Đừng nên bảo tồn nửa vời

LCĐT - Trước ngày khai giảng năm học mới, có dịp đến xem buổi tập văn nghệ của một trường học, tôi được chứng kiến cuộc tranh luận nảy lửa giữa các thành viên đội văn nghệ về việc lựa chọn trang phục dân tộc cho tiết mục múa truyền thống. Một bên thì nhất quyết dùng trang phục truyền thống do các bà, các chị trong xã may từ trước đây; còn một bên thì muốn sử dụng trang phục may công nghiệp dựa theo mẫu truyền thống nhưng đã cách điệu rất nhiều.

Bảo tồn văn hóa truyền thống. (Ảnh minh họa)
Bảo tồn văn hóa truyền thống. (Ảnh minh họa)

Bên muốn dùng trang phục dân tộc đã được may cách điệu thì cho rằng nhìn diễn viên sẽ đẹp và tươi tắn hơn; còn bên muốn dùng trang phục đúng của người dân tộc địa phương thì cho rằng như vậy mới giữ được truyền thống đặc trưng của dân tộc và góp phần giáo dục ý thức giữ gìn văn hóa cho học sinh… Trước tình hình này, đồng chí hiệu trưởng quyết định cho mặc thử cả hai loại trang phục để Ban giám hiệu duyệt trước; trang phục nào đẹp, phù hợp sẽ cho sử dụng. Và cuối cùng, bộ trang phục truyền thống đã được duyệt, điều này, khiến chúng tôi cũng thấy vui, duy chỉ có bác đội trưởng đội văn nghệ dân tộc của xã là hơi buồn, bởi những bộ trang phục dân tộc may cách điệu chưa một lần được sử dụng từ khi được cấp phát.

Trò chuyện với bác đội trưởng văn nghệ xã tôi được biết, cách đây 2 năm, xã này có tham gia một Dự án hỗ trợ bảo tồn văn hóa dân tộc, trong đó có hợp phần hỗ trợ trang phục truyền thống để biểu diễn văn nghệ và thực hiện các nghi lễ dân gian trong các dịp lễ tết. Khi biết thông tin, nhân dân vui lắm vì trước nay chưa có điều kiện để may các trang phục truyền thống cho các thành viên đội văn nghệ. Tất nhiên, khi triển khai dự án, các cơ quan chuyên môn cũng xin ý kiến các già làng, trưởng bản về việc may trang phục sao cho phù hợp. 

Sau một thời gian, việc may trang phục cũng xong và được ban giao cho đội văn nghệ của xã. Nhưng ngay từ khi tiếp nhận, nhiều người đã bắt đầu bàn tán về chất liệu may, họa tiết thêu… không đúng với trang phục truyền thống dân tộc bản địa, thậm chí có người còn nói thẳng là nhìn lai căng (giống trang phục của một dân tộc bên nước bạn). Do có nhiều ý kiến chưa đồng thuận nên đội văn nghệ xã chưa sử dụng trang phục được cấp phát trong một số dịp lễ hội. 

Thực tế hiện nay, đến các địa phương nơi có đông đồng bào dân tộc thiểu số sinh sống, nhất là dịp diễn ra các lễ hội truyền thống, chúng ta không khỏi chạnh lòng khi thấy nhiều người dân không mặc trang phục truyền thống của dân tộc họ; thậm chí không chỉ giới trẻ mà người lớn tuổi ở một số địa phương cũng không mặn mà với những bộ trang phục truyền thống dân tộc mình; ngay cả ở những nghi lễ tâm linh hay lễ hội truyền thống quan trọng thì việc mặc trang phục dân tộc cũng chưa được coi trọng.

