Tính khoa học, tính dân tộc, tính đại chúng trong bài viết
Nội dung tư tưởng, kết cấu bài viết “Tự hào và tin tưởng dưới lá cờ vẻ vang của Đảng, quyết tâm xây dựng một nước Việt Nam ngày càng giàu mạnh, văn minh, văn hiến và anh hùng” của Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng thực sự là một công trình khoa học giàu ý nghĩa, thể hiện tính khoa học, tính dân tộc và tính đại chúng rất cao.
Trước hết, tính khoa học thể hiện ở kết cấu bài viết chia thành 3 phần lớn, thống nhất, logic, chặt chẽ. Tổng Bí thư tổng kết lại lịch sử phát triển của Đảng với tính khái quát rất cao, giúp người đọc dễ tiếp cận, ghi nhớ, nhận thức rõ tầm vóc, vị thế, uy tín của Đảng qua các giai đoạn lịch sử cách mạng.
Bài viết tiếp cận và giải quyết các vấn đề đặt ra trên cơ sở chắt lọc, lựa chọn sử liệu, số liệu, cứ liệu… một cách chặt chẽ, logic, chân thật. Các nhận định, đánh giá đều được minh chứng bằng các số liệu đạt được trên từng lĩnh vực cụ thể.
Tổng Bí thư không nhìn lịch sử chỉ bằng màu hồng, mà thẳng thắn chỉ ra những yếu kém, những bài học thất bại, cả những khó khăn, thách thức sắp tới mà Đảng ta và sự nghiệp cách mạng phải đối diện, thể hiện góc nhìn khách quan, toàn diện và biện chứng.
Về tính dân tộc, Tổng Bí thư đã chỉ rõ tính ưu việt, đặc sắc, riêng có của Đảng và dân tộc ta: “Những năm 90 của thế kỷ XX, vượt qua thách thức từ sự sụp đổ của mô hình chủ nghĩa xã hội hiện thực ở Liên Xô và các nước Đông Âu, Đảng Cộng sản Việt Nam, dân tộc Việt Nam đã kiên định, tiếp tục vững bước và sáng tạo trên con đường đi lên chủ nghĩa xã hội phù hợp với điều kiện cụ thể và đặc điểm của Việt Nam”. Chỉ rõ các đặc trưng của xã hội xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam hiện nay; nhận thức của Đảng ta về quá độ lên chủ nghĩa xã hội là một sự nghiệp lâu dài, vô cùng khó khăn và phức tạp, vì nó phải tạo ra được sự biến đổi sâu sắc về chất trên tất cả các lĩnh vực của đời sống xã hội.
Tính dân tộc còn được khẳng định trong lý luận, luận cương lãnh đạo của Đảng, đồng chí Tổng Bí thư nêu: “Việc đưa ra khái niệm phát triển kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa là một đột phá lý luận rất cơ bản và sáng tạo của Đảng ta, là thành quả lý luận quan trọng qua gần 40 năm thực hiện đường lối đổi mới, xuất phát từ thực tiễn Việt Nam và tiếp thu có chọn lọc kinh nghiệm của thế giới...
Bàn về vấn đề văn hóa, đồng chí Tổng Bí thư cho rằng: “Nền văn hóa Việt Nam trong thời đại mới tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc, đó là nền văn hóa thống nhất trong sự đa dạng, dựa trên các giá trị tiến bộ, nhân văn; chủ nghĩa Mác - Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh giữ vai trò chủ đạo trong đời sống tinh thần xã hội”.
Đồng chí Tổng Bí thư cũng đề cập bài học “dân là gốc” được phát triển sáng tạo, phù hợp với truyền thống lịch sử dân tộc, truyền thống vẻ vang của Đảng, đó là truyền thống gắn bó máu thịt giữa Đảng và Nhân dân, luôn luôn lấy việc phục vụ Nhân dân làm lẽ sống và mục tiêu phấn đấu. Tổng Bí thư cũng làm rõ hơn luận điểm dưới góc nhìn văn hóa, tư duy dân tộc Việt Nam về vấn đề lý luận chế độ chính trị xã hội chủ nghĩa, mối quan hệ giữa Đảng, Nhà nước và Nhân dân.
