Tại phiên thảo luận, lãnh đạo một số sở, ngành chuyên môn của tỉnh đã trực tiếp giải trình, làm rõ các ý kiến, kiến nghị, nội dung chất vấn của đại biểu, các tổ đại biểu, các ban HĐND tỉnh trước và tại kỳ họp.
Nổi bật là đề nghị Ban Kinh tế - Ngân sách HĐND tỉnh về nội dung báo cáo tình hình phát triển kinh tế - xã hội 6 tháng đầu năm 2026. Ý kiến được nêu lên là một số chỉ tiêu quyết định tới mục tiêu tăng trưởng GRDP hai con số nhưng tiến độ chậm, đạt thấp, tiêu biểu là chỉ tiêu giá trị xuất nhập khẩu. Thời điểm hiện tại mới đạt 1,755 tỷ USD, trong khi kế hoạch năm 2026 là 6,14 tỷ USD, vậy đâu là giải pháp?
Theo giải trình của lãnh đạo Sở Công Thương thì khả năng rất khó hoàn thành, ước tính năm 2026 chỉ đạt 4 tỷ USD, bằng 65,1% kịch bản đề ra.
Nguyên nhân là cạnh tranh lớn từ tuyến đường sắt Trung Quốc - Lào - Thái Lan và các tỉnh trong nước như Lạng Sơn, Quảng Ninh đang thí điểm mô hình cửa khẩu thông minh với chi phí thấp, thời gian nhanh, thu hút doanh nghiệp mạnh hơn Lào Cai.
Giải pháp được nêu là ngành chức năng tích cực đàm phán với phía Trung Quốc để rút ngắn thời gian kiểm dịch, đưa cửa khẩu đường sắt Lào Cai - Hà Khẩu thành điểm chỉ định nhập khẩu trái cây, thủy sản; thúc đẩy xúc tiến thương mại.
Cũng liên quan đến ngành công thương, ý kiến của các tổ đại biểu là công nghiệp khai khoáng và chế biến giữ vai trò chủ đạo nhưng một số dự án chưa phát huy tốt.
Giải trình vấn đề này, lãnh đạo Sở Công Thương cho rằng việc tháo gỡ khó khăn, vướng mắc cho các dự án có đóng góp chủ yếu vào tăng trưởng GRDP đã và đang tiến triển đáng mừng, như: dự án mỏ sắt Quý Xa công suất 5 triệu tấn/năm sẽ tái khai thác từ tháng 10/2026, dự kiến đóng góp giá trị tăng thêm 1.000 tỷ đồng trong năm 2026.
Cùng với đó, khó khăn về nguồn nguyên liệu cũng đã được giải quyết kịp thời, tạo điều kiện để các nhà máy nâng công suất lên mức thiết kế thay vì chỉ đạt khoảng 70% như hiện nay; ước giá trị sản xuất công nghiệp quý III/2026 đạt khoảng 22.264 tỷ đồng.
Về ý kiến đề nghị thảo luận về những khó khăn trong hoạt động xây dựng cơ bản và giải ngân vốn đầu tư công, đại diện lãnh đạo Sở Tài chính cho rằng nút thắt vẫn là giá nguyên, nhiên liệu biến động tăng mạnh, công tác giải phóng mặt bằng còn nhiều khó khăn.
Tuy nhiên, dưới sự lãnh đạo, chỉ đạo, điều hành quyết liệt của Tỉnh ủy, UBND tỉnh và nỗ lực cố gắng của các sở, ngành, địa phương, chủ đầu tư, mục tiêu phấn đấu đến hết ngày 30/6/2026, giá trị giải ngân đạt trên 45% kế hoạch vốn vẫn có thể đạt được.
Tiếp nhận ý kiến thiếu cục bộ nhân lực y tế trình độ cao tại cơ sở, Giám đốc Sở Y tế tỉnh thông tin, từ đầu năm đến nay đã điều động 34 viên chức từ các trung tâm y tế khu vực về công tác tại các trạm y tế xã (trong đó có 25 bác sĩ), góp phần tăng cường năng lực chuyên môn cho cơ sở. Sở Y tế đã tổ chức rà soát nhu cầu tuyển dụng viên chức y tế của các UBND xã, phường để tham mưu chính sách thu hút, đãi ngộ, hỗ trợ đào tạo đến năm 2030.
