Làm gì để đưa dược liệu trở thành kinh tế mũi nhọn của các tỉnh miền núi phía Bắc?

Vùng Tây Bắc đang được định hướng thành vùng trồng dược liệu có quy mô lớn. Lai Châu, Điện Biên, Sơn La, Hà Giang, Lào Cai là những nơi có nhiều loài dược liệu quý hiếm.

Thu hái, khai thác phải đi đôi với bảo tồn, phát triển dược liệu

Là một quốc gia có đến hơn 4.000 loài dược liệu khác nhau nhưng hiện có tới 80% dược liệu được nhập từ nước ngoài. Để thay đổi thực trạng này, chương trình phát triển công nghiệp dược, dược liệu sản xuất trong nước đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045 được Thủ tướng chính phủ phê duyệt đặt ra mục tiêu đến năm 2025 sẽ xây dựng được 8 vùng khai thác dược liệu tự nhiên bền vững.

Vùng Tây Bắc đang được định hướng thành vùng trồng dược liệu có quy mô lớn. Lai Châu, Điện Biên, Sơn La, Hà Giang, Lào Cai là những nơi có nhiều loài dược liệu quý hiếm. Hiện nay, có khoảng 50 loài cây dược liệu trồng với diện tích lớn (hơn 10ha) thì riêng Tây Bắc đã có tới 36 loài như: đương quy, cát cánh, sa nhân tím, thảo quả, atiso, ý dĩ, hồi, quế, đinh lăng, ba kích.

Tuy nhiên, việc phát triển vùng trồng vẫn còn một số hạn chế, chưa khai thác được hết tiềm năng lợi thế của các địa phương. Ở Sơn La, nguồn cung cấp dược liệu chỉ đáp ứng được khoảng 10% nhu cầu sản xuất, bào chế thuốc. Còn ở Điện Biên, mỗi năm chỉ thu được hơn 15 tỷ đồng từ các loại cây dược liệu.

Vùng trồng dược liệu sâm tại tỉnh Lai Châu.

Trong khi đó, việc thu hái, khai thác không đi đôi với bảo tồn, phát triển dược liệu khiến các loài dược liệu tự nhiên cạn kiệt và đối mặt với nguy cơ tuyệt chủng.

Việc trồng, chế biến dược liệu với quy mô nhỏ lẻ, tự phát, phụ thuộc vào nguồn dược liệu cung cấp từ Trung Quốc. Bên cạnh đó, các địa phương hiện còn thiếu vắng sự đầu tư của các doanh nghiệp dược theo chuỗi sản xuất, tiêu thụ dược liệu khiến hiệu quả kinh tế chưa cao.

Để ngành dược liệu trở thành ngành mũi nhọn của các tỉnh miền núi phía bắc, mỗi địa phương đưa ra chiến lược riêng của mình. Theo các chuyên gia, những vùng này cần Trung tâm nghiên cứu Dược liệu, xây dựng thị trường, hướng dẫn cho bà con nông dân quy trình canh tác theo đúng tiêu chuẩn của thế giới.

Các địa phương cần xây dựng các cơ sở hạ tầng, xây dựng các chính sách hỗ trợ doanh nghiệp dược liệu liên kết với các Hợp tác xã trong việc trồng, sản xuất, phát triển dược liệu.

Với điều kiện tự nhiên, thổ nhưỡng khí hậu, Tây Bắc là vùng có lợi thế phù hợp phát triển các vùng trồng dược liệu. Hiện có khoảng 1.500 cây dược liệu quý.Tây Bắc đã hình thành những vùng trồng dược liệu quy mô lớn, mang lại cuộc sống đổi thay cho bà con nông dân.

Tại Bắc Hà Lào Cai đã hình thành nên vùng trồng dược liệu cây cát cánh. Cách đây gần 10 năm, nông dân vùng cao Bắc Hà (Lào Cai) biết đến cây dược liệu cát cánh. Khi ấy, diện tích chỉ có 5.000 m2, giờ đã tăng lên gần 120 ha. Toàn bộ diện tích đều được trồng trong quy hoạch và theo đặt hàng của các công ty dược. Cây cát cánh mang lại thu nhập gấp nhiều lần so với cây ngô trước đây. Vì vậy, bà con đã hưởng ứng trồng loại cây này.