Với văn phong ngắn gọn, đơn giản, dễ hiểu, trong bài viết, Tổng Bí thư khéo léo đưa những vấn đề chính trị thành những lời thiết thực, sinh động gần gũi với lời ăn tiếng nói hằng ngày của dân, nói cho dân dễ nghe, dễ hiểu, qua đó góp phần khai thông tư tưởng, củng cố niềm tin, bồi đắp tình cảm tích cực và nâng cao nhận thức chính trị cho người dân, biến niềm tin của người dân thành những hành động cách mạng. Điều đó thể hiện rõ tính đại chúng trong bài viết.
Mỗi cán bộ, công chức, viên chức, đảng viên cần không ngừng học tập, nâng cao trình độ, năng lực để trở thành người cán bộ “vừa hồng, vừa chuyên” (*).
Tỉnh Lào Cai hiện có 2.246 công chức và 22.556 viên chức. Trong năm 2023, tiến độ thực hiện các nhiệm vụ còn chậm, nhất là nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội… Trong đó nguyên nhân chủ quan là một số cơ quan, địa phương và một bộ phận cán bộ, công chức tham mưu các nhiệm vụ được giao chưa bảo đảm thời hạn yêu cầu, chưa phát huy hết trách nhiệm và trí tuệ, sự tâm huyết; việc tham mưu, đề xuất có dấu hiệu đùn đẩy, né tránh trách nhiệm, dẫn đến không thể hiện chính kiến, quan điểm của cơ quan trình; chất lượng tham mưu còn chung chung, không đề xuất phương án cụ thể để thực hiện.
Năm 2024, với nhiều nhiệm vụ quan trọng cần thực hiện, đẩy nhanh tiến độ, tăng tốc để về đích, đạt các mục tiêu mà Đại hội Đảng bộ tỉnh Lào Cai lần thứ XVI đề ra, với phương châm “Đoàn kết - Kỷ cương - Hành động - Hiệu quả - Phát triển”, Bí thư Tỉnh ủy Lào Cai Đặng Xuân Phong đã kêu gọi tất cả cùng đồng lòng, đoàn kết hơn nữa. Phải khắc phục được tình trạng đùn đẩy, sợ trách nhiệm, bàng quan, quá cầu toàn dẫn đến mất cơ hội. Kỷ cương phải gắn với kỷ luật, gắn với trách nhiệm, với lòng tự trọng, với uy tín của mỗi cá nhân; phải đảm bảo nguyên tắc, rõ vai, rõ việc, rõ thời gian, rõ kết quả. Phải đẩy mạnh quyết tâm trong việc sắp xếp, nếu cảm thấy không phù hợp thì tự cán bộ, tự đảng viên đó phải tự nguyện xin làm công việc khác, tránh để ảnh hưởng đến công việc chung.
Để xây dựng đội ngũ này ngày càng vững mạnh khắc phục tình trạng ngại khó, ngại khổ, sợ trách nhiệm, sợ sai, né tránh, đùn đẩy cần: Tăng cường sự chỉ đạo của Đảng, Nhà nước trong việc nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, đảng viên, nâng cao tinh thần, trách nhiệm, tận tụy phụng sự Tổ quốc, phục vụ Nhân dân; không đùn đẩy công việc thuộc thẩm quyền của đơn vị, địa phương mình sang đơn vị khác, chủ động, tích cực thực hiện đầy đủ nhiệm vụ, quyền hạn theo quy định của pháp luật; nâng cao hơn nữa trách nhiệm nêu gương của cán bộ, đảng viên, nhất là người đứng đầu; khuyến khích cán bộ, công chức, viên chức tư duy sáng tạo và đổi mới trong việc đưa ra giải pháp cho các vấn đề phức tạp và thách thức mới theo quy định.
