Làm gì để định vị gạo Việt trước kỷ nguyên mới?

Gạo Việt Nam đã khẳng định được vị thế của mình trên thị trường quốc tế, tuy nhiên, để tiếp tục duy trì và nâng cao vị thế đó trước kỷ nguyên mới, ngành lúa gạo phải đối mặt với nhiều thách thức và cơ hội, đặc biệt là việc phát triển giống lúa chất lượng cao, ứng dụng công nghệ vào sản xuất, và hình thành chuỗi giá trị bền vững.

Định vị gạo Việt qua chất lượng và giá trị gia tăng

Ngành lúa gạo Việt Nam đã đạt được những thành tựu ấn tượng trong những năm qua, đặc biệt là tại vùng Đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL), nơi sản xuất hơn 50% sản lượng lúa và đóng góp trên 90% sản lượng gạo xuất khẩu.

Máy gặt đập liên hợp thu hoạch lúa ở ĐBSCL.
Máy gặt đập liên hợp thu hoạch lúa ở ĐBSCL.

Tại hội thảo "Định vị hạt gạo Việt Nam trong kỷ nguyên mới" mới đây, ông Nguyễn Ngọc Hè - Phó Chủ tịch UBND TP Cần Thơ, đã chỉ ra rằng ngành lúa gạo Việt Nam đóng vai trò quan trọng trong việc đảm bảo an ninh lương thực quốc gia và thế giới. Đặc biệt, ĐBSCL, với diện tích canh tác lúa rộng lớn, sẽ tiếp tục là “bảng đệm” quan trọng cho sự phát triển của ngành lúa gạo. Ông Hè nhấn mạnh, Đề án phát triển bền vững 1 triệu ha lúa chất lượng cao, gắn với giảm phát thải và tăng trưởng xanh, sẽ là một giải pháp hiệu quả để thúc đẩy ngành hàng lúa gạo phát triển bền vững.

Theo ông Đỗ Hà Nam - Chủ tịch Hiệp hội Lương thực Việt Nam (VFA), xuất khẩu gạo của Việt Nam trong những năm qua đã có sự phát triển mạnh mẽ, đặc biệt trong năm 2023 khi sản lượng gạo xuất khẩu đạt 9,18 triệu tấn, mang về doanh thu hơn 5,7 tỷ USD. Tuy nhiên, mặc dù Việt Nam chiếm ưu thế lớn trong phân khúc gạo trắng hạt dài, ngành lúa gạo vẫn đối mặt với sự thiếu hụt ở các phân khúc cao cấp như gạo thơm, gạo Nhật và gạo chức năng. Để cạnh tranh và nâng cao giá trị xuất khẩu, Việt Nam cần tập trung vào việc nâng cao chất lượng gạo, đặc biệt là các loại gạo đặc sản và thơm.

Để định vị gạo Việt Nam vững chắc trên bản đồ gạo thế giới, việc cải thiện chất lượng sản phẩm là yếu tố quan trọng. TS Trần Ngọc Thạch - Viện trưởng Viện Lúa ĐBSCL cho biết, hiện nay vùng ĐBSCL đã có những giống lúa tiềm năng như OM5451, OM18 và Đài Thơm 8, với năng suất cao và phẩm chất gạo ngon, có khả năng chống chịu bệnh và mặn. Những giống lúa này hiện chiếm 70-80% diện tích sản xuất và đóng góp vào hơn 85% sản lượng gạo xuất khẩu của Việt Nam. Tuy nhiên, vấn đề vẫn là nâng cao chất lượng và sản xuất các loại gạo thơm, Japonica, gạo đặc sản để có thể tham gia vào phân khúc cao cấp của thị trường quốc tế.

Theo định hướng của ngành lúa gạo Việt Nam, mục tiêu trong tương lai là giảm tỉ trọng gạo trắng phẩm cấp thấp và trung bình xuống còn dưới 15% vào năm 2025, đồng thời gia tăng tỷ trọng gạo thơm, Japonica, và gạo đặc sản lên khoảng 40%. Đến năm 2030, mục tiêu này còn tham vọng hơn, với tỷ trọng gạo trắng phẩm cấp thấp và trung bình không quá 10% và tỷ trọng gạo thơm, Japonica, gạo đặc sản đạt khoảng 45%. Đây là một chiến lược quan trọng nhằm nâng cao giá trị gia tăng và mở rộng thị trường xuất khẩu.

