Làm gì để định vị gạo Việt trước kỷ nguyên mới?

Gạo Việt Nam đã khẳng định được vị thế của mình trên thị trường quốc tế, tuy nhiên, để tiếp tục duy trì và nâng cao vị thế đó trước kỷ nguyên mới, ngành lúa gạo phải đối mặt với nhiều thách thức và cơ hội, đặc biệt là việc phát triển giống lúa chất lượng cao, ứng dụng công nghệ vào sản xuất, và hình thành chuỗi giá trị bền vững.

Định vị gạo Việt qua chất lượng và giá trị gia tăng

Ngành lúa gạo Việt Nam đã đạt được những thành tựu ấn tượng trong những năm qua, đặc biệt là tại vùng Đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL), nơi sản xuất hơn 50% sản lượng lúa và đóng góp trên 90% sản lượng gạo xuất khẩu.

Máy gặt đập liên hợp thu hoạch lúa ở ĐBSCL.
Máy gặt đập liên hợp thu hoạch lúa ở ĐBSCL.

Tại hội thảo "Định vị hạt gạo Việt Nam trong kỷ nguyên mới" mới đây, ông Nguyễn Ngọc Hè - Phó Chủ tịch UBND TP Cần Thơ, đã chỉ ra rằng ngành lúa gạo Việt Nam đóng vai trò quan trọng trong việc đảm bảo an ninh lương thực quốc gia và thế giới. Đặc biệt, ĐBSCL, với diện tích canh tác lúa rộng lớn, sẽ tiếp tục là “bảng đệm” quan trọng cho sự phát triển của ngành lúa gạo. Ông Hè nhấn mạnh, Đề án phát triển bền vững 1 triệu ha lúa chất lượng cao, gắn với giảm phát thải và tăng trưởng xanh, sẽ là một giải pháp hiệu quả để thúc đẩy ngành hàng lúa gạo phát triển bền vững.

Theo ông Đỗ Hà Nam - Chủ tịch Hiệp hội Lương thực Việt Nam (VFA), xuất khẩu gạo của Việt Nam trong những năm qua đã có sự phát triển mạnh mẽ, đặc biệt trong năm 2023 khi sản lượng gạo xuất khẩu đạt 9,18 triệu tấn, mang về doanh thu hơn 5,7 tỷ USD. Tuy nhiên, mặc dù Việt Nam chiếm ưu thế lớn trong phân khúc gạo trắng hạt dài, ngành lúa gạo vẫn đối mặt với sự thiếu hụt ở các phân khúc cao cấp như gạo thơm, gạo Nhật và gạo chức năng. Để cạnh tranh và nâng cao giá trị xuất khẩu, Việt Nam cần tập trung vào việc nâng cao chất lượng gạo, đặc biệt là các loại gạo đặc sản và thơm.

Để định vị gạo Việt Nam vững chắc trên bản đồ gạo thế giới, việc cải thiện chất lượng sản phẩm là yếu tố quan trọng. TS Trần Ngọc Thạch - Viện trưởng Viện Lúa ĐBSCL cho biết, hiện nay vùng ĐBSCL đã có những giống lúa tiềm năng như OM5451, OM18 và Đài Thơm 8, với năng suất cao và phẩm chất gạo ngon, có khả năng chống chịu bệnh và mặn. Những giống lúa này hiện chiếm 70-80% diện tích sản xuất và đóng góp vào hơn 85% sản lượng gạo xuất khẩu của Việt Nam. Tuy nhiên, vấn đề vẫn là nâng cao chất lượng và sản xuất các loại gạo thơm, Japonica, gạo đặc sản để có thể tham gia vào phân khúc cao cấp của thị trường quốc tế.

Theo định hướng của ngành lúa gạo Việt Nam, mục tiêu trong tương lai là giảm tỉ trọng gạo trắng phẩm cấp thấp và trung bình xuống còn dưới 15% vào năm 2025, đồng thời gia tăng tỷ trọng gạo thơm, Japonica, và gạo đặc sản lên khoảng 40%. Đến năm 2030, mục tiêu này còn tham vọng hơn, với tỷ trọng gạo trắng phẩm cấp thấp và trung bình không quá 10% và tỷ trọng gạo thơm, Japonica, gạo đặc sản đạt khoảng 45%. Đây là một chiến lược quan trọng nhằm nâng cao giá trị gia tăng và mở rộng thị trường xuất khẩu.