Đồng thời, cần thể hiện sự động viên, khuyến khích và hỗ trợ kịp thời cán bộ, công chức, viên chức cấp dưới trong quá trình thực hiện công việc; xây dựng và duy trì sự đoàn kết, tạo môi trường đáng tin cậy và đoàn kết vì nhiệm vụ chung của cơ quan, đơn vị, địa phương; tạo cơ hội cho cán bộ, công chức, viên chức nâng cao năng lực, kỹ năng và kiến thức để tăng cường sự tự tin, quyết đoán và khả năng xử lý công việc một cách tận tâm và chuyên nghiệp; xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức với tinh thần “7 dám”: dám nghĩ, dám nói, dám làm, dám chịu trách nhiệm, dám đổi mới, dám đương đầu với khó khăn thách thức, dám phấn đấu vì lợi ích chung…
Lào Cai hiện thực hóa khát vọng trở thành tỉnh phát triển của khu vực (*)
Bài viết của Tổng Bí thư một lần nữa khẳng định niềm tin son sắt vào đường lối đúng đắn mà Đảng và Bác Hồ đã lựa chọn. Thông qua bài viết, đồng chí Tổng Bí thư đã truyền đi thông điệp về nêu cao hơn nữa trách nhiệm của cán bộ, đảng viên trong toàn hệ thống chính trị, tiếp tục phát huy tinh thần yêu nước và cách mạng của toàn dân tộc, quyết tâm xây dựng đất nước ta ngày càng giàu mạnh, văn minh, văn hiến và anh hùng. Từ đó, đồng chí Tổng Bí thư cũng đề ra các nhiệm vụ và giải pháp nhằm tiếp tục nâng cao năng lực lãnh đạo - cầm quyền của Đảng; đẩy mạnh đồng bộ và toàn diện công cuộc đổi mới; thực hiện thắng lợi mục tiêu mà Đại hội XIII của Đảng đã đề ra là đến năm 2025 và năm 2030 xây dựng đất nước ta ngày càng giàu mạnh, dân chủ, phồn vinh, văn minh, hạnh phúc, theo định hướng xã hội chủ nghĩa.
Hiện thực hóa khát vọng phát triển, trong gần 40 năm đổi mới, Đảng bộ và Nhân dân các dân tộc Lào Cai luôn kiên định con đường mà Đảng và Bác Hồ đã lựa chọn: "Độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội". Dưới sự lãnh đạo đúng đắn của Đảng bộ, tinh thần đoàn kết, dân chủ, đổi mới được phát huy rộng rãi, từ đó khơi dậy sự sáng tạo không ngừng trong cả hệ thống chính trị và toàn xã hội. Tạo nên những thành tựu quan trọng, toàn diện trên tất các các lĩnh vực, đưa Lào Cai từ 1 trong 6 tỉnh nghèo nhất của cả nước trở thành tỉnh phát triển của vùng Tây Bắc, tỉnh khá của vùng Trung du và miền núi phía Bắc. Đây là kết quả toàn diện, to lớn và rất đỗi tự hào.
Bám sát chủ trương của Đảng, quán triệt phương châm “lấy dân làm gốc”, Ban Chấp hành Đảng bộ luôn coi đường lối đổi mới của Đảng là yếu tố quan trọng quyết định thành công sự nghiệp xây dựng và phát triển tỉnh Lào Cai. Do đó, cấp ủy đảng, người đứng đầu các cấp của Đảng bộ tỉnh Lào Cai luôn quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo để cụ thể hóa đường lối đổi mới của Đảng phù hợp với điều kiện thực tế của tỉnh Lào Cai. Đảng bộ tỉnh Lào Cai qua các nhiệm kỳ đều cụ thể hóa đường lối đổi mới của Đảng thành các nghị quyết, kế hoạch, chương trình, đề án để triển khai thực hiện.
Hiện thực hóa tầm nhìn và khát vọng phát triển, Lào Cai đã sớm nghiên cứu, đề xuất và được Chính phủ quyết định phê duyệt quy hoạch tỉnh Lào Cai thời kỳ 2021 - 2030, tầm nhìn 2050. Quy hoạch nhằm hướng đến xây dựng, phát triển tỉnh Lào Cai trở thành một cực tăng trưởng và trung tâm kết nối giao thương kinh tế giữa Việt Nam và các nước ASEAN với vùng Tây Nam của Trung Quốc. Đến năm 2030, phấn đấu GRDP bình quân đầu người của tỉnh đứng trong nhóm 10 tỉnh, thành phố có GRDP bình quân đầu người cao của cả nước; thu nhập bình quân đầu người đứng trong nhóm 30 tỉnh, thành phố có thu nhập bình quân đầu người cao của cả nước; trở thành trung tâm của vùng và cả nước về du lịch, kinh tế cửa khẩu, dịch vụ và công nghiệp chế biến chế tạo. Đến năm 2050, xây dựng Lào Cai trở thành tỉnh phát triển, là một trung tâm phát triển của vùng Trung du và miền núi Bắc Bộ và cả nước; là trung tâm kết nối quan trọng trên hành lang kinh tế Côn Minh - Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng - Quảng Ninh giữa Trung Quốc, Việt Nam, ASEAN và châu Âu với hệ thống kết cấu hạ tầng phát triển đồng bộ, hiện đại và tích hợp.
