Đừng nên bảo tồn nửa vời

LCĐT - Trước ngày khai giảng năm học mới, có dịp đến xem buổi tập văn nghệ của một trường học, tôi được chứng kiến cuộc tranh luận nảy lửa giữa các thành viên đội văn nghệ về việc lựa chọn trang phục dân tộc cho tiết mục múa truyền thống. Một bên thì nhất quyết dùng trang phục truyền thống do các bà, các chị trong xã may từ trước đây; còn một bên thì muốn sử dụng trang phục may công nghiệp dựa theo mẫu truyền thống nhưng đã cách điệu rất nhiều.

Bảo tồn văn hóa truyền thống. (Ảnh minh họa)
Bảo tồn văn hóa truyền thống. (Ảnh minh họa)

Bên muốn dùng trang phục dân tộc đã được may cách điệu thì cho rằng nhìn diễn viên sẽ đẹp và tươi tắn hơn; còn bên muốn dùng trang phục đúng của người dân tộc địa phương thì cho rằng như vậy mới giữ được truyền thống đặc trưng của dân tộc và góp phần giáo dục ý thức giữ gìn văn hóa cho học sinh… Trước tình hình này, đồng chí hiệu trưởng quyết định cho mặc thử cả hai loại trang phục để Ban giám hiệu duyệt trước; trang phục nào đẹp, phù hợp sẽ cho sử dụng. Và cuối cùng, bộ trang phục truyền thống đã được duyệt, điều này, khiến chúng tôi cũng thấy vui, duy chỉ có bác đội trưởng đội văn nghệ dân tộc của xã là hơi buồn, bởi những bộ trang phục dân tộc may cách điệu chưa một lần được sử dụng từ khi được cấp phát.

Trò chuyện với bác đội trưởng văn nghệ xã tôi được biết, cách đây 2 năm, xã này có tham gia một Dự án hỗ trợ bảo tồn văn hóa dân tộc, trong đó có hợp phần hỗ trợ trang phục truyền thống để biểu diễn văn nghệ và thực hiện các nghi lễ dân gian trong các dịp lễ tết. Khi biết thông tin, nhân dân vui lắm vì trước nay chưa có điều kiện để may các trang phục truyền thống cho các thành viên đội văn nghệ. Tất nhiên, khi triển khai dự án, các cơ quan chuyên môn cũng xin ý kiến các già làng, trưởng bản về việc may trang phục sao cho phù hợp. 

Sau một thời gian, việc may trang phục cũng xong và được ban giao cho đội văn nghệ của xã. Nhưng ngay từ khi tiếp nhận, nhiều người đã bắt đầu bàn tán về chất liệu may, họa tiết thêu… không đúng với trang phục truyền thống dân tộc bản địa, thậm chí có người còn nói thẳng là nhìn lai căng (giống trang phục của một dân tộc bên nước bạn). Do có nhiều ý kiến chưa đồng thuận nên đội văn nghệ xã chưa sử dụng trang phục được cấp phát trong một số dịp lễ hội. 

Thực tế hiện nay, đến các địa phương nơi có đông đồng bào dân tộc thiểu số sinh sống, nhất là dịp diễn ra các lễ hội truyền thống, chúng ta không khỏi chạnh lòng khi thấy nhiều người dân không mặc trang phục truyền thống của dân tộc họ; thậm chí không chỉ giới trẻ mà người lớn tuổi ở một số địa phương cũng không mặn mà với những bộ trang phục truyền thống dân tộc mình; ngay cả ở những nghi lễ tâm linh hay lễ hội truyền thống quan trọng thì việc mặc trang phục dân tộc cũng chưa được coi trọng.

Nhiều người cũng bày tỏ sự tiếc nuối, bởi ngày trước đến các lễ hội truyền thống ở vùng cao sẽ được chiêm ngưỡng các chàng trai, cô gái xúng xính trong các bộ trang phục dân tộc mình; chỉ cần đến, nhìn những người dân ăn vận đã biết được đó là lễ hội của dân tộc nào. Nhưng giờ đây đến các lễ hội, bức tranh đã thay đổi hoàn toàn, các “nam thanh, nữ tú” hầu hết đều ăn vận trang phục quần âu, quần bò, váy đầm…. Thậm chí ngay cả việc mặc trang phục dân tộc để biểu diễn văn nghệ hay thực hành các hoạt động văn hóa tín ngưỡng nhiều người cũng ăn vận qua loa trên thì khoác áo dân tộc bản địa, dưới lại mặc quần âu… làm biến dạng các trang phục truyền thống; cá biệt có bạn trẻ ăn vận trang phục dân tộc cách tân, cải biên nên rất phản cảm…

Dẫu biết rằng có nhiều lý do khiến người dân các dân tộc thiểu số ở các địa phương trong tỉnh dần ít mặc trang phục truyền thống của dân tộc mình như trở ngại tâm lý, gây bất tiện trong đời sống sinh hoạt và để may được một bộ trang phục truyền thống mất nhiều thời gian lại rất tốn kém…

Trang phục truyền thống của mỗi dân tộc là kết tinh của văn hóa và chứa đựng những giá trị lịch sử và phong tục của dân tộc đó, vì thế nó cần được người của chính dân tộc đó bảo tồn, trân trọng gìn giữ. Vì thế, khi triển khai các dự án bảo tồn văn hóa các dân tộc trong tỉnh, cơ quan chuyên môn cần quan tâm tìm giải pháp phù hợp giúp các trang phục truyền thống có chỗ đứng vững chắc trong đời sống nhân dân, nhất là trong điều kiện phát triển kinh tế - xã hội và giao lưu văn hóa giữa các dân tộc đang tác động lớn đến đời sống sinh hoạt hằng ngày của mỗi dân tộc, tránh tình trạng triển khai bảo tồn theo kiểu hình thức, làm để cho có.

