Đừng nên bảo tồn nửa vời

LCĐT - Trước ngày khai giảng năm học mới, có dịp đến xem buổi tập văn nghệ của một trường học, tôi được chứng kiến cuộc tranh luận nảy lửa giữa các thành viên đội văn nghệ về việc lựa chọn trang phục dân tộc cho tiết mục múa truyền thống. Một bên thì nhất quyết dùng trang phục truyền thống do các bà, các chị trong xã may từ trước đây; còn một bên thì muốn sử dụng trang phục may công nghiệp dựa theo mẫu truyền thống nhưng đã cách điệu rất nhiều.

Bảo tồn văn hóa truyền thống. (Ảnh minh họa)
Bảo tồn văn hóa truyền thống. (Ảnh minh họa)

Bên muốn dùng trang phục dân tộc đã được may cách điệu thì cho rằng nhìn diễn viên sẽ đẹp và tươi tắn hơn; còn bên muốn dùng trang phục đúng của người dân tộc địa phương thì cho rằng như vậy mới giữ được truyền thống đặc trưng của dân tộc và góp phần giáo dục ý thức giữ gìn văn hóa cho học sinh… Trước tình hình này, đồng chí hiệu trưởng quyết định cho mặc thử cả hai loại trang phục để Ban giám hiệu duyệt trước; trang phục nào đẹp, phù hợp sẽ cho sử dụng. Và cuối cùng, bộ trang phục truyền thống đã được duyệt, điều này, khiến chúng tôi cũng thấy vui, duy chỉ có bác đội trưởng đội văn nghệ dân tộc của xã là hơi buồn, bởi những bộ trang phục dân tộc may cách điệu chưa một lần được sử dụng từ khi được cấp phát.

Trò chuyện với bác đội trưởng văn nghệ xã tôi được biết, cách đây 2 năm, xã này có tham gia một Dự án hỗ trợ bảo tồn văn hóa dân tộc, trong đó có hợp phần hỗ trợ trang phục truyền thống để biểu diễn văn nghệ và thực hiện các nghi lễ dân gian trong các dịp lễ tết. Khi biết thông tin, nhân dân vui lắm vì trước nay chưa có điều kiện để may các trang phục truyền thống cho các thành viên đội văn nghệ. Tất nhiên, khi triển khai dự án, các cơ quan chuyên môn cũng xin ý kiến các già làng, trưởng bản về việc may trang phục sao cho phù hợp. 

Sau một thời gian, việc may trang phục cũng xong và được ban giao cho đội văn nghệ của xã. Nhưng ngay từ khi tiếp nhận, nhiều người đã bắt đầu bàn tán về chất liệu may, họa tiết thêu… không đúng với trang phục truyền thống dân tộc bản địa, thậm chí có người còn nói thẳng là nhìn lai căng (giống trang phục của một dân tộc bên nước bạn). Do có nhiều ý kiến chưa đồng thuận nên đội văn nghệ xã chưa sử dụng trang phục được cấp phát trong một số dịp lễ hội. 

Thực tế hiện nay, đến các địa phương nơi có đông đồng bào dân tộc thiểu số sinh sống, nhất là dịp diễn ra các lễ hội truyền thống, chúng ta không khỏi chạnh lòng khi thấy nhiều người dân không mặc trang phục truyền thống của dân tộc họ; thậm chí không chỉ giới trẻ mà người lớn tuổi ở một số địa phương cũng không mặn mà với những bộ trang phục truyền thống dân tộc mình; ngay cả ở những nghi lễ tâm linh hay lễ hội truyền thống quan trọng thì việc mặc trang phục dân tộc cũng chưa được coi trọng.