Kinh tế Lào Cai phát triển theo hướng chủ đạo là sáng tạo, xanh, sạch; một trong những trung tâm hoạt động văn hóa lớn ở vùng Tây Bắc với các thế mạnh về bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa của vùng đồng bào các dân tộc; bảo đảm sự hài hòa giữa phát triển kinh tế và bảo vệ môi trường, sử dụng hợp lý và có hiệu quả tài nguyên thiên nhiên.
Trong Quy hoạch tỉnh Lào Cai thời kỳ 2021 - 2030, tầm nhìn đến năm 2050 cũng xác định 3 khâu đột phá; bố trí không gian phát triển kinh tế - xã hội hiệu quả, bền vững theo hướng: 1 trục động lực; 2 cực phát triển; 3 vùng kinh tế; 4 trụ cột phát triển kinh tế; 5 nhiệm vụ giải pháp trọng tâm.
Xây dựng môi trường văn hóa là cơ sở để hình thành con người mới mang sắc thái Lào Cai (*)
Xác định xây dựng môi trường văn hóa là cơ sở để hình thành con người mới mang sắc thái Lào Cai, trong 10 năm trở lại đây, vấn đề xây dựng môi trường văn hóa lành mạnh đã được các cấp ủy đảng, chính quyền địa phương đặc biệt quan tâm, coi đó là nhiệm vụ thường xuyên. Tỉnh ủy, UBND tỉnh Lào Cai chỉ đạo Sở Văn hóa và Thể thao, Hội Văn học - Nghệ thuật tỉnh và các cơ quan liên quan thực hiện công tác bảo tồn, phát huy các giá trị văn hóa dân tộc; tăng cường xây dựng và phát triển văn nghệ quần chúng, khuyến khích Nhân dân tham gia sáng tạo, bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa, văn nghệ truyền thống. Công tác quản lý báo chí, xuất bản, phát thanh, truyền hình được quan tâm. Hạ tầng bưu chính, viễn thông vươn tới vùng sâu, vùng xa.
Hết năm 2023, tỉnh Lào Cai đã có hệ thống báo chí với đầy đủ 4 loại hình báo in, báo nói, báo hình và báo điện tử hoạt động đúng tôn chỉ, mục đích, 100% xã, phường, thị trấn đều có đài truyền thanh; có 3.049 trạm thu phát sóng thông tin di động đảm bảo cung cấp dịch vụ điện thoại di động điện thoại di động 2G tại 1542/1562 thôn, bản, tổ dân phố; 1510/1562 thôn được cung cấp dịch vụ truy nhập internet băng rộng di động (3G, 4G) 1239/1562 thôn được cung cấp internet cố định góp phần tạo điều kiện thuận lợi để Nhân dân được thông tin đầy đủ về các chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước.
Bên cạnh đó, phong trào xây dựng gia đình văn hóa đã có bước chuyển biến mạnh mẽ. Nếu năm 2014, toàn tỉnh Lào Cai có 114.845/150.026 hộ gia đình văn hóa (đạt 76,55%) thì đến năm 2023 có 149.036/175.336 (đạt 85%). Phong trào xây dựng thôn, bản, tổ dân phố văn hóa được đẩy mạnh góp phần tạo ra môi trường văn hóa lành mạnh cho Nhân dân. Các làng, bản văn hóa đã đạt được các tiêu chí về phát triển kinh tế từng bước xóa đói giảm nghèo; đời sống văn hóa tinh thần lành mạnh, phong phú; chấp hành tốt chủ trương đường lối của Đảng, chính sách pháp luật của Nhà nước; Nhân dân các dân tộc có tinh thần đoàn kết, tương trợ giúp đỡ lẫn nhau trong cuộc sống. Năm 2014 có 1.493/2.198 thôn, bản, tổ dân phố văn hóa (đạt 67,93%) thì đến năm 2023 có 1231/1558 thôn, bản, tổ dân phố văn hóa (đạt 79%). Phong trào xây dựng cơ quan, đơn vị, trường học văn hóa được duy trì và từng bước nâng cao về chất lượng. Số cơ quan, đơn vị đạt danh hiệu văn hóa năm 2014 là 1.533 cơ quan, đơn vị, năm 2018 là 1.420/1.618 cơ quan, đơn vị đạt danh hiệu văn hóa năm 2023 là 1.347 cơ quan, đơn vị.
