Làm gì để định vị gạo Việt trước kỷ nguyên mới?

Gạo Việt Nam đã khẳng định được vị thế của mình trên thị trường quốc tế, tuy nhiên, để tiếp tục duy trì và nâng cao vị thế đó trước kỷ nguyên mới, ngành lúa gạo phải đối mặt với nhiều thách thức và cơ hội, đặc biệt là việc phát triển giống lúa chất lượng cao, ứng dụng công nghệ vào sản xuất, và hình thành chuỗi giá trị bền vững.

Định vị gạo Việt qua chất lượng và giá trị gia tăng

Ngành lúa gạo Việt Nam đã đạt được những thành tựu ấn tượng trong những năm qua, đặc biệt là tại vùng Đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL), nơi sản xuất hơn 50% sản lượng lúa và đóng góp trên 90% sản lượng gạo xuất khẩu.

Máy gặt đập liên hợp thu hoạch lúa ở ĐBSCL.
Máy gặt đập liên hợp thu hoạch lúa ở ĐBSCL.

Tại hội thảo "Định vị hạt gạo Việt Nam trong kỷ nguyên mới" mới đây, ông Nguyễn Ngọc Hè - Phó Chủ tịch UBND TP Cần Thơ, đã chỉ ra rằng ngành lúa gạo Việt Nam đóng vai trò quan trọng trong việc đảm bảo an ninh lương thực quốc gia và thế giới. Đặc biệt, ĐBSCL, với diện tích canh tác lúa rộng lớn, sẽ tiếp tục là “bảng đệm” quan trọng cho sự phát triển của ngành lúa gạo. Ông Hè nhấn mạnh, Đề án phát triển bền vững 1 triệu ha lúa chất lượng cao, gắn với giảm phát thải và tăng trưởng xanh, sẽ là một giải pháp hiệu quả để thúc đẩy ngành hàng lúa gạo phát triển bền vững.

Theo ông Đỗ Hà Nam - Chủ tịch Hiệp hội Lương thực Việt Nam (VFA), xuất khẩu gạo của Việt Nam trong những năm qua đã có sự phát triển mạnh mẽ, đặc biệt trong năm 2023 khi sản lượng gạo xuất khẩu đạt 9,18 triệu tấn, mang về doanh thu hơn 5,7 tỷ USD. Tuy nhiên, mặc dù Việt Nam chiếm ưu thế lớn trong phân khúc gạo trắng hạt dài, ngành lúa gạo vẫn đối mặt với sự thiếu hụt ở các phân khúc cao cấp như gạo thơm, gạo Nhật và gạo chức năng. Để cạnh tranh và nâng cao giá trị xuất khẩu, Việt Nam cần tập trung vào việc nâng cao chất lượng gạo, đặc biệt là các loại gạo đặc sản và thơm.

Để định vị gạo Việt Nam vững chắc trên bản đồ gạo thế giới, việc cải thiện chất lượng sản phẩm là yếu tố quan trọng. TS Trần Ngọc Thạch - Viện trưởng Viện Lúa ĐBSCL cho biết, hiện nay vùng ĐBSCL đã có những giống lúa tiềm năng như OM5451, OM18 và Đài Thơm 8, với năng suất cao và phẩm chất gạo ngon, có khả năng chống chịu bệnh và mặn. Những giống lúa này hiện chiếm 70-80% diện tích sản xuất và đóng góp vào hơn 85% sản lượng gạo xuất khẩu của Việt Nam. Tuy nhiên, vấn đề vẫn là nâng cao chất lượng và sản xuất các loại gạo thơm, Japonica, gạo đặc sản để có thể tham gia vào phân khúc cao cấp của thị trường quốc tế.

Theo định hướng của ngành lúa gạo Việt Nam, mục tiêu trong tương lai là giảm tỉ trọng gạo trắng phẩm cấp thấp và trung bình xuống còn dưới 15% vào năm 2025, đồng thời gia tăng tỷ trọng gạo thơm, Japonica, và gạo đặc sản lên khoảng 40%. Đến năm 2030, mục tiêu này còn tham vọng hơn, với tỷ trọng gạo trắng phẩm cấp thấp và trung bình không quá 10% và tỷ trọng gạo thơm, Japonica, gạo đặc sản đạt khoảng 45%. Đây là một chiến lược quan trọng nhằm nâng cao giá trị gia tăng và mở rộng thị trường xuất khẩu.

Liên kết chuỗi giá trị bền vững

Để đạt được những mục tiêu trên, việc hình thành một chuỗi giá trị lúa gạo bền vững là yếu tố không thể thiếu. TS Lê Thanh Tùng - Phó Chủ tịch Hiệp hội ngành hàng Lúa gạo Việt Nam (VIETRISA), nhấn mạnh tầm quan trọng của việc liên kết các chủ thể trong chuỗi giá trị từ nông dân, doanh nghiệp, công ty xuất khẩu đến các tổ chức nghiên cứu và các đơn vị cung cấp dịch vụ. Việc liên kết này không chỉ giúp tăng cường hiệu quả sản xuất mà còn tạo ra cơ hội để gia tăng giá trị của sản phẩm gạo, đồng thời đảm bảo sự phát triển bền vững cho ngành lúa gạo.

