Nâng cao nhận thức và hành động bảo tồn di sản trong giới trẻ

Sinh thời, đồng chí Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng luôn dành quan tâm đặc biệt tới sự nghiệp văn hóa, giáo dục của đất nước. Trong cuốn sách Xây dựng và phát triển nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc, đồng chí nhiều lần nhấn mạnh:

18.jpg
Giáo dục truyền thống cho học sinh, sinh viên thông qua di sản văn hóa.

Nhiệm vụ của giáo dục - đào tạo là "xây dựng con người Việt Nam phát triển toàn diện về trí tuệ, đạo đức, thể chất, năng lực sáng tạo, ý thức công dân,... làm cho văn hóa trở thành nhân tố thúc đẩy con người tự hoàn thiện nhân cách", bồi đắp những giá trị văn hóa, sống là người có nghĩa có tình, có trước có sau, có nhân cách, bản lĩnh, có lòng yêu nước, thiết tha gắn bó với nhân dân, sẵn sàng đóng góp công sức, trí tuệ để xây dựng và bảo vệ đất nước.

Đồng chí Tổng Bí thư nhắc nhở: "Cha ông đã để lại cho chúng ta một đất nước Việt Nam giang sơn gấm vóc vô cùng tươi đẹp. Trách nhiệm của các thế hệ hôm nay và mai sau là phải làm cho non sông nước Việt ngày càng giàu đẹp, hùng cường".

Những ý kiến chỉ đạo trong lĩnh vực phát triển văn hóa-giáo dục của Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng vừa mang tầm bao quát, vừa chứa đựng mong mỏi sâu sắc về giữ gìn giá trị văn hóa truyền thống của dân tộc. Trong tổng thể đó, có lĩnh vực giáo dục di sản. Nâng cao nhận thức và thúc đẩy hành động bảo tồn di sản trong giới trẻ là nhiệm vụ cần phối hợp chặt chẽ giữa các đơn vị quản lý di sản và hệ thống cơ sở giáo dục.

Một trong những lợi ích mang lại từ hoạt động giáo dục thực tế tại di tích, bảo tàng là khích lệ tinh thần ham học hỏi, tìm hiểu, bổ sung tri thức văn hóa trong thanh thiếu niên. Qua đó, di sản được sử dụng như tài nguyên trực quan để truyền dạy kiến thức và các kỹ năng qua hoạt động tương tác của học sinh. Một trong những nguyên tắc then chốt của lý thuyết giáo dục di sản trong bảo tàng học hiện đại là quan sát hiện vật, "lắng nghe" và thấu cảm.

Các hoạt động tương tác tạo cơ hội cho các em tiếp xúc trực tiếp với các hiện vật, nghe chuyện kể về các hiện vật, được khuyến khích đặt câu hỏi và có thể tự trả lời các câu hỏi đó... Tất cả nhằm mục đích mở rộng tối ưu kiến thức lịch sử-văn hóa cho thế hệ tương lai. Từ góc nhìn và phương pháp coi di tích, bảo tàng là nơi học hỏi, khám phá với những hoạt động trực quan sẽ khơi dậy niềm hứng thú với lịch sử, văn hóa, và còn có thể khai mở những tiềm năng, tác động đến nhận thức giúp các em hình thành ý thức trân trọng và từ đó hành động đúng để bảo vệ các di tích, di sản.

Từ năm 1994, UNESCO đã thành lập Chương trình Giáo dục di sản thế giới cho thanh thiếu niên (Chương trình WHE) nhằm thúc đẩy vai trò của giới trẻ trong việc bảo tồn di sản thế giới. Ở Việt Nam, trong những năm gần đây quan niệm về giáo dục di sản đã có nhiều đổi mới. Các chương trình giáo dục di sản mới đã đưa các di sản trở thành công cụ tham gia vào quá trình giáo dục ở các bậc học phổ thông.

Năm 2022, trong Kế hoạch triển khai công tác giáo dục truyền thống cho học sinh, sinh viên thông qua di sản văn hóa của Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch cũng đã có nội dung triển khai các mô hình "Câu lạc bộ em yêu lịch sử", "Giờ học lịch sử" tại bảo tàng cấp tỉnh. Theo đó, cán bộ giáo dục ở các di tích, bảo tàng đồng hành và sử dụng những hiện vật để truyền cho các em cảm hứng mạnh mẽ, kích thích trí tưởng tượng qua đó các em có được những cảm nhận sâu sắc và sinh động, thúc đẩy tư duy, tăng thêm nhận thức và tình yêu lịch sử-văn hóa.

