Nâng cao nhận thức và hành động bảo tồn di sản trong giới trẻ

Sinh thời, đồng chí Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng luôn dành quan tâm đặc biệt tới sự nghiệp văn hóa, giáo dục của đất nước. Trong cuốn sách Xây dựng và phát triển nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc, đồng chí nhiều lần nhấn mạnh:

18.jpg
Giáo dục truyền thống cho học sinh, sinh viên thông qua di sản văn hóa.

Nhiệm vụ của giáo dục - đào tạo là "xây dựng con người Việt Nam phát triển toàn diện về trí tuệ, đạo đức, thể chất, năng lực sáng tạo, ý thức công dân,... làm cho văn hóa trở thành nhân tố thúc đẩy con người tự hoàn thiện nhân cách", bồi đắp những giá trị văn hóa, sống là người có nghĩa có tình, có trước có sau, có nhân cách, bản lĩnh, có lòng yêu nước, thiết tha gắn bó với nhân dân, sẵn sàng đóng góp công sức, trí tuệ để xây dựng và bảo vệ đất nước.

Đồng chí Tổng Bí thư nhắc nhở: "Cha ông đã để lại cho chúng ta một đất nước Việt Nam giang sơn gấm vóc vô cùng tươi đẹp. Trách nhiệm của các thế hệ hôm nay và mai sau là phải làm cho non sông nước Việt ngày càng giàu đẹp, hùng cường".

Những ý kiến chỉ đạo trong lĩnh vực phát triển văn hóa-giáo dục của Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng vừa mang tầm bao quát, vừa chứa đựng mong mỏi sâu sắc về giữ gìn giá trị văn hóa truyền thống của dân tộc. Trong tổng thể đó, có lĩnh vực giáo dục di sản. Nâng cao nhận thức và thúc đẩy hành động bảo tồn di sản trong giới trẻ là nhiệm vụ cần phối hợp chặt chẽ giữa các đơn vị quản lý di sản và hệ thống cơ sở giáo dục.

Một trong những lợi ích mang lại từ hoạt động giáo dục thực tế tại di tích, bảo tàng là khích lệ tinh thần ham học hỏi, tìm hiểu, bổ sung tri thức văn hóa trong thanh thiếu niên. Qua đó, di sản được sử dụng như tài nguyên trực quan để truyền dạy kiến thức và các kỹ năng qua hoạt động tương tác của học sinh. Một trong những nguyên tắc then chốt của lý thuyết giáo dục di sản trong bảo tàng học hiện đại là quan sát hiện vật, "lắng nghe" và thấu cảm.

Các hoạt động tương tác tạo cơ hội cho các em tiếp xúc trực tiếp với các hiện vật, nghe chuyện kể về các hiện vật, được khuyến khích đặt câu hỏi và có thể tự trả lời các câu hỏi đó... Tất cả nhằm mục đích mở rộng tối ưu kiến thức lịch sử-văn hóa cho thế hệ tương lai. Từ góc nhìn và phương pháp coi di tích, bảo tàng là nơi học hỏi, khám phá với những hoạt động trực quan sẽ khơi dậy niềm hứng thú với lịch sử, văn hóa, và còn có thể khai mở những tiềm năng, tác động đến nhận thức giúp các em hình thành ý thức trân trọng và từ đó hành động đúng để bảo vệ các di tích, di sản.

Từ năm 1994, UNESCO đã thành lập Chương trình Giáo dục di sản thế giới cho thanh thiếu niên (Chương trình WHE) nhằm thúc đẩy vai trò của giới trẻ trong việc bảo tồn di sản thế giới. Ở Việt Nam, trong những năm gần đây quan niệm về giáo dục di sản đã có nhiều đổi mới. Các chương trình giáo dục di sản mới đã đưa các di sản trở thành công cụ tham gia vào quá trình giáo dục ở các bậc học phổ thông.

Năm 2022, trong Kế hoạch triển khai công tác giáo dục truyền thống cho học sinh, sinh viên thông qua di sản văn hóa của Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch cũng đã có nội dung triển khai các mô hình "Câu lạc bộ em yêu lịch sử", "Giờ học lịch sử" tại bảo tàng cấp tỉnh. Theo đó, cán bộ giáo dục ở các di tích, bảo tàng đồng hành và sử dụng những hiện vật để truyền cho các em cảm hứng mạnh mẽ, kích thích trí tưởng tượng qua đó các em có được những cảm nhận sâu sắc và sinh động, thúc đẩy tư duy, tăng thêm nhận thức và tình yêu lịch sử-văn hóa.