Nhiều người cũng bày tỏ sự tiếc nuối, bởi ngày trước đến các lễ hội truyền thống ở vùng cao sẽ được chiêm ngưỡng các chàng trai, cô gái xúng xính trong các bộ trang phục dân tộc mình; chỉ cần đến, nhìn những người dân ăn vận đã biết được đó là lễ hội của dân tộc nào. Nhưng giờ đây đến các lễ hội, bức tranh đã thay đổi hoàn toàn, các “nam thanh, nữ tú” hầu hết đều ăn vận trang phục quần âu, quần bò, váy đầm…. Thậm chí ngay cả việc mặc trang phục dân tộc để biểu diễn văn nghệ hay thực hành các hoạt động văn hóa tín ngưỡng nhiều người cũng ăn vận qua loa trên thì khoác áo dân tộc bản địa, dưới lại mặc quần âu… làm biến dạng các trang phục truyền thống; cá biệt có bạn trẻ ăn vận trang phục dân tộc cách tân, cải biên nên rất phản cảm…

Dẫu biết rằng có nhiều lý do khiến người dân các dân tộc thiểu số ở các địa phương trong tỉnh dần ít mặc trang phục truyền thống của dân tộc mình như trở ngại tâm lý, gây bất tiện trong đời sống sinh hoạt và để may được một bộ trang phục truyền thống mất nhiều thời gian lại rất tốn kém…

Trang phục truyền thống của mỗi dân tộc là kết tinh của văn hóa và chứa đựng những giá trị lịch sử và phong tục của dân tộc đó, vì thế nó cần được người của chính dân tộc đó bảo tồn, trân trọng gìn giữ. Vì thế, khi triển khai các dự án bảo tồn văn hóa các dân tộc trong tỉnh, cơ quan chuyên môn cần quan tâm tìm giải pháp phù hợp giúp các trang phục truyền thống có chỗ đứng vững chắc trong đời sống nhân dân, nhất là trong điều kiện phát triển kinh tế - xã hội và giao lưu văn hóa giữa các dân tộc đang tác động lớn đến đời sống sinh hoạt hằng ngày của mỗi dân tộc, tránh tình trạng triển khai bảo tồn theo kiểu hình thức, làm để cho có.

Có thể bạn quan tâm

Tin cùng chuyên mục

Đường hoa phụ nữ góp phần làm đẹp vùng cao xã Nậm Xé

Đường hoa phụ nữ góp phần làm đẹp vùng cao xã Nậm Xé

Hội Phụ nữ xã Nậm Xé đã triển khai mô hình trồng đường hoa dã quỳ tại tuyến đường liên thôn Tu Hạ – Tu Thượng. Với sự chung tay, góp sức của hội viên, phụ nữ, đến nay địa phương đã có 2 km đường hoa, tạo điểm nhấn cảnh quan, góp phần làm đẹp diện mạo vùng cao.

Púng Luông chủ động phòng, chống rét cho học sinh

Púng Luông chủ động phòng, chống rét cho học sinh

Những ngày này, khi không khí lạnh tăng cường, nhiệt độ tại các xã vùng cao của tỉnh Lào Cai liên tục giảm sâu. Ban ngày sương mù dày đặc, ban đêm giá rét, có thời điểm nền nhiệt xuống dưới 10 độ C, thậm chí thấp hơn. Tại xã Púng Luông - địa bàn vùng cao với độ cao trên 1.400 m so với mực nước biển - rét đậm, rét hại đã và đang tác động trực tiếp đến sinh hoạt, học tập của học sinh.

Lan tỏa những hành trình nhân văn

Lan tỏa những hành trình nhân văn

Năm 2025, cùng với triển khai đồng bộ các chương trình mục tiêu quốc gia, đời sống Nhân dân trong tỉnh tiếp tục có nhiều chuyển biến tích cực. Tuy nhiên, trên địa bàn còn không ít hộ gặp khó khăn cần được quan tâm, sẻ chia. Vì vậy, công tác bảo đảm an sinh xã hội được các ngành, địa phương đặc biệt chú trọng, nhằm giúp các hộ hoàn cảnh khó khăn ổn định đời sống, vui xuân, đón Tết.

