Làm gì để đưa dược liệu trở thành kinh tế mũi nhọn của các tỉnh miền núi phía Bắc?

Vùng Tây Bắc đang được định hướng thành vùng trồng dược liệu có quy mô lớn. Lai Châu, Điện Biên, Sơn La, Hà Giang, Lào Cai là những nơi có nhiều loài dược liệu quý hiếm.

Thu hái, khai thác phải đi đôi với bảo tồn, phát triển dược liệu

Là một quốc gia có đến hơn 4.000 loài dược liệu khác nhau nhưng hiện có tới 80% dược liệu được nhập từ nước ngoài. Để thay đổi thực trạng này, chương trình phát triển công nghiệp dược, dược liệu sản xuất trong nước đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045 được Thủ tướng chính phủ phê duyệt đặt ra mục tiêu đến năm 2025 sẽ xây dựng được 8 vùng khai thác dược liệu tự nhiên bền vững.

Vùng Tây Bắc đang được định hướng thành vùng trồng dược liệu có quy mô lớn. Lai Châu, Điện Biên, Sơn La, Hà Giang, Lào Cai là những nơi có nhiều loài dược liệu quý hiếm. Hiện nay, có khoảng 50 loài cây dược liệu trồng với diện tích lớn (hơn 10ha) thì riêng Tây Bắc đã có tới 36 loài như: đương quy, cát cánh, sa nhân tím, thảo quả, atiso, ý dĩ, hồi, quế, đinh lăng, ba kích.

Tuy nhiên, việc phát triển vùng trồng vẫn còn một số hạn chế, chưa khai thác được hết tiềm năng lợi thế của các địa phương. Ở Sơn La, nguồn cung cấp dược liệu chỉ đáp ứng được khoảng 10% nhu cầu sản xuất, bào chế thuốc. Còn ở Điện Biên, mỗi năm chỉ thu được hơn 15 tỷ đồng từ các loại cây dược liệu.

Vùng trồng dược liệu sâm tại tỉnh Lai Châu.

Trong khi đó, việc thu hái, khai thác không đi đôi với bảo tồn, phát triển dược liệu khiến các loài dược liệu tự nhiên cạn kiệt và đối mặt với nguy cơ tuyệt chủng.

Việc trồng, chế biến dược liệu với quy mô nhỏ lẻ, tự phát, phụ thuộc vào nguồn dược liệu cung cấp từ Trung Quốc. Bên cạnh đó, các địa phương hiện còn thiếu vắng sự đầu tư của các doanh nghiệp dược theo chuỗi sản xuất, tiêu thụ dược liệu khiến hiệu quả kinh tế chưa cao.

Để ngành dược liệu trở thành ngành mũi nhọn của các tỉnh miền núi phía bắc, mỗi địa phương đưa ra chiến lược riêng của mình. Theo các chuyên gia, những vùng này cần Trung tâm nghiên cứu Dược liệu, xây dựng thị trường, hướng dẫn cho bà con nông dân quy trình canh tác theo đúng tiêu chuẩn của thế giới.

Các địa phương cần xây dựng các cơ sở hạ tầng, xây dựng các chính sách hỗ trợ doanh nghiệp dược liệu liên kết với các Hợp tác xã trong việc trồng, sản xuất, phát triển dược liệu.

Với điều kiện tự nhiên, thổ nhưỡng khí hậu, Tây Bắc là vùng có lợi thế phù hợp phát triển các vùng trồng dược liệu. Hiện có khoảng 1.500 cây dược liệu quý.Tây Bắc đã hình thành những vùng trồng dược liệu quy mô lớn, mang lại cuộc sống đổi thay cho bà con nông dân.

Tại Bắc Hà Lào Cai đã hình thành nên vùng trồng dược liệu cây cát cánh. Cách đây gần 10 năm, nông dân vùng cao Bắc Hà (Lào Cai) biết đến cây dược liệu cát cánh. Khi ấy, diện tích chỉ có 5.000 m2, giờ đã tăng lên gần 120 ha. Toàn bộ diện tích đều được trồng trong quy hoạch và theo đặt hàng của các công ty dược. Cây cát cánh mang lại thu nhập gấp nhiều lần so với cây ngô trước đây. Vì vậy, bà con đã hưởng ứng trồng loại cây này.