Theo các chuyên gia, Đề án phát triển bền vững 1 triệu ha chuyên canh lúa chất lượng cao và phát thải thấp, gắn với tăng trưởng xanh tại ĐBSCL giai đoạn 2024-2025, sẽ là nền tảng để xây dựng một chuỗi giá trị lúa gạo hiện đại. Tuy nhiên, để đề án này thành công, cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa các bên liên quan trong chuỗi giá trị, từ nông dân, dịch vụ, tài chính, đến các công ty xuất khẩu và các tổ chức quản lý. Đây là một quá trình dài hạn và đòi hỏi sự đầu tư lớn về công nghệ, nghiên cứu giống mới và đào tạo nguồn nhân lực có kỹ năng cao.

Trong tương lai, để gạo Việt Nam không chỉ chiếm lĩnh thị trường gạo truyền thống mà còn vươn lên các phân khúc cao cấp, việc nâng cao năng lực sản xuất và xây dựng vùng nguyên liệu ổn định là rất quan trọng. Bên cạnh đó, cần phát triển các mô hình canh tác thông minh và thân thiện với môi trường để đảm bảo sản phẩm gạo không chỉ có chất lượng tốt mà còn đáp ứng các yêu cầu về bảo vệ môi trường và giảm phát thải.

TS Nguyễn Đình Thắng - Phó Chủ tịch Hội Truyền thông số Việt Nam đề xuất hình thành các doanh nghiệp hóa nông nghiệp, một mô hình có thể giúp tạo ra các giống lúa, cây con chất lượng cao, đồng thời ứng dụng công nghệ vào sản xuất để tăng năng suất và chất lượng. Mô hình này sẽ giúp Việt Nam nâng cao khả năng cạnh tranh trên thị trường quốc tế, đồng thời tạo ra các cơ hội phát triển bền vững cho nông dân.

Với nền tảng vững chắc từ những giống lúa chất lượng cao, tiềm năng sản xuất lớn và chiến lược phát triển bền vững, Việt Nam có thể tiếp tục khẳng định vị thế của mình trên thị trường gạo thế giới. Tuy nhiên, để đạt được mục tiêu nâng cao giá trị gạo xuất khẩu và phát triển ngành lúa gạo bền vững, cần sự đầu tư đồng bộ vào chất lượng giống, ứng dụng công nghệ, và liên kết chuỗi giá trị hiệu quả. Khi đó, gạo Việt Nam sẽ không chỉ là sản phẩm nông sản xuất khẩu mà còn là biểu tượng của sự phát triển nông nghiệp hiện đại và bền vững.

Theo daidoanket.vn

Có thể bạn quan tâm

Tin cùng chuyên mục

Quy Mông phát triển sản xuất nông nghiệp theo hướng liên kết

Quy Mông phát triển sản xuất nông nghiệp theo hướng liên kết

Xã Quy Mông (tỉnh Lào Cai) đang từng bước khẳng định hướng đi đúng đắn khi lựa chọn phát triển sản xuất nông nghiệp theo hướng liên kết, lấy nông nghiệp xanh và chuỗi giá trị làm nền tảng. Không còn sản xuất nhỏ lẻ, manh mún, địa phương xác định tổ chức lại sản xuất, gắn vùng nguyên liệu với chế biến và thị trường tiêu thụ, từ đó nâng cao giá trị gia tăng và thu nhập cho người dân.

Niềm tin bền vững trên vùng đất mỏ

Niềm tin bền vững trên vùng đất mỏ

Sau những ngày dài tạm cư trong âu lo vì sạt lở do hoàn lưu cơn bão số 3 năm 2024, 31 hộ dân dọc tuyến phố 23/9, phường Cam Đường, tỉnh Lào Cai nay đã chính thức trở về ngôi nhà thân thuộc. Nỗi ám ảnh về tuyến đường sạt lở ngày nào giờ đã lùi lại phía sau; thay vào đó là niềm vui và sự an tâm khi cung đường đã được thảm nhựa asphalt phẳng đẹp, kè gia cố kiên cố, bảo đảm an toàn.

Tập huấn nâng cao kiến thức, kỹ năng sản xuất nội dung số và củng cố kỹ năng vận hành fanpage Facebook cho phụ nữ

Tập huấn nâng cao kiến thức, kỹ năng sản xuất nội dung số và củng cố kỹ năng vận hành fanpage Facebook cho phụ nữ

Từ ngày 27 - 28/02, Hội Liên hiệp Phụ nữ tỉnh Lào Cai tổ chức lớp tập huấn "Nâng cao kiến thức, kỹ năng sản xuất nội dung số và củng cố kỹ năng vận hành fanpage Facebook" cho các hợp tác xã, tổ hợp tác, tổ nhóm sản xuất, cơ sở kinh doanh do phụ nữ làm chủ, phụ nữ tham gia quản lý trên địa bàn tỉnh.

