Những ngày cuối năm, thời tiết liên tục biến đổi, có lúc rét sâu, có lúc ấm lên đột ngột. Điều kiện thời tiết thất thường này tạo thuận lợi cho các bệnh đường hô hấp gia tăng, trong đó cúm mùa và cúm A là những bệnh phổ biến, dễ lây lan nhưng thường bị xem nhẹ.
Những ngày giao mùa, Bệnh viện Sản Nhi Lào Cai ghi nhận lượng bệnh nhân đến khám tăng cao, đặc biệt là các trẻ nhỏ có triệu chứng ho, sốt, sổ mũi, khiến phụ huynh lo lắng về nguy cơ lây lan trong thời tiết rét đậm. Trước tình hình này, bệnh viện đã chủ động tăng cường nhân lực tại các khoa khám bệnh, nhi và truyền nhiễm; đồng thời rà soát thuốc men, vật tư, oxy và tổ chức phân luồng ngay từ khu tiếp đón nhằm giảm nguy cơ lây nhiễm chéo.
Thời gian gần đây, các bệnh đường hô hấp, trong đó có cúm, có xu hướng gia tăng khi chuyển mùa. Bệnh viện đã chủ động tăng cường nhân lực, chuẩn bị thuốc, oxy và tổ chức phân luồng ngay từ khu tiếp đón để hạn chế lây nhiễm chéo. Gia đình có trẻ nhỏ và phụ nữ mang thai cần đưa bệnh nhân đến cơ sở y tế khi xuất hiện các triệu chứng ho, sốt, khó thở, tuyệt đối không tự ý sử dụng thuốc, đặc biệt là kháng sinh.
Trong thực tế, khi số ca tăng, chỉ cần người bệnh tập trung đông tại khu vực chờ khám, nguy cơ lây lan qua giọt bắn và tiếp xúc gần là điều khó tránh. Vì vậy, phân luồng và sàng lọc từ sớm trở thành “hàng rào” quan trọng để vừa bảo vệ người bệnh, vừa giảm quá tải.
Bác sĩ chuyên khoa I Hoàng Trung Úy - Phó Trưởng Khoa Khám bệnh, Bệnh viện Sản Nhi Lào Cai, cho biết: “Từ tháng 10 đến tháng 12, các bệnh đường hô hấp có xu hướng gia tăng, với đỉnh điểm vào tháng 11. Đến tháng 12, số ca cúm A đã giảm, mỗi ngày chỉ ghi nhận hơn 10 bệnh nhân đến khám. Khi lượng bệnh nhân đông, khoa thực hiện phân luồng và sàng lọc ho - sốt ngay từ khu tiếp đón để hạn chế lây nhiễm. Lứa tuổi dễ bị nhiễm bệnh đường hô hấp nhất từ 02 - 05 tuổi. Phụ huynh cần giữ ấm cho trẻ, đảm bảo chế độ dinh dưỡng đầy đủ, đeo khẩu trang; trẻ có ho, sốt nên nghỉ học và hạn chế tiếp xúc với người khác.”
Một trong những vấn đề hay gặp là nhầm lẫn giữa cúm A và cảm cúm thông thường, dẫn tới việc theo dõi không đúng hoặc tự dùng thuốc khi chưa có chỉ định dễ gây biến chứng, bệnh trở nên nặng hơn.
Cúm A thường sốt rất nhanh, đột ngột với nhiệt độ cao, có thể lên tới 39 - 40 độ, đáp ứng kém với hạ sốt thông thường. Người bệnh hay đau nhức, mỏi người rõ. Cúm A có thể có biến chứng nặng, nên cần theo dõi sát và đi khám sớm. Còn cảm cúm thông thường thì sốt nhẹ hoặc không sốt, triệu chứng tăng từ từ và thoáng qua vài ngày.
Những dấu hiệu như sốt cao đột ngột, mệt mỏi nhiều, đau nhức rõ, đặc biệt khi kèm khó thở hoặc xuất hiện ở nhóm nguy cơ (trẻ nhỏ, phụ nữ mang thai, người có bệnh nền), cần được coi là “tín hiệu” để đi khám sớm thay vì tự xử lý tại nhà.
Hai ngày đầu con tôi sốt nhẹ nên tôi cho uống thuốc và điều trị ở nhà. Sang ngày thứ ba cháu sốt nhiều hơn, tôi đưa xuống Trung tâm Y tế Than Uyên nhưng điều trị một tuần nhưng không cải thiện nên quyết định chuyển lên Bệnh viện Sản Nhi Lào Cai. Cháu điều trị ở đây hơn hai tuần và tiến triển rất tốt. Tôi khuyên các mẹ không nên chủ quan, giữ ấm cho con và đeo khẩu trang đầy đủ trước khi cho con ra ngoài".
Ngành y tế khuyến cáo người dân chủ động phòng bệnh trong giai đoạn thời tiết lạnh, biến đổi mạnh giữa ngày và đêm, bằng cách giữ ấm cơ thể, nâng cao sức đề kháng và đến ngay cơ sở y tế khi xuất hiện các dấu hiệu bất thường.
Để hạn chế lây lan cúm mùa trong gia đình, trường học và cộng đồng, các bác sĩ lưu ý: Giữ ấm đúng cách, nhất là vùng cổ, ngực, bàn tay, bàn chân khi trời rét đậm. Ăn đủ chất, ngủ đủ giấc để nâng sức đề kháng. Đeo khẩu trang nơi đông người, rửa tay thường xuyên. Trẻ có ho, sốt nên nghỉ học, hạn chế tiếp xúc để tránh lây cho bạn bè. Không tự ý mua thuốc, không lạm dụng kháng sinh hay thuốc kháng virus khi chưa có chỉ định. Khi có ho, sốt, khó thở, hoặc sốt cao đột ngột, đặc biệt ở trẻ nhỏ, phụ nữ mang thai, người có bệnh nền, cần đi khám sớm.
Cúm mùa thường xuất hiện vào mỗi đợt giao mùa. Khác với thời tiết, việc phòng bệnh hoàn toàn nằm trong khả năng của mỗi người. Một chiếc khẩu trang, lớp áo ấm và việc chủ động đến cơ sở y tế kịp thời có thể trở thành “lá chắn” hiệu quả, giúp bảo vệ sức khỏe cho cả gia đình trong mùa lạnh.
