Phát triển tour gần, du lịch chậm, nghỉ dưỡng dài ngày
Ông Trần Văn Khoát (77 tuổi, ở phường Vĩnh Tuy, Hà Nội) mới đây có đến Hội chợ du lịch VITM 2026 tham khảo và đăng ký chương trình đi du lịch Trung Quốc cho 5 người, với tổng chi phí 90 triệu đồng và tour đi Quảng Trị bằng tàu hỏa dịp hè 2026. Lý do ông Khoát lựa chọn những điểm đến này bởi có giá hợp lý, kèm theo chương trình khuyến mại. Đây cũng là xu hướng lựa chọn của du khách Việt Nam trong bối cảnh giá vé máy bay và dịch vụ tăng giá.
Xu hướng và nhu cầu của du khách du lịch năm nay thay đổi cũng đặt ra yêu cầu các doanh nghiệp lữ hành phải thích ứng. Ông Nguyễn Minh Mẫn, Phó Tổng Giám đốc VinaGroup Travel cho biết: “Trong bối cảnh chi phí đầu vào tăng, đặc biệt giá vé máy bay hiện đã tăng 10–20%, không ít du khách đã chuyển sang lựa chọn tour du lịch gần, du lịch chậm hoặc nghỉ dưỡng dài ngày…”.
Đợt nghỉ lễ 30/4 - 01/5/2026 mở đầu cho mùa du lịch hè, mùa cao điểm thường bắt đầu từ giữa tháng 6 hàng năm khi các kỳ thi của học sinh, sinh viên hoàn tất. Nhu cầu du lịch năm nay sẽ ưu tiên từ 60 - 70% cho các tour trong nước, còn lại khoảng 30 - 40% tour nước ngoài. Trong bối cảnh kinh tế khó khăn, giá xăng dầu, năng lượng phục vụ di chuyển tăng cao, người dân và du khách đang dần chuyển sang đi tour phù hợp với nhu cầu cá nhân, nhóm gia đình theo hình thức caravan, trekking, camping, tour ngắn dưới 300 km… Bên cạnh đó, sẽ có khoảng 5 - 10% khách sẽ có xu hướng tìm tour độc lạ, chất lượng và giá hợp lý…”, ông Nguyễn Minh Mẫn chia sẻ.
Mặt khác, các doanh nghiệp lữ hành lớn cũng triển khai nhiều giải pháp đồng bộ như giữ giá tour ổn định, đa dạng hóa sản phẩm khi tổ chức tour đường bộ, đường sắt, tăng cường các sản phẩm trải nghiệm. Ông Nguyễn Công Hoan, Tổng Giám đốc Flamingo Redtours nhận định: “Các tuyến du lịch gần, chi phí hợp lý đang lên ngôi. Đây là xu hướng phù hợp trong bối cảnh chi phí vận chuyển quốc tế biến động khó lường. Các điểm đến Đông Nam Á như Thái Lan, Singapore, Malaysia, Trung Quốc, Hàn Quốc, Nhật Bản… được nhiều du khách lựa chọn…”.
Thị trường khách quốc tế tăng trưởng ổn định
Trong khi đó, thị trường khách quốc tế vẫn duy trì tăng trưởng ổn định. Quý I/2026, du lịch Việt Nam đón 6,76 triệu lượt khách quốc tế, tăng 12,4%, mức cao nhất từ trước đến nay; trong đó, Trung Quốc tiếp tục là thị trường khách lớn nhất của du lịch Việt Nam với hơn 1,4 triệu lượt; tiếp theo là Hàn Quốc với khoảng 1,33 triệu lượt, đây vẫn là nhóm thị trường gần, có vai trò “trụ cột” về quy mô và tần suất. Đáng chú ý, nhiều thị trường xa tăng trưởng tới 40 - 70%, thậm chí gần 200% so với quý I/2025. Đơn cử, lượng khách Nga tăng 194,5%; khách đến từ Ba Lan tăng 52%, Na Uy 26%, Thụy Sỹ hơn 27%, Thụy Điển 27,5%, Đan Mạch và Italy hơn 20%...
