Nâng cao nhận thức và hành động bảo tồn di sản trong giới trẻ

Sinh thời, đồng chí Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng luôn dành quan tâm đặc biệt tới sự nghiệp văn hóa, giáo dục của đất nước. Trong cuốn sách Xây dựng và phát triển nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc, đồng chí nhiều lần nhấn mạnh:

18.jpg
Giáo dục truyền thống cho học sinh, sinh viên thông qua di sản văn hóa.

Nhiệm vụ của giáo dục - đào tạo là "xây dựng con người Việt Nam phát triển toàn diện về trí tuệ, đạo đức, thể chất, năng lực sáng tạo, ý thức công dân,... làm cho văn hóa trở thành nhân tố thúc đẩy con người tự hoàn thiện nhân cách", bồi đắp những giá trị văn hóa, sống là người có nghĩa có tình, có trước có sau, có nhân cách, bản lĩnh, có lòng yêu nước, thiết tha gắn bó với nhân dân, sẵn sàng đóng góp công sức, trí tuệ để xây dựng và bảo vệ đất nước.

Đồng chí Tổng Bí thư nhắc nhở: "Cha ông đã để lại cho chúng ta một đất nước Việt Nam giang sơn gấm vóc vô cùng tươi đẹp. Trách nhiệm của các thế hệ hôm nay và mai sau là phải làm cho non sông nước Việt ngày càng giàu đẹp, hùng cường".

Những ý kiến chỉ đạo trong lĩnh vực phát triển văn hóa-giáo dục của Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng vừa mang tầm bao quát, vừa chứa đựng mong mỏi sâu sắc về giữ gìn giá trị văn hóa truyền thống của dân tộc. Trong tổng thể đó, có lĩnh vực giáo dục di sản. Nâng cao nhận thức và thúc đẩy hành động bảo tồn di sản trong giới trẻ là nhiệm vụ cần phối hợp chặt chẽ giữa các đơn vị quản lý di sản và hệ thống cơ sở giáo dục.

Một trong những lợi ích mang lại từ hoạt động giáo dục thực tế tại di tích, bảo tàng là khích lệ tinh thần ham học hỏi, tìm hiểu, bổ sung tri thức văn hóa trong thanh thiếu niên. Qua đó, di sản được sử dụng như tài nguyên trực quan để truyền dạy kiến thức và các kỹ năng qua hoạt động tương tác của học sinh. Một trong những nguyên tắc then chốt của lý thuyết giáo dục di sản trong bảo tàng học hiện đại là quan sát hiện vật, "lắng nghe" và thấu cảm.

Các hoạt động tương tác tạo cơ hội cho các em tiếp xúc trực tiếp với các hiện vật, nghe chuyện kể về các hiện vật, được khuyến khích đặt câu hỏi và có thể tự trả lời các câu hỏi đó... Tất cả nhằm mục đích mở rộng tối ưu kiến thức lịch sử-văn hóa cho thế hệ tương lai. Từ góc nhìn và phương pháp coi di tích, bảo tàng là nơi học hỏi, khám phá với những hoạt động trực quan sẽ khơi dậy niềm hứng thú với lịch sử, văn hóa, và còn có thể khai mở những tiềm năng, tác động đến nhận thức giúp các em hình thành ý thức trân trọng và từ đó hành động đúng để bảo vệ các di tích, di sản.

Từ năm 1994, UNESCO đã thành lập Chương trình Giáo dục di sản thế giới cho thanh thiếu niên (Chương trình WHE) nhằm thúc đẩy vai trò của giới trẻ trong việc bảo tồn di sản thế giới. Ở Việt Nam, trong những năm gần đây quan niệm về giáo dục di sản đã có nhiều đổi mới. Các chương trình giáo dục di sản mới đã đưa các di sản trở thành công cụ tham gia vào quá trình giáo dục ở các bậc học phổ thông.

Năm 2022, trong Kế hoạch triển khai công tác giáo dục truyền thống cho học sinh, sinh viên thông qua di sản văn hóa của Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch cũng đã có nội dung triển khai các mô hình "Câu lạc bộ em yêu lịch sử", "Giờ học lịch sử" tại bảo tàng cấp tỉnh. Theo đó, cán bộ giáo dục ở các di tích, bảo tàng đồng hành và sử dụng những hiện vật để truyền cho các em cảm hứng mạnh mẽ, kích thích trí tưởng tượng qua đó các em có được những cảm nhận sâu sắc và sinh động, thúc đẩy tư duy, tăng thêm nhận thức và tình yêu lịch sử-văn hóa.

