Tỉnh Lào Cai mới được xem như thiên đường của du lịch mạo hiểm khi sở hữu 5/10 đỉnh núi cao nhất Việt Nam (Fansipan 3.143 m, Ky Quan San 3.046 m, Tà Chì Nhù 2.979 m, Nhìu Cồ San 2.965 m, Lùng Cúng 2.913 m), 2/4 tứ đại đỉnh đèo (Khau Phạ, Ô Quý Hồ) cùng với những thung lũng sâu, các khu rừng nguyên sinh, thác nước và hang động tự nhiên.
Đây là điều kiện lý tưởng cho các hoạt động thể thao mạo hiểm như: leo núi, chạy địa hình (trail), đi bộ xuyên rừng, đạp xe địa hình, dù lượn, chèo thuyền vượt suối (kayak, rafting), hay vượt thác (canyoning).
Bên cạnh đó, Lào Cai còn là điểm đến ưa thích cho các hoạt động trekking qua những thửa ruộng bậc thang, rừng tre, rừng trúc và bản làng của người dân tộc thiểu số mang đến trải nghiệm khám phá văn hóa và thiên nhiên độc đáo. Đặc biệt, Mù Cang Chải với Danh thắng đặc biệt cấp quốc gia ruộng bậc thang rộng lớn và đẹp mắt, thích hợp cho những người yêu thích trekking và nhiếp ảnh, cùng hành trình chinh phục các đỉnh núi xung quanh như Lùng Cúng, sống lưng khủng long (xã Púng Luông)…
Trong những năm gần đây, lượng du khách đến Lào Cai và Yên Bái (cũ) tăng đáng kể, trong đó du khách tham gia các hoạt động trekking, leo núi và khám phá thiên nhiên chiếm khoảng 10% - 15%.
Việc hợp nhất giúp bổ sung và mở rộng tài nguyên du lịch mạo hiểm, tạo một vùng liên hoàn sinh thái - địa hình rộng lớn, lý tưởng để phát triển các sản phẩm quy mô lớn. Vùng Hoàng Liên Sơn (Lào Cai cũ) nối tiếp với dãy núi Tà Xùa, Tà Chì Nhù (Yên Bái cũ) tạo thành chuỗi núi cao với rừng nguyên sinh đa dạng, rất thích hợp cho các hoạt động trekking và leo núi chuyên nghiệp. Đèo Ô Quy Hồ (Lào Cai) và đèo Khau Phạ (Yên Bái cũ) được ví như “hành lang vàng” của dù lượn quốc tế, cung cấp không gian bay rộng lớn và cảnh quan thiên nhiên tuyệt đẹp, thu hút ngày càng nhiều phi công dù lượn trong và ngoài nước. Cùng với đó, hệ sinh thái phong phú với rừng nguyên sinh, thác nước, suối khoáng, sông suối đa dạng mở ra tiềm năng lớn cho các loại hình thể thao mạo hiểm như trượt thác (canyoning), chèo thuyền kayak, rafting...
Ông Nguyễn Việt Hưng, Giám đốc Công ty TNHH Thương mại và Du lịch Hưng Việt, xã Yên Bình chia sẻ: Việc hợp nhất đã tạo ra nhiều cơ hội mới cho doanh nghiệp khai thác du lịch mạo hiểm. Doanh nghiệp có thể phát triển các tuyến hướng đến du lịch mạo hiểm - nghỉ dưỡng - văn hóa cộng đồng, phục vụ nhu cầu trải nghiệm chuyên sâu như trekking, leo núi, dù lượn, kết hợp homestay bản địa tiêu chuẩn cao. Hợp tác giữa các doanh nghiệp trong toàn tỉnh mới giúp tận dụng nhân lực, kinh nghiệm, tài nguyên địa phương để tạo sức mạnh tổng hợp thay vì cách làm nhỏ lẻ.
"Các sản phẩm du lịch mạo hiểm kết hợp nghỉ dưỡng cao cấp và trải nghiệm bản địa có thể nâng doanh thu bình quân gấp 3 - 5 lần so với mô hình thông thường"- ông Nguyễn Việt Hưng cho biết thêm.
Phát triển du lịch thể thao mạo hiểm được tỉnh Lào Cai quan tâm. Trong khung chiến lược phát triển du lịch đến 2030 và tầm nhìn đến 2050 xác định: “Đến năm 2050, Lào Cai trở thành điểm đến du lịch thiên nhiên, thể thao mạo hiểm “xanh”’ và “thông minh” hàng đầu Việt Nam và khu vực, gắn với bản sắc văn hóa truyền thống các dân tộc vùng núi, nơi mang đến trải nghiệm khác biệt và đích thực với cảm xúc đặc biệt trên mỗi hành trình”.