Tại phiên thảo luận chiều 29/6, một số đại biểu đề nghị giải trình, làm rõ phương thức đầu tư đối tác công - tư (PPP) tại Bệnh viện Đa khoa số 3 tỉnh Lào Cai (thuộc phường Nghĩa Lộ), nơi đang phục vụ khám, chữa bệnh cho khoảng 300 nghìn người dân khu vực phía Tây của tỉnh.
Đại biểu nêu vấn đề: Hiện, phường Nghĩa Lộ đã có 1 bệnh viện tư nhân, vậy có cần thiết phải PPP hóa một bệnh viện công ở chính nơi này nữa hay không? Nếu chuyển đổi mô hình PPP thì công tác phòng, chống dịch, thực hiện các nội dung an sinh y tế ra sao? Việc chuyển đổi mô hình theo quy định, hướng dẫn, tiêu chuẩn nào?
Trả lời những câu hỏi này, Giám đốc Sở Y tế tỉnh thừa nhận, hiện chưa có quy định, hướng dẫn nào về triển khai mô hình này, cũng chưa có tiền lệ, nếu thực hiện thì Lào Cai là tỉnh đầu tiên của cả nước mạnh dạn làm.
Cũng trong chiều 29/6, lãnh đạo Sở Giáo dục và Đào tạo, Sở Nông nghiệp và Môi trường đã giải trình, làm rõ một số ý kiến thảo luận đối với các tờ trình, dự thảo nghị quyết trình HĐND tỉnh.
Phát biểu tại phiên thảo luận, đồng chí Hoàng Giang - Phó Bí thư Thường trực Tỉnh ủy, Chủ tịch HĐND tỉnh đã gợi mở, chỉ rõ một số vấn đề cần nghiên cứu, bổ sung, làm rõ: Đó là việc lượng hóa các động lực tăng trưởng, triển khai kế hoạch đầu tư công trung hạn hay giải pháp tăng thu ngân sách từ chủ trương giao chỉ tiêu thu tiền sử dụng đất cho các xã, phường. Thực tế hiện nay, nhiều địa phương chưa có quỹ đất là mặt bằng sạch có thể đấu giá, trong khi cơ sở đang có nhiều nhiệm vụ cấp bách cần giải quyết như phòng, chống thiên tai.
Về đầu tư công, đề nghị ưu tiên nguồn lực cho các dự án có khả năng kích thích, tạo động lực tăng trưởng. Về giải ngân, đáp ứng kịp thời nguồn lực cho các công trình, dự án trọng điểm, cấp bách như dự án khắc phục hậu quả thiên tai. Hiện, việc triển khai vốn đầu tư công tại nhiều xã, phường đang gặp khó khăn, đề nghị ngành tài chính, cơ quan chuyên môn cần vào cuộc hỗ trợ, cùng địa phương tháo gỡ vướng mắc để đảm bảo tiến độ đầu tư.
Đồng chí Chủ tịch HĐND tỉnh cũng nêu lên một số tồn tại, hạn chế có tính điểm nghẽn cần được giải quyết sớm, như: quản lý đất đai; môi trường đầu tư; việc giải quyết các vùng lõm sóng, lõm điện lưới quốc gia…
Phát biểu kết thúc phiên thảo luận, đồng chí Vũ Quỳnh Khánh - Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Phó Chủ tịch Thường trực HĐND tỉnh nhấn mạnh: Chủ tọa đánh giá cao tinh thần trách nhiệm của các sở, ngành trong chuẩn bị các báo cáo, tờ trình, dự thảo nghị quyết. Tại phiên thảo luận, nhiều vấn đề đã được giải trình, làm rõ.
Đối với một số ý kiến, kiến nghị của đại biểu, tổ đại biểu chưa được giải đáp thỏa mãn, Thường trực HĐND tỉnh đề nghị các sở, ngành, chủ động xây dựng kế hoạch khắc phục, tổ chức thực hiện nghiêm và có báo cáo kết quả định kỳ với Thường trực HĐND tỉnh để phục vụ công tác theo dõi, giám sát.
