Trong tiến trình đổi mới và hội nhập, nhất là khi mô hình chính quyền địa phương hai cấp được triển khai, yêu cầu đặt ra đối với tổ chức cơ sở đảng ngày càng cao. Bí thư chi bộ không còn là người truyền đạt, triển khai nghị quyết một cách thụ động, mà phải thật sự chủ động, sáng tạo, dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm. Sự chuyển biến từ “chờ chỉ đạo” sang “chủ động hành động” đang trở thành điểm nhấn rõ nét trong công tác xây dựng Đảng ở cơ sở hiện nay.
Từ truyền đạt nghị quyết đến chủ động lãnh đạo
Chúng tôi có mặt tại thôn Thác Tiên, xã Mỏ Vàng đúng thời điểm Chi bộ thôn tổ chức sinh hoạt định kỳ tháng 10. Buổi sinh hoạt diễn ra trong điều kiện đặc biệt. Mưa lớn kéo dài do ảnh hưởng hoàn lưu bão số 10 và 11, tiềm ẩn nguy cơ sạt lở cao, trong khi đó, mùa thu hoạch lúa và quế lại đang vào vụ.
Trước tình hình đó, Bí thư Chi bộ Đặng Nho Hưng đã chủ động thay đổi chương trình sinh hoạt, tập trung nội dung vào công tác phòng, chống thiên tai. Các đảng viên được phân công công việc cụ thể, như tuyên truyền, kiểm tra khu vực có nguy cơ sạt lở, giúp dân di chuyển tài sản đến nơi an toàn...
“Trước đây, nhiều việc còn chờ cấp trên chỉ đạo, nay thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp, chúng tôi đã phát huy vai trò lãnh đạo tại chỗ. Ở thôn có đủ lực lượng, đặc biệt là đảng viên làm nòng cốt để ứng phó và khắc phục kịp thời”, đồng chí Hưng chia sẻ.
Với sự điều hành linh hoạt, chủ động của Bí thư Chi bộ Đặng Nho Hưng, những đảng viên như chị Đặng Thị Lý thấy rõ vai trò, trách nhiệm của mình trong việc tuyên truyền, vận động, hướng dẫn người dân trong thôn thực hiện các biện pháp phòng, chống thiên tai do mưa lũ.
“Bí thư Chi bộ phân công mỗi đảng viên phụ trách một nhóm hộ gia đình. Tôi phụ trách nhóm hộ gần nhà, cùng với đoàn viên, thanh niên, cựu chiến binh hỗ trợ các hộ gia đình ở những vị trí gần bờ suối hoặc sát vách núi cao di chuyển tới nhà văn hóa thôn, đảm bảo an toàn”, chị Đặng Thị Lý cho biết.
Câu chuyện ở thôn Ngàn Vắng, xã Phong Dụ Hạ cũng là minh chứng rõ nét cho tinh thần chủ động của chi bộ cơ sở. Đây là thôn cao, xa nhất của xã Phong Dụ Hạ, từng là một trong những thôn khó khăn nhất, nay đã vươn lên trở thành thôn kiểu mẫu, tỷ lệ hộ giàu chiếm hơn 50%.
Theo đồng chí Triệu Tòn Yết - Bí thư Chi bộ thôn, thành quả có được là nhờ chi bộ luôn gắn nghị quyết với thực tiễn, tập trung lãnh đạo Nhân dân phát triển cây quế thành cây làm giàu bền vững, đồng thời chú trọng đến các vấn đề xã hội như phòng, chống tệ nạn xã hội, không sinh con thứ 3, không kết hôn cận huyết thống.
Không dừng lại ở đó, trong vai trò Bí thư Chi bộ, Triệu Tòn Yết đã lấy ý kiến các đảng viên trong chi bộ, tiếp tục đề xuất với cấp trên đầu tư mở rộng tuyến đường từ trung tâm xã vào thôn. “Nếu được đầu tư, đảng viên sẽ tiên phong hiến đất, tạo mặt bằng để thi công. Đó là cách chúng tôi cụ thể hóa tinh thần chủ động trong thực hiện nghị quyết”, đồng chí Yết khẳng định.
