều bạn trai để mắt đến. Sự lo lắng của Diễm thực sự xảy ra, Di bị lôi đi làm vợ một cách thô bạo ngay trước mặt Diễm vào một ngày hội xuân.

Diễm chia sẻ: Mình biết tục kéo vợ của người Mông là một nét văn hóa nhưng mình không lường trước được truyền thống có thể tàn bạo đến vậy. Diễm không lên án hay phê phán điều gì. Diễm tôn trọng phong tục và văn hóa khác nhau, bởi suy cho cùng, chúng ta cũng là những người nhìn từ ngoài chứ không thực hành văn hóa của họ, nhưng nét văn hóa đó cần được hiểu và thực hiện theo đúng nghĩa.

"Những đứa trẻ trong sương" ảnh 15

Diễm tâm sự thêm: Trẻ ở đâu cũng hồn nhiên, dễ thương, ngây thơ, không có sự toan tính. Thế nhưng trẻ ở vùng cao thường chịu nhiều thiệt thòi, bởi cơ hội tiếp xúc với thế giới rộng lớn còn ít, cuộc sống còn khó khăn, thời tiết khắc nghiệt… Thông qua bộ phim, Diễm muốn những đứa trẻ vùng cao được tiếp cận với cơ hội học tập, vì bầu trời ngoài kia rất rộng lớn.

"Những đứa trẻ trong sương" ảnh 16
Trẻ ở vùng cao thường chịu nhiều thiệt thòi.

Ưu tiên sự thật, tối giản lời bình và hầu như không có bàn tay của đạo diễn, “Những đứa trẻ trong sương” được quay lại từ những thiết bị rất thô sơ. Gần 4 năm quay, 6 tháng dựng, bộ phim mang đến cho người xem những hình ảnh rất đời thường. Phim được giới chuyên môn đánh giá cao bởi tính chân thực, đa chiều và đầy cảm xúc. Trước đó, “Những đứa trẻ trong sương” từng đoạt nhiều giải như Đạo diễn xuất sắc tại Liên hoan Phim tài liệu quốc tế Amsterdam, Phim tài liệu Đông Nam Á xuất sắc tại Liên hoan Phim Balimakarya, Giải thưởng lớn (Grand Prix) tại Liên hoan Phim Giáo dục của Pháp...

Có thể bạn quan tâm

Tin cùng chuyên mục

Thanh âm di sản – Giai điệu tri ân

Thanh âm di sản – Giai điệu tri ân

Hưởng ứng Ngày Di sản văn hóa Việt Nam (23/11), Ngày Văn hóa Việt Nam (24/11) và chào mừng Ngày Nhà giáo Việt Nam (20/11), tối 19/11, Trường THPT Nguyễn Huệ, phường Yên Bái tổ chức chương trình nghệ thuật với chủ đề “Thanh âm di sản – Giai điệu tri ân”.

Gìn giữ sắc màu trang phục dân tộc Khơ Mú

Gìn giữ sắc màu trang phục dân tộc Khơ Mú

Trang phục truyền thống của dân tộc Khơ Mú không chỉ mang giá trị thẩm mỹ mà còn chứa đựng những nét văn hóa đặc trưng được trao truyền qua nhiều thế hệ. Với nhiều cách làm thiết thực, phường Nghĩa Lộ đang từng bước khơi dậy ý thức gìn giữ di sản trong cộng đồng, đưa trang phục truyền thống tiếp tục hiện diện trong đời sống.

Bế mạc lớp bồi dưỡng sáng tác trẻ chuyên ngành Mỹ thuật và Nhiếp ảnh năm 2026.

Bế mạc lớp bồi dưỡng sáng tác trẻ chuyên ngành Mỹ thuật và Nhiếp ảnh năm 2026.

Chiều 19/11, Hội Liên hiệp Văn học Nghệ thuật tỉnh Lào Cai tổ chức bế mạc lớp bồi dưỡng sáng tác trẻ chuyên ngành Mỹ thuật và Nhiếp ảnh năm 2026. Tham dự chương trình có đại diện lãnh đạo Hội Liên hiệp Văn học Nghệ thuật tỉnh, lãnh đạo trường Cao đẳng Nghề Yên Bái, các giảng viên, cùng toàn thể học viên.

Lào Cai: Tổng kết công tác bạn đọc năm 2026 và giao lưu tác giả, tác phẩm địa phương

Lào Cai: Tổng kết công tác bạn đọc năm 2026 và giao lưu tác giả, tác phẩm địa phương

Chiều 19/11, tại Thư viện tỉnh Lào Cai cơ sở 1, Trung tâm Văn hóa, Nghệ thuật, Thể thao tỉnh Lào Cai tổ chức Hội nghị tổng kết công tác bạn đọc năm 2026 và giao lưu tác giả, tác phẩm địa phương với chủ đề “Văn hóa đọc Lào Cai: Kết nối tương lai từ mạch nguồn truyền thống”.

Tìm về miền thiêng

Tìm về miền thiêng

Ở Mường Lò, có một dòng thác được người Thái đen lưu truyền là con đường đưa linh hồn trở về cõi trời. Bên dòng nước ấy là bãi đá cổ Đông Quái Hà gắn với những câu chuyện về tín ngưỡng, nguồn cội và đời sống của cộng đồng. 