Đại diện Câu lạc bộ doanh nghiệp đón khách quốc tế cho biết, lượng khách quốc tế từ nay đến cuối năm đã được đặt chỗ từ năm trước, nên ít chịu tác động của giá vé máy bay tăng. Các booking (đặt chỗ) phát sinh mới có thể chậm lại trong ngắn hạn, nhưng nhu cầu tổng thể vẫn tích cực. Đặc biệt, xu hướng khách Âu - Mỹ ngày càng ổn định, khi nhóm khách này có thời gian lưu trú dài, mức chi tiêu cao và thường lựa chọn hành trình xuyên Việt. Điều này giúp dòng khách lan tỏa đến nhiều địa phương… thay vì chỉ tập trung vào các TP Hồ Chí Minh, Hà Nội, Đà Nẵng hay Nha Trang.
Đáng chú ý, thị trường Nga đang nổi lên như một điểm sáng tăng trưởng. Trong 3 tháng đầu năm, Việt Nam đón hơn 367.000 lượt khách Nga, tăng tới 194,5% so với cùng kỳ năm trước và vươn lên vị trí thứ 3 về lượng khách quốc tế. Đây là mức tăng trưởng cao nhất trong các thị trường nguồn. Theo các chuyên gia du lịch, mức tăng này đến từ nhiều yếu tố như chính sách miễn thị thực 45 ngày, sự phục hồi nhanh của các đường bay thẳng và việc Việt Nam được định vị là điểm đến an toàn trong bối cảnh thế giới còn nhiều bất ổn.
Ông Trần Thế Dũng, Tổng Giám đốc Vietluxtour nhận định: “Thị trường khách Nga và Đông Âu đang quay trở lại mạnh. Đây là nhóm khách có thời gian lưu trú dài, chi tiêu cao, phù hợp với định hướng nâng giá trị của du lịch Việt Nam. Bên cạnh đó, các thị trường châu Âu như Ba Lan cũng ghi nhận mức tăng trưởng ấn tượng, với lượng khách tăng hơn 50% so với cùng kỳ… Đây là những tín hiệu tích cực cho chiến lược mở rộng thị trường xa”.
Một trong những giải pháp nổi bật hiện nay là việc doanh nghiệp chủ động khai thác các chuyến bay thuê chuyến (charter). Tại Đà Nẵng, từ tháng 4/2026, các đường bay từ Nga và khu vực Cộng đồng các quốc gia độc lập (CIS) đã được khôi phục và mở rộng, với tần suất tăng dần lên 6 chuyến/tuần trong mùa cao điểm. Dự kiến, riêng năm 2026, thành phố sẽ đón khoảng 130.000 lượt khách từ thị trường này. Ở góc độ doanh nghiệp, mô hình charter đang được mở rộng sang thị trường Ba Lan. Từ tháng 5/2026, mỗi tháng dự kiến có một chuyến bay charter từ Ba Lan đến TP Hồ Chí Minh, mỗi chuyến khoảng 300 khách. Đây là tín hiệu tích cực trong việc thu hút khách châu Âu mùa hè năm nay.
Song song với thị trường châu Âu, Trung Quốc tiếp tục được xác định là thị trường chiến lược. Để thúc đẩy thị trường này, Cục Du lịch Quốc gia và Hiệp hội Du lịch Việt Nam đã triển khai hàng loạt giải pháp như tổ chức roadshow, hội chợ du lịch quốc tế, tăng cường marketing số và kết nối doanh nghiệp hai bên... Đặc biệt, việc khởi động “Năm hợp tác du lịch Việt Nam – Trung Quốc 2026–2027” được kỳ vọng sẽ tạo cú hích mạnh cho dòng khách lớn nhất này…
Tái cấu trúc toàn diện ngành công nghiệp không khói
Hoạt động xúc tiến, quảng bá du lịch đang có những chuyển hướng tập trung vào những thị trường trọng điểm. Ông Vũ Thế Bình, Chủ tịch Hiệp hội Du lịch Việt Nam bày tỏ: “Thay vì quảng bá dàn trải, Hiệp hội chú trọng đưa doanh nghiệp quốc tế tại những thị trường trọng điểm của Việt Nam đến khảo sát thực tế thông qua các chương trình famtrip. Đây là cách hiệu quả nhất để tạo niềm tin và thúc đẩy hợp tác”.