Nhiều người cũng bày tỏ sự tiếc nuối, bởi ngày trước đến các lễ hội truyền thống ở vùng cao sẽ được chiêm ngưỡng các chàng trai, cô gái xúng xính trong các bộ trang phục dân tộc mình; chỉ cần đến, nhìn những người dân ăn vận đã biết được đó là lễ hội của dân tộc nào. Nhưng giờ đây đến các lễ hội, bức tranh đã thay đổi hoàn toàn, các “nam thanh, nữ tú” hầu hết đều ăn vận trang phục quần âu, quần bò, váy đầm…. Thậm chí ngay cả việc mặc trang phục dân tộc để biểu diễn văn nghệ hay thực hành các hoạt động văn hóa tín ngưỡng nhiều người cũng ăn vận qua loa trên thì khoác áo dân tộc bản địa, dưới lại mặc quần âu… làm biến dạng các trang phục truyền thống; cá biệt có bạn trẻ ăn vận trang phục dân tộc cách tân, cải biên nên rất phản cảm…

Dẫu biết rằng có nhiều lý do khiến người dân các dân tộc thiểu số ở các địa phương trong tỉnh dần ít mặc trang phục truyền thống của dân tộc mình như trở ngại tâm lý, gây bất tiện trong đời sống sinh hoạt và để may được một bộ trang phục truyền thống mất nhiều thời gian lại rất tốn kém…

Trang phục truyền thống của mỗi dân tộc là kết tinh của văn hóa và chứa đựng những giá trị lịch sử và phong tục của dân tộc đó, vì thế nó cần được người của chính dân tộc đó bảo tồn, trân trọng gìn giữ. Vì thế, khi triển khai các dự án bảo tồn văn hóa các dân tộc trong tỉnh, cơ quan chuyên môn cần quan tâm tìm giải pháp phù hợp giúp các trang phục truyền thống có chỗ đứng vững chắc trong đời sống nhân dân, nhất là trong điều kiện phát triển kinh tế - xã hội và giao lưu văn hóa giữa các dân tộc đang tác động lớn đến đời sống sinh hoạt hằng ngày của mỗi dân tộc, tránh tình trạng triển khai bảo tồn theo kiểu hình thức, làm để cho có.

Có thể bạn quan tâm

Tin cùng chuyên mục

Lực lượng tìm kiếm hài cốt liệt sĩ làm việc xuyên kỳ nghỉ 2/9

Lực lượng tìm kiếm hài cốt liệt sĩ làm việc xuyên kỳ nghỉ 2/9

Sáng 29/8, tại các nghĩa trang liệt sĩ đang được triển khai tìm kiếm hài cốt liệt sĩ, các đội tìm kiếm vẫn tiếp tục triển khai công việc như thường ngày và sẽ làm việc không nghỉ, kể cả ngày lễ Quốc khánh 2/9. Vì "Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ" đang trong giai đoạn cao điểm.

Tưng bừng Lễ khai hội đền Bảo Hà năm 2026

Tưng bừng Lễ khai hội đền Bảo Hà năm 2026

Sáng nay 29/8 (tức ngày 17/7 năm Bính Ngọ), Lễ hội đền Bảo Hà năm 2026 với chủ đề “Linh thiêng miền đất Thánh Bảo Hà hội tụ – Lan tỏa tinh hoa” đã chính thức được khai mạc tại Khu di tích lịch sử - văn hóa Quốc gia đền Bảo Hà.

Xã Trịnh Tường: Để học sinh đến trường an toàn trong mùa mưa lũ

Xã Trịnh Tường: Để học sinh đến trường an toàn trong mùa mưa lũ

Trịnh Tường là xã vùng cao, biên giới của tỉnh, trong đó có thôn, bản nằm ở trên núi cao, đường giao thông đi lại còn nhiều khó khăn. Đặc biệt, trên địa bàn có dòng suối Nà Lặc chảy qua, vào mùa mưa lũ thường xuyên chia cắt giao thông, tiềm ẩn nhiều nguy hiểm cho học sinh trên đường đến trường. Năm học mới 2026 - 2027 đã đến gần, người dân mong muốn sớm có cây cầu qua suối Nà Lặc để các em nhỏ đi học an toàn.

Ma túy núp trong làn khói Pod: Hiểm họa mới bủa vây giới trẻ

Ma túy núp trong làn khói Pod: Hiểm họa mới bủa vây giới trẻ

47 đối tượng vừa bị Công an Hà Nội triệu tập sau khi triệt phá một đường dây mua bán trái phép tinh dầu chứa chất ma túy Etomidate, được san chiết vào đầu Pod và thuốc lá điện tử để đưa ra thị trường tiêu thụ, gửi đi một cảnh báo, rằng ma túy có thể được “khoác áo” thuốc lá điện tử để len vào đời sống, đặc biệt trong giới trẻ hiện nay.

