Xuất bản bộ sách về địa danh, địa giới đơn vị hành chính trong lịch sử Việt Nam

Bộ sách là công trình khoa học đồ sộ được khảo cứu, biên soạn công phu, nghiêm túc, được tổng hợp từ hàng nghìn tư liệu, tài liệu, văn bản pháp lý về sự phân chia các khu vực hành chính trên lãnh thổ nước Việt Nam và những thay đổi địa danh, địa giới hành chính qua các thời kỳ lịch sử từ thời kỳ Hùng Vương dựng nước đến nay.

Bộ sách "Thành lập và thay đổi địa danh, địa giới, đơn vị hành chính trong lịch sử Việt Nam" vừa được Nhà xuất bản Chính trị quốc gia Sự thật ấn hành.
Bộ sách "Thành lập và thay đổi địa danh, địa giới, đơn vị hành chính trong lịch sử Việt Nam" vừa được Nhà xuất bản Chính trị quốc gia Sự thật ấn hành.

Nhằm đáp ứng nhu cầu nghiên cứu, tìm hiểu về địa danh, địa giới hành chính Việt Nam qua các thời kỳ lịch sử, đồng thời cung cấp cho bạn đọc tư liệu có giá trị về đề tài này, Nhà xuất bản Chính trị quốc gia Sự thật xuất bản bộ sách Thành lập và thay đổi địa danh, địa giới, đơn vị hành chính trong lịch sử Việt Nam do nhà nghiên cứu Nguyễn Quang Ân biên soạn.

Thay đổi địa giới hành chính là quá trình điều chỉnh, sắp xếp, sửa đổi và cải cách các đơn vị hành chính trên toàn bộ lãnh thổ hoặc tại một khu vực nào đó của một quốc gia. Sự phát triển của quốc gia là một tiến trình liên tục, không ngừng nghỉ, đòi hỏi bộ máy hành chính ở các cấp độ khác nhau cũng phải được điều chỉnh, sắp xếp kịp thời, tương ứng với sự phát triển đó để thích hợp với thực tế lịch sử và xã hội mới.

Trong lịch sử hàng nghìn năm đấu tranh xây dựng, bảo vệ và phát triển đất nước của dân tộc Việt Nam, cùng với những thay đổi về chính trị, kinh tế, xã hội thì những thay đổi về địa lý hành chính cũng rất phức tạp. Trong đó, số lượng các đơn vị hành chính trực thuộc Trung ương và trực thuộc địa phương có sự thay đổi liên tục.

Việc điều chỉnh địa giới hành chính các cấp dưới các triều đại phong kiến như: châu, quận, đạo, lộ, phủ, thừa tuyên, dinh, tỉnh, huyện, giáp, hương, trấn, tổng, lý, xã,... tùy theo từng giai đoạn hay trong lịch sử cận, hiện đại là sự thay đổi từ xã, huyện, tỉnh diễn ra liên tục và biến đổi không ngừng.

Ngay cả tên riêng của đơn vị hành chính cũng thay đổi nhiều lần. Có những địa danh đã tồn tại từ rất lâu đời, phản ánh được giá trị lịch sử từ hàng trăm năm, thậm chí hàng ngàn năm phát triển của địa phương, từ đó cũng góp phần phản ánh lịch sử của cả đất nước.

Hiện nay, ở nước ta chưa có nhiều công trình khoa học và các nhà khoa học chuyên sâu về lĩnh vực này, nhất là về mặt tư liệu thì những hồ sơ, tài liệu, văn bản ghi chép về địa danh, địa giới và những thay đổi của các đơn vị hành chính đang tản mạn, chưa được lưu giữ một cách khoa học và rất khó khăn trong việc khai thác.

Bộ sách gồm 2 tập: Tập I: Từ thời kỳ Hùng Vương dựng nước đến tháng 4/1975; Tập II: Từ tháng 5/1975 đến tháng 12/2024. Đây được xem là công trình khoa học đồ sộ, tổng hợp từ hàng nghìn tư liệu, tài liệu, văn bản pháp lý phân chia các khu vực hành chính trên lãnh thổ nước Việt Nam và những thay đổi địa danh, địa giới hành chính qua các thời kỳ lịch sử.

