Nhiều năm qua, câu chuyện đầu tư hạ tầng khu công nghiệp tại nhiều địa phương, trong đó có Lào Cai, thường rơi vào tình trạng "nhỏ giọt". Thực tế cho thấy một nghịch lý đáng buồn, dù tỷ lệ lấp đầy tại các khu công nghiệp trọng điểm rất cao, như Khu công nghiệp phía Nam đạt hơn 91% , Khu công nghiệp Minh Quân đạt gần 95%, nhưng hạ tầng kỹ thuật lại "chạy theo" không kịp. Đơn cử, tại Khu công nghiệp phía Nam, hạ tầng giao thông hoàn thiện mới chỉ đạt hơn 27% theo quy hoạch; hay tại Minh Quân, con số này cũng chỉ khiêm tốn ở mức gần 34%. Chính sự thiếu nhất quán này đã trở thành điểm nghẽn, khiến nhiều nhà đầu tư chiến lược e ngại.
Nhận diện rõ nút thắt này, ngay từ những ngày đầu năm, UBND tỉnh đã Lào Cai đã chỉ đạo quyết liệt và trực diện: Phải chấm dứt tình trạng đầu tư dàn trải, kéo dài. Tiền ngân sách bỏ ra là để thu về hiệu quả kinh tế xã hội, chứ không phải để bất động trong các dự án dang dở.
Bám sát định hướng đó, tỉnh yêu cầu phải rà soát, điều chỉnh để kết thúc dứt điểm các dự án cũ. Theo đó, tỉnh thống nhất chủ trương điều chỉnh giảm quy mô các dự án kéo dài từ những năm trước, cắt bỏ toàn bộ phần khối lượng chưa thực hiện để quyết toán, đóng dự án. Những hạng mục chưa làm sẽ được gom lại, tích hợp vào các dự án tổng thể mới của năm 2026 với quy mô và tầm nhìn dài hạn hơn. Điều này cho thấy sự thay đổi mạnh mẽ, nhằm làm sạch hành lang pháp lý để triển khai những kế hoạch lớn hơn.
Ngay sau chỉ đạo của tỉnh, bộ máy chuyên môn mà đầu mối là Ban Quản lý các khu công nghiệp tỉnh đã lập tức bắt tay vào việc. Không còn là những phác thảo sơ bộ, một kế hoạch tổng thể trị giá 1.250 tỷ đồng đã được xây dựng chi tiết để hiện thực hóa mục tiêu tối thiểu 500 ha mặt bằng sạch đất công nghiệp.
Ban Quản lý các khu công nghiệp tỉnh đã thực hiện một cuộc rà soát chưa từng có đối với 14 hạng mục hạ tầng chính tại các khu công nghiệp. Ông Đỗ Việt Bách - Giám đốc Ban Quản lý các khu công nghiệp tỉnh cho biết: Sau khi rà soát chi tiết từng hạng mục đã đầu tư, đang đầu tư và những phần chưa hoàn thiện, chúng tôi đã nhập liệu cụ thể để đánh giá chính xác cần đầu tư đến đâu.
Ví dụ, Khu công nghiệp phía Nam còn 12 hạng mục cần 380 tỷ đồng; Khu công nghiệp Minh Quân với 12 hạng mục cần 570 tỷ đồng; và Khu công nghiệp Âu Lâu cần 300 tỷ đồng cho 14 đầu mục công việc. Tổng cộng ba dự án trọng điểm này cần nguồn vốn 1.250 tỷ đồng để tạo nên một diện mạo hoàn chỉnh.
Sự chi tiết trong kế hoạch đầu tư lần này thể hiện rõ quyết tâm của Lào Cai. Tại Khu công nghiệp Minh Quân - nơi cần số vốn lớn nhất (570 tỷ đồng), dòng tiền sẽ được tập trung giải quyết bài toán cấp nước đang rất cấp bách khi nguồn nước hiện tại từ cầu Văn Phú còn cách khu công nghiệp tới 5 km, đồng thời hoàn thiện hệ thống thoát nước lưu vực đập Đá Mài để chống ngập úng.
Tại Khu công nghiệp phía Nam, khoản đầu tư 380 tỷ đồng sẽ dùng để "lấp đầy" khoảng trống hạ tầng như hệ thống điện chiếu sáng cho trục đường I, hoàn thiện khu điều hành dịch vụ và đặc biệt là hệ thống phòng cháy chữa cháy chung - hạng mục sống còn nhưng chưa được đầu tư đúng mức trước đây.
Tương tự, Khu công nghiệp Âu Lâu với gói đầu tư 300 tỷ đồng sẽ tập trung hoàn thiện các trục đường xương sống như trục 2A, 2B, 2D và xử lý dứt điểm công tác giải phóng mặt bằng với chi phí dự kiến khoảng 60 tỷ đồng.
Sự chuẩn bị kỹ lưỡng từ Ban Quản lý các khu công nghiệp đã nhận được sự đồng thuận cao từ các sở chuyên ngành. Sở Tài chính sau khi thẩm định sơ bộ đã có văn bản thống nhất về giá và phương án tài chính. Sở Xây dựng cũng tích cực tham gia rà soát song song, đặc biệt là các giải pháp về giao thông và quy hoạch, đảm bảo khi trình lên cấp có thẩm quyền, hồ sơ dự án đã đạt độ chín cần thiết. Hiện nay hồ sơ, số liệu đã được báo cáo đầy đủ với Sở Tài chính và các cơ quan chủ trì.
Ông Đỗ Việt Bách Giám đốc Ban Quản lý các khu công nghiệp tỉnh khẳng định quyết tâm: Dù khối lượng công việc rất lớn, nhưng chúng tôi cam kết đảm bảo tiến độ giải ngân gần 100% số vốn được giao. Riêng về thủ tục đầu tư cho 3 dự án mới, sẽ hoàn thành phê duyệt trong quý 1, đảm bảo điều kiện khởi công ngay trong năm 2026, đúng như chỉ đạo của tỉnh.
Bức tranh đầu tư của Lào Cai năm 2026 không chỉ dừng lại ở những con số tỷ đồng hay mét vuông đất. Đó là khát vọng về hệ sinh thái công nghiệp bền vững. Những hạng mục như trồng cây xanh, lát vỉa hè, đầu tư xe cứu hỏa, xe nâng người hay xây dựng khu nhà điều hành dịch vụ cho thấy tỉnh không chỉ muốn bán đất, mà muốn kiến tạo một môi trường đầu tư tốt nhất và xanh, sạch, an toàn và đồng bộ.
Sự vào cuộc quyết liệt với tinh thần “làm đến đâu, gọn đến đó” của lãnh đạo tỉnh ngay từ những ngày đầu năm, là minh chứng rõ nét nhất cho tâm thế chủ động của Lào Cai. Không chỉ dừng lại ở các kế hoạch trên giấy, tỉnh đang cụ thể hóa sự sẵn sàng ấy bằng bước đi thực chất và dứt khoát. Công tác chuẩn bị đã được kích hoạt tối đa, hạ tầng đang được nâng cấp toàn diện, để đón những dòng vốn chiến lược về dựng nghiệp lâu dài.
