Đổi mới triệt để dạy học và kiểm tra, đánh giá Ngữ văn

Ngày 21/7/2022, Bộ GD&ĐT ban hành Công văn 3175/BGDĐT-GDTrH, hướng dẫn đổi mới phương pháp dạy học và kiểm tra, đánh giá môn Ngữ văn...

Ảnh minh họa.
Ảnh minh họa.

Ngày 21/7/2022, Bộ GD&ĐT ban hành Công văn 3175/BGDĐT-GDTrH, hướng dẫn đổi mới phương pháp dạy học và kiểm tra, đánh giá môn Ngữ văn ở trường phổ thông.

Một trong những nội dung được chú ý nhất của văn bản này là yêu cầu tránh dùng lại văn bản đã học trong sách giáo khoa làm ngữ liệu xây dựng các đề kiểm tra đọc hiểu và viết trong đánh giá kết quả học tập cuối học kỳ, cuối năm học, cuối cấp học. Mục đích nhằm đánh giá chính xác năng lực học sinh, khắc phục tình trạng học sinh chỉ học thuộc bài hoặc sao chép nội dung tài liệu có sẵn.

Thực hiện Công văn 3175/BGDĐT-GDTrH được Bộ GD&ĐT tiếp tục nhấn mạnh trong hướng dẫn thực hiện nhiệm vụ năm học các năm 2022 - 2023, 2023 - 2024 và 2024 - 2025.

Thực ra, việc ra đề sử dụng ngữ liệu ngoài sách giáo khoa được áp dụng từ sớm, trước khá xa thời điểm ban hành Công văn 3175. Cụ thể, nhằm hạn chế học tủ, học vẹt, văn mẫu, trong đề thi THPT quốc gia (từ năm 2020 là Kỳ thi tốt nghiệp THPT) môn Ngữ văn, văn bản phần đọc hiểu đã không có trong sách giáo khoa; câu nghị luận xã hội phát huy quan điểm cá nhân người viết và không thể chép theo văn mẫu.

Mặc dù mới dừng lại ở đề thi tốt nghiệp THPT, chưa triển khai rộng rãi trong kiểm tra, đánh giá ở nhà trường, nhưng đây là bước đệm cần thiết, quan trọng để khi chính thức triển khai không bất ngờ, lúng túng.

Chỉ sau Công văn 3175, trường phổ thông mới chính thức áp dụng việc không sử dụng ngữ liệu trong sách giáo khoa kiểm tra định kỳ môn Ngữ văn. Sau 2 năm triển khai đã ghi nhận những thay đổi tích cực, cả ở phía người dạy và người học; giảm đáng kể cách dạy đọc - chép, hiện tượng văn mẫu, học sinh thực sự được chú trọng phát triển phẩm chất, năng lực. Giáo viên nâng cao năng lực chuyên môn qua các đợt tập huấn, từ thực tế trải nghiệm ra đề theo yêu cầu mới và đổi mới phương pháp dạy học.

Tuy nhiên, vẫn còn có khó khăn khi triển khai yêu cầu mới này, đặc biệt với việc ra đề thi, kiểm tra. Bên cạnh những đề văn hay, sáng tạo, vẫn có không ít đề kiểm tra, đề thi còn có sai sót, đặc biệt với việc lựa chọn ngữ liệu.

Trong đó, thường gặp là ngữ liệu chưa bảo đảm về nội dung, nghệ thuật, sự chuẩn mực và sáng tạo về ngôn ngữ; không hợp lý về dung lượng, có ngữ liệu cho quá dài; không đúng loại/thể loại chương trình quy định; không phù hợp với người học… Ngữ liệu không bảo đảm sẽ dẫn đến câu hỏi, yêu cầu không thể hay, tốt như mong đợi.

Từ năm 2025, đề thi tốt nghiệp THPT bắt đầu thực hiện triệt để yêu cầu không sử dụng ngữ liệu trong sách giáo khoa. Theo đó, không chỉ đọc hiểu mà cả phần nghị luận văn học cũng sử dụng ngữ liệu mới, không còn tình trạng nhiều năm chỉ loanh quanh một số tác phẩm thơ, văn trong sách giáo khoa lớp 12.

Bên cạnh nâng cao năng lực ra đề của giáo viên, một việc vô cùng quan trọng là thay đổi cách dạy, cách học để học sinh đáp ứng được yêu cầu mới. Việc dạy “cái” cụ thể cần thay bằng dạy “cách”, để học sinh có thể tự tin với các ngữ liệu mình chưa từng gặp.

Đồng thời, rèn học sinh thói quen đọc sách, nâng cao văn hóa đọc cần được quan tâm thực chất hơn nữa. Điều này không chỉ giúp các em nâng cao vốn từ, kỹ năng sử dụng ngôn ngữ, khả năng viết… phục vụ cho học Ngữ văn, mà còn vô cùng cần thiết góp phần hình thành các kỹ năng, năng lực theo yêu cầu của Chương trình GDPT 2018.

Theo giaoducthoidai.vn

Có thể bạn quan tâm

Tin cùng chuyên mục

Giữ “lửa” hiếu học ở vùng cao

Giữ “lửa” hiếu học ở vùng cao

Ở vùng cao Sín Chéng, có một thời cái đói, cái nghèo và những nếp nghĩ cũ khiến con đường đến trường của trẻ trở nên chông chênh. Hôm nay, sự học nơi vùng cao này đã có nhiều đổi thay. Với nhiều cách làm, tinh thần hiếu học dần trở thành một phần trong đời sống cộng đồng, gieo thêm niềm tin về một tương lai tốt đẹp hơn từ con chữ.