Cần sự gắn kết "3 nhà"

Theo các chuyên gia sự kết hợp chặt chẽ của "3 nhà" gồm: nhà nông-chính quyền-doanh nghiệp giúp bảo đảm số lượng cũng như chất lượng dược liệu, tránh tình trạng người dân thấy cây cát cánh đem lại giá trị cao, trồng ồ ạt gây mất kiểm soát chất lượng dược liệu cũng như ảnh hưởng đến sinh kế của người dân, mang tới nguồn dược liệu chuẩn hóa cho doanh nghiệp.

PGS. TS Đậu Xuân Cảnh, Chủ tịch Hội Đông Y Việt Nam cho biết khí hậu và thổ nhưỡng là 2 đặc trưng để quyết định chất lượng dược liệu. Nhưng dược liệu chỉ là nguyên liệu để sản xuất thuốc chứ không phải cứ trồng thì đó đã là bài thuốc.

Do đó, để dược liệu trở thành các bài thuốc, cần phải có sự liên kết của nhiều bên để sản phẩm đầu cuối đem lại giá trị thật sự cho người dân, cho doanh nghiệp và cho người trồng dược liệu.

Tại Bắc Hà Lào Cai đã hình thành nên vùng trồng dược liệu cây cát cánh.

Với cách làm kết hợp giữa "3 nhà": Nhà nông-chính quyền-doanh nghiệp là mô hình bền vững, vừa giúp người dân bảo đảm đầu ra nguyên liệu, vừa giúp doanh nghiệp tự chủ nguồn nguyên liệu đạt chuẩn với quy trình trồng trọt được quản lý nghiêm ngặt.

Thực tế cho thấy với cách làm liên kết 3 nhà này, các vùng trồng dược liệu sạch đạt chuẩn quốc tế đang phát triển tại Lai Châu, Sơn La, Điện Biên như trồng đương quy cho thu nhập khoảng 90 triệu/ha/năm, ví như rồng atiso cho mức thu tới 80 triệu/ha/năm.

Theo Báo Sức khỏe và Đời sống null

Có thể bạn quan tâm

Tin cùng chuyên mục

Để cây chè mãi ngát hương

Để cây chè mãi ngát hương

Trong bức tranh kinh tế nông nghiệp của Lào Cai, cây chè từ lâu đã được xác định là một trong những cây trồng hàng hóa chủ lực. Tuy nhiên, để đưa hương chè vươn xa và nâng tầm giá trị trên bản đồ thế giới, cần những “cú huých” nhằm hóa giải các “điểm nghẽn”.

Bắc Hà mở hướng giảm nghèo từ những giống cây trồng mới

Bắc Hà mở hướng giảm nghèo từ những giống cây trồng mới

Năm 2026, xã Bắc Hà đặt mục tiêu giảm 3,5% hộ nghèo, đưa tỷ lệ hộ nghèo toàn xã xuống dưới 10%. Để thực hiện mục tiêu này, địa phương đang đẩy mạnh chuyển đổi cơ cấu cây trồng, đưa các giống cây có giá trị kinh tế như chanh leo và chuối thương phẩm vào sản xuất, thay thế cây trồng truyền thống kém hiệu quả. 

Sinh kế và câu chuyện bảo tồn ruộng bậc thang Púng Luông

Sinh kế và câu chuyện bảo tồn ruộng bậc thang Púng Luông

Phía sau vẻ đẹp của những thửa ruộng bậc thang ở Púng Luông là hành trình lao động bền bỉ của nhiều thế hệ đồng bào Mông. Trong bối cảnh thiên tai diễn biến phức tạp, nguồn nước ngày càng biến động và yêu cầu phát triển du lịch bền vững đặt ra ngày càng cao, việc bảo tồn danh thắng không chỉ là gìn giữ cảnh quan mà còn là bảo vệ sinh kế, bản sắc văn hóa và những tri thức canh tác được trao truyền qua nhiều thế hệ.

