Tập trung vào các vùng nuôi trọng điểm
Theo Kế hoạch, các vùng quan trắc được lựa chọn là những khu vực nuôi trồng thủy sản tập trung, quy mô lớn, có chung nguồn nước cấp, được xác định theo địa giới hành chính, có vai trò quan trọng đối với sản xuất thủy sản của địa phương. Ưu tiên lựa chọn các vùng nuôi thường xảy ra dịch bệnh, có nguy cơ ô nhiễm môi trường cao hoặc chịu tác động từ hoạt động sản xuất, sinh hoạt, xả thải trong khu vực, nhằm kịp thời theo dõi, đánh giá và đưa ra cảnh báo sớm cho người nuôi. Cụ thể, đối với nuôi cá truyền thống, quan trắc được thực hiện tại 3 vùng gồm 2 vùng nuôi cá lồng tập trung trên hồ Thác Bà và 1 vùng nuôi quy mô lớn tại xã Bảo Thắng. Đối với nuôi cá nước lạnh, thực hiện quan trắc tại 1 - 2 vùng nuôi quy mô lớn tại xã Ngũ Chỉ Sơn, phường Sa Pa.
Đối tượng quan trắc bao gồm thủy sản nước lạnh (cá tầm, cá hồi) và các đối tượng nuôi cá truyền thống. Các thông số được theo dõi gồm thông số môi trường nước (nhiệt độ, pH, độ kiềm, NO₂, NH₄⁺, NH₃, COD, BOD, TSS, H₂S), thông số ô nhiễm (kim loại nặng Cd, Hg, Pb; dư lượng thuốc bảo vệ thực vật) và thông số dịch bệnh (vi khuẩn, virus, nấm, ký sinh trùng).
3 hình thức quan trắc
Kế hoạch xác định 3 hình thức quan trắc. Quan trắc định kỳ hằng tháng áp dụng cho các thông số môi trường nước và tác nhân gây bệnh, phục vụ xây dựng cơ cấu giống, thời vụ nuôi hằng năm. Quan trắc định kỳ 03 lần/năm đối với kim loại nặng và dư lượng thuốc bảo vệ thực vật nhằm đánh giá nguy cơ ô nhiễm tích lũy. Quan trắc đột xuất được tiến hành khi thời tiết, môi trường diễn biến bất thường hoặc khi xuất hiện dấu hiệu dịch bệnh, ô nhiễm.
Thời điểm lấy mẫu được quy định cụ thể: buổi sáng từ 05 giờ đến 07 giờ để đánh giá chất lượng môi trường nền sau một đêm, và khoảng 14 giờ để theo dõi biến động dưới tác động của nhiệt độ và ánh sáng mặt trời.
Phân công trách nhiệm rõ ràng
Sở Nông nghiệp và Môi trường được giao chủ trì, phối hợp với các sở, ngành và địa phương triển khai thực hiện Kế hoạch; thông báo kịp thời kết quả quan trắc và thông tin cảnh báo đến người nuôi. Sở Tài chính chủ trì thẩm định kinh phí quan trắc hằng năm. Sở Khoa học và Công nghệ phối hợp đẩy mạnh ứng dụng khoa học công nghệ, chuyển đổi số trong quan trắc và cảnh báo môi trường. Báo và Phát thanh, Truyền hình Lào Cai phối hợp tuyên truyền rộng rãi, trong đó tăng cường thông qua hệ thống loa truyền thanh cơ sở. Ủy ban nhân dân các xã, phường chịu trách nhiệm theo dõi, giám sát tại địa bàn và báo cáo kịp thời các diễn biến bất lợi về môi trường nước.
Các cơ sở nuôi thủy sản có trách nhiệm chủ động theo dõi, giám sát thường xuyên chất lượng môi trường nước tại cơ sở; ghi chép, lưu trữ đầy đủ số liệu quan trắc và kịp thời thông báo cho cơ quan chức năng khi phát hiện môi trường nuôi có diễn biến bất lợi.
Nguồn kinh phí thực hiện từ ngân sách nhà nước và các nguồn kinh phí hợp pháp khác. Hằng năm, Sở Nông nghiệp và Môi trường xây dựng dự toán, gửi Sở Tài chính thẩm định, trình Ủy ban nhân dân tỉnh xem xét, quyết định.