Tết cổ truyền của người Khơ Mú được gọi là “Mạ chiêngz” với nhiều phong tục, tập quán riêng biệt làm nên bản sắc độc đáo của dân tộc này. Những phong tục, tập quán của người Khơ Mú mang ý nghĩa nhân văn sâu sắc, được người dân gìn giữ và bảo tồn, trong đó tục lấy nước đầu năm mới là một tục lệ đặc sắc có từ lâu đời.
Giữa miền biên viễn Lào Cai, nơi mây trời “quấn quýt” những ngọn núi cao vời vợi, Y Tý hiện lên như bức tranh sơn thủy hữu tình đầy lãng mạn, đậm chất hoang sơ. Mảnh đất vùng cao từ lâu đã trở thành điểm đến đặc biệt trong lòng du khách bởi vẻ hùng vĩ của thiên nhiên, bản sắc văn hoá độc đáo của đồng bào dân tộc Hà Nhì và sự chân chất, hiền hòa của con người nơi đây.
Pút tồng là nghi lễ lớn trong năm của cộng đồng, dòng họ người Dao đỏ ở Lào Cai nói chung. “Pút tồng” theo tiếng dân tộc Dao có nghĩa là “Tắm than”, mang ý nghĩa gửi gắm ước mơ, cầu mong sự phù hộ của thánh thần và tổ tiên, giúp mỗi người thêm niềm tin vào cuộc sống, vượt lên chính mình và những khó khăn.
Người Pa Dí ở Lào Cai gọi tết Nguyên đán là “đừn chèng”, tết Tháng giêng là “kin chung”. Tết Nguyên đán với nhiều nghi lễ, phong tục truyền thống mang đậm nét văn hóa của tộc người. Đó là dịp con cháu thể hiện lòng thành kính, hiếu thảo với tổ tiên, ông bà, cha mẹ, thể hiện đạo hiếu uống nước nhớ nguồn; đồng thời cũng là dịp đoàn viên, sum họp cùng hướng tới một năm mới với nhiều điều may mắn, thuận lợi.
Thời gian qua, người có uy tín tại xã Phú Nhuận (huyện Bảo Thắng) đã trở thành những nòng cốt, là “cầu nối” trong bảo tồn và gìn giữ bản sắc văn hóa dân tộc thiểu số.
Xã hội ngày càng phát triển, cha mẹ càng không thể lơ là việc dạy con vào những dịp lễ, Tết mà nên coi đó là cơ hội để dạy cho trẻ về truyền thống trong bối cảnh hiện đại.