Giữ mạch nguồn văn hóa Nùng

Giữ mạch nguồn văn hóa Nùng

Ở Lục Yên hôm nay, những bộ áo chàm truyền thống, tiếng nói, lời hát và phong tục của đồng bào dân tộc Nùng vẫn đang được gìn giữ. Từ nỗi lo tiếng mẹ đẻ dần mai một đến hành trình khôi phục trang phục truyền thống, kết nối cộng đồng, người Nùng nơi đây đang nỗ lực trao truyền những giá trị văn hóa của dân tộc cho thế hệ mai sau.

Lào Cai tổ chức các hoạt động chào mừng Ngày Văn hóa Việt Nam 2026

Lào Cai tổ chức các hoạt động chào mừng Ngày Văn hóa Việt Nam 2026

Chào mừng Ngày Văn hóa Việt Nam 24/11 gắn với Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc năm 2026, tỉnh Lào Cai tổ chức nhiều hoạt động đặc sắc. Điểm nhấn là chương trình nghệ thuật "Lào Cai - Sắc màu hội tụ" diễn ra lúc 20h00' ngày 23/11/2026 (thứ Hai), được truyền hình trực tiếp trên sóng Báo và Phát thanh, Truyền hình tỉnh Lào Cai. Trước đó, chương trình diễu diễn đường phố bắt đầu từ 19h15' cùng ngày. Dịp này, tỉnh cũng tổ chức khai trương “Không gian trà Shan và Sắc màu thổ cẩm”.

Người giữ ký ức qua từng sợi nan

Người giữ ký ức qua từng sợi nan

Ở Nghĩa Đô (Lào Cai), những câu chuyện về nếp sống xưa vẫn được lưu giữ qua từng chiếc làn, giỏ đan bằng tre, giang, nứa. Với nghệ nhân dân gian Nguyễn Thị San, mỗi sản phẩm không chỉ là vật dụng thủ công mà còn chứa đựng ký ức của nhiều thế hệ. Bằng tình yêu nghề và đôi bàn tay khéo léo, bà đang góp phần giữ gìn một nét văn hóa truyền thống trước nguy cơ mai một.

Những người Tày đưa bản làng lên không gian số

Những người Tày đưa bản làng lên không gian số

Không cần thiết bị đắt tiền hay ê-kíp chuyên nghiệp, bằng chiếc máy quay và tình yêu dành cho văn hóa dân tộc, những người trẻ dân tộc Tày ở Lào Cai đang từng ngày kể câu chuyện về quê hương trên các nền tảng mạng xã hội. 

Đánh thức nguồn lực văn hóa, mở hướng phát triển mới cho Lào Cai

Đánh thức nguồn lực văn hóa, mở hướng phát triển mới cho Lào Cai

Một điệu Xòe Thái, một phiên chợ vùng cao, một nghề thủ công truyền thống hay một lễ hội của đồng bào các dân tộc không chỉ là nét sinh hoạt văn hóa đặc sắc, mà còn chứa đựng tri thức, ký ức và bản sắc được bồi đắp qua nhiều thế hệ. Đó là nguồn tài nguyên đặc biệt, tạo nên sức hấp dẫn riêng của Lào Cai. 

Then Pang – Hành trình trao truyền di sản của người Tày

Then Pang – Hành trình trao truyền di sản của người Tày

Trong đời sống văn hóa tâm linh của đồng bào Tày, Then Pang là nghi lễ đặc sắc, chứa đựng những quan niệm tín ngưỡng và giá trị văn hóa được trao truyền qua nhiều thế hệ. Không chỉ mang ý nghĩa đối với người thực hành Then, nghi lễ còn thể hiện ước vọng về cuộc sống bình an, no đủ và góp phần gìn giữ bản sắc văn hóa truyền thống giữa nhịp sống hiện đại.

Lào Cai có thêm 3 di sản văn hóa phi vật thể quốc gia

Lào Cai có thêm 3 di sản văn hóa phi vật thể quốc gia

Ngày 16/11/2026, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã quyết định ghi danh 3 di sản văn hóa phi vật thể của Lào Cai đưa vào Danh mục quốc gia về di sản văn hóa phi vật thể. Đây là tin vui và có ý nghĩa trong dịp Lào Cai hướng tới Ngày Văn hóa Việt Nam (24/11).

Sức sống biên cương qua các tác phẩm ký

Sức sống biên cương qua các tác phẩm ký

Có những vùng đất chỉ cần nhắc tên đã gợi lên bao niềm thương nỗi nhớ và sự thiêng liêng dạt dào trong lòng mỗi người dân. Dải đất biên cương Lào Cai - nơi “dốc A Lù, sương mù Y Tý” hay phố núi Si Ma Cai thanh bình đã đi vào trang ký của Hoàng Xuân Lý qua “Chiều biên giới”, của Thế Quynh với “Ký sự vùng biên” hay Nguyễn Hiền Lương với “Đồn là nhà, biên giới là quê hương, đồng bào các dân tộc là anh em ruột thịt” bằng tất cả sự sống động và tự hào.

fb yt zl tw