Cần sự gắn kết "3 nhà"

Theo các chuyên gia sự kết hợp chặt chẽ của "3 nhà" gồm: nhà nông-chính quyền-doanh nghiệp giúp bảo đảm số lượng cũng như chất lượng dược liệu, tránh tình trạng người dân thấy cây cát cánh đem lại giá trị cao, trồng ồ ạt gây mất kiểm soát chất lượng dược liệu cũng như ảnh hưởng đến sinh kế của người dân, mang tới nguồn dược liệu chuẩn hóa cho doanh nghiệp.

PGS. TS Đậu Xuân Cảnh, Chủ tịch Hội Đông Y Việt Nam cho biết khí hậu và thổ nhưỡng là 2 đặc trưng để quyết định chất lượng dược liệu. Nhưng dược liệu chỉ là nguyên liệu để sản xuất thuốc chứ không phải cứ trồng thì đó đã là bài thuốc.

Do đó, để dược liệu trở thành các bài thuốc, cần phải có sự liên kết của nhiều bên để sản phẩm đầu cuối đem lại giá trị thật sự cho người dân, cho doanh nghiệp và cho người trồng dược liệu.

Tại Bắc Hà Lào Cai đã hình thành nên vùng trồng dược liệu cây cát cánh.

Với cách làm kết hợp giữa "3 nhà": Nhà nông-chính quyền-doanh nghiệp là mô hình bền vững, vừa giúp người dân bảo đảm đầu ra nguyên liệu, vừa giúp doanh nghiệp tự chủ nguồn nguyên liệu đạt chuẩn với quy trình trồng trọt được quản lý nghiêm ngặt.

Thực tế cho thấy với cách làm liên kết 3 nhà này, các vùng trồng dược liệu sạch đạt chuẩn quốc tế đang phát triển tại Lai Châu, Sơn La, Điện Biên như trồng đương quy cho thu nhập khoảng 90 triệu/ha/năm, ví như rồng atiso cho mức thu tới 80 triệu/ha/năm.

Theo Báo Sức khỏe và Đời sống Xem link nguồn

Có thể bạn quan tâm

Tin cùng chuyên mục

Vườn Quốc gia Hoàng Liên tái thả 57 cá thể động vật hoang dã về môi trường tự nhiên

Vườn Quốc gia Hoàng Liên tái thả 57 cá thể động vật hoang dã về môi trường tự nhiên

Vườn Quốc gia Hoàng Liên vừa tổ chức tái thả 57 cá thể động vật hoang dã thuộc 18 loài về môi trường tự nhiên sau thời gian được cứu hộ, chăm sóc và bảo tồn thành công tại Trung tâm Du lịch và Bảo tồn sinh vật Hoàng Liên, góp phần bảo tồn đa dạng sinh học trên địa bàn tỉnh.

Hội Nông dân tỉnh tổ chức tập huấn xây dựng sản xuất theo mô hình nông lâm kết hợp cho cán bộ, hội viên nông dân xã Mù Cang Chải

Hội Nông dân tỉnh tổ chức tập huấn xây dựng sản xuất theo mô hình nông lâm kết hợp cho cán bộ, hội viên nông dân xã Mù Cang Chải

Sáng 7/7, Hội Nông dân tỉnh Lào Cai phối hợp với xã Mù Cang Chải tổ chức lớp tập huấn xây dựng sản xuất theo mô hình nông lâm kết hợp; thích ứng biến đổi khí hậu và bảo vệ đất dốc năm 2026 cho cán bộ, hội viên nông dân trên địa bàn xã.

Cá tầm mở hướng làm giàu ở Việt Hồng

Cá tầm mở hướng làm giàu ở Việt Hồng

Từ lợi thế nguồn nước lạnh tự nhiên chảy ra từ các khe núi, người dân xã Việt Hồng đã mạnh dạn phát triển nghề nuôi cá tầm thương phẩm, mở thêm hướng nâng cao thu nhập trong sản xuất nông nghiệp. Mô hình kinh tế mới này đang khẳng định hiệu quả rõ rệt, mở ra hướng đi đầy triển vọng trong việc nâng cao thu nhập và đa dạng hóa sinh kế cho người dân địa phương.

Khi mỗi người dân là một "người gác rừng"

Khi mỗi người dân là một "người gác rừng"

Nhờ phát huy vai trò của cộng đồng dân cư, cùng với sự vào cuộc quyết liệt của Ban Quản lý rừng phòng hộ Trạm Tấu, lực lượng kiểm lâm và chính quyền cơ sở, công tác quản lý, bảo vệ rừng tại các xã vùng cao đang đạt nhiều kết quả tích cực. Những cánh rừng đầu nguồn không chỉ được bảo vệ an toàn mà còn trở thành nền tảng quan trọng cho phát triển sinh kế, bảo vệ môi trường và ứng phó với biến đổi khí hậu.

