Cháy bởi các yếu tố liên quan đến điện luôn là nguyên nhân số một. Dịp tết Nguyên đán, mọi gia đình đều sử dụng các thiết bị điện hết công suất như: bình nước nóng, bàn là, lò sưởi, bếp từ, các thiết bị chiếu sáng thông thường và trang trí... Nhu cầu cuộc sống ngày càng cao, các thiết bị điện với công suất điện năng ngày càng nhiều trong khi hệ thống dây dẫn điện đã cũ nát hoặc tiết diện quá nhỏ... dẫn đến hiện tượng chập cháy.
Trước tình trạng kể trên, mỗi gia đình cần rà soát, kiểm tra lại hệ thống đường dây dẫn, có phương án cải tạo, nâng cấp, không để hiện tượng đường dây cũ nát, chắp nối thiếu an toàn và nhất là không đáp ứng được công suất điện năng của các thiết bị trong nhà.
Đặc biệt, cần tắt những thiết bị không thật sự cần thiết. Hành động này giúp tiết kiệm được điện năng, giảm phụ tải, hạn chế tình trạng vượt quá công suất của trạm biến áp, thiết bị tự ngắt, bảo đảm nguồn điện được duy trì liên tục. Các cơ quan, đơn vị doanh nghiệp trước khi bước vào thời kỳ nghỉ tết dài ngày cần có kế hoạch vệ sinh cơ quan, văn phòng, nhà xưởng, phải kiểm tra, đặc biệt là phải tắt hết các thiết bị điện trước khi về nghỉ, tránh hiện tượng quên không tắt máy móc, thiết bị để chúng hoạt động liên tục nhiều giờ, nhiều ngày, dễ dẫn đến sinh nhiệt và phát lửa.
Bên cạnh đó, người dân cần đề phòng củi lửa trong quá trình đun nấu. Dịp tết, nhu cầu đun nấu rất cao cũng dễ dẫn đến hỏa hoạn. Một số vụ cháy đã xảy ra bởi những nguyên nhân ít người nghĩ tới như: sấy thịt trên gác bếp không may đứt dây buộc, thịt rơi xuống, bén lửa, gây ra hỏa hoạn hay trong quá trình nướng thịt, mỡ chảy xuống bếp than, lửa bùng lên rồi gây cháy; càng nguy hiểm hơn khi nhiều hộ gia đình, nhất là khu vực nông thôn thường có thói quen tích trữ nhiều củi quanh bếp, trong khi nhà cửa, nhất là vách chắn, mái lá được làm bằng tre, nứa, gỗ, cọ...
Câu nói "Cẩn thận củi lửa” của các cụ xưa chắc chắn không bao giờ thừa. Mỗi người dân và mọi gia đình cần thận trọng việc củi lửa trong quá trình đun nấu, giữ khoảng cách an toàn giữa bếp lửa và nơi để củi dự trữ cũng như một số vật liệu gây cháy khác như dầu, mỡ... một cách an toàn; đồng thời, hết sức thận trọng trong quá trình đun nấu nói chung và việc sấy thịt, nướng chả nói riêng cũng như lưu ý khi dùng lửa để đốt, thui gia súc, gia cầm trong quá trình giết mổ.
Một nguyên nhân gây hỏa hoạn khác từ việc thắp hương, đốt vàng mã. Ban thờ là nơi linh thiêng trong mỗi gia đình, đặc biệt là dịp tết Nguyên đán. Vậy mà, ban thờ lại là nơi phát sinh ra hỏa hoạn, để lại nhiều hậu quả hết sức đáng tiếc. Những cây nến hoặc đèn dầu không may nghiêng đổ gây ra cháy. Hương, nhang thắp quá nhiều khi cháy gần hết gặp chân hương cũ sẽ gây cháy. Ban thờ để quá cao, hương nhang đang cháy sát gần mái cọ hoặc trần nhà làm bằng vật liệu dễ gây cháy như gỗ, nhựa, nilon... Việc đốt vàng mã tạ lễ cuối năm, hóa vàng đêm giao thừa, lễ khai xuân... với khối lượng lớn, ngọn lửa bốc cao hoặc tàn lửa bốc lên, gặp vậy liệu dễ cháy thế là bén lửa...
Còn rất nhiều nguyên nhân khác nữa khiến hỏa hoạn xảy ra như đốt pháo nổ, pháo bông, đèn trời... gây hậu quả khôn lường. Mỗi hộ gia đình, mỗi cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp và từng người dân cần đề cao ý thức trách nhiệm phòng cháy, chữa cháy hiệu quả; tuyệt đối không lơ là, chủ quan để cuộc sống phát triển, xuân mới an vui.
Tấn Đạt
