Đừng nên bảo tồn nửa vời

LCĐT - Trước ngày khai giảng năm học mới, có dịp đến xem buổi tập văn nghệ của một trường học, tôi được chứng kiến cuộc tranh luận nảy lửa giữa các thành viên đội văn nghệ về việc lựa chọn trang phục dân tộc cho tiết mục múa truyền thống. Một bên thì nhất quyết dùng trang phục truyền thống do các bà, các chị trong xã may từ trước đây; còn một bên thì muốn sử dụng trang phục may công nghiệp dựa theo mẫu truyền thống nhưng đã cách điệu rất nhiều.

Bảo tồn văn hóa truyền thống. (Ảnh minh họa)
Bảo tồn văn hóa truyền thống. (Ảnh minh họa)

Bên muốn dùng trang phục dân tộc đã được may cách điệu thì cho rằng nhìn diễn viên sẽ đẹp và tươi tắn hơn; còn bên muốn dùng trang phục đúng của người dân tộc địa phương thì cho rằng như vậy mới giữ được truyền thống đặc trưng của dân tộc và góp phần giáo dục ý thức giữ gìn văn hóa cho học sinh… Trước tình hình này, đồng chí hiệu trưởng quyết định cho mặc thử cả hai loại trang phục để Ban giám hiệu duyệt trước; trang phục nào đẹp, phù hợp sẽ cho sử dụng. Và cuối cùng, bộ trang phục truyền thống đã được duyệt, điều này, khiến chúng tôi cũng thấy vui, duy chỉ có bác đội trưởng đội văn nghệ dân tộc của xã là hơi buồn, bởi những bộ trang phục dân tộc may cách điệu chưa một lần được sử dụng từ khi được cấp phát.

Trò chuyện với bác đội trưởng văn nghệ xã tôi được biết, cách đây 2 năm, xã này có tham gia một Dự án hỗ trợ bảo tồn văn hóa dân tộc, trong đó có hợp phần hỗ trợ trang phục truyền thống để biểu diễn văn nghệ và thực hiện các nghi lễ dân gian trong các dịp lễ tết. Khi biết thông tin, nhân dân vui lắm vì trước nay chưa có điều kiện để may các trang phục truyền thống cho các thành viên đội văn nghệ. Tất nhiên, khi triển khai dự án, các cơ quan chuyên môn cũng xin ý kiến các già làng, trưởng bản về việc may trang phục sao cho phù hợp. 

Sau một thời gian, việc may trang phục cũng xong và được ban giao cho đội văn nghệ của xã. Nhưng ngay từ khi tiếp nhận, nhiều người đã bắt đầu bàn tán về chất liệu may, họa tiết thêu… không đúng với trang phục truyền thống dân tộc bản địa, thậm chí có người còn nói thẳng là nhìn lai căng (giống trang phục của một dân tộc bên nước bạn). Do có nhiều ý kiến chưa đồng thuận nên đội văn nghệ xã chưa sử dụng trang phục được cấp phát trong một số dịp lễ hội. 

Thực tế hiện nay, đến các địa phương nơi có đông đồng bào dân tộc thiểu số sinh sống, nhất là dịp diễn ra các lễ hội truyền thống, chúng ta không khỏi chạnh lòng khi thấy nhiều người dân không mặc trang phục truyền thống của dân tộc họ; thậm chí không chỉ giới trẻ mà người lớn tuổi ở một số địa phương cũng không mặn mà với những bộ trang phục truyền thống dân tộc mình; ngay cả ở những nghi lễ tâm linh hay lễ hội truyền thống quan trọng thì việc mặc trang phục dân tộc cũng chưa được coi trọng.

