Khu nuôi cá tầm, cá hồi của gia đình ông Thào Nủ Giàng nằm giữa vùng núi cao Lùng Cúng. Nhìn những con cá khỏe mạnh tung tăng bơi trong làn nước mát, khó có thể hình dung rằng, cách đây hơn một năm, ông Giàng chưa hề có kiến thức về loài cá được coi là "khó tính" này.
Ông Thào Nủ Giàng chia sẻ: "Thấy người ta nuôi cá tầm, cá hồi trên đỉnh Khau Phạ có cuộc sống khấm khá nên tôi cũng mạnh dạn làm theo".
Từ suy nghĩ giản đơn là học theo để gia đình có cuộc sống khấm khá hơn đã thôi thúc ông bắt đầu một hành trình không dễ dàng. Bởi Lùng Cúng là thôn vùng cao xa xôi, cách trung tâm xã Nậm Có 25 km, chủ yếu là đường đất nhỏ, nhiều đoạn dốc đá hiểm trở và cách đỉnh Khau Phạ gần 40 km. Muốn học kỹ thuật nuôi cá nước lạnh, ông Giàng phải xuống núi, đến các hộ nuôi thành công trên đỉnh Khau Phạ để học hỏi.
Thời gian đầu, mỗi tuần ông đều vượt quãng đường với hơn 4 giờ đồng hồ vượt đèo, xuống dốc để đến các trang trại nuôi cá tầm, tìm hiểu cách chăm sóc, trị bệnh, cho ăn và giữ nguồn nước. Những điều mắt thấy, tai nghe khi ấy đã trở thành hành trang để ông bắt tay xây dựng mô hình của riêng mình.
Đến tháng 5/2025, từ số tiền nhiều năm gom đốp, tích luỹ, cùng tiền bán 3 con trâu, bò, ông Giàng có 140 triệu đồng để đầu tư hệ thống bể bạt, con giống và thức ăn, bắt đầu nuôi cá tầm, cá hồi.
Nhưng học lý thuyết là một chuyện, bắt tay vào làm thực tế lại là chuyện khác. Ông Giàng nhớ lại: “Ban đầu mới đưa cá về nuôi, một số số cá cứ yếu dần rồi chết”.
Hoang mang, lo sợ khi toàn bộ số tiền tích cóp của gia đình có thể mất trắng khiến ông chẳng thể chợp mắt. Ông hỏi khắp nơi, tìm hiểu nguyên nhân. Không có người cầm tay chỉ việc, ông phải tự quan sát đàn cá mỗi ngày, từ đó từng bước tìm ra cách chăm sóc phù hợp.
Không thấy cá có biểu hiện bất thường trên da, ông tạm loại trừ khả năng do bệnh, rồi kiểm tra lại từng khâu chăm sóc. Nguồn nước, lượng thức ăn, môi trường trong bể... đều được ông chú ý, điều chỉnh.
Để thuận tiện chăm sóc, ông Giàng ở hẳn tại khu vực nuôi, dành gần như toàn bộ thời gian theo dõi, chăm sóc đàn cá. Mỗi lần xử lý sự cố là thêm một kiến thức được đúc rút để ông hiểu hơn về loài cá vốn còn xa lạ với vùng cao này.
Cứ kiên trì như vậy, sau hơn một năm, lứa cá đầu tiên đã đủ điều kiện xuất bán. Một số nhà hàng ở Tú Lệ cũng bắt đầu đặt hàng.
Dù gặp muôn vàn khó khăn song những lứa cá đầu tiên đã được xuất bán, giúp ông Giàng thu về gần 100 triệu đồng.
Song, khó khăn vẫn chưa dừng lại khi hành trình đưa cá từ Lùng Cúng đến nơi tiêu thụ không hề dễ dàng.
Đường khó, mỗi chuyến chỉ chở được khoảng 30 kg, nhưng cứ có khách đặt hàng, ông Giàng lại đưa cá xuống núi. Hơn 7 tạ cá đã được bán ra, trong đó, cá hồi bán được với giá 150 nghìn đồng/kg, cá tầm 80 nghìn đồng/kg, mang về cho ông thu nhập gần 100 triệu đồng.
Ông Thào Nủ Giàng cho biết: "Hiện, trong các bể vẫn còn gần 6 tạ cá tầm. Tiền bán cá tôi sẽ tiếp tục mua con giống để mở rộng mô hình".
Từ thành công ban đầu của ông Thào Nủ Giàng đã tạo động lực để anh Chang A Cớ cùng thôn bắt đầu xây dựng mô hình nuôi cá nước lạnh ở vùng cao Lùng Cúng.
"Mô hình nuôi cá nước lạnh của gia đình ông Thào Nủ Giàng bước đầu cho hiệu quả, mở ra hướng sản xuất mới ở Lùng Cúng. Địa phương sẽ tiếp tục theo dõi, đánh giá để có định hướng hỗ trợ, khuyến khích người dân phát triển những mô hình kinh tế phù hợp, nâng cao thu nhập ngay trên quê hương".
Câu chuyện của ông Thào Nủ Giàng cho thấy sự đổi mới, dám rời khỏi những gì quen thuộc để học hỏi, thử sức với một cách làm mới, con giống mới. Phía trước vẫn còn nhiều khó khăn, nhưng những lứa cá đầu tiên được bán ra đã tiếp thêm niềm tin để ông Giàng kiên định với lựa chọn của mình, từng bước gây dựng cuộc sống của gia đình ngày một no đủ.