Thông qua việc trình bày tư liệu một cách khách quan, khoa học, bộ sách giới thiệu quá trình phân chia, chia tách, sáp nhập các đơn vị hành chính nước ta từ thời các Vua Hùng dựng nước, thời kỳ Bắc thuộc, thời kỳ phong kiến, thời kỳ Pháp thuộc, thời kỳ Cách mạng Tháng Tám lập nên nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa và tiến hành hai cuộc kháng chiến trường kỳ chống thực dân Pháp và đế quốc Mỹ xâm lược, bảo vệ nền độc lập dân tộc, thời kỳ từ sau ngày đất nước hòa bình, thống nhất năm 1975, tiến hành công cuộc đổi mới đất nước đến nay.

Việc tổng hợp, hệ thống hóa, sắp xếp, trình bày sự thay đổi liên tục về địa danh, địa giới của các đơn vị hành chính trong suốt thời kỳ lịch sử dài của đất nước cũng được ghi chép tương đối đầy đủ căn cứ trên hệ thống nguồn tư liệu là các sách báo, tư liệu, văn bản pháp lý chính thống có độ tin cậy cao.

Một trong những điểm sáng về giá trị của bộ sách ở chỗ tác giả đã dày công tìm kiếm nguồn tư liệu mới, nhất là những tư liệu nói về sự thay đổi địa danh, địa giới thời kỳ phong kiến và thời kỳ Pháp thuộc mà từ trước đến nay chưa được khai thác và tổng hợp.

Với cách trình bày logic, ngắn gọn, mang tính khái quát cao, bộ sách được xem là công cụ tra cứu hữu ích, “bách khoa thư” đối với các nhà khoa học, các địa phương trong việc nghiên cứu, biên soạn địa chí và lịch sử địa phương tỉnh, huyện, xã, đối với các nhà hoạch định chính sách, các nhà lãnh đạo chính trị, quản lý hành chính, quản lý kinh tế, xã hội; đối với các nhà Việt Nam học; các nhà đầu tư và độc giả muốn tìm hiểu về các vùng, miền, địa phương ở Việt Nam.

Theo nhandan.vn

Có thể bạn quan tâm

Tin cùng chuyên mục

Thông tin về các đơn vị hành chính Việt Nam sau sắp xếp và vận hành chính quyền địa phương hai cấp

Thông tin về các đơn vị hành chính Việt Nam sau sắp xếp và vận hành chính quyền địa phương hai cấp

“Đơn vị hành chính Việt Nam sau sắp xếp và vận hành chính quyền địa phương hai cấp” của tác giả Nguyễn Thái Bình và Trương Hải Long, do Nhà Xuất bản Chính trị quốc gia Sự thật ấn hành, là cuốn cẩm nang hữu ích, cung cấp cho cán bộ, đảng viên và nhân dân những thông tin cơ bản về 34 đơn vị hành chính cấp tỉnh và 3.321 đơn vị hành chính cấp xã hiện nay.

Lan tỏa tình yêu Lào Cai bằng các sáng tác văn học trẻ

Lan tỏa tình yêu Lào Cai bằng các sáng tác văn học trẻ

Giữa 425 tác phẩm tham dự Cuộc thi sáng tác văn học online năm 2025 với chủ đề “Lào Cai - vươn tới tương lai”, học sinh Trường THPT Nguyễn Huệ đã ghi dấu ấn ấn tượng khi giành 1 giải Nhất và 2 giải Khuyến khích. Thành tích không chỉ khẳng định chất lượng giáo dục của nhà trường mà còn thể hiện tình yêu quê hương Lào Cai được người trẻ gửi gắm qua những trang viết sáng tạo và đầy trách nhiệm.

Bảo tàng tỉnh Lào Cai sẵn sàng đón khách dịp Xuân Bính Ngọ 2026

Bảo tàng tỉnh Lào Cai sẵn sàng đón khách dịp Xuân Bính Ngọ 2026

Dịp Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026, Bảo tàng tỉnh Lào Cai được xác định là điểm nhấn trong chuỗi hoạt động chào đón năm mới của tỉnh. Những ngày này, tập thể cán bộ, viên chức Bảo tàng đang khẩn trương hoàn thiện cơ sở vật chất, nội dung trưng bày và phương án tổ chức, sẵn sàng phục vụ nhu cầu tham quan, trải nghiệm văn hóa của Nhân dân và du khách.