Liên kết chuỗi giá trị bền vững

Để đạt được những mục tiêu trên, việc hình thành một chuỗi giá trị lúa gạo bền vững là yếu tố không thể thiếu. TS Lê Thanh Tùng - Phó Chủ tịch Hiệp hội ngành hàng Lúa gạo Việt Nam (VIETRISA), nhấn mạnh tầm quan trọng của việc liên kết các chủ thể trong chuỗi giá trị từ nông dân, doanh nghiệp, công ty xuất khẩu đến các tổ chức nghiên cứu và các đơn vị cung cấp dịch vụ. Việc liên kết này không chỉ giúp tăng cường hiệu quả sản xuất mà còn tạo ra cơ hội để gia tăng giá trị của sản phẩm gạo, đồng thời đảm bảo sự phát triển bền vững cho ngành lúa gạo.

Theo các chuyên gia, Đề án phát triển bền vững 1 triệu ha chuyên canh lúa chất lượng cao và phát thải thấp, gắn với tăng trưởng xanh tại ĐBSCL giai đoạn 2024-2025, sẽ là nền tảng để xây dựng một chuỗi giá trị lúa gạo hiện đại. Tuy nhiên, để đề án này thành công, cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa các bên liên quan trong chuỗi giá trị, từ nông dân, dịch vụ, tài chính, đến các công ty xuất khẩu và các tổ chức quản lý. Đây là một quá trình dài hạn và đòi hỏi sự đầu tư lớn về công nghệ, nghiên cứu giống mới và đào tạo nguồn nhân lực có kỹ năng cao.

Trong tương lai, để gạo Việt Nam không chỉ chiếm lĩnh thị trường gạo truyền thống mà còn vươn lên các phân khúc cao cấp, việc nâng cao năng lực sản xuất và xây dựng vùng nguyên liệu ổn định là rất quan trọng. Bên cạnh đó, cần phát triển các mô hình canh tác thông minh và thân thiện với môi trường để đảm bảo sản phẩm gạo không chỉ có chất lượng tốt mà còn đáp ứng các yêu cầu về bảo vệ môi trường và giảm phát thải.

TS Nguyễn Đình Thắng - Phó Chủ tịch Hội Truyền thông số Việt Nam đề xuất hình thành các doanh nghiệp hóa nông nghiệp, một mô hình có thể giúp tạo ra các giống lúa, cây con chất lượng cao, đồng thời ứng dụng công nghệ vào sản xuất để tăng năng suất và chất lượng. Mô hình này sẽ giúp Việt Nam nâng cao khả năng cạnh tranh trên thị trường quốc tế, đồng thời tạo ra các cơ hội phát triển bền vững cho nông dân.

Với nền tảng vững chắc từ những giống lúa chất lượng cao, tiềm năng sản xuất lớn và chiến lược phát triển bền vững, Việt Nam có thể tiếp tục khẳng định vị thế của mình trên thị trường gạo thế giới. Tuy nhiên, để đạt được mục tiêu nâng cao giá trị gạo xuất khẩu và phát triển ngành lúa gạo bền vững, cần sự đầu tư đồng bộ vào chất lượng giống, ứng dụng công nghệ, và liên kết chuỗi giá trị hiệu quả. Khi đó, gạo Việt Nam sẽ không chỉ là sản phẩm nông sản xuất khẩu mà còn là biểu tượng của sự phát triển nông nghiệp hiện đại và bền vững.