Trong định hướng phát triển sản phẩm đặc thù (du lịch - thể thao mạo hiểm) của tỉnh đã xác định ưu tiên khai thác các sản phẩm mang tính mạo hiểm như: leo núi, dù lượn, đua xe địa hình, vượt thác ghềnh, đạp xe trải nghiệm, bungee jump, zipline… Lào Cai được Vùng Nouvelle Aquitaine của Pháp hỗ trợ xây dựng các sản phẩm du lịch thể thao mạo hiểm dựa trên tiềm năng lợi thế phát triển của du lịch địa phương như: Đu dây trượt thác (waterfall slide/canyon slide) - sản phẩm mới do Trung tâm Giáo dục và Dịch vụ môi trường Hoàng Liên thử nghiệm; kayak và đạp xe địa hình tại Bắc Hà; 8 sản phẩm du lịch thể thao mới cho Bắc Hà như trekking thử thách, xe đạp địa hình, kayak,...
Tỉnh cũng đã xây dựng được một số sản phẩm du lịch thể thao mạo hiểm tiêu biểu mang tính thương hiệu như: Giải chạy đường mòn quốc tế “Vietnam Mountain Marathon” (VMM); Giải chạy Marathon Mu Cang Chai ultra trail; Trekking - leo núi khám phá các đỉnh núi cao thuộc dãy Hoàng Liên Sơn,… Các địa phương trong tỉnh xây dựng tổ chức các sự kiện du lịch thể thao như: Bát Xát với giải đua xe địa hình giữa mùa hoa đỗ quyên, Marathon đường đá cổ Pavie, cung đường “Đi qua miền di sản”…
Du lịch mạo hiểm hiện nay giữ vai trò ngày càng quan trọng trong chiến lược phát triển du lịch tổng thể của tỉnh Lào Cai, đặc biệt trong bối cảnh sau khi địa giới hành chính được sắp xếp lại, tạo nhiều điều kiện thuận lợi để mở rộng không gian phát triển. Bên cạnh yếu tố tự nhiên, sau hợp nhất, Lào Cai có thêm điều kiện để tái cơ cấu không gian phát triển du lịch - mở rộng tuyến, điểm mạo hiểm, tạo ra nhiều vùng có tiềm năng mà trước đây chưa được khai thác sâu.
Du lịch mạo hiểm cũng là cầu nối hiệu quả giữa phát triển kinh tế và bảo tồn văn hóa - sinh thái, góp phần tạo sinh kế bền vững cho đồng bào dân tộc thiểu số, thúc đẩy bình đẳng giới, khởi nghiệp địa phương và giáo dục môi trường.
Ông Trần Sơn Bình - Phó Giám đốc Sở Văn hóa - Thể thao và Du lịch tỉnh cho biết: “Trong thời gian tới, ngành văn hóa - thể thao và du lịch tỉnh xác định, sẽ tiếp tục xây dựng và định vị thương hiệu “Lào Cai - điểm đến thể thao mạo hiểm xanh và thông minh” ở cấp quốc gia và quốc tế, trước mắt tập trung ở các vùng trọng điểm như: Sa Pa, Bát Xát, Bắc Hà, Y Tý, Thác Bà, Mù Cang Chải. Phát triển các sản phẩm du lịch thể thao mạo hiểm mới như: kayak suối, trượt thác, cắm trại băng rừng, trekking sinh thái cấp độ cao, đua xe địa hình địa phương…
Cùng với đó, chú trọng đào tạo nguồn nhân lực chuyên sâu, trong đó có các hướng dẫn viên, huấn luyện viên và kỹ thuật viên mạo hiểm đạt chuẩn quốc tế... Xây dựng hạ tầng phục vụ du lịch mạo hiểm đảm bảo an toàn, cứu hộ và kiểm soát tác động môi trường. Tổ chức các sự kiện thể thao quy mô quốc gia và quốc tế như giải marathon leo núi, dù lượn xuyên Việt, đua xe địa hình,... gắn với xúc tiến quảng bá du lịch”.
Việc hợp nhất tỉnh là bước đi chiến lược, mở ra những cơ hội to lớn cho sự phát triển của du lịch mạo hiểm. Với sự phối hợp chặt chẽ giữa chính quyền, doanh nghiệp và cộng đồng địa phương, Lào Cai hứa hẹn trở thành điểm đến du lịch mạo hiểm hàng đầu của Việt Nam và khu vực, góp phần thúc đẩy kinh tế và nâng cao đời sống người dân.