Có thể nêu thí dụ sinh động cho những chương trình giáo dục di sản theo hướng hiện đại là mô hình giáo dục di sản ở Di tích quốc gia đặc biệt Văn Miếu-Quốc Tử Giám. Từ cuối năm 2018, Văn Miếu-Quốc Tử Giám đã triển khai chương trình giáo dục di sản mới với hơn 30 chủ đề sinh động về các giá trị đa dạng của khu di tích. "Khu trải nghiệm cùng di sản" đã được xây dựng cho học sinh với thiết bị dạy học tương đối hiện đại giúp tiếp thu kiến thức thông qua các hoạt động trải nghiệm. Trong năm 2023, chương trình trải nghiệm giáo dục di sản trên di tích ở đây luôn kín lịch với hàng trăm lớp với hàng nghìn học sinh ở cấp tiểu học và trung học cơ sở.

Là những người nhiều năm trực tiếp làm công tác hướng dẫn, truyền dạy cho các em học sinh những kiến thức và tình yêu di tích, di sản, chúng tôi nhận thấy, nếu chúng ta làm tốt công tác giáo dục di sản sẽ giúp thanh, thiếu niên có nhận thức về di sản và bảo vệ di sản theo hướng tích cực. Từ đó, từng bước hình thành thói quen, hành động bảo vệ di sản, góp phần không nhỏ vào việc "nâng cao bản lĩnh và ý thức dân tộc, giữ gìn bản sắc dân tộc" để "hội nhập mà không hòa tan" theo đúng tinh thần chỉ đạo của đồng chí Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng.

Theo báo nhandan.vn

Có thể bạn quan tâm

Tin cùng chuyên mục

Thứ trưởng Bộ Y tế Đỗ Xuân Tuyên làm việc với tỉnh Lào Cai về triển khai Nghị quyết số 72 của Bộ Chính trị

Thứ trưởng Bộ Y tế Đỗ Xuân Tuyên làm việc với tỉnh Lào Cai về triển khai Nghị quyết số 72 của Bộ Chính trị

Sáng 28/1, Thứ trưởng Bộ Y tế Đỗ Xuân Tuyên và Đoàn công tác của Bộ Y tế đã làm việc với tỉnh Lào Cai về triển khai thực hiện Nghị quyết 72-NQ/TW ngày 9/9/2025 của Bộ Chính trị về "một số giải pháp đột phá, tăng cường bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe Nhân dân" và kết quả thực hiện công tác dân số năm 2025.

Trao tặng kinh phí xây nhà tình nghĩa tại xã Thác Bà

Trao tặng kinh phí xây nhà tình nghĩa tại xã Thác Bà

Sáng 28/1, Hội Hỗ trợ gia đình liệt sĩ tỉnh Lào Cai phối hợp với Đảng ủy, UBND xã Thác Bà và các nhà tài trợ tổ chức trao kinh phí hỗ trợ xây dựng nhà tình nghĩa cho gia đình ông Đào Văn Cần, trú tại thôn Làng Cần, xã Thác Bà, tỉnh Lào Cai.

Cảnh giác với dịch bệnh do vi rút Nipah trong dịp Tết Nguyên đán và mùa lễ hội đầu năm

Cảnh giác với dịch bệnh do vi rút Nipah trong dịp Tết Nguyên đán và mùa lễ hội đầu năm

Trước nguy cơ dịch bệnh do vi rút Nipah xâm nhập và lây lan, Bộ Y tế vừa tiếp tục có công văn khẩn gửi UBND các tỉnh, thành phố; các Viện Vệ sinh dịch tễ/Pasteur và các bệnh viện trực thuộc Bộ Y tế, yêu cầu tăng cường giám sát, chủ động triển khai các biện pháp phòng, chống dịch bệnh nguy hiểm này.