Nhiều người cũng bày tỏ sự tiếc nuối, bởi ngày trước đến các lễ hội truyền thống ở vùng cao sẽ được chiêm ngưỡng các chàng trai, cô gái xúng xính trong các bộ trang phục dân tộc mình; chỉ cần đến, nhìn những người dân ăn vận đã biết được đó là lễ hội của dân tộc nào. Nhưng giờ đây đến các lễ hội, bức tranh đã thay đổi hoàn toàn, các “nam thanh, nữ tú” hầu hết đều ăn vận trang phục quần âu, quần bò, váy đầm…. Thậm chí ngay cả việc mặc trang phục dân tộc để biểu diễn văn nghệ hay thực hành các hoạt động văn hóa tín ngưỡng nhiều người cũng ăn vận qua loa trên thì khoác áo dân tộc bản địa, dưới lại mặc quần âu… làm biến dạng các trang phục truyền thống; cá biệt có bạn trẻ ăn vận trang phục dân tộc cách tân, cải biên nên rất phản cảm…

Dẫu biết rằng có nhiều lý do khiến người dân các dân tộc thiểu số ở các địa phương trong tỉnh dần ít mặc trang phục truyền thống của dân tộc mình như trở ngại tâm lý, gây bất tiện trong đời sống sinh hoạt và để may được một bộ trang phục truyền thống mất nhiều thời gian lại rất tốn kém…

Trang phục truyền thống của mỗi dân tộc là kết tinh của văn hóa và chứa đựng những giá trị lịch sử và phong tục của dân tộc đó, vì thế nó cần được người của chính dân tộc đó bảo tồn, trân trọng gìn giữ. Vì thế, khi triển khai các dự án bảo tồn văn hóa các dân tộc trong tỉnh, cơ quan chuyên môn cần quan tâm tìm giải pháp phù hợp giúp các trang phục truyền thống có chỗ đứng vững chắc trong đời sống nhân dân, nhất là trong điều kiện phát triển kinh tế - xã hội và giao lưu văn hóa giữa các dân tộc đang tác động lớn đến đời sống sinh hoạt hằng ngày của mỗi dân tộc, tránh tình trạng triển khai bảo tồn theo kiểu hình thức, làm để cho có.

Có thể bạn quan tâm

Tin cùng chuyên mục

Hành trình của loài hoa biểu tượng hòa bình

Hành trình của loài hoa biểu tượng hòa bình

Ở độ cao 1.600 m, tại thung lũng hoa hồng lớn nhất Việt Nam Sun World Fansipan Legend (phường Sa Pa), hơn 200 gốc hồng Rosa Peace đang khoe sắc. Đây là loài hoa được lai tạo thành công trong thế chiến thứ 2 với thông điệp hòa bình cho nhân loại. Loài hoa này được đem về trồng ở Sa Pa với hành trình và thông điệp có ý nghĩa rất đặc biệt.

Hành trình gieo yêu thương của cô giáo Hà Thị Huyền

Hành trình gieo yêu thương của cô giáo Hà Thị Huyền

Giữa những dãy núi trùng điệp của vùng cao Lào Cai, nơi cuộc sống vẫn còn nhiều thiếu thốn, có một giáo viên lặng lẽ mang con chữ đến với học trò nghèo. Không chỉ truyền đạt tri thức, cô giáo Hà Thị Huyền còn là điểm tựa tinh thần, như người mẹ thứ hai của nhiều học sinh dân tộc thiểu số. Hành trình của cô không dừng lại ở bục giảng, còn là câu chuyện về sự hy sinh, sẻ chia và lòng nhân ái.

Làm nội dung số - nuôi ước mơ tương lai

Làm nội dung số - nuôi ước mơ tương lai

Với sự phát triển mạnh mẽ của công nghệ số và mạng xã hội, thời gian qua nhiều bạn trẻ ở vùng cao Lào Cai đã biết khai thác hiệu quả tiện ích của các nền tảng số để phục vụ học tập và cuộc sống.

Mỗi tháng một việc tốt - mỗi thôn một điểm sáng hạnh phúc

Mỗi tháng một việc tốt - mỗi thôn một điểm sáng hạnh phúc

Người tốt, việc tốt phải được tuyên truyền nhiều hơn, biểu dương, khen thưởng, khích lệ động viên nhiều hơn để tăng cường “nhân cái đẹp, dẹp cái xấu”, “lấy cái tích cực đẩy lùi tiêu cực”. Mô hình tuyên vận “Mỗi tháng một việc tốt - Mỗi thôn một điểm sáng hạnh phúc” được xã Yên Bình xây dựng dựa trên tinh thần đó, đích đến cuối cùng là mang đến hạnh phúc cho Nhân dân.