Theo daidoanket.vn

Có thể bạn quan tâm

Tin cùng chuyên mục

Đoàn công tác Ngân hàng Chính sách xã hội Trung ương làm việc với Chi nhánh tỉnh Lào Cai

Đoàn công tác Ngân hàng Chính sách xã hội Trung ương làm việc với Chi nhánh tỉnh Lào Cai

Chiều 10/1, đoàn công tác của Ngân hàng Chính sách xã hội Trung ương do đồng chí Dương Quyết Thắng - Tổng Giám đốc làm Trưởng đoàn đã thăm và làm việc với Ngân hàng Chính sách xã hội Chi nhánh tỉnh Lào Cai nhằm đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ năm 2025 và triển khai kế hoạch năm 2026.

Mô hình canh tác cam bền vững

Mô hình canh tác cam bền vững

Trong bối cảnh nhiều diện tích cam tại các địa phương rơi vào tình trạng suy kiệt, sâu bệnh, thậm chí chết hàng loạt do canh tác thiếu bền vững, mô hình trồng cam theo tiêu chuẩn VietGAP của anh Mai Thanh Tùng, ở xã Lục Yên, đang cho thấy hướng đi hiệu quả, lâu dài. Với quy mô gần 200 ha, mô hình không chỉ mang lại thu nhập cao mà còn góp phần thay đổi tư duy sản xuất nông nghiệp của người dân địa phương.

Vùng cao chủ động phòng, chống đói, rét cho đàn gia súc

Vùng cao chủ động phòng, chống đói, rét cho đàn gia súc

Trước diễn biến khắc nghiệt của thời tiết mùa đông, với rét đậm, rét hại, băng giá và sương muối kéo dài, các xã vùng cao như Trạm Tấu, Hạnh Phúc, Phình Hồ đã chủ động triển khai đồng bộ các biện pháp phòng chống đói, rét cho đàn gia súc. Các giải pháp này góp phần giảm thiểu rủi ro chăn nuôi, bảo vệ tài sản, ổn định sinh kế và duy trì sản xuất nông nghiệp bền vững.

Tân Hợp - vùng quê trù phú

Tân Hợp - Khi hài hòa đồng hành cùng bản sắc

Tại tỉnh Lào Cai, triết lý phát triển “Xanh, Hài hòa, Bản sắc, Hạnh phúc” vừa là định hướng chiến lược, vừa là kim chỉ nam đảm bảo phát triển nhanh và bền vững. Ở xã vùng cao Tân Hợp, quan điểm “hài hòa” và “bản sắc” luôn được ưu tiên, hướng tới tăng trưởng kinh tế đi đôi với nâng cao giá trị con người và hạnh phúc của Nhân dân.

Bám đất, bám bản vươn lên từ chăn nuôi nơi vùng cao

Bám đất, bám bản vươn lên từ chăn nuôi nơi vùng cao

Ở nhiều địa bàn vùng cao trong tỉnh, quỹ đất sản xuất hạn hẹp, địa hình dốc núi từ lâu là bài toán nan giải đối với người dân địa phương. Tuy nhiên, thay vì “đầu hàng” trước khó khăn, không ít hộ gia đình đã tìm được cách phát triển kinh tế từ chăn nuôi, bằng việc lựa chọn những giống vật nuôi phù hợp với điều kiện tự nhiên nơi mình đang sống.

Phường Văn Phú tổ chức Hội nghị chuyên đề về công tác quản lý trật tự đô thị, trật tự xây dựng

Phường Văn Phú tổ chức Hội nghị chuyên đề về công tác quản lý trật tự đô thị, trật tự xây dựng

Sáng 10/1, phường Văn Phú tổ chức Hội nghị chuyên đề về công tác quản lý trật tự đô thị, trật tự xây dựng, công tác quản lý đánh đất, đổ đất trên địa bàn; thành lập Tổ tự quản về trật tự đô thị, trật tự xây dựng, quản lý đánh đất, đổ đất trên địa bàn các tổ dân phố.

