Đừng nên bảo tồn nửa vời

LCĐT - Trước ngày khai giảng năm học mới, có dịp đến xem buổi tập văn nghệ của một trường học, tôi được chứng kiến cuộc tranh luận nảy lửa giữa các thành viên đội văn nghệ về việc lựa chọn trang phục dân tộc cho tiết mục múa truyền thống. Một bên thì nhất quyết dùng trang phục truyền thống do các bà, các chị trong xã may từ trước đây; còn một bên thì muốn sử dụng trang phục may công nghiệp dựa theo mẫu truyền thống nhưng đã cách điệu rất nhiều.

Bảo tồn văn hóa truyền thống. (Ảnh minh họa)
Bảo tồn văn hóa truyền thống. (Ảnh minh họa)

Bên muốn dùng trang phục dân tộc đã được may cách điệu thì cho rằng nhìn diễn viên sẽ đẹp và tươi tắn hơn; còn bên muốn dùng trang phục đúng của người dân tộc địa phương thì cho rằng như vậy mới giữ được truyền thống đặc trưng của dân tộc và góp phần giáo dục ý thức giữ gìn văn hóa cho học sinh… Trước tình hình này, đồng chí hiệu trưởng quyết định cho mặc thử cả hai loại trang phục để Ban giám hiệu duyệt trước; trang phục nào đẹp, phù hợp sẽ cho sử dụng. Và cuối cùng, bộ trang phục truyền thống đã được duyệt, điều này, khiến chúng tôi cũng thấy vui, duy chỉ có bác đội trưởng đội văn nghệ dân tộc của xã là hơi buồn, bởi những bộ trang phục dân tộc may cách điệu chưa một lần được sử dụng từ khi được cấp phát.

Trò chuyện với bác đội trưởng văn nghệ xã tôi được biết, cách đây 2 năm, xã này có tham gia một Dự án hỗ trợ bảo tồn văn hóa dân tộc, trong đó có hợp phần hỗ trợ trang phục truyền thống để biểu diễn văn nghệ và thực hiện các nghi lễ dân gian trong các dịp lễ tết. Khi biết thông tin, nhân dân vui lắm vì trước nay chưa có điều kiện để may các trang phục truyền thống cho các thành viên đội văn nghệ. Tất nhiên, khi triển khai dự án, các cơ quan chuyên môn cũng xin ý kiến các già làng, trưởng bản về việc may trang phục sao cho phù hợp. 

Sau một thời gian, việc may trang phục cũng xong và được ban giao cho đội văn nghệ của xã. Nhưng ngay từ khi tiếp nhận, nhiều người đã bắt đầu bàn tán về chất liệu may, họa tiết thêu… không đúng với trang phục truyền thống dân tộc bản địa, thậm chí có người còn nói thẳng là nhìn lai căng (giống trang phục của một dân tộc bên nước bạn). Do có nhiều ý kiến chưa đồng thuận nên đội văn nghệ xã chưa sử dụng trang phục được cấp phát trong một số dịp lễ hội. 

Thực tế hiện nay, đến các địa phương nơi có đông đồng bào dân tộc thiểu số sinh sống, nhất là dịp diễn ra các lễ hội truyền thống, chúng ta không khỏi chạnh lòng khi thấy nhiều người dân không mặc trang phục truyền thống của dân tộc họ; thậm chí không chỉ giới trẻ mà người lớn tuổi ở một số địa phương cũng không mặn mà với những bộ trang phục truyền thống dân tộc mình; ngay cả ở những nghi lễ tâm linh hay lễ hội truyền thống quan trọng thì việc mặc trang phục dân tộc cũng chưa được coi trọng.