Nhận thức tổng quát về xã hội xã hội chủ nghĩa trong bài viết của Tổng Bí thư
Nhận thức tổng quát về xã hội xã hội chủ nghĩa mà Nhân dân ta đang xây dựng được Tổng Bí thư đề cập đến trong phần thứ hai của bài viết “Đảng lãnh đạo khắc phục hậu quả chiến tranh; tiến hành công cuộc đổi mới và hội nhập quốc tế; xây dựng đất nước ta ngày càng đàng hoàng hơn, to đẹp hơn”.
Trải qua các kỳ đại hội, Đảng ta ngày càng hoàn thiện hơn nhận thức về xã hội xã hội chủ nghĩa mà Nhân dân ta đang hướng tới. Đến nay, mô hình về xã hội xã hội chủ nghĩa ở nước ta ngày càng hoàn thiện với 8 đặc trưng, 8 phương hướng và 10 mối quan hệ lớn cần nhận thức và giải quyết. Những nhận thức này được bổ sung dần dần và ngày càng đầy đủ, hoàn thiện.
Trong bài viết của mình, Tổng Bí thư đã chỉ rõ “Xã hội xã hội chủ nghĩa mà Nhân dân Việt Nam đang phấn đấu xây dựng là một xã hội dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh; do Nhân dân làm chủ; có nền kinh tế phát triển cao, dựa trên lực lượng sản xuất hiện đại và quan hệ sản xuất tiến bộ phù hợp; có nền văn hóa tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc; con người có cuộc sống ấm no, tự do, hạnh phúc, có điều kiện phát triển toàn diện; các dân tộc trong cộng đồng Việt Nam bình đẳng, đoàn kết, tôn trọng và giúp đỡ nhau cùng phát triển; có Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa của Nhân dân, do Nhân dân, vì Nhân dân do Đảng Cộng sản lãnh đạo; có quan hệ hữu nghị và hợp tác với các nước trên thế giới”
Nhận thức tổng quát về xã hội xã hội chủ nghĩa được trình bày trong bài viết của Tổng Bí thư thực chất chính là 8 đặc trưng của chủ nghĩa xã hội mà Nhân dân ta đang xây dựng đã được xác định trong Cương lĩnh 2011. Đây là sự kế thừa và vận dụng sáng tạo quan điểm của chủ nghĩa Mác - Lênin về các đặc trưng của chủ nghĩa xã hội hiện thực trong điều kiện cụ thể của Việt Nam. Trong bài viết của mình, Tổng Bí thư không chỉ dừng lại ở việc xác định mô hình tổng quát về xã hội xã hội chủ nghĩa ở nước ta mà còn chỉ ra những sự thay đổi trong nhận thức và triển khai thực hiện trong thực tế để xây dựng đất nước với 8 đặc trưng này.
Có thể thấy rằng, thực hiện thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội bỏ qua chế độ tư bản chủ nghĩa ở nước là một sự nghiệp lâu dài, vô cùng khó khăn và phức tạp. Trong quá trình đó cần bỏ qua những bất công, bóc lột của xã hội tư bản chủ nghĩa nhưng cũng cần kế thừa có sự chọn lọc trên quan điểm khoa học, phát triển. Nhận thức đúng đắn và khoa học về chủ nghĩa xã hội và con đường đi lên chủ nghĩa xã hội sẽ giúp Đảng, Nhà nước và Nhân dân thực hiện thành công xã hội xã hội chủ nghĩa trong điều kiện cụ thể của đất nước.
(*) Đầu đề do Báo Lào Cai đặt.