Thận trọng để bền vững

Phát triển cây mắc ca ở Lào Cai: Thận trọng để bền vững

Cây mắc ca đã bắt đầu cho quả bói trên những nương chè ở một số địa phương của Lào Cai, mở ra kỳ vọng về nguồn thu mới cho người dân. Tuy nhiên, từ những tín hiệu tích cực ban đầu đến việc hình thành một ngành hàng bền vững vẫn còn khoảng cách không nhỏ. Trước những rủi ro về giống, khí hậu, kỹ thuật và đầu ra sản phẩm, tỉnh xác định không phát triển cây mắc ca quy mô lớn khi chưa đủ căn cứ, mà đi từng bước chắc chắn, gắn với chuỗi giá trị và hiệu quả thực tế.

Bức tranh ngày mùa nơi vùng cao Lâm Thượng

Bức tranh ngày mùa nơi vùng cao Lâm Thượng

Những ngày này, thung lũng Lâm Thượng đang bước vào cao điểm thu hoạch lúa xuân. Tranh thủ thời tiết thuận lợi, nông dân khẩn trương ra đồng gặt lúa, đồng thời làm đất, giải phóng bờ bãi để kịp xuống giống vụ mùa. 

Đảng viên Tà Xi Láng tiên phong mở hướng thoát nghèo cho người dân vùng cao

Đảng viên Tà Xi Láng tiên phong mở hướng thoát nghèo cho người dân vùng cao

Là xã vùng đặc biệt khó khăn với phần lớn là đồng bào Mông sinh sống, Tà Xi Láng hiện vẫn còn tỷ lệ hộ nghèo ở mức 50,12%. Trước thực tế đó, nhiều đảng viên cơ sở đã tiên phong “đi trước, làm trước”, trở thành hạt nhân gương mẫu trong phát triển kinh tế, góp phần mở hướng thoát nghèo cho người dân vùng cao nơi đây.

Danh thắng quốc gia Ruộng bậc thang khát nước giữa mùa nước đổ

Danh thắng quốc gia Ruộng bậc thang khát nước giữa mùa nước đổ

Tháng 6 hằng năm, khi mùa nước đổ về trên những triền núi Mù Cang Chải, nhiều thửa ruộng bậc thang bắt đầu óng ánh mặt nước, tạo nên khung cảnh đặc trưng thu hút du khách. Thế nhưng ngay tại vùng lõi Danh thắng quốc gia Ruộng bậc thang, không ít chân ruộng vẫn khô nứt, cỏ dại mọc um tùm vì thiếu nước sản xuất.

Lào Cai: Mỏ Vàng báo cáo thực trạng nông thôn mới, chưa có tiêu chí nào đạt chuẩn

Lào Cai: Mỏ Vàng báo cáo thực trạng nông thôn mới, chưa có tiêu chí nào đạt chuẩn

Chiều 11/6, Đoàn công tác số 2 của Văn phòng Điều phối nông thôn mới tỉnh Lào Cai do đồng chí Đỗ Xuân Thủy - Phó Chi cục trưởng Chi cục Phát triển nông thôn tỉnh làm Trưởng đoàn đã làm việc với xã Mỏ Vàng nhằm rà soát hiện trạng, đề xuất danh mục đầu tư và lộ trình thực hiện các tiêu chí nông thôn mới giai đoạn 2026 - 2030.

Khi nông dân sát cánh làm giàu

Khi nông dân sát cánh làm giàu

Khát vọng vươn lên xây dựng cuộc sống ấm no, hạnh phúc đang trở thành động lực mạnh mẽ của người nông dân Lào Cai hôm nay. Trên hành trình ấy, việc triển khai Quyết định số 182/QĐ-TTg ngày 20/2/2024 của Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Đề án “Hội Nông dân Việt Nam tham gia phát triển kinh tế tập thể trong nông nghiệp đến năm 2030” cùng các kế hoạch của tỉnh đã mở ra hướng đi mới cho nông dân.

