Đột quỵ - một trong những nguyên nhân hàng đầu gây tử vong và tàn tật trên thế giới - đang có xu hướng gia tăng ở cả những người trẻ tuổi. Tuy nhiên, các chuyên gia y tế khẳng định phần lớn trường hợp có thể phòng ngừa thông qua điều chỉnh lối sống và chế độ dinh dưỡng.
Đột quỵ không còn là “bệnh của tuổi già”
Đột quỵ xảy ra khi nguồn cung cấp máu lên não bị gián đoạn hoặc khi xảy ra xuất huyết trong não, khiến các tế bào não thiếu oxy và bị tổn thương. Hậu quả có thể là tàn tật lâu dài, thậm chí tử vong.
Điều đáng lưu ý là, nếu trước đây đột quỵ thường gắn với người cao tuổi, thì hiện nay nhiều cơ sở y tế ghi nhận số ca bệnh ở người dưới 50 tuổi đang gia tăng. Xu hướng này khiến việc phòng ngừa sớm trở nên cấp thiết hơn bao giờ hết.
Dưới đây là 7 thói quen quan trọng được các bác sĩ và chuyên gia dinh dưỡng khuyến nghị nhằm giảm nguy cơ đột quỵ và cải thiện sức khỏe toàn diện.
1. Duy trì vận động thể chất
Hoạt động thể chất đóng vai trò then chốt trong việc kiểm soát huyết áp - yếu tố nguy cơ hàng đầu của đột quỵ. Các chuyên gia khuyến nghị mỗi người nên duy trì ít nhất 150 phút vận động cường độ trung bình hoặc 75 phút vận động mạnh mỗi tuần.
Đáng chú ý, không cần đến các bài tập phức tạp hay cường độ cao, những thói quen đơn giản như đi bộ, leo cầu thang hay vận động nhẹ mỗi ngày cũng có thể mang lại lợi ích rõ rệt.
2. Giảm lượng muối trong khẩu phần
Tiêu thụ quá nhiều natri có thể làm tăng huyết áp, từ đó làm gia tăng nguy cơ đột quỵ. Trong khi đó, phần lớn lượng muối trong chế độ ăn hiện đại lại đến từ thực phẩm chế biến sẵn và đồ ăn ngoài.
Giải pháp hiệu quả là tăng cường nấu ăn tại nhà và sử dụng các loại gia vị tự nhiên như thảo mộc, tỏi, hành, nghệ hoặc quế để thay thế muối.
3. Nói không với thuốc lá
Hút thuốc gây tổn hại nghiêm trọng đến hệ thống mạch máu, thúc đẩy hình thành mảng xơ vữa và làm giảm lưu lượng máu lên não. Đây là một trong những yếu tố nguy cơ có thể phòng tránh rõ ràng nhất.
Việc cai thuốc lá có thể gặp nhiều khó khăn, nhưng với sự hỗ trợ từ chuyên gia y tế, người hút có thể xây dựng lộ trình phù hợp và hiệu quả hơn.
4. Tăng cường chất xơ
Chất xơ không chỉ tốt cho hệ tiêu hóa mà còn giúp kiểm soát huyết áp, cholesterol và đường huyết - những yếu tố liên quan trực tiếp đến nguy cơ đột quỵ.
Nguồn chất xơ phong phú gồm rau xanh, trái cây, ngũ cốc nguyên hạt, các loại đậu. Một nguyên tắc đơn giản là đảm bảo một nửa khẩu phần ăn mỗi ngày đến từ rau và trái cây.
5. Bổ sung cá béo vào thực đơn
Các loại cá béo như cá hồi, cá thu, cá mòi hay cá trích chứa nhiều axit béo omega-3 (DHA và EPA), có tác dụng bảo vệ tim mạch và giảm nguy cơ đột quỵ.
Khuyến nghị chung là ăn ít nhất 2 khẩu phần cá béo mỗi tuần. Trong trường hợp cần thiết, việc bổ sung omega-3 nên được thực hiện theo tư vấn của bác sĩ.
6. Kiểm soát lượng rượu bia
Rượu bia không cần phải loại bỏ hoàn toàn, nhưng cần sử dụng ở mức hợp lý. Giới hạn an toàn được khuyến nghị là tối đa 1 đơn vị/ngày đối với phụ nữ và 2 đơn vị/ngày đối với nam giới.
Tiêu thụ quá mức có thể dẫn đến rối loạn nhịp tim, hình thành cục máu đông và làm tăng nguy cơ đột quỵ.
7. Quản lý căng thẳng
Căng thẳng kéo dài có thể khiến huyết áp, đường huyết và mỡ máu tăng cao - những yếu tố nguy cơ quan trọng của đột quỵ.
Các biện pháp như thiền, yoga, hít thở sâu hoặc duy trì sở thích cá nhân có thể giúp kiểm soát stress hiệu quả. Trong một số trường hợp, hỗ trợ từ chuyên gia tâm lý cũng là lựa chọn cần thiết.
Đột quỵ là biến cố nghiêm trọng nhưng hoàn toàn có thể phòng ngừa nếu duy trì lối sống lành mạnh. Bảy thói quen được các bác sỹ khuyến nghị không chỉ giúp giảm nguy cơ đột quỵ mà còn góp phần cải thiện sức khỏe tim mạch và chất lượng cuộc sống nói chung. Các chuyên gia nhấn mạnh, không có một công thức chung cho tất cả mọi người. Việc phòng ngừa hiệu quả cần được cá nhân hóa, phù hợp với điều kiện sức khỏe, lối sống và thói quen văn hóa của mỗi người. Vì vậy, người dân nên chủ động tham khảo ý kiến chuyên gia y tế để xây dựng chiến lược phòng bệnh bền vững và lâu dài.