Có thể nêu thí dụ sinh động cho những chương trình giáo dục di sản theo hướng hiện đại là mô hình giáo dục di sản ở Di tích quốc gia đặc biệt Văn Miếu-Quốc Tử Giám. Từ cuối năm 2018, Văn Miếu-Quốc Tử Giám đã triển khai chương trình giáo dục di sản mới với hơn 30 chủ đề sinh động về các giá trị đa dạng của khu di tích. "Khu trải nghiệm cùng di sản" đã được xây dựng cho học sinh với thiết bị dạy học tương đối hiện đại giúp tiếp thu kiến thức thông qua các hoạt động trải nghiệm. Trong năm 2023, chương trình trải nghiệm giáo dục di sản trên di tích ở đây luôn kín lịch với hàng trăm lớp với hàng nghìn học sinh ở cấp tiểu học và trung học cơ sở.

Là những người nhiều năm trực tiếp làm công tác hướng dẫn, truyền dạy cho các em học sinh những kiến thức và tình yêu di tích, di sản, chúng tôi nhận thấy, nếu chúng ta làm tốt công tác giáo dục di sản sẽ giúp thanh, thiếu niên có nhận thức về di sản và bảo vệ di sản theo hướng tích cực. Từ đó, từng bước hình thành thói quen, hành động bảo vệ di sản, góp phần không nhỏ vào việc "nâng cao bản lĩnh và ý thức dân tộc, giữ gìn bản sắc dân tộc" để "hội nhập mà không hòa tan" theo đúng tinh thần chỉ đạo của đồng chí Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng.

Theo báo nhandan.vn

Có thể bạn quan tâm

Tin cùng chuyên mục

Thuốc lá gây hơn 100.000 ca tử vong mỗi năm: Cần tăng diện tích cảnh báo

Thuốc lá gây hơn 100.000 ca tử vong mỗi năm: Cần tăng diện tích cảnh báo

Mỗi năm, thuốc lá liên quan đến hơn 100.000 ca tử vong tại Việt Nam, nhưng cảnh báo sức khỏe trên bao bì vẫn chỉ chiếm một nửa diện tích mỗi mặt chính. Đã đến lúc cần tăng diện tích cảnh báo lên ít nhất 85% để những thông điệp về tác hại của thuốc lá trở nên nổi bật, đủ sức cảnh tỉnh người hút thuốc và bảo vệ cộng đồng.

Áp lực giữ chuẩn y tế khi thay đổi chính sách hỗ trợ

Áp lực giữ chuẩn y tế khi thay đổi chính sách hỗ trợ

Từ 1/11/2026, khoảng 39.000 người dân tộc thiểu số trên địa bàn tỉnh sẽ không còn được ngân sách Nhà nước hỗ trợ đóng bảo hiểm y tế theo Nghị định 75/2023/NĐ-CP. Sự điều chỉnh này tạo áp lực lên hàng loạt xã vừa thoát nghèo trước nguy cơ không duy trì được tiêu chí nông thôn mới về y tế.

Lào Cai tăng cường phòng ngừa tảo hôn, sinh con ở tuổi vị thành niên

Lào Cai tăng cường phòng ngừa tảo hôn, sinh con ở tuổi vị thành niên

Trong 9 tháng năm 2026, Lào Cai ghi nhận 68 trường hợp tảo hôn và 825 trường hợp nữ dưới 18 tuổi sinh con. Những con số này cho thấy, bên cạnh kết quả đạt được, công tác phòng, chống tảo hôn, tình trạng sinh con ở tuổi vị thành niên vẫn còn là thách thức cần giải quyết. Tỉnh đang triển khai nhiều giải pháp, chú trọng giáo dục sức khỏe sinh sản, nâng cao trách nhiệm của gia đình, nhà trường và chính quyền cơ sở, chủ động phòng ngừa từ sớm.

Quy tập thêm 10 hài cốt liệt sĩ tại Công viên Lê Thị Riêng

Quy tập thêm 10 hài cốt liệt sĩ tại Công viên Lê Thị Riêng

Tính đến hết ngày 26/10, các lực lượng thuộc Bộ Tư lệnh TP Hồ Chí Minh đã mở rộng phạm vi tìm kiếm, quy tập tổng cộng 842 hài cốt liệt sĩ tại Công viên Lê Thị Riêng, thể hiện lòng tri ân sâu sắc đối với các anh hùng liệt sĩ đã hy sinh vì sự nghiệp giải phóng dân tộc.

Hướng đi hiệu quả cho lao động vùng cao

Hướng đi hiệu quả cho lao động vùng cao

Giữa bức tranh kinh tế nông thôn vùng cao Lào Cai ngày càng khởi sắc, cùng với các hợp đồng dài hạn, chương trình đi làm việc thời vụ theo diện Visa E8 tại Hàn Quốc với thời hạn từ 5 đến 8 tháng đang tạo ra cơ hội việc làm thiết thực cho lao động vùng cao. Chương trình không chỉ giúp người dân tăng thu nhập mà còn mang lại cơ hội tiếp cận kỹ thuật sản xuất tiên tiến để tích lũy kinh nghiệm, áp dụng vào thực tiễn khi trở về quê hương.