Trấn Yên phấn đấu đạt 1.500 tấn kén tằm và 90% diện tích quế đạt chuẩn hữu cơ vào năm 2030

Trấn Yên phấn đấu đạt 1.500 tấn kén tằm và 90% diện tích quế đạt chuẩn hữu cơ vào năm 2030

Với mục tiêu đến năm 2030 đạt 1.500 tấn kén tằm/năm, 90% diện tích quế đạt chứng nhận hữu cơ và tổng đàn gà từ 1,5 - 1,8 triệu con, Ban Chấp hành Đảng bộ xã Trấn Yên vừa ban hành Nghị quyết về hình thành và phát triển vùng sản xuất nông nghiệp hàng hóa gắn với chuỗi giá trị tiêu biểu của vùng Trung du và miền núi phía Bắc.

Lào Cai: Sản lượng cây ăn quả tăng gần 9% so cùng kỳ

Lào Cai: Sản lượng cây ăn quả tăng gần 9% so cùng kỳ

Thời gian qua, ngành Nông nghiệp tỉnh Lào Cai đã triển khai nhiều chương trình, dự án trong lĩnh vực phát triển nông nghiệp; đặc biệt chú trọng công tác quy hoạch và phát triển các vùng trồng cây ăn quả ôn đới theo hướng tập trung, phù hợp với điều kiện sinh thái của từng địa phương.

Bí thư chi bộ thôn Hua Khắt gương mẫu phát triển kinh tế

Bí thư chi bộ thôn Hua Khắt gương mẫu phát triển kinh tế

Đối với người dân thôn Hua Khắt, xã Púng Luông, hình ảnh Bí thư chi bộ Thào A Phổng luôn đi đầu trong phát triển kinh tế đã trở thành tấm gương sáng, tạo sức lan tỏa mạnh mẽ trong đảng viên và Nhân dân. Không chỉ làm tốt vai trò lãnh đạo ở cơ sở, đồng chí còn trực tiếp đi đầu trong lao động sản xuất, xây dựng các mô hình kinh tế hiệu quả, trở thành “địa chỉ đỏ” để bà con học tập, làm theo.

Xuất khẩu lập đỉnh tạo dư địa tăng trưởng mới

Xuất khẩu lập đỉnh tạo dư địa tăng trưởng mới

Năm 2025, xuất nhập khẩu tiếp tục đóng vai trò chủ lực, đưa Việt Nam tiến gần hơn mục tiêu trở thành nền kinh tế lớn thứ ba ASEAN vào năm 2030. Để duy trì đà tăng trưởng cao trong thời gian tới, cộng đồng doanh nghiệp (DN) cho rằng, cần thêm những chính sách ổn định, nhất quán, nhất là dòng vốn tín dụng hợp lý.

Bắc Hà mở rộng trồng rau ngũ gia bì gai

Bắc Hà mở rộng trồng rau ngũ gia bì gai

Vốn chỉ là một loại cây trồng để làm hàng rào quanh nhà, vừa là món rau xanh dân dã của người địa phương, nhưng khoảng chục năm trở lại đây, cây ngũ gia bì gai được người tiêu dùng và khách du lịch ưa thích tìm mua, nên người dân xã Bắc Hà, tỉnh Lào Cai đã nhân giống, trồng trong vườn nhà.

Rộn ràng thị trường hoa, cây cảnh Tết

Rộn ràng thị trường hoa, cây cảnh Tết

Chỉ còn hơn một tháng nữa là đến Tết Nguyên đán Bính Ngọ, thị trường hoa, cây cảnh trên địa bàn tỉnh Lào Cai thời điểm này đã bắt đầu sôi động. Các nhà vườn nhập về nhiều giống cây cảnh có dáng thế đẹp mắt, cùng nhiều loài hoa rực rỡ màu sắc phục vụ nhu cầu thị trường.

Nữ bí thư Đoàn mở lối làm giàu từ ruộng đồng Cầu Thia

Nữ bí thư Đoàn mở lối làm giàu từ ruộng đồng Cầu Thia

Từ những thửa ruộng một vụ chỉ quen với cây lúa, hôm nay, ở phường Cầu Thia đã hiện hữu những cánh đồng ớt xanh mướt, cho thu hoạch đều đặn theo mùa. Ít ai biết rằng, phía sau sự đổi thay ấy là dấu ấn rõ nét của chị Hà Thị Vỹ - Bí thư Đoàn Thanh niên phường Cầu Thia.

fb yt zl tw