Chuyển mình cùng nông nghiệp xanh

Chuyển mình cùng nông nghiệp xanh

Nông nghiệp Lào Cai đang chuyển mình mạnh mẽ, thích ứng linh hoạt với biến đổi khí hậu và mở ra hướng phát triển mới cho người dân. Từ các mô hình nông nghiệp tuần hoàn đến tận dụng năng lượng tái tạo, người dân đã thay đổi tư duy sản xuất, giảm phụ thuộc vào yếu tố bên ngoài, tiết kiệm chi phí đầu vào. Nhờ đó, hiệu quả sản xuất được nâng cao, gắn liền với mục tiêu bảo vệ môi trường.

Cây sen mang lại sinh kế mới cho người dân Việt Hồng

Cây sen mang lại sinh kế mới cho người dân Việt Hồng

Từ những vùng đất trũng, thường xuyên ngập nước, nhiều hộ dân tại xã Việt Hồng, tỉnh Lào Cai đã mạnh dạn chuyển đổi sang mô hình trồng sen, tạo nguồn thu ổn định từ đa dạng sản phẩm. Không chỉ nâng cao hiệu quả sử dụng đất, mô hình còn góp phần cải tạo môi trường, tạo cảnh quan đặc trưng và mở ra hướng phát triển nông nghiệp gắn với du lịch trải nghiệm.

Giữ đàn vật nuôi giữa vùng dịch

Giữ đàn vật nuôi giữa vùng dịch

Dịch tả lợn châu Phi đang xuất hiện tại một số xã của tỉnh Lào Cai như Nghĩa Tâm, Nậm Chày, Dương Quỳ, Nậm Xé, Gia Hội, Mỏ Vàng, Minh Lương, Khánh Yên, Văn Bàn, đặt người chăn nuôi trước nhiều áp lực. Giữa lúc nhiều địa phương đẩy mạnh tái đàn, phát triển chăn nuôi hàng hóa, việc chủ động phòng dịch, bảo vệ đàn vật nuôi và giữ vững sinh kế đang trở thành nhiệm vụ cấp bách của chính quyền và người dân.

"Đánh thức" tiềm năng kinh tế dưới tán rừng

"Đánh thức" tiềm năng kinh tế dưới tán rừng

Lào Cai có lợi thế lớn về tài nguyên rừng, đa dạng sinh học cùng nhiều sản vật bản địa như mật ong, trà khôi nhung, cây dược liệu, quế, măng, sơn tra... Thông qua chương trình OCOP, các sản phẩm gắn với rừng đang từng bước được chuẩn hóa chất lượng, xây dựng thương hiệu, mở rộng thị trường, góp phần tạo sinh kế bền vững và nâng cao thu nhập cho người dân vùng cao.

Xóa đường đất quyết tâm từ Kế hoạch 213

Xóa đường đất quyết tâm từ Kế hoạch 213

Bằng việc tập trung phân bổ gần 9.000 tỷ đồng vốn ngân sách và áp dụng nhất quán cơ chế “Nhân dân làm, Nhà nước hỗ trợ”, tỉnh Lào Cai đặt mục tiêu giai đoạn 2026 - 2030 có trên 80% hệ thống đường giao thông tại các xã được nhựa hóa, bê tông hóa,  tạo đòn bẩy giúp đồng bào vùng cao thay đổi phương thức sản xuất, chuyển dịch từ tự cung tự cấp sang kinh tế hàng hóa và ổn định cuộc sống ngay tại quê hương.

Nông dân Lào Cai gửi gắm khát vọng phát triển vào Đại hội IX Hội Nông dân Việt Nam

Nông dân Lào Cai gửi gắm khát vọng phát triển vào Đại hội IX Hội Nông dân Việt Nam

Từ những trang trại doanh thu hàng tỷ đồng đến các hợp tác xã mạnh dạn chuyển đổi số, cán bộ, hội viên nông dân Lào Cai đang lập nhiều thành tích thiết thực hướng tới Đại hội đại biểu toàn quốc Hội Nông dân Việt Nam lần thứ IX, đồng thời gửi gắm nhiều kỳ vọng vào những chủ trương mới cho nông nghiệp, nông dân và nông thôn.

fb yt zl tw