Ban hành nhiều chính sách ưu đãi về khuyến nông

Ban hành nhiều chính sách ưu đãi về khuyến nông

Chính phủ vừa ban hành Nghị định số 268/2026/NĐ-CP quy định hình thức, phương thức, đối tượng, chính sách về và chuyển giao công nghệ trong nông nghiệp theo quy định tại khoản 4 Điều 52 Luật Chuyển giao công nghệ, với nhiều chính sách ưu đãi trong đào tạo, tập huấn, bồi dưỡng; xây dựng và nhân rộng mô hình; xã hội hóa khuyến nông, chuyển giao công nghệ trong nông nghiệp,... Nghị định có hiệu lực thi hành từ ngày 20/8 tới.

Ngát xanh đồng đất Thượng Hà

Ngát xanh đồng đất Thượng Hà

Trên những triền đồi và bãi bồi màu mỡ của xã Thượng Hà (tỉnh Lào Cai), những vườn đào cảnh xanh tốt, những ruộng dưa hấu, thanh long, chanh leo trải dài đang mang lại diện mạo mới cho vùng quê. Việc chuyển dịch cơ cấu cây trồng phù hợp với điều kiện tự nhiên mở ra hướng phát triển kinh tế, giúp nhiều hộ dân làm giàu trên chính mảnh đất quê hương.

Kinh nghiệm hay từ giải phóng mặt bằng ở phường Cam Đường

Kinh nghiệm hay từ giải phóng mặt bằng ở phường Cam Đường

Từ khi chính thức vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp, phường Cam Đường đã tạo nên bước đột phá trong công tác giải phóng mặt bằng (GPMB). Với tinh thần quyết liệt, sâu sát của cấp ủy đảng, chính quyền, sự vào cuộc đồng bộ của cả hệ thống chính trị và sự linh hoạt, thấu tình đạt lý trong thực hiện GPMB, phường Cam Đường đã khơi thông nhiều “điểm nghẽn” kéo dài nhiều năm.

Đưa thuỷ sản trở thành ngành hàng giá trị

Đưa thuỷ sản trở thành ngành hàng giá trị

Với hơn 23.000 ha mặt nước, khí hậu phù hợp cho nuôi cá nước ngọt và cá nước lạnh - đó là những lợi thế để lào cai phát triển thủy sản. Từ những lồng cá trên các hồ thủy điện đến các trang trại cá hồi, cá tầm, nghề nuôi thủy sản đang từng bước khẳng định vai trò trong cơ cấu kinh tế nông nghiệp địa phương. Tuy nhiên, để thủy sản trở thành ngành hàng có giá trị cao vẫn còn nhiều "nút thắt" cần được tháo gỡ.

Khai thác giá trị kép dưới tán rừng

Khai thác giá trị kép dưới tán rừng

Giữa những cánh rừng xanh của vùng cao Bắc Hà, những cây tam thất, sâm Lai Châu, thất diệp nhất chi hoa… đang từng ngày sinh trưởng. Từ lợi thế ấy, Hợp tác xã Nông nghiệp Cồ Dề Chải đã lựa chọn hướng đi khác biệt khi kết hợp phát triển dược liệu với du lịch sinh thái, chăm sóc sức khỏe. Mô hình góp phần nâng cao giá trị tài nguyên rừng, tạo sinh kế bền vững cho người dân địa phương.

Đánh thức vùng đất cằn Pha Long

Đánh thức vùng đất cằn Pha Long

Chuyển đổi cơ cấu cây trồng, hình thành vùng sản xuất hàng hóa và tăng cường liên kết tiêu thụ đang mở ra hướng phát triển mới cho xã biên giới Pha Long. Từ những triền đồi khô cằn, người dân từng bước gây dựng các vùng cây ăn quả, cây dược liệu và cây nguyên liệu phục vụ chế biến, tạo sinh kế bền vững, góp phần giảm nghèo và xây dựng nông thôn mới.

Kiểm tra kết quả thực hiện mô hình trồng giống dứa mới theo tiêu chuẩn VietGAP tại xã Bản Lầu

Kiểm tra kết quả thực hiện mô hình trồng giống dứa mới theo tiêu chuẩn VietGAP tại xã Bản Lầu

Ngày 03/7, Đoàn công tác Sở Khoa học và Công nghệ đã kiểm tra thực địa kết quả thực hiện đề tài khoa học và công nghệ cấp tỉnh “Nghiên cứu thử nghiệm một số giống dứa có năng suất cao, chất lượng tốt và hoàn thiện quy trình kỹ thuật thâm canh đạt tiêu chuẩn VietGAP” tại xã Bản Lầu. Đề tài do Đại học Thái Nguyên thực hiện.