Liên kết chuỗi giá trị bền vững

Để đạt được những mục tiêu trên, việc hình thành một chuỗi giá trị lúa gạo bền vững là yếu tố không thể thiếu. TS Lê Thanh Tùng - Phó Chủ tịch Hiệp hội ngành hàng Lúa gạo Việt Nam (VIETRISA), nhấn mạnh tầm quan trọng của việc liên kết các chủ thể trong chuỗi giá trị từ nông dân, doanh nghiệp, công ty xuất khẩu đến các tổ chức nghiên cứu và các đơn vị cung cấp dịch vụ. Việc liên kết này không chỉ giúp tăng cường hiệu quả sản xuất mà còn tạo ra cơ hội để gia tăng giá trị của sản phẩm gạo, đồng thời đảm bảo sự phát triển bền vững cho ngành lúa gạo.

Theo các chuyên gia, Đề án phát triển bền vững 1 triệu ha chuyên canh lúa chất lượng cao và phát thải thấp, gắn với tăng trưởng xanh tại ĐBSCL giai đoạn 2024-2025, sẽ là nền tảng để xây dựng một chuỗi giá trị lúa gạo hiện đại. Tuy nhiên, để đề án này thành công, cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa các bên liên quan trong chuỗi giá trị, từ nông dân, dịch vụ, tài chính, đến các công ty xuất khẩu và các tổ chức quản lý. Đây là một quá trình dài hạn và đòi hỏi sự đầu tư lớn về công nghệ, nghiên cứu giống mới và đào tạo nguồn nhân lực có kỹ năng cao.

Trong tương lai, để gạo Việt Nam không chỉ chiếm lĩnh thị trường gạo truyền thống mà còn vươn lên các phân khúc cao cấp, việc nâng cao năng lực sản xuất và xây dựng vùng nguyên liệu ổn định là rất quan trọng. Bên cạnh đó, cần phát triển các mô hình canh tác thông minh và thân thiện với môi trường để đảm bảo sản phẩm gạo không chỉ có chất lượng tốt mà còn đáp ứng các yêu cầu về bảo vệ môi trường và giảm phát thải.

TS Nguyễn Đình Thắng - Phó Chủ tịch Hội Truyền thông số Việt Nam đề xuất hình thành các doanh nghiệp hóa nông nghiệp, một mô hình có thể giúp tạo ra các giống lúa, cây con chất lượng cao, đồng thời ứng dụng công nghệ vào sản xuất để tăng năng suất và chất lượng. Mô hình này sẽ giúp Việt Nam nâng cao khả năng cạnh tranh trên thị trường quốc tế, đồng thời tạo ra các cơ hội phát triển bền vững cho nông dân.

Với nền tảng vững chắc từ những giống lúa chất lượng cao, tiềm năng sản xuất lớn và chiến lược phát triển bền vững, Việt Nam có thể tiếp tục khẳng định vị thế của mình trên thị trường gạo thế giới. Tuy nhiên, để đạt được mục tiêu nâng cao giá trị gạo xuất khẩu và phát triển ngành lúa gạo bền vững, cần sự đầu tư đồng bộ vào chất lượng giống, ứng dụng công nghệ, và liên kết chuỗi giá trị hiệu quả. Khi đó, gạo Việt Nam sẽ không chỉ là sản phẩm nông sản xuất khẩu mà còn là biểu tượng của sự phát triển nông nghiệp hiện đại và bền vững.

Theo daidoanket.vn

Có thể bạn quan tâm

Tin cùng chuyên mục

Hội chợ Thương mại Việt - Trung: Cơ hội để Lào Cai và hàng Việt mở rộng thị trường biên giới

Hội chợ Thương mại Việt - Trung: Cơ hội để Lào Cai và hàng Việt mở rộng thị trường biên giới

Trước thềm Hội chợ Kinh tế Thương mại và Du lịch Biên giới Việt - Trung (Hồng Hà) năm 2026, không khí chuẩn bị từ phía Việt Nam, đặc biệt là công tác chuẩn bị nguồn hàng đang diễn ra hết sức khẩn trương và chủ động. Đây không chỉ là sự kiện giao thương thường niên, mà còn là cơ hội chiến lược để nông sản giúp hàng hóa Việt Nam cùng tỉnh Lào Cai khẳng định vị thế, mở rộng thị