Tăng cường quản lý bệnh nhân uống thuốc Methadone

Tăng cường quản lý bệnh nhân uống thuốc Methadone

Để duy trì và nâng cao chất lượng điều trị thay thế nghiện các chất dạng thuốc phiện bằng Methadone, nhất là tại các vùng khó khăn, Lào Cai đã và đang triển khai đồng bộ nhiều giải pháp như: mở rộng cơ sở, cấp phát thuốc nhiều ngày và siết chặt quản lý, giám sát và hỗ trợ người bệnh tại nhà.

Thêm yêu biển đảo quê hương từ mô hình dân vận khéo

Thêm yêu biển đảo quê hương từ mô hình dân vận khéo

Thông qua nhiều hoạt động sôi nổi, hấp dẫn, biển, đảo quê hương đã không còn xa xôi với cán bộ, giáo viên, học sinh Trường Tiểu học số 1 Xuân Quang mà đầy ắp niềm tự hào, gửi gắm bao sự nhớ thương. Đây cũng là minh chứng cho thấy hiệu quả từ mô hình dân vận khéo “Quần đảo Hoàng Sa, Trường Sa là của Việt Nam” được nhà trường duy trì thực hiện trong 2 năm qua.

Từ tuyên truyền đến đồng hành cùng người dân tham gia bảo hiểm

Từ tuyên truyền đến đồng hành cùng người dân tham gia bảo hiểm

Không chỉ dừng lại ở những hội nghị phổ biến chính sách, công tác tuyên truyền bảo hiểm xã hội (BHXH), bảo hiểm y tế (BHYT) tại BHXH cơ sở Cam Đường đang được triển khai theo hướng gần dân, sát nhu cầu thực tế. Từ những cuộc tuyên truyền nhóm nhỏ đến tư vấn trực tiếp và hỗ trợ trên môi trường số, chính sách bảo hiểm đã đến gần hơn với người dân, góp phần mở rộng diện bao phủ an sinh xã hội trên địa bàn.

Chàng trai giàu nghị lực và giấc mơ blouse trắng

Chàng trai giàu nghị lực và giấc mơ blouse trắng

Năm 15 tuổi, khi bạn bè háo hức bước vào THPT, em Phan Văn Khải (phường Lào Cai) phải tạm gác chuyện đến trường để điều trị ung thư xương. Sau 6 đợt hóa trị và ca phẫu thuật cắt cụt chi, cậu học trò mê bóng đá chỉ còn khoảng 25 kg. Ngày ấy, có lẽ Khải cũng chưa hình dung được, hành trình tập đi bằng chân giả sau này lại đưa mình đến với ngành Kỹ thuật Phục hồi chức năng, để học cách giúp người khác tìm lại những bước chân.

Hội viên phụ nữ xã Tú Lệ phát triển kinh tế.

Phụ nữ vùng cao chủ động làm giàu

Phát huy lợi thế địa phương, mạnh dạn tiếp cận nguồn vốn và lựa chọn hướng sản xuất phù hợp, nhiều phụ nữ vùng cao đang từng bước phát triển kinh tế gia đình, nâng cao thu nhập. Không chỉ cải thiện đời sống, hành trình vươn lên làm giàu còn giúp chị em tự tin khẳng định vai trò, vị thế trong gia đình và xã hội.

Đề xuất tạm hoãn xuất cảnh, ngừng cung cấp điện, nước, internet đối với trường hợp không chấp hành quyết định xử phạt hành chính

Đề xuất tạm hoãn xuất cảnh, ngừng cung cấp điện, nước, internet đối với trường hợp không chấp hành quyết định xử phạt hành chính

Dự thảo Luật Xử lý vi phạm hành chính (sửa đổi) đề xuất bổ sung nhiều biện pháp cưỡng chế thi hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính, trong đó có tạm hoãn xuất cảnh, ngừng cung cấp dịch vụ điện, nước, Internet, viễn thông và hạ tầng số.

Hơn 400 người tình nguyện hiến máu đợt 2 năm 2026

Hơn 400 người tình nguyện hiến máu đợt 2 năm 2026

Sáng 25/10, Ban Chỉ đạo vận động hiến máu tình nguyện tỉnh Lào Cai, Hội Chữ thập đỏ tỉnh Lào Cai phối hợp với Viện Huyết học - Truyền máu Trung ương, Bệnh viện Đa khoa số 1, Bệnh viện Đa khoa số 3 tỉnh Lào Cai và Ban Chỉ đạo vận động hiến máu tình nguyện phường Nghĩa Lộ tổ chức Chương trình hiến máu tình nguyện đợt 2 năm 2026 với chủ đề “Trao giọt máu hồng, gieo hy vọng sống” tại Bệnh viện Đa khoa số 3 tỉnh Lào Cai.

fb yt zl tw