Từ những việc làm thiết thực ấy có thể thấy, ở mỗi địa bàn, bí thư chi bộ chính là “người truyền lửa”, khơi dậy tinh thần trách nhiệm của đảng viên và Nhân dân, biến nghị quyết thành hành động cụ thể trong từng việc, từng ngày.
Phát huy năng lực của người đứng đầu
Chuyển từ thụ động sang chủ động không chỉ là thay đổi cách làm, mà còn là thử thách bản lĩnh và năng lực của bí thư chi bộ. Ở nhiều địa phương, đội ngũ này đã thể hiện rõ vai trò hạt nhân chính trị ngay trong từng việc cụ thể. Không chỉ nắm chắc chủ trương, bí thư chi bộ còn phải có khả năng phân tích, dự báo và đề xuất giải pháp phù hợp với thực tế địa phương.
Ở xã Khánh Hòa, việc đổi mới phương pháp sinh hoạt chi bộ được chú trọng. Các buổi họp không còn khô cứng, nặng hình thức mà tập trung bàn giải pháp phát triển kinh tế, nâng cao đời sống người dân. Từ đó, nhiều mô hình sản xuất mới ra đời, như tổ hợp tác chăn nuôi, trồng rừng nguyên liệu giấy, tất cả đều bắt nguồn từ gợi ý của các chi bộ thôn.
Đồng chí Lê Việt Đại, Phó Bí thư Đảng ủy xã Khánh Hòa cho biết: Sau khi mô hình chính quyền địa phương hai cấp đi vào hoạt động, Đảng ủy xã đã quan tâm bố trí, sắp xếp, kiện toàn đội ngũ cán bộ thôn, bản, tổ dân phố, trong đó đặc biệt quan tâm tới chức danh bí thư chi bộ. Theo đó, bí thư chi bộ phải là trung tâm đoàn kết, biết nhìn xa, dám đổi mới và biết phát huy sức dân.
Tương tự như vậy, tại xã Bản Xèo, Đảng ủy xã đã xây dựng cơ chế “ba cùng”: Cùng dự sinh hoạt, cùng tháo gỡ khó khăn, cùng đánh giá kết quả với chi bộ. Cách làm này giúp đội ngũ bí thư chi bộ tự tin hơn trong điều hành, biết cách vận dụng linh hoạt nghị quyết, xử lý tình huống thực tế ngay tại địa bàn. Qua đó, năng lực lãnh đạo và tính chủ động của cơ sở được nâng lên rõ rệt.
Khi chi bộ mạnh dạn đề xuất, tham mưu, cấp trên sẽ có thêm phương án lựa chọn; còn khi cấp trên lắng nghe, khuyến khích sự chủ động, nghị quyết và chủ trương sẽ đi vào thực tế hiệu quả hơn.
Đồng chí Bàn Thanh Thảo, Bí thư Đảng ủy xã Bản Xèo cho rằng, sự chủ động không chỉ là cách làm, mà còn là thước đo bản lĩnh chính trị, là niềm tin mà Nhân dân đặt nơi đảng viên, người đứng đầu chi bộ.
Từ những đổi thay ở các xã Bản Xèo, Mỏ Vàng, Phong Dụ Hạ hay Khánh Hòa có thể thấy rõ: Sự chủ động của bí thư chi bộ đang mở ra hướng đi mới cho công tác xây dựng Đảng ở cơ sở. Khi người đứng đầu không ngại khó, không chờ chỉ đạo mà mạnh dạn hành động, tổ chức đảng sẽ thực sự trở thành “hạt nhân lãnh đạo ở cơ sở”, dẫn dắt phong trào phát triển, đưa nghị quyết của Đảng đến với Nhân dân - thiết thực, hiệu quả và bền vững.