Không khí lạnh tăng cường các tỉnh phía Bắc, có nơi nhiệt độ giảm từ 4 - 7 độ

Không khí lạnh tăng cường các tỉnh phía Bắc, có nơi nhiệt độ giảm từ 4 - 7 độ

Ngày 7/1, không khí lạnh đã ảnh hưởng đến phía Bắc của khu vực Trung Trung Bộ. Ở Trung Trung Bộ có mưa, mưa rào; nhiệt độ giảm từ 4-7 độ. Ở vịnh Bắc Bộ đã có gió Đông Bắc mạnh cấp 6, có lúc cấp 7, giật cấp 8; vùng biển phía Tây khu vực Nam Biển Đông có gió mạnh cấp 7, giật cấp 8.

Duy trì tiêm chủng mở rộng an toàn cho trẻ

Duy trì tiêm chủng mở rộng an toàn cho trẻ

Những ngày này không khí lạnh tràn về khiến nhiệt độ giảm sâu, đặc biệt là tại các khu vực vùng cao. Tại các trạm y tế trên địa bàn, hoạt động tiêm chủng mở rộng cho trẻ em vẫn được triển khai theo kế hoạch, bảo đảm an toàn và đúng quy định, góp phần quan trọng vào công tác phòng, chống dịch bệnh, bảo vệ sức khỏe cộng đồng.

Điểm tựa vững chắc của người lao động

Công đoàn các Khu công nghiệp: Điểm tựa vững chắc của người lao động

Trong bối cảnh thị trường lao động nhiều biến động, tổ chức công đoàn tại các khu công nghiệp tỉnh Lào Cai tiếp tục khẳng định vai trò điểm tựa của người lao động thông qua các hoạt động thiết thực, từ cải thiện bữa ăn ca, đối thoại, bảo vệ quyền lợi tại cơ sở đến các chương trình chăm lo diện rộng, góp phần bảo đảm ngày càng tốt hơn quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của đoàn viên.

"Chìa khóa" mở lối thoát nghèo ở vùng cao

"Chìa khóa" mở lối thoát nghèo ở vùng cao

Đào tạo và nâng cao kỹ năng nghề cho người lao động luôn là ưu tiên hàng đầu của tỉnh Lào Cai trong những năm gần đây. Đặc biệt, việc đào tạo nghề cho lao động trẻ được coi là giải pháp quan trọng góp phần chuyển dịch cơ cấu kinh tế của địa phương.

"Tam giác giáo dục" chung sức hóa giải thách thức

"Tam giác giáo dục" chung sức hóa giải thách thức

Nhà trường, gia đình và xã hội luôn được coi là “tam giác giáo dục” trong tư vấn, hỗ trợ, giáo dục học sinh. Việc tăng cường phối hợp giữa “ba nhà” không chỉ tạo môi trường giáo dục nhất quán, toàn diện mà còn giúp hiểu rõ, hỗ trợ học sinh hiệu quả và giải quyết các thách thức giáo dục hiện đại.

Đưa tiếng Anh trở thành ngôn ngữ thứ hai trong trường học: Không dàn hàng ngang

Đưa tiếng Anh trở thành ngôn ngữ thứ hai trong trường học: Không dàn hàng ngang

Thực chất cho thấy, chất lượng dạy và học tiếng Anh còn nhiều chênh lệch, đặc biệt ở vùng khó khăn, khi năng lực học sinh chưa đồng đều, điều kiện dạy học hạn chế và thiếu giáo viên. Những bất cập này đặt ra thách thức lớn cho mục tiêu đưa tiếng Anh trở thành ngôn ngữ thứ hai trong trường học.

[Infographic] Quy định chuẩn nghèo đa chiều quốc gia giai đoạn 2026 - 2030

[Infographic] Quy định chuẩn nghèo đa chiều quốc gia giai đoạn 2026 - 2030

Chính phủ vừa ban hành Nghị định số 351/2025/NĐ-CP ngày 30/12/2025 quy định chuẩn nghèo đa chiều quốc gia giai đoạn 2026 - 2030, làm căn cứ đo lường mức độ thiếu hụt về thu nhập và tiếp cận các dịch vụ xã hội cơ bản của người dân, phục vụ thực hiện các chính sách giảm nghèo, an sinh xã hội và phát triển kinh tế - xã hội trong giai đoạn mới.

fb yt zl tw