Phó Giám đốc Quỹ Đầu tư phát triển tỉnh Lào Cai Trần Minh Tuấn dẫn chúng tôi đi xem hai khu nhà chung cư A và B tọa lạc ngay khu đất bằng phẳng, giữa trung tâm Khu đô thị mới Lào Cai - Cam Đường. Hai khu nhà 6 tầng, với 128 căn hộ, đã kín chủ nhân, cuối buổi chiều rất đông người chơi thể thao ngay trong khuôn viên rộng thoáng của khu chung cư. Ngay sau khi có Quyết định 67 của Chính phủ, Lào Cai đã triển khai xây nhà chung cư cho người thu nhập thấp có chỗ ở ổn định, bảo đảm khang trang, phù hợp với khả năng chi trả. Để có giá thấp, tỉnh không thu tiền đất, hỗ trợ thêm 9 tỷ đồng để xây tường bao, sân chơi, nhà văn hóa, đường nội bộ, hệ thống chiếu sáng công cộng… Hai khu nhà được khởi công giữa năm 2010, đến tháng 8/2011 hoàn thành đưa vào sử dụng. Các đối tượng được xét duyệt mua nhà bảo đảm theo đúng qui định của Bộ Xây dựng và của UBND tỉnh.
Chị Vi Kiều Kim, cán bộ công tác tại Thư viện tổng hợp tỉnh đang ở tại căn hộ số 76, nhà A, rộng 65 m2, có đầy đủ phòng khách, phòng ngủ, bếp, vệ sinh khép kín, tỏ vẻ rất phấn khởi: "Cả hai vợ chồng làm cơ quan Nhà nước, 5 năm tích cóp được khoảng 200 triệu đồng; vay thêm ngân hàng hơn 100 triệu đồng để mua căn hộ này. Nếu không có chính sách đầu tư xây dựng nhà ở cho người thu nhập thấp, vợ chồng phải đi thuê nhà, mỗi tháng mất 2 - 3 triệu đồng thì cuộc sống rất khó khăn, không biết xoay xở thế nào?". Cũng có hoàn cảnh khó khăn về chỗ ở như chị Kim, đến nay khoảng hơn 100 hộ gia đình là cán bộ, công nhân, viên chức ở các cơ quan, ban, ngành, đoàn thể của tỉnh và một số hộ dân làm nghề tự do ở thành phố Lào Cai đã được sở hữu căn hộ giá thấp, nhưng bảo đảm công năng và tiện ích, giúp họ ổn định cuộc sống và sản xuất. UBND tỉnh đã thành lập Quỹ Đầu tư phát triển, giao nhiệm vụ làm chủ đầu tư, quản lý sử dụng nhà chung cư dành cho người thu nhập thấp. Quỹ Đầu tư phát triển dành khoảng 40 tỷ đồng để xây dựng hai khu nhà chung cư 6 tầng, với các căn hộ có diện tích sử dụng từ 40 - 70 m2, bao gồm từ 1 - 2 phòng ngủ, bếp và vệ sinh khép kín, bảo đảm sinh hoạt cho gia đình từ 4 - 9 nhân khẩu. Tỉnh hỗ trợ tiền sử dụng đất và các chi phí xây dựng các hạng mục phụ trợ khác, như thiết kế khảo sát, hàng rào, sân chơi, nhà để xe, nhà văn hóa, bể nước công cộng… Để bảo đảm công bằng, các căn hộ được tính giá bán theo diện tích sử dụng, vị trí, tầng cao, các yếu tố sinh lợi khác... theo hệ số chênh lệch từ 0,7 đến 1,13 (thấp nhấp và cao nhất), tuy nhiên đơn giá bán bình quân không quá 5 triệu đồng/m2 sử dụng. Như vậy, một căn hộ có giá từ 260 - 350 triệu đồng, phù hợp với nhu cầu và khả năng chi trả của người thu nhập thấp. Ông Trần Minh Tuấn, Phó Giám đốc Quỹ Đầu tư phát triển Lào Cai cho biết, đối tượng được mua nhà ở thu nhập thấp là chưa có nhà ở hoặc có nhà ở nhưng diện tích bình quân mỗi khẩu dưới 5 m2, mức thu nhập dưới mức đóng thuế thu nhập cá nhân. Người thu nhập thấp được trả tiền theo bốn đợt, với những trường hợp khó khăn, Quỹ Đầu tư phát triển liên kết với Chi nhánh Ngân hàng MHB tại Lào Cai để tạo điều kiện vay vốn. Nhờ vậy, có tới 40% đối tượng được hỗ trợ nhà ở thu nhập thấp được vay vốn ưu đãi của ngân hàng để mua căn hộ chung cư. Hiện tại, Quỹ Đầu tư phát triển đang xúc tiến triển khai xây dựng tiếp hai khu nhà chung cư dành cho người thu nhập thấp, gồm 144 căn hộ, với 5 loại 55 đến 65 m2, tổng vốn đầu tư khoảng 60 tỷ đồng, tại khu trung tâm đô thị thành phố Lào Cai.