Ứng dụng công nghệ rút ngắn thời gian xuất nhập cảnh cho cư dân biên giới

Ứng dụng công nghệ rút ngắn thời gian xuất nhập cảnh cho cư dân biên giới

Việc ứng dụng công nghệ số, đặc biệt là công nghệ trắc sinh học và các cổng kiểm soát tự động, đang tạo ra bước chuyển rõ nét trong hoạt động xuất nhập cảnh tại Cửa khẩu Quốc tế đường bộ Lào Cai. Không còn cảnh xếp hàng chờ đợi kéo dài, cư dân biên giới nay chỉ mất vài giây để hoàn thành thủ tục, góp phần rút ngắn thời gian thông quan, thúc đẩy giao thương và hiện đại hóa công tác quản lý cửa khẩu.

Israel lập kỷ lục Guinness với hơn 1.000 người hiến thận

Israel lập kỷ lục Guinness với hơn 1.000 người hiến thận

Theo phóng viên TTXVN tại Tel Aviv, trong tuần này, Tổ chức phi lợi nhuận Matnat Chaim (Quà tặng sự sống) của Israel đã được Guinness World Records công nhận kỷ lục thế giới, sau khi quy tụ và chụp ảnh chung hơn 1.000 người hiến thận trong một buổi lễ trang trọng tổ chức tại Jerusalem. Sự kiện đánh dấu cột mốc 2.000 ca hiến thận từ người còn sống trên toàn quốc.

5 lô sữa bị thu hồi do nghi nhiễm cereulide

5 lô sữa bị thu hồi do nghi nhiễm cereulide

Ngày 27/1, Cục An toàn thực phẩm, Bộ Y tế có văn bản cảnh báo khẩn liên quan đến một số sản phẩm sữa công thức cho trẻ nhỏ nghi nhiễm độc tố cereulide, độc tố do vi khuẩn Bacillus cereus tạo ra, có thể gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe trẻ em.

Vườn ươm của những mầm xanh

Vườn ươm của những mầm xanh

Những ngày cận Tết, không khí trong khuôn viên Trường Mầm non số 1 Văn Bàn (trước đây là Trường Mầm non Hoa Hồng) trở nên nhộn nhịp hơn thường ngày. Trên sân thượng khu nhà bếp và khu vườn phía sau trường, các thùng xốp trồng rau được sắp xếp gọn gàng. Dưới sự hướng dẫn của giáo viên, các em nhỏ tham gia chăm sóc, thu hoạch rau xanh - thành quả của cô và trò sau nhiều tuần gieo trồng, chăm sóc.

Chủ động phòng, chống bệnh do vi-rút Nipah tại Cửa khẩu Quốc tế Lào Cai

Chủ động phòng, chống bệnh do vi-rút Nipah tại Cửa khẩu Quốc tế Lào Cai

Trước diễn biến phức tạp của dịch bệnh truyền nhiễm, công tác phòng, chống dịch từ tuyến đầu biên giới được xác định là nhiệm vụ trọng tâm. Tại Cửa khẩu Quốc tế Lào Cai - một trong những cửa ngõ giao thương, xuất nhập cảnh lớn ở khu vực phía Bắc, các lực lượng chức năng đang triển khai đồng bộ, quyết liệt các biện pháp phòng, chống bệnh do vi-rút Nipah, nhằm bảo vệ sức khỏe cộng đồng và bảo đảm an toàn dịch tễ khu vực cửa khẩu.

Gian hàng 0 đồng - Lan tỏa yêu thương

Gian hàng 0 đồng - Lan tỏa yêu thương

Chiều 27/1, Chi hội Phụ nữ Công an phường Nam Cường tổ chức chương trình “Gian hàng 0 đồng - Lan tỏa yêu thương” nhằm hỗ trợ các gia đình có hoàn cảnh khó khăn trên địa bàn phường nhân dịp Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026.

Bảo tàng tỉnh Lào Cai sẵn sàng đón khách dịp Xuân Bính Ngọ 2026

Bảo tàng tỉnh Lào Cai sẵn sàng đón khách dịp Xuân Bính Ngọ 2026

Dịp Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026, Bảo tàng tỉnh Lào Cai được xác định là điểm nhấn trong chuỗi hoạt động chào đón năm mới của tỉnh. Những ngày này, tập thể cán bộ, viên chức Bảo tàng đang khẩn trương hoàn thiện cơ sở vật chất, nội dung trưng bày và phương án tổ chức, sẵn sàng phục vụ nhu cầu tham quan, trải nghiệm văn hóa của Nhân dân và du khách.

fb yt zl tw