Ưu tiên nguồn lực đầu tư cho y tế

Ưu tiên nguồn lực đầu tư cho y tế

Việc triển khai hiệu quả các chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước đóng vai trò then chốt trong nâng cao chất lượng y tế cơ sở. Tại Lào Cai, Nghị quyết 72-NQ/TW ngày 9/9/2025 của Bộ Chính trị “Về một số giải pháp đột phá, tăng cường bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe Nhân dân” đã trở thành định hướng quan trọng nhằm củng cố mạng lưới y tế tuyến cơ sở, hướng tới mục tiêu phục vụ người dân toàn diện, kịp thời và bền vững.

Tỉnh Lào Cai tặng quà gia đình chính sách, hộ khó khăn tại xã Tú Lệ

Tỉnh Lào Cai tặng quà gia đình chính sách, hộ khó khăn tại xã Tú Lệ

Nhân kỷ niệm 51 năm Ngày Giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước (30/4/1975 - 30/4/2026) và Ngày Quốc tế Lao động (01/5/1886 - 01/5/2026), sáng 29/4, đoàn công tác của tỉnh Lào Cai gồm Công an tỉnh, Sở Xây dựng, Sở Dân tộc và Tôn giáo, Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh đã thăm hỏi, tặng quà các gia đình người có công, hộ nghèo, công nhân, người lao động có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn trên địa bàn xã Tú Lệ.

Hơn 20 năm cùng lan tỏa yêu thương

Hơn 20 năm cùng lan tỏa yêu thương

Hơn 20 năm qua, bà Nguyễn Thị Huệ - Chi hội trưởng Chi hội Chữ thập đỏ thôn Văn Yên, xã Mậu A, tỉnh Lào Cai luôn gắn bó với các hoạt động thiện nguyện, xem đó là niềm vui và lẽ sống của mình. Từ những việc làm đầy ý nghĩa, bà Huệ đã góp phần lan tỏa tinh thần nhân ái, sẻ chia đến nhiều hoàn cảnh khó khăn, giúp họ thêm nghị lực vươn lên trong cuộc sống.

Lào Cai ban hành Kế hoạch phát triển hệ sinh thái khởi nghiệp, đổi mới sáng tạo giai đoạn 2026 - 2030

Lào Cai ban hành Kế hoạch phát triển hệ sinh thái khởi nghiệp, đổi mới sáng tạo giai đoạn 2026 - 2030

Ngày 28/4, UBND tỉnh Lào Cai ban hành Kế hoạch phát triển hệ sinh thái khởi nghiệp, đổi mới sáng tạo giai đoạn 2026 - 2030, nhằm cụ thể hóa các chủ trương, chính sách lớn của Trung ương và của tỉnh về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và kinh tế tư nhân.

Tăng tính thực tiễn trong giáo dục quốc phòng - an ninh

Tăng tính thực tiễn trong giáo dục quốc phòng - an ninh

Trong bối cảnh đổi mới giáo dục, việc chuyển từ truyền thụ kiến thức sang phát triển năng lực đã trở thành yêu cầu tất yếu. Với môn Giáo dục quốc phòng - an ninh, khi tăng cường thực hành, môn học không chỉ bớt khô khan mà còn trở nên sinh động, nâng cao hiệu quả học tập của học sinh.

Phòng, chống đuối nước cho trẻ em

Phòng, chống đuối nước cho trẻ em

Mặc dù chưa bước vào kỳ nghỉ hè, nhưng trên địa bàn tỉnh đã xảy ra một số vụ đuối nước mà nạn nhân chủ yếu là trẻ em. Để đảm bảo an toàn cho trẻ, bên cạnh các giải pháp, hành động từ chính quyền địa phương và cơ quan chức năng, vai trò quản lý của gia đình là yếu tố quan trọng.

fb yt zl tw