Có thể nêu thí dụ sinh động cho những chương trình giáo dục di sản theo hướng hiện đại là mô hình giáo dục di sản ở Di tích quốc gia đặc biệt Văn Miếu-Quốc Tử Giám. Từ cuối năm 2018, Văn Miếu-Quốc Tử Giám đã triển khai chương trình giáo dục di sản mới với hơn 30 chủ đề sinh động về các giá trị đa dạng của khu di tích. "Khu trải nghiệm cùng di sản" đã được xây dựng cho học sinh với thiết bị dạy học tương đối hiện đại giúp tiếp thu kiến thức thông qua các hoạt động trải nghiệm. Trong năm 2023, chương trình trải nghiệm giáo dục di sản trên di tích ở đây luôn kín lịch với hàng trăm lớp với hàng nghìn học sinh ở cấp tiểu học và trung học cơ sở.

Là những người nhiều năm trực tiếp làm công tác hướng dẫn, truyền dạy cho các em học sinh những kiến thức và tình yêu di tích, di sản, chúng tôi nhận thấy, nếu chúng ta làm tốt công tác giáo dục di sản sẽ giúp thanh, thiếu niên có nhận thức về di sản và bảo vệ di sản theo hướng tích cực. Từ đó, từng bước hình thành thói quen, hành động bảo vệ di sản, góp phần không nhỏ vào việc "nâng cao bản lĩnh và ý thức dân tộc, giữ gìn bản sắc dân tộc" để "hội nhập mà không hòa tan" theo đúng tinh thần chỉ đạo của đồng chí Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng.

Theo báo nhandan.vn

Có thể bạn quan tâm

Tin cùng chuyên mục

Những dấu hiệu ngộ độc rượu không thể bỏ qua

Những dấu hiệu ngộ độc rượu không thể bỏ qua

Không ít trường hợp ngộ độc rượu diễn tiến nặng chỉ vì người xung quanh cho rằng “để ngủ sẽ tỉnh”. Theo bác sĩ Nguyễn Huy Hoàng, thành viên Hội Y học dưới nước và ô xy cao áp Việt Nam, nhận diện sớm dấu hiệu nguy hiểm và xử trí đúng cách có thể quyết định sự sống còn của người say rượu.

Từ lợi thế địa phương đến chuỗi giá trị xuất khẩu

Từ lợi thế địa phương đến chuỗi giá trị xuất khẩu

Lào Cai được biết đến là địa phương có tiềm năng lớn về phát triển kinh tế lâm nghiệp ở khu vực trung du và miền núi phía Bắc. Toàn tỉnh hiện có trên 338 nghìn héc-ta rừng trồng, tỷ lệ che phủ rừng duy trì ổn định trên 61%. Đây không chỉ là “lá phổi xanh” bảo vệ môi trường sinh thái mà còn là nguồn nguyên liệu dồi dào cho ngành công nghiệp chế biến lâm sản.

Tết bình dị ở “xóm” chạy thận

Tết bình dị ở “xóm” chạy thận

Những ngày cuối năm ở một xóm trọ nhỏ gần Bệnh viện Đa khoa số 1 tỉnh Lào Cai, phường Âu Lâu - nơi sinh sống của 32 bệnh nhân suy thận mạn tính, Tết đến theo một cách rất khác.

Thị trường Valentine: Xu hướng quà tặng thiết thực

Thị trường Valentine: Xu hướng quà tặng thiết thực

Năm nay, thị trường hoa và quà tặng Valentine tại Hải Phòng đa dạng, giá bình ổn. Do ngày Valentine sát với Tết Nguyên đán nên thị trường kém sôi động hơn những mùa Valentine trước. Người dân có xu hướng thiên về những món quà tặng thiết thực như: thời trang, đồ lưu niệm, hàng hóa mỹ phẩm…

"Dệt” sắc xuân từ những bàn tay

"Dệt” sắc xuân từ những bàn tay

Xuân về, mang theo hơi thở dịu dàng của đất trời, lặng lẽ gõ cửa từng bản làng, ngõ phố. Mùa xuân không chỉ hiện diện trên cành đào phai, nhành mận trắng hay trong những phiên chợ Tết rộn ràng, mà còn âm thầm lan tỏa trong từng sản phẩm thủ công truyền thống, nơi đôi bàn tay người thợ cần mẫn gửi gắm tâm huyết, giữ gìn qua nhiều thế hệ.

Sức sống của trò chơi đánh quay.

Sức sống của trò chơi đánh quay.

Đánh quay – trò chơi dân gian tưởng chừng đã mai một ở nhiều nơi vẫn đang duy trì sức sống mãnh liệt, trở thành món ăn tinh thần không thể thiếu trong đời sống văn hóa của người dân xã Lâm Thượng.