Ra mắt bộ sách có giá trị về lịch sử văn học Việt Nam

Ra mắt bộ sách có giá trị về lịch sử văn học Việt Nam

"Sơ thảo lịch sử văn học Việt Nam" là sản phẩm của một quá trình nghiên cứu, phê bình công phu các tác phẩm văn học thành văn và văn học truyền miệng, từ khởi thủy đến nửa đầu thế kỷ XIX; góp phần phác thảo một cách hệ thống diện mạo, tiến trình phát triển và những đặc điểm cơ bản của lịch sử văn học Việt Nam trong nhiều thế kỷ.

Bảo tồn văn hóa Tày từ những dự án khoa học kỹ thuật

Bảo tồn văn hóa Tày từ những dự án khoa học kỹ thuật

Bằng nhiệt huyết và tư duy logic, thế hệ trẻ tại các trường học đang trở thành những "người giữ lửa" đầy sáng tạo cho văn hóa dân tộc Tày. Từ những dự án khoa học kỹ thuật, các em đã đưa hồn dân tộc vào nhịp sống hiện đại bằng giải pháp thiết thực...

Gieo mầm văn hóa cho trẻ thơ

Gieo mầm văn hóa cho trẻ thơ

Bằng việc đưa nghề truyền thống của các dân tộc tại địa phương vào tiết học trải nghiệm, Trường Mầm non Hợp Thành (xã Hợp Thành) đã góp phần đổi mới phương pháp giáo dục mầm non, khơi dậy hứng thú học tập cho trẻ, đồng thời gieo mầm tình yêu văn hóa, ý thức trân trọng lao động và gìn giữ bản sắc địa phương ngay từ những năm đầu đời.

Tổng duyệt Chương trình nghệ thuật "Tự hào tiến bước dưới cờ Đảng quang vinh"

Tổng duyệt Chương trình nghệ thuật "Tự hào tiến bước dưới cờ Đảng quang vinh"

Tối 24/1/2026, tại Quảng trường 19/8, phường Yên Bái, đồng chí Vũ Thị Hiền Hạnh - Phó Chủ tịch UBND tỉnh đã dự buổi tổng duyệt Chương trình nghệ thuật "Tự hào tiến bước dưới cờ Đảng quang vinh" - chương trình chào mừng thành công Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng và Kỷ niệm 96 năm Ngày thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam (3/2/1930 - 3/2/2026).

Niềm tin sâu sắc vào sức mạnh của văn hóa

Niềm tin sâu sắc vào sức mạnh của văn hóa

Trong Báo cáo về các văn kiện trình Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng do Tổng Bí thư Tô Lâm trình bày tại phiên khai mạc, việc khẳng định: “Văn hóa và con người: nền tảng tinh thần của xã hội, sức mạnh nội sinh, nguồn lực và động lực phát triển đất nước” mang ý nghĩa rất quan trọng cả về lý luận và thực tiễn.

UNESCO hỗ trợ khẩn cấp Việt Nam bảo vệ di sản văn hóa sau thiên tai

UNESCO hỗ trợ khẩn cấp Việt Nam bảo vệ di sản văn hóa sau thiên tai

Theo phóng viên TTXVN tại Pháp, ngày 23/1, sau loạt cơn bão nghiêm trọng xảy ra tại Việt Nam trong tháng 11/2025, Tổ chức Giáo dục, Khoa học và Văn hóa của Liên hợp quốc (UNESCO) đã công bố gói hỗ trợ khẩn cấp trị giá khoảng 740.000 USD nhằm bảo vệ di sản văn hóa và duy trì hoạt động giáo dục tại các khu vực chịu ảnh hưởng nặng nề.

Tiếp nối dòng chảy văn hóa vùng cao

Tiếp nối dòng chảy văn hóa vùng cao

Festival Khèn Mông, Lễ hội hoa Tớ dày và các hoạt động Chào xuân 2026 được tổ chức tại xã Mù Cang Chải vừa qua không chỉ là điểm hẹn của sắc màu thiên nhiên, mà còn là sân khấu để sức trẻ vùng cao khẳng định sứ mệnh tiếp nối dòng chảy văn hóa dân tộc. 

Lào Cai khơi dậy sức mạnh nội sinh từ văn hóa

Lào Cai khơi dậy sức mạnh nội sinh từ văn hóa

Nghị quyết 80-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam được ban hành ngay trước thềm Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng, thể hiện quyết tâm đưa văn hóa trở thành nguồn lực nội sinh quan trọng, động lực phát triển nhanh và bền vững của đất nước. Với Lào Cai, việc khơi nguồn sức mạnh nội sinh từ văn hóa, con người đã và đang tạo nền tảng cho sự phát triển vững bền.

fb yt zl tw