Nhiều người cũng bày tỏ sự tiếc nuối, bởi ngày trước đến các lễ hội truyền thống ở vùng cao sẽ được chiêm ngưỡng các chàng trai, cô gái xúng xính trong các bộ trang phục dân tộc mình; chỉ cần đến, nhìn những người dân ăn vận đã biết được đó là lễ hội của dân tộc nào. Nhưng giờ đây đến các lễ hội, bức tranh đã thay đổi hoàn toàn, các “nam thanh, nữ tú” hầu hết đều ăn vận trang phục quần âu, quần bò, váy đầm…. Thậm chí ngay cả việc mặc trang phục dân tộc để biểu diễn văn nghệ hay thực hành các hoạt động văn hóa tín ngưỡng nhiều người cũng ăn vận qua loa trên thì khoác áo dân tộc bản địa, dưới lại mặc quần âu… làm biến dạng các trang phục truyền thống; cá biệt có bạn trẻ ăn vận trang phục dân tộc cách tân, cải biên nên rất phản cảm…

Dẫu biết rằng có nhiều lý do khiến người dân các dân tộc thiểu số ở các địa phương trong tỉnh dần ít mặc trang phục truyền thống của dân tộc mình như trở ngại tâm lý, gây bất tiện trong đời sống sinh hoạt và để may được một bộ trang phục truyền thống mất nhiều thời gian lại rất tốn kém…

Trang phục truyền thống của mỗi dân tộc là kết tinh của văn hóa và chứa đựng những giá trị lịch sử và phong tục của dân tộc đó, vì thế nó cần được người của chính dân tộc đó bảo tồn, trân trọng gìn giữ. Vì thế, khi triển khai các dự án bảo tồn văn hóa các dân tộc trong tỉnh, cơ quan chuyên môn cần quan tâm tìm giải pháp phù hợp giúp các trang phục truyền thống có chỗ đứng vững chắc trong đời sống nhân dân, nhất là trong điều kiện phát triển kinh tế - xã hội và giao lưu văn hóa giữa các dân tộc đang tác động lớn đến đời sống sinh hoạt hằng ngày của mỗi dân tộc, tránh tình trạng triển khai bảo tồn theo kiểu hình thức, làm để cho có.

Có thể bạn quan tâm

Tin cùng chuyên mục

Nhiều hoạt động tri ân người có công nhân kỷ niệm 79 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ

Nhiều hoạt động tri ân người có công nhân kỷ niệm 79 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ

Hướng tới kỷ niệm 79 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ (27/7/1947 - 27/7/2026), các địa phương trên địa bàn tỉnh đã tổ chức nhiều hoạt động thiết thực nhằm tri ân các anh hùng liệt sĩ, thương binh, bệnh binh, người có công với cách mạng và thân nhân liệt sĩ, góp phần lan tỏa đạo lý "Uống nước nhớ nguồn", "Đền ơn đáp nghĩa".

Từ 10/9/2026: Thuê người giúp việc nhà nhưng không thông báo UBND cấp xã có thể bị phạt đến 3 triệu đồng

Từ 10/9/2026: Thuê người giúp việc nhà nhưng không thông báo UBND cấp xã có thể bị phạt đến 3 triệu đồng

Từ ngày 10/9/2026, người sử dụng lao động thuê người giúp việc gia đình nhưng không thực hiện nghĩa vụ thông báo việc sử dụng hoặc chấm dứt sử dụng lao động với UBND xã, phường hoặc đặc khu theo quy định có thể bị phạt tiền từ 1 triệu đồng đến 3 triệu đồng. Quy định này được nêu tại Nghị định số 283/2026/NĐ-CP của Chính phủ về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực lao động.

Chung tay thông đường sau lũ

Chung tay thông đường sau lũ

Sau đợt mưa lũ vừa qua, hàng trăm điểm sạt lở trên các tuyến đường giao thông nông thôn ở xã Lao Chải (tỉnh Lào Cai) khiến nhiều bản làng bị chia cắt, cuộc sống của người dân gặp nhiều khó khăn. Trong lúc địa phương còn thiếu nguồn lực khắc phục hậu quả, nhiều doanh nghiệp, chủ máy xúc và cá nhân đã tự nguyện đưa phương tiện đến hiện trường, chung tay san gạt đất đá, mở đường về bản. Những nghĩa cử thầm lặng ấy đang góp phần giúp người dân vùng cao sớm ổn định cuộc sống sau thiên tai.

