Nhắc đến cựu chiến binh Phạm Hải Đường, người dân phường Hàm Rồng, thị xã Sa Pa luôn dành cho ông những lời khen ngợi và sự nể phục. Khi tiếp xúc với ông, chúng tôi cảm nhận được sự rắn rỏi, ngời sáng tự hào, vững tin vào sự nghiệp cách mạng cả trong thời chiến hay thời bình.
Mở chiếc tủ kính luôn được lau chùi sạch sẽ, ông Đường hồ hởi khoe với chúng tôi về tấm bảng “Gia đình vẻ vang” và những chiếc huân chương. Đây là những kỷ vật mà ông luôn nâng niu, trân trọng và nhắc nhở con cháu về truyền thống gia đình.
Ông Đường sinh năm 1952, trong một gia đình có bố và các anh em đều tham gia quân đội. Năm 1969, tiếp nối truyền thống gia đình, ông đã viết đơn tình nguyện lên đường nhập ngũ vào miền Nam chiến đấu bảo vệ Tổ quốc. Chưa tròn 17 tuổi, cân nặng chỉ có hơn 40 kg, ông Đường đành giấu đá vào túi quần cho đủ cân để có thể qua được kỳ khám tuyển.
Sau một năm huấn luyện tại Trung đoàn 5, Tiểu đoàn 542 ở Yên Tử (Quảng Ninh), năm 1970, ông được bổ sung đến đơn vị Đặc công 406 vào Nam chiến đấu ở chiến trường B1 Quảng Ngãi. Năm 1973, ông được chuyển sang Trung đoàn 12 thuộc Sư đoàn 3, chiến đấu ở Khu 5, Bình Định, Quảng Ngãi. Trong một trận chiến đấu ở khu vực Hoài Ân, Bình Định, ông đã bị nhiễm chất độc da cam mà không hề hay biết.
Sau khi giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước, cuối năm 1976, ông được xuất ngũ trở về quê ở Hải Phòng, mang theo hậu quả là cơ thể bị nhiễm chất độc hóa học. Tại đây, ông nên duyên với bà Lê Thị Hiền, sau đó 2 vợ chồng quyết định lập nghiệp tại Sa Pa.
Trong quá trình sinh sống tại Sa Pa, nhận sự tín nhiệm, ông Đường được bầu làm Trưởng Ban bảo vệ dân phố. Với trách nhiệm được giao, không quản ngày đêm, ông thường xuyên tuần tra, giữ gìn an ninh trật tự khu phố. Nhìn dáng vẻ nhanh nhẹn, khỏe khoắn thường ngày của ông, ít ai biết rằng những ngày thời tiết thay đổi, toàn thân ông đau nhức bởi những thương tật do chất độc da cam hành hạ.
Anh Vũ Văn Ngọc, hàng xóm của ông Đường cho biết: “Tôi thấy ông Đường rất gần gũi, nhiệt tình, gương mẫu. Dù tuổi cao và bị nhiễm chất độc hóa học nhưng ông Đường luôn đảm bảo tốt về tình hình an ninh trật tự. Nhân dân chúng tôi tín nhiệm ông ấy lắm".
Ngoài công việc với vai trò Trưởng Ban bảo vệ dân phố, hiện nay, ông Đường còn tham gia phụ trách Đội Trật tự đô thị của phường Hàm Rồng. Trên địa bàn phường có nhiều nhà nghỉ, khách sạn, quán kinh doanh dịch vụ và chợ Sa Pa nên tình hình an ninh, trật tự khá phức tạp; tình trạng lấn chiếm hành lang, vỉa hè thường xuyên xảy ra. Hằng ngày, ông Đường cùng Đội Trật tự đô thị phường Hàm Rồng đi các tuyến phố vận động, tuyên truyền Nhân dân thực hiện nếp sống văn minh đô thị, nhắc nhở người dân không lấn chiếm hành lang vỉa hè để kinh doanh, bán hàng.
Anh Phạm Xuân Long, đội viên Đội Trật tự đô thị phường Hàm Rồng cho biết: “Ông Đường luôn đi đầu trong các phong trào tập thể và hoàn thành tốt mọi công việc được giao. Đối với chúng tôi, ông Đường là tấm gương tiêu biểu để lớp trẻ học tập và noi theo”.
Dù tuổi đã cao, sức đã yếu nhưng với phẩm chất của Bộ đội Cụ Hồ, ông luôn tâm niệm, không thể ngồi yên khi còn sức và phải làm công việc gì đó vừa có ích cho xã hội, vừa có niềm vui trong cuộc đời.
Đối với tôi, việc còn sống trở về từ chiến trường đã là may mắn, vậy phải sống sao cho không hổ thẹn với những người đồng đội đã hy sinh, sống sao cho sự hy sinh đó không phải là vô nghĩa. Vì vậy, ngày nào còn sống, ngày đó tôi còn cống hiến - ông Đường tâm sự