Thực tế cho thấy, các chương trình famtrip với hàng trăm doanh nghiệp quốc tế tham gia đã góp phần trực tiếp vào tăng trưởng khách quốc tế cuối năm 2025 và đầu năm 2026. Bên cạnh đó, xúc tiến số cũng được đẩy mạnh, nhưng vẫn kết hợp với xúc tiến trực tiếp để đảm bảo hiệu quả kết nối.
Theo ông Nguyễn Anh Tuấn, Viện trưởng Viện Kinh tế Du lịch, việc tái cấu trúc thị trường du lịch hiện nay dựa trên dữ liệu thị trường kéo theo tái cấu trúc sản phẩm. Nhu cầu khách thay đổi, nên cạnh tranh bằng giá rẻ không còn hiệu quả. Ngành Du lịch đang chuyển sang phân khúc khách chi tiêu cao với các sản phẩm nghỉ dưỡng 4 - 5 sao, MICE, golf, y tế, chăm sóc sức khỏe...
Ngoài ra, xu hướng du lịch cũng thay đổi. Du khách đi tour không chỉ đi tham quan, mà tìm kiếm trải nghiệm cá nhân hóa, có chiều sâu. Đây là cơ hội để tăng giá trị, thay vì chỉ tăng số lượng. Không gian tăng trưởng được mở rộng, đường sắt liên vận, tàu biển, đường thủy trở… thành kênh bổ trợ, giảm phụ thuộc vào hàng không. Việc đa dạng hóa giúp ngành linh hoạt hơn trước biến động quốc tế.
Rõ ràng, với sự phối hợp giữa cơ quan quản lý, hiệp hội và doanh nghiệp, cùng các giải pháp đồng bộ từ mở rộng đường bay, chính sách visa đến đổi mới sản phẩm, du lịch Việt Nam đang từng bước chuyển từ số lượng sang nâng cao giá trị, hướng tới phát triển bền vững và khẳng định vị thế trên bản đồ du lịch quốc tế.
Ông Hồ An Phong, Thứ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch: Du lịch Việt Nam đang bước vào giai đoạn tái cấu trúc toàn diện từ sản phẩm tour đến thể chế, thị trường, mô hình tăng trưởng theo hướng nâng cao giá trị và triển khai đồng bộ. Khi công nghiệp văn hóa được tích hợp sâu vào du lịch, cùng với cải cách thể chế và đổi mới tư duy phát triển, ngành Du lịch sẽ có thêm động lực để bứt phá, khẳng định vai trò trụ cột của nền kinh tế trong giai đoạn tới.
Ông Hà Văn Siêu, Phó Cục trưởng Cục Du lịch quốc gia: Giai đoạn 2026 - –2030, ngành Du lịch đặt mục tiêu đón 40 - 45 triệu lượt khách quốc tế, tăng trưởng 12 - 15% mỗi năm. Trong bối cảnh cạnh tranh toàn cầu, việc tập trung vào các thị trường có khả năng chi tiêu cao như Nga, châu Âu, đồng thời duy trì thị trường lớn như Trung Quốc, Hàn Quốc, Asean sẽ là chiến lược then chốt. Mục tiêu đón 25 triệu lượt khách quốc tế và thu hút 150 triệu lượt khách nội địa trong năm nay hoàn toàn khả thi.