Cầu Pờ Hồ nối những niềm vui

Cầu Pờ Hồ nối những niềm vui

Mỗi mùa mưa đến, đồng bào các dân tộc ở các thôn Pờ Hồ, Trung Hồ, Séo Tả Lé, xã Trung Lèng Hồ cũ (nay là xã Mường Hum) lại thấp thỏm, lo lắng vì lũ từ thượng nguồn đổ về các con suối, chia cắt giao thông, tiềm ẩn nhiều nguy hiểm. Thế nhưng từ tháng 7 năm nay, khi hai cây cầu kiên cố bắc qua suối Pờ Hồ và Trung Hồ hoàn thành, nỗi lo ấy dần lùi lại phía sau, mở ra cơ hội phát triển mới cho vùng đất dưới chân núi Pu Ta Leng.

Đánh thức giá trị đẳng sâm dưới tán rừng

Đánh thức giá trị đẳng sâm dưới tán rừng

Không mở rộng diện tích bằng cách tác động vào rừng tự nhiên, xã Lao Chải đang lựa chọn một hướng đi khác: phát triển cây đẳng sâm dưới tán sơn tra nhằm gia tăng giá trị trên cùng một diện tích đất. Từ mô hình thí điểm, địa phương kỳ vọng hình thành sinh kế bền vững, bảo tồn nguồn gen dược liệu bản địa và tạo động lực cho phát triển kinh tế xanh ở vùng cao, nơi bảo vệ rừng và phát triển sản xuất không còn là hai mục tiêu tách rời.

Bài cuối: Mở lối cho “vàng xanh”

Từ “vàng xanh” đến bài toán giá trị Bài cuối: Mở lối cho “vàng xanh”

Sau nhiều năm phát triển nóng về diện tích, ngành quế Lào Cai đang đứng trước giai đoạn mới - giai đoạn của chất lượng, của chế biến sâu và phát triển thị trường. Đó không chỉ là yêu cầu từ thực tiễn mà còn là hướng đi “bắt buộc” nếu muốn “vàng xanh” tiếp tục giữ được vị thế trong tương lai.

Chủ động sản xuất trước diễn biến thời tiết khó lường

Chủ động sản xuất trước diễn biến thời tiết khó lường

Trước diễn biến thời tiết khó lường trong vụ mùa năm 2026 nông dân trên địa bàn tỉnh đang chủ động triển khai các khâu sản xuất. Từ làm đất, gieo mạ, chăm sóc đến lựa chọn giống và bố trí thời vụ theo từng vùng, tất cả đều được thực hiện sớm nhằm giảm thiểu rủi ro, bảo đảm mục tiêu gieo cấy 47.000 ha lúa mùa.

Xã Hạnh Phúc ra quân trồng cây theo mô hình nông - lâm kết hợp

Xã Hạnh Phúc ra quân trồng cây theo mô hình nông - lâm kết hợp

Ngày 30/6, xã Hạnh Phúc phối hợp với Hội Nông dân tỉnh Lào Cai, Tổ chức Bánh Mỳ cho Thế giới và Tổ chức Nghiên cứu Nông lâm quốc tế tổ chức lễ ra quân trồng cây theo mô hình nông - lâm kết hợp. Hoạt động nhằm thúc đẩy phát triển nông nghiệp sinh thái, nâng cao hiệu quả sử dụng đất và tạo sinh kế bền vững cho người dân vùng cao.

Bài 2: “Điểm nghẽn” của chuỗi quế Lào Cai

Từ “vàng xanh” đến bài toán giá trị Bài 2: “Điểm nghẽn” của chuỗi quế Lào Cai

Quế là cây trồng có giá trị kinh tế cao, mang lại nguồn thu nhập lớn, tạo sinh kế cho hàng chục nghìn hộ dân từ vùng thấp đến vùng cao trên địa bàn tỉnh. Tuy nhiên, việc phát triển ngành hàng quế Lào Cai hiện vẫn đang đối mặt với một số “điểm nghẽn” lớn như: chất lượng vùng nguyên liệu chưa đồng đều; liên kết chuỗi giá trị còn yếu; chế biến sâu còn hạn chế và đặc biệt là thị trường xuất khẩu thiếu sự đa dạng…

fb yt zl tw