Người dân Lào Cai hướng về vùng lũ Mường Than

Người dân Lào Cai hướng về vùng lũ Mường Than

Trước những thiệt hại nặng nề do mưa lũ gây ra tại xã Mường Than, tỉnh Lai Châu, những ngày qua, nhiều tổ chức, cá nhân và người dân trên địa bàn tỉnh Lào Cai đã quyên góp tiền mặt, lương thực, quần áo cùng các nhu yếu phẩm, góp phần hỗ trợ bà con vùng lũ sớm vượt qua khó khăn.

Lào Cai cảnh báo nguy cơ lũ quét, sạt lở đất và sụt lún đất do mưa lớn

Lào Cai cảnh báo nguy cơ lũ quét, sạt lở đất và sụt lún đất do mưa lớn

Đài Khí tượng thủy văn tỉnh Lào Cai tiếp tục phát thêm cảnh báo, trong 6 giờ qua (từ 12 giờ đến 18 giờ ngày 22/7), nhiều khu vực trên địa bàn tỉnh Lào Cai đã có mưa, mưa vừa, cục bộ mưa to. Một số nơi ghi nhận lượng mưa lớn như Nậm Khắt đạt 63,6 mm (Púng Luông), Nghĩa Đô 81,8 mm và Vĩnh Yên 70 mm (Nghĩa Đô).

Lào Cai cảnh báo dông, lốc, sét, mưa đá và mưa lớn cục bộ trong chiều tối 22/7

Lào Cai cảnh báo dông, lốc, sét, mưa đá và mưa lớn cục bộ trong chiều tối 22/7

Đài khí tượng thủy văn tỉnh Lào Cai vừa phát cảnh báo, qua theo dõi ảnh vệ tinh, số liệu định vị sét và ra đa thời tiết cho thấy nhiều vùng mây đối lưu đang phát triển, gây mưa rào và dông rải rác, cục bộ có nơi mưa vừa, mưa to tại các khu vực phía Bắc tỉnh Lào Cai. Đồng thời, các vùng mây đối lưu từ Tuyên Quang, Phú Thọ và Sơn La đang tiếp tục di chuyển về phía tỉnh Lào Cai.

Bộ Nội vụ đề xuất tăng lương tối thiểu vùng bình quân 7,8% từ ngày 1/1/2027

Bộ Nội vụ đề xuất tăng lương tối thiểu vùng bình quân 7,8% từ ngày 1/1/2027

Bộ Nội vụ đang trình Chính phủ dự thảo Nghị định quy định mức lương tối thiểu đối với người lao động làm việc theo hợp đồng lao động. Theo đề xuất, mức lương tối thiểu vùng sẽ được điều chỉnh tăng bình quân 7,8% từ ngày 1/1/2027 nhằm bảo đảm mức sống tối thiểu của người lao động, đồng thời hài hòa lợi ích giữa người lao động và doanh nghiệp.

Trao nhà tình nghĩa cho cựu chiến binh có hoàn cảnh khó khăn tại xã Đông Cuông

Trao nhà tình nghĩa cho cựu chiến binh có hoàn cảnh khó khăn tại xã Đông Cuông

Nhân kỷ niệm 79 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ (27/7/1947 - 27/7/2026), sáng 22/7, Bộ Chỉ huy quân sự tỉnh Lào Cai phối hợp cùng Hội Chữ thập đỏ tỉnh, các cơ quan, ban ngành và cấp ủy, chính quyền xã Đông Cuông tổ chức trao tặng nhà tình nghĩa cho cựu chiến binh Phạm Thị Vin (thôn Sặt Ngọt), có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn.

fb yt zl tw