Xử phạt Công ty Đông Á do chậm tiến độ thi công đường vào xã Phìn Ngan (cũ)

Xử phạt Công ty Đông Á do chậm tiến độ thi công đường vào xã Phìn Ngan (cũ)

Sáng 27/02, đồng chí Nguyễn Mạnh Hùng – Chủ tịch UBND xã Bát Xát chủ trì buổi làm việc với Ban Quản lý Dự án Đầu tư xây dựng khu vực Bát Xát, các phòng chuyên môn liên quan, đơn vị tư vấn giám sát và Công ty cổ phần sản xuất - xuất nhập khẩu Đông Á để rà soát khối lượng thi công chậm tiến độ đối với gói thầu số 05, Dự án Đường vào trung tâm xã Phìn Ngan (huyện Bát Xát cũ).

Động lực mạnh mẽ để Đông Cuông bứt phá

Động lực mạnh mẽ để Đông Cuông bứt phá

Sau hợp nhất, xã Đông Cuông đang từng bước khẳng định vai trò là điểm sáng trong chuyển dịch cơ cấu kinh tế theo hướng bền vững. Với quyết tâm chính trị cao và cách làm chủ động, linh hoạt, địa phương đã tập trung đầu tư đồng bộ hệ thống hạ tầng kỹ thuật, nhất là giao thông, đồng thời đẩy mạnh phát triển công nghiệp, thu hút đầu tư, phát triển nguồn nhân lực. Những giải pháp đồng bộ này đang trở thành động lực quan trọng, tạo nền tảng để Đông Cuông bứt phá, phát triển nhanh và bền vững.

Gỡ nút thắt chuỗi giá trị nông nghiệp ở Trấn Yên

Gỡ nút thắt chuỗi giá trị nông nghiệp ở Trấn Yên

Chuyển từ “sản xuất nông nghiệp” sang “kinh tế nông nghiệp” là yêu cầu tất yếu trong bối cảnh thị trường ngày càng khắt khe, tiêu chuẩn xanh và truy xuất nguồn gốc trở thành điều kiện bắt buộc. Với Trấn Yên, khi vùng nguyên liệu đã hình thành khá rõ nét, bài toán đặt ra không còn là mở rộng diện tích, mà là hoàn thiện chuỗi giá trị để nâng cao giá trị gia tăng và sức cạnh tranh của nông sản.

Quản lý chặt chẽ, bảo đảm sử dụng hiệu quả tài sản công sau sắp xếp bộ máy

Quản lý chặt chẽ, bảo đảm sử dụng hiệu quả tài sản công sau sắp xếp bộ máy

Khối lượng lớn cơ sở nhà, đất đã được các địa phương hoàn tất sắp xếp, xử lý sau khi tổ chức lại bộ máy hành chính. Trên cơ sở đó, Bộ Tài chính yêu cầu tiếp tục rà soát, hoàn thiện quy định phân cấp, siết chặt công tác kiểm tra, giám sát nhằm bảo đảm tài sản công được quản lý, khai thác hiệu quả, hạn chế thất thoát, lãng phí.

Siết quản lý giá, không để khan hàng, đầu cơ trục lợi

Siết quản lý giá, không để khan hàng, đầu cơ trục lợi

Dù nguồn cung hiện dồi dào và CPI vẫn trong tầm kiểm soát, rủi ro từ tỷ giá, giá năng lượng và cầu tiêu dùng tăng cao vẫn là thách thức lớn cho điều hành giá thời gian tới. Trong đó, bảo đảm cân đối cung – cầu, không để xảy ra tình trạng khan hàng, đầu cơ, găm hàng, tăng giá bất hợp lý.

Tre măng Bát độ bén rễ trên đất khó Lương Thịnh

Tre măng Bát độ bén rễ trên đất khó Lương Thịnh

Không khí ra quân trồng rừng ngay từ những ngày đầu xuân tại xã Lương Thịnh, tỉnh Lào Cai đang trở nên sôi động hơn bao giờ hết. Với sự vào cuộc quyết liệt của cả hệ thống chính trị và sự đồng thuận của Nhân dân, cây tre măng Bát độ đang khẳng định vị thế là cây trồng chủ lực, mở ra hướng đi bền vững trong lộ trình xây dựng vùng sản xuất hàng hóa tập trung, giúp đồng bào vùng cao phát triển kinh tế theo hướng bền vững.

Mường Hum ngăn chặn tình trạng tự ý chặt cành lê

Mường Hum ngăn chặn tình trạng tự ý chặt cành lê

Thời gian gần đây, tại vùng quy hoạch trồng lê Tai nung trên địa bàn xã Mường Hum xuất hiện tình trạng một số hộ dân tự ý chặt, cắt tỉa cành lê để bán cho thương lái. Trước thực trạng này, chính quyền địa phương đã triển khai các biện pháp ngăn chặn, bảo vệ diện tích lê đặc sản.

fb yt zl tw