Hơi ấm tình người

Hơi ấm tình người

Khi mùa xuân “gõ cửa” từng bản làng cũng là lúc những chuyến xe nối đuôi nhau vượt dốc, băng đèo mang theo quà Tết, áo ấm và niềm vui đến với trẻ em dân tộc thiểu số còn nhiều khó khăn tại các địa phương trên địa bàn tỉnh. Những chuyến xe ấy đã mang đến cái Tết đủ đầy hơn cho các em nhỏ, lan tỏa sự sẻ chia, để mùa xuân nơi non cao thêm ấm áp, trọn vẹn.

Sẵn sàng các phương án khám, chữa bệnh cho nhân dân dịp nghỉ lễ

Sẵn sàng các phương án khám, chữa bệnh cho nhân dân dịp nghỉ lễ

Khi những phiên mổ theo kế hoạch, buổi khám bệnh định kỳ… dần kết thúc, các bệnh viện chuyển ngay sang chế độ trực Tết. Với những người thầy thuốc, Tết đến, Xuân về họ vẫn miệt mài bên giường bệnh, sẵn sàng phương án để giúp người dân đón mùa Xuân mới trong vui tươi, phấn khởi.

Ấm áp ngày Tết trong những ngôi nhà mới

Ấm áp ngày Tết trong những ngôi nhà mới

Những ngày cuối năm, khi sắc xuân lan tỏa khắp núi rừng Tây Bắc, không khí Tết đã hiện hữu trên từng nếp nhà, con đường, triền đồi. Với các hộ dân bị ảnh hưởng bởi mưa bão trên địa bàn tỉnh Lào Cai, mùa xuân năm nay càng thêm ý nghĩa. Sau những tháng ngày khó khăn, mất mát, họ được đón Tết trong những ngôi nhà mới vững chãi, an toàn và thấm đượm nghĩa tình.

Cảnh sát giao thông Lào Cai dùng xe công vụ hỗ trợ đưa cháu bé bị ngã từ tầng 2 đi cấp cứu

Cảnh sát giao thông Lào Cai dùng xe công vụ hỗ trợ đưa cháu bé bị ngã từ tầng 2 đi cấp cứu

Khoảng 17 giờ, ngày 13/02, tại Km62 Quốc lộ 70 (địa phận xã Bảo Ái), trong khi làm nhiệm vụ tuần tra, kiểm soát bảo đảm trật tự, an toàn giao thông, Tổ công tác thuộc Đội Cảnh sát giao thông đường bộ số 5, Phòng Cảnh sát giao thông Công an tỉnh Lào Cai đã tiếp nhận đề nghị khẩn cấp của anh Bàn Văn Nam (sinh năm 1998, trú thôn Ngòi Thìu, xã Phúc Lợi, tỉnh Lào Cai) về việc hỗ trợ đưa cháu bé đi cấp cứu.

Mang Tết đến cho đoàn viên, người lao động

Mang Tết đến cho đoàn viên, người lao động

Tại các công ty, nhà máy, doanh nghiệp trên địa bàn Lào Cai, những phần quà Tết, chuyến xe nghĩa tình và hoạt động chăm lo thiết thực đang được triển khai đồng loạt. Không chỉ “trao tay” món quà vật chất, các cấp công đoàn và doanh nghiệp còn “trao gửi” sự sẻ chia, giúp công nhân vơi bớt khó khăn, yên tâm bám việc, gắn bó lâu dài để Tết đến gần hơn với mọi gia đình.

Vượt lên nghịch cảnh, viết tiếp ước mơ

Vượt lên nghịch cảnh, viết tiếp ước mơ

Mặc dù mồ côi và nghèo khó, những học sinh tại trường Cao đẳng Nghề Yên Bái tỉnh Lào Cai vẫn miệt mài bên xưởng máy, giảng đường với quyết tâm: Học nghề để thay đổi số phận. Trên hành trình ấy, các em không hề đơn độc bởi luôn có sự sát cánh của thầy cô và vòng tay nhân ái từ cộng đồng. Những món quà Tết ý nghĩa là nguồn động viên tinh thần giúp các em vững tin viết tiếp giấc mơ lập nghiệp.

Niềm vui đoàn viên sau hành trình khoác áo lính

Niềm vui đoàn viên sau hành trình khoác áo lính

Sau hai năm rèn luyện trong môi trường quân ngũ, những ngày giáp Tết Nguyên đán năm nay, nhiều chiến sĩ hoàn thành nghĩa vụ quân sự đã trở về quê hương. Tết không chỉ là khoảnh khắc chuyển giao năm mới, mà còn là thời điểm của đoàn viên, của những cái ôm sum vầy sau quãng thời gian xa cách, của niềm vui trưởng thành sau hành trình khoác áo lính.

fb yt zl tw