Giải mã hiện tượng hụt ga, chết máy khi lần đầu sử dụng xăng E10

Thu Hà

01/06/2026 20:02

Trước những băn khoăn của người dân về việc phương tiện xuất hiện tình trạng hụt ga, giật hoặc chết máy khi chuyển sang dùng xăng sinh học E10, ông Đỗ Văn Tuấn - Chủ tịch Hiệp hội Nhiên liệu sinh học khẳng định đây không phải là lỗi phá hủy động cơ. Thực chất, hiện tượng này xuất phát từ cơ chế tẩy rửa của cồn sinh học tác động lên một tỷ lệ nhỏ các phương tiện đã quá cũ, đặc biệt là xe máy cũ, không phải do xăng E10 gây hỏng hóc máy móc.

Nguyên nhân kỹ thuật dẫn đến sự cố hụt ga và giật máy

Theo các chuyên gia, cồn ethanol bản chất là một dung môi có đặc tính tẩy rửa rất mạnh. Khi người dân lần đầu đổ xăng sinh học E10 vào những chiếc xe đời cũ, chất ethanol này sẽ nhanh chóng làm bong tróc các mảng cặn bẩn bám tích tụ lâu năm bên trong bình xăng và hệ thống đường ống dẫn nhiên liệu. Lượng cặn bẩn sau khi bong ra sẽ cuốn theo dòng chảy của nhiên liệu và dễ gây tắc nghẽn kim phun hoặc một số bộ phận khác trong hệ thống. Quá trình này làm gián đoạn dòng chảy và ảnh hưởng trực tiếp đến việc đưa nhiên liệu vào buồng đốt, từ đó dẫn tới hiện tượng xe bị giật, hụt ga hoặc đột ngột chết máy.

Ông Đỗ Văn Tuấn - Chủ tịch Hiệp hội Nhiên liệu sinh học.

Để khắc phục triệt để tình trạng trên, theo ông Đỗ Văn Tuấn, chủ phương tiện chỉ cần mang xe đến các gara hoặc cơ sở sửa chữa để tiến hành vệ sinh sạch sẽ bình xăng, đường ống dẫn nhiên liệu, bộ chế hòa khí hoặc hệ thống kim phun.

Sau khi hoàn thành các bước vệ sinh và bảo dưỡng này, phương tiện sẽ vận hành ổn định bình thường và người dân hoàn toàn có thể yên tâm sử dụng xăng E10 trong những lần tiếp theo mà không lo gặp lại hiện tượng cũ.

Xăng E10 không gây hỏng máy, nóng động cơ và cháy nổ

Chủ tịch Hiệp hội Nhiên liệu sinh học Đỗ Văn Tuấn cũng cho biết, đặc tính của xăng E10 chủ yếu tác động đến các vật liệu phi kim, trong khi không ảnh hưởng đến các vật liệu kim loại và các chi tiết kim loại trong động cơ.

Về mặt kết cấu, các nhà sản xuất ô tô và xe máy từ khoảng năm 2009 trở lại đây đều đã chủ động sử dụng các vật liệu phi kim tương thích hoàn toàn với xăng E10, trong khi đó thành phần cồn này hoàn toàn không có khả năng gây ảnh hưởng hay làm tổn hại đến kết cấu của các chi tiết kim loại trong động cơ. Do đó, những lo ngại về việc loại nhiên liệu này phá hủy máy móc là thiếu căn cứ.

Bên cạnh đó, thông tin cho rằng dùng xăng E10 làm xe nóng máy hơn cũng hoàn toàn sai lệch so với cơ sở khoa học. Do có hàm lượng oxy cao hơn xăng thông thường, xăng E10 giúp quá trình cháy trong buồng đốt diễn ra hiệu quả hơn nhưng lại có nhiệt độ cháy thấp hơn.

Về lo ngại xăng E10 gây cháy nổ, ông Đỗ Văn Tuấn cho biết, đến nay, không có ý kiến nào từ các chuyên gia cũng như từ các quốc gia đã sử dụng xăng E10 cho rằng loại nhiên liệu này làm gia tăng nguy cơ cháy nổ phương tiện.

Thực tế, một số vụ việc cháy nổ phương tiện từng xảy ra tại Việt Nam trong giai đoạn trước năm 2015 khi triển khai xăng E5 là do tình trạng làm xăng giả bằng cách pha chất methanol. Chất methanol này mới chính là tác nhân gây hư hỏng nghiêm trọng cho hệ thống ống dẫn và dẫn đến sự cố, trong khi xăng sinh học chính thống sử dụng ethanol và không được ghi nhận là nguyên nhân gây ra các nguy cơ cháy nổ.

Thực tế hiệu suất tiêu thụ so với dòng xăng RON95

Liên quan đến những ý kiến phản ánh dùng xăng sinh học sẽ hao nhiên liệu hơn, các phân tích chuyên môn chỉ ra rằng cần phải nhìn nhận từ hai yếu tố kỹ thuật tác động trái ngược nhau.

Xét về mặt lý thuyết, do hàm lượng năng lượng trong xăng E10 thấp hơn xăng RON95 khoảng 3% nên mức tiêu hao nhiên liệu của xe có thể tăng tương ứng khoảng 3%.

Tuy nhiên, ở chiều ngược lại, xăng E10 lại sở hữu chỉ số octan cao hơn xăng RON95 từ 2 - 3%, giúp động cơ tối ưu hóa hiệu suất, vận hành ổn định và hiệu quả hơn. Sự bù trừ giữa yếu tố làm tăng mức tiêu hao và yếu tố giúp cải thiện hiệu suất khiến các chuyên gia chưa thể đưa ra kết luận yếu tố nào sẽ đóng vai trò chi phối khi sử dụng thực tế ngoài đời thực.

Ngoài ra, một lý do khách quan khác khiến người tiêu dùng có cảm giác xe tốn nhiên liệu hơn là do thời điểm xăng E10 chính thức được đưa ra thị trường lại trùng đúng vào giai đoạn thời tiết nắng nóng gay gắt trên diện rộng, đặc biệt là tại khu vực miền Bắc và miền Trung.

Bản chất điều kiện thời tiết khí hậu khắc nghiệt của mùa hè vốn đã là tác nhân khiến động cơ phương tiện phải tiêu tốn nhiều nhiên liệu hơn mức bình thường, từ đó khiến một số người dùng dễ liên hệ và lầm tưởng nguyên nhân là do xăng mới.

Do đó, xét trên các cơ sở khoa học và thực nghiệm hiện tại, cơ quan quản lý khẳng định vẫn chưa có đủ căn cứ để chứng minh hay kết luận rằng sử dụng xăng sinh học E10 sẽ gây hao tổn nhiên liệu hơn so với dòng xăng khoáng RON95 truyền thống.