Có thể bạn quan tâm

Tin cùng chuyên mục

Hội viên phụ nữ xã Tú Lệ phát triển kinh tế.

Phụ nữ vùng cao chủ động làm giàu

Phát huy lợi thế địa phương, mạnh dạn tiếp cận nguồn vốn và lựa chọn hướng sản xuất phù hợp, nhiều phụ nữ vùng cao đang từng bước phát triển kinh tế gia đình, nâng cao thu nhập. Không chỉ cải thiện đời sống, hành trình vươn lên làm giàu còn giúp chị em tự tin khẳng định vai trò, vị thế trong gia đình và xã hội.

Đề xuất tạm hoãn xuất cảnh, ngừng cung cấp điện, nước, internet đối với trường hợp không chấp hành quyết định xử phạt hành chính

Đề xuất tạm hoãn xuất cảnh, ngừng cung cấp điện, nước, internet đối với trường hợp không chấp hành quyết định xử phạt hành chính

Dự thảo Luật Xử lý vi phạm hành chính (sửa đổi) đề xuất bổ sung nhiều biện pháp cưỡng chế thi hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính, trong đó có tạm hoãn xuất cảnh, ngừng cung cấp dịch vụ điện, nước, Internet, viễn thông và hạ tầng số.

Hơn 400 người tình nguyện hiến máu đợt 2 năm 2026

Hơn 400 người tình nguyện hiến máu đợt 2 năm 2026

Sáng 25/10, Ban Chỉ đạo vận động hiến máu tình nguyện tỉnh Lào Cai, Hội Chữ thập đỏ tỉnh Lào Cai phối hợp với Viện Huyết học - Truyền máu Trung ương, Bệnh viện Đa khoa số 1, Bệnh viện Đa khoa số 3 tỉnh Lào Cai và Ban Chỉ đạo vận động hiến máu tình nguyện phường Nghĩa Lộ tổ chức Chương trình hiến máu tình nguyện đợt 2 năm 2026 với chủ đề “Trao giọt máu hồng, gieo hy vọng sống” tại Bệnh viện Đa khoa số 3 tỉnh Lào Cai.

Biến giờ ra chơi thành sân chơi bổ ích

Biến giờ ra chơi thành sân chơi bổ ích

Triển khai mô hình "Giờ ra chơi không điện thoại", học sinh Trường THPT Nguyễn Huệ, phường Yên Bái đã có những phút nghỉ ngơi sôi động với âm nhạc, điệu nhảy và tiếng cười. Đây là không gian để học sinh vận động, giao lưu và phát huy sở thích sau những tiết học, góp phần xây dựng môi trường học đường năng động, thân thiện.

Khám sức khỏe định kỳ toàn dân: Đồng bộ, thực chất

Khám sức khỏe định kỳ toàn dân: Đồng bộ, thực chất

Trong chương trình khám sức khỏe toàn dân, Lào Cai đạt kết quả ấn tượng với 93,5% dân số đã được khám sức khỏe định kỳ hoặc khám sàng lọc miễn phí tính đến ngày 30/9. Không chỉ là hoàn thành vượt mức chỉ tiêu Tỉnh ủy giao trong quý III/2026, con số này còn khẳng định quyết tâm chính trị mạnh mẽ của Lào Cai với sự nghiệp bảo vệ sức khỏe toàn dân.

Phụ nữ trung niên tự tin làm mới mình mỗi ngày

Phụ nữ trung niên tự tin làm mới mình mỗi ngày

Học tiếng Anh để trò chuyện với khách quốc tế, đứng trước ống kính livestream bán sản phẩm quê hương, hay miệt mài tập dưỡng sinh mỗi sáng, nhiều phụ nữ Lào Cai ở tuổi trung niên đang làm mới mình mỗi ngày bằng sự từng trải, tự tin và chủ động.

Đề xuất xử phạt vi phạm hành chính không lập biên bản một số trường hợp phù hợp với cải cách thủ tục hành chính

Đề xuất xử phạt vi phạm hành chính không lập biên bản một số trường hợp phù hợp với cải cách thủ tục hành chính

Dự thảo Luật Xử lý vi phạm hành chính (sửa đổi) bổ sung quy định xử phạt vi phạm hành chính không lập biên bản đối với trường hợp vi phạm hành chính được phát hiện bằng phương tiện, thiết bị kỹ thuật, nghiệp vụ nhằm phù hợp với yêu cầu cải cách thủ tục hành chính, chuyển đổi số trong hoạt động quản lý nhà nước.

Xây dựng hình mẫu thanh niên trong kỷ nguyên mới

Xây dựng hình mẫu thanh niên trong kỷ nguyên mới

Từ những công trình tình nguyện đến các sáng kiến chuyển đổi số, khởi nghiệp, tuổi trẻ Lào Cai đang từng ngày phát huy bản lĩnh, trí tuệ và sức sáng tạo. Qua đó, từng bước định hình thế hệ thanh niên thời đại mới: Sống có lý tưởng, giàu trách nhiệm, khát vọng vươn lên và tiên phong hành động.

fb yt zl tw