Rà soát, sửa đổi đồng bộ chương trình giáo dục, sách giáo khoa

Rà soát, sửa đổi đồng bộ chương trình giáo dục, sách giáo khoa

Bộ Giáo dục và Đào tạo đang hoàn thiện các nội dung rà soát, cập nhật, bổ sung, điều chỉnh chương trình, sách giáo khoa giáo dục phổ thông năm 2018. Việc hoàn thiện sách giáo khoa được thực hiện trên cơ sở bộ sách đã được quyết định sử dụng thống nhất trên toàn quốc theo lộ trình bắt đầu từ năm học 2028 - 2029.

Chủ động đảm bảo an toàn trường học

Chủ động đảm bảo an toàn trường học

Năm học mới bắt đầu cũng là thời điểm các trường học trong tỉnh tăng cường công tác phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ. Chủ động kiểm tra, khắc phục nguy cơ, đồng thời trang bị kỹ năng xử lý tình huống cho cán bộ, giáo viên và học sinh được các nhà trường và ngành chức năng xác định là nhiệm vụ cần thực hiện thường xuyên.

Khát vọng bình yên từ những lớp học nội trú

Khát vọng bình yên từ những lớp học nội trú

Làm thế nào giữ một đứa trẻ ở lại với con chữ, khi cha mẹ em không còn sau một trận lũ quét, khi bản làng em cách trường học nửa ngày đường núi? Từ trăn trở đó, hệ thống Trường Văn hóa Công an nhân dân đã hình thành và mở rộng tới nhiều địa bàn chiến lược, trong đó có tỉnh Lào Cai.

Siết chặt các khoản thu trường học

Siết chặt các khoản thu trường học

Quy định rõ danh mục, mức thu; công khai phương án thu, chi; nghiêm cấm nhà trường tự đặt thêm khoản thu ngoài quy định là những yêu cầu trọng tâm của UBND tỉnh tại Quyết định số 69/2026/QĐ-UBND. Quy định này tạo cơ sở quản lý thống nhất các dịch vụ phục vụ, hỗ trợ giáo dục, bảo đảm quyền lợi người học và tăng cường kiểm soát, phòng ngừa lạm thu trong trường học.

Lào Cai nâng cao chất lượng trường chuẩn quốc gia gắn với xây dựng nông thôn mới

Lào Cai nâng cao chất lượng trường chuẩn quốc gia gắn với xây dựng nông thôn mới

Ngày 9/10, tại phường Sa Pa, Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Lào Cai tổ chức Hội nghị tập huấn công tác xây dựng trường chuẩn quốc gia gắn với thực hiện các nhiệm vụ giáo dục và đào tạo trong xây dựng nông thôn mới giai đoạn 2026 - 2030. Hội nghị có sự tham gia của lãnh đạo UBND và cán bộ chuyên môn thuộc 99 xã, phường trên địa bàn tỉnh.

AI giúp trẻ suy nghĩ tốt hơn hay dần suy nghĩ thay trẻ?

AI giúp trẻ suy nghĩ tốt hơn hay dần suy nghĩ thay trẻ?

AI đang dần trở thành một phần quen thuộc trong quá trình học tập và khám phá thế giới của trẻ. Từ tìm kiếm thông tin, giải bài tập đến sáng tạo nội dung, AI giúp trẻ tiếp cận tri thức nhanh và cá nhân hóa hơn, nhưng cũng đang làm thay đổi cách các em đặt câu hỏi, suy nghĩ và hình thành thói quen học tập.

Phường Lào Cai tăng cường giải pháp ngăn chặn bạo lực học đường

Phường Lào Cai tăng cường giải pháp ngăn chặn bạo lực học đường

Trước những diễn biến phức tạp của tình trạng người chưa thành niên vi phạm pháp luật, chiều 8/10, UBND phường Lào Cai tổ chức hội nghị triển khai các giải pháp phòng ngừa bạo lực học đường, tăng cường quản lý, giáo dục thanh thiếu niên và bảo đảm an ninh, trật tự tại các cơ sở giáo dục trên địa bàn.

Chính phủ yêu cầu mọi học sinh trượt vào lớp 10 đều được đến trường

Chính phủ yêu cầu mọi học sinh trượt vào lớp 10 đều được đến trường

Chính phủ yêu cầu Bộ GD-ĐT chỉ đạo, hướng dẫn các địa phương thực hiện các biện pháp bảo đảm mọi học sinh trong độ tuổi đi học đều được đến trường, kể cả học sinh học hết THCS không trúng tuyển vào trường THPT công lập được học tập ở các loại hình trường và chương trình giáo dục phù hợp, theo quy định.

Tập huấn nâng cao chất lượng Cuộc thi Sáng tạo thanh, thiếu niên, nhi đồng tỉnh Lào Cai

Tập huấn nâng cao chất lượng Cuộc thi Sáng tạo thanh, thiếu niên, nhi đồng tỉnh Lào Cai

Sáng 8/10, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật tỉnh Lào Cai tổ chức Hội nghị tập huấn “Giải pháp nâng cao chất lượng Cuộc thi Sáng tạo thanh thiếu niên, nhi đồng tỉnh Lào Cai” cho 80 cán bộ quản lý, giáo viên đến từ các cơ sở giáo dục trực thuộc Sở Giáo dục và Đào tạo, các trường học thuộc các xã, phường trong tỉnh.

fb yt zl tw