Vạch kẻ đường đóng vai trò quan trọng trong việc hướng dẫn, điều khiển giao thông, giúp nâng cao an toàn và khả năng lưu thông trên đường. Việc tuân thủ đúng quy chuẩn vạch kẻ đường không chỉ giúp đảm bảo an toàn cho người tham gia giao thông và cho cộng đồng mà còn nâng cao hiệu quả tổ chức giao thông, giảm thiểu ùn tắc và nguy cơ tai nạn.
Theo Điều 48 của Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia QCVN 41:2024 của Bộ Giao thông vận tải thì các loại vạch kẻ đường giữ vai trò và chức năng như sau: Giúp định hướng, điều tiết giao thông, tạo sự an toàn và thông suốt cho phương tiện và người tham gia giao thông; Có thể sử dụng độc lập hoặc kết hợp với biển báo hiệu và đèn tín hiệu giao thông để tăng hiệu quả điều khiển giao thông.
Vạch kẻ đường bao gồm đường nét, chữ viết, hình vẽ xuất hiện trên nhiều vị trí như: Mặt đường xe chạy; Thành vỉa hè; Công trình giao thông; Bộ phận khác của hệ thống đường bộ; Các vạch kẻ đường này có nhiệm vụ xác định làn đường, hướng di chuyển, giới hạn công trình và đảm bảo trật tự giao thông.
Việc lựa chọn loại vạch phải phù hợp với đặc điểm giao thông của từng tuyến đường, dựa trên chiều rộng mặt đường; Lưu lượng phương tiện; Loại hình phương tiện và người đi bộ; Tốc độ lưu thông thực tế. Với đường cao tốc, đường có tốc độ thiết kế từ 60 km/h trở lên hoặc đường có tốc độ V85 từ 80 km/h, vạch kẻ đường bắt buộc phải sử dụng vật liệu phản quang, giúp tăng khả năng nhận diện trong điều kiện thiếu sáng. Các loại đường khác có thể sử dụng vật liệu phản quang tùy theo khả năng tài chính và yêu cầu tổ chức giao thông.
Vạch kẻ đường phải được thiết kế đảm bảo độ bám đường, tránh gây trơn trượt, giúp phương tiện di chuyển êm ái và an toàn; Độ cao tối đa của vạch so với mặt đường không được vượt quá 6mm, đảm bảo không ảnh hưởng đến khả năng kiểm soát phương tiện.
Bảng phân biệt một số loại vạch kẻ đường
Kích thước vạch kẻ đường theo quy định luật giao thông đường bộ
Vạch kẻ đường có nhiều loại khác nhau, được thiết kế để hướng dẫn và đảm bảo an toàn giao thông. Đối với vạch phân chia tim đường (phân chia hai chiều xe chạy) có nhiệm vụ tách biệt hai làn xe chạy ngược chiều, đảm bảo trật tự giao thông thì gồm các loại sau:
- Vạch đơn, nét đứt: Rộng 15cm, mỗi đoạn liền dài 1 – 3m, khoảng đứt khúc 2 – 6m (gấp đôi đoạn liền).
- Vạch đơn, nét liền: Rộng 15cm, kéo dài liên tục suốt tuyến đường quy định.
- Vạch đôi, nét liền: Hai vạch song song, mỗi vạch rộng 15cm, cách nhau từ 15 – 50cm.
- Vạch đôi, một nét liền – một nét đứt: Hai vạch song song, rộng 15cm, cách nhau 15 – 50cm. Vạch nét liền kéo dài liên tục, trong khi vạch nét đứt có đoạn liền dài 1 – 3m, khoảng đứt khúc 2 – 6m (gấp đôi đoạn liền).
- Vạch đôi phân chia làn có thể chuyển hướng: Hai vạch rộng 15cm, cách nhau 15 – 20cm. Mỗi đoạn nét liền dài 1 – 2m, khoảng trống giữa các đoạn 3 – 6m (gấp ba lần nét liền).
Tiếp theo là vạch phân chia làn đường một chiều. Nhóm vạch này giúp tổ chức giao thông theo cùng một hướng, tránh xung đột giữa các phương tiện, gồm các loại :
- Vạch đơn, nét liền: Rộng 15cm, kéo dài liên tục theo tuyến đường.
- Vạch đơn, nét đứt: Rộng 15cm, đoạn liền dài 1 – 3m, khoảng trống giữa các đoạn 3 – 6m (gấp ba lần đoạn liền).
- Vạch giới hạn làn đường ưu tiên: Có thể là nét liền hoặc nét đứt, rộng 30cm (lớn hơn các vạch thông thường 15cm).
Thứ ba là vạch kẻ đường ở mép đường (giới hạn đường xe chạy) để xác định ranh giới phần đường xe chạy với lề đường hoặc khu vực khác. Đối với loại vạch đơn, nét đứt quy chuẩn là rộng 15 – 20cm, đoạn liền và khoảng trống đứt khúc đều dài 60cm. Đối với Vạch đơn, nét liền, quy chuẩn rộng 15 – 20cm, kéo dài liên tục suốt tuyến đường.