Lào Cai: Nhiều địa phương đồng loạt sắp xếp, tinh gọn mạng lưới trường học

Lào Cai: Nhiều địa phương đồng loạt sắp xếp, tinh gọn mạng lưới trường học

Ngày 28/8, các địa phương trên địa bàn tỉnh Lào Cai đồng loạt công bố quyết định sắp xếp các cơ sở giáo dục công lập, kiện toàn tổ chức Đảng và công tác cán bộ, hướng tới tinh gọn đầu mối, sử dụng hiệu quả nguồn lực nhưng vẫn bảo đảm hoạt động dạy và học ổn định.

Gần 1.000 học sinh nội trú Mường Khương vào ở ngôi trường mới: Niềm tin gửi trọn nơi biên giới

Gần 1.000 học sinh nội trú Mường Khương vào ở ngôi trường mới: Niềm tin gửi trọn nơi biên giới

Sáng nay, hàng trăm phụ huynh từ các thôn, bản xa xôi của xã Mường Khương vượt hàng chục cây số đường núi, đưa con em đến nhận phòng, tựu trường tại Trường Phổ thông dân tộc nội trú Tiểu học và THCS Mường Khương. Ngôi trường mới với cơ sở vật chất khang trang, hiện đại mang đến niềm vui, sự yên tâm cho phụ huynh và gần 1.000 học sinh trước thềm năm học mới.

Niềm vui trên những điểm trường vừa “thay áo mới”

Niềm vui trên những điểm trường vừa “thay áo mới”

Ở những bản làng vùng cao biên giới, một ngôi trường khang trang không chỉ là nơi gieo chữ mà còn là điểm tựa để trẻ em nuôi dưỡng ước mơ. Sau nhiều năm xuống cấp, 6 điểm trường tại 3 xã Trịnh Tường, Y Tý và Pha Long đã được xây dựng mới với tổng kinh phí hơn 13,7 tỷ đồng. Năm học 2026 - 2027, tiếng cười trẻ thơ lại vang lên trong những phòng học mới, sạch đẹp, an toàn hơn.

Học sinh Lào Cai hào hứng tựu trường

Học sinh Lào Cai hào hứng tựu trường

Sáng 28/8, hơn 470 trường học và cơ sở giáo dục trên địa bàn tỉnh Lào Cai đồng loạt đón học sinh tựu trường năm học 2026-2027. Sau kỳ nghỉ hè, các sân trường rộn ràng tiếng nói cười khi học sinh gặp lại thầy cô, bạn bè sau kỳ nghỉ hè.

Sau sắp xếp trường học, dự kiến giảm hơn 50% cơ sở giáo dục, giảm mạnh biên chế giáo viên

Sau sắp xếp trường học, dự kiến giảm hơn 50% cơ sở giáo dục, giảm mạnh biên chế giáo viên

Việc triển khai sắp xếp mạng lưới cơ sở giáo dục tại các địa phương trên cả nước dự kiến sẽ hoàn thành trước ngày 30/8. Tổng số cơ sở giáo dục dự kiến giảm 50,5%, từ hơn 37,5 nghìn xuống gần 18,6 nghìn cơ sở; giảm hơn 32,6 nghìn hiệu trưởng, hiệu phó và hơn 11 nghìn nhân viên trường học. 

Dương Quỳ trao 280 triệu đồng hỗ trợ 4 gia đình chính sách xây nhà

Dương Quỳ trao 280 triệu đồng hỗ trợ 4 gia đình chính sách xây nhà

Thực hiện Quyết định số 2594/QĐ-UBND ngày 29/7/2026 của UBND tỉnh Lào Cai về việc cấp kinh phí từ nguồn ngân sách tỉnh hỗ trợ làm nhà cho con đẻ người hoạt động kháng chiến bị nhiễm chất độc hóa học, vừa qua, xã Dương Quỳ đã tổ chức các đoàn đến trao kinh phí hỗ trợ xây mới nhà ở cho 4 hộ gia đình chính sách trên địa bàn.

fb yt zl tw