Chúng tôi đến khu công nghiệp Bắc Duyên Hải, tại đây, Công ty TNHH một thành viên Nam Huy (thuộc Công ty Cổ phần Nam Tiến) đang khẩn trương hoàn thành khu nhà gồm 47 căn hộ, có diện tích từ 63 - 72 m2, có hai phòng ngủ, một phòng khách, bếp và vệ sinh khép kín. Đây là doanh nghiệp tư nhân đầu tiên trên địa bàn được tỉnh giao đất không thu tiền để xây dựng nhà ở hỗ trợ cho người thu nhập thấp theo diện chính sách; đồng thời được phép bán ra thị trường, với mức giá trần do tỉnh qui định, nhằm bình ổn giá nhà ở trên địa bàn. Ông Nguyễn Duy Thái, Giám đốc Công ty TNHH một thành viên Nam Huy cho biết: Được tỉnh hỗ trợ đất, Công ty đã đầu tư hơn 100 tỷ đồng để xây dựng nhà chung cư cho người thu nhập thấp. Do tự sản xuất được gạch, xi măng và sử dụng nhân lực sẵn có của đơn vị nên giá một căn hộ loại 72 m2, tại tầng 1 là 370 triệu đồng; tại tầng 6 là 280 triệu đồng. Mức giá này thấp hơn gần hai lần so với giá thị trường, phù hợp với khả năng tài chính, đáp ứng nhu cầu về chỗ ở cho các đối tượng thu nhập thấp.
Công ty Luyện đồng Lào Cai đa số là lao động trẻ, ở các tỉnh miền xuôi vào nhà máy làm việc, nên rất khó khăn về chỗ ở, phải đi thuê cách xa nơi làm việc từ 10 - 30 km. Đơn vị đã đầu tư 35 tỷ đồng, xây dựng ba khu nhà, với 110 phòng ở, có diện tích 24 m2, khép kín, bảo đảm cho công nhân có chỗ ở khang trang, ổn định, gần nơi làm việc. Hiện tại có 60 gia đình trẻ, cả hai vợ chồng đều đang làm việc tại Nhà máy Luyện đồng Tằng Loỏng được Công ty bố trí nhà ở, tạo điều kiện ổn định cuộc sống và có điều kiện nâng cao năng suất, hiệu quả lao động.
Trong thời gian tới, Lào Cai tập trung quy hoạch qũy đất xây dựng nhà ở cho người thu nhập thấp tại Khu đô thị mới Lào Cai - Cam Đường, Khu Thương mại - Công nghiệp Kim Thành, Khu công nghiệp Đông Phố Mới… Đồng thời có cơ chế khuyến khích, ưu đãi đối với các doanh nghiệp tham gia xây dựng nhà ở xã hội, nhằm bảo đảm an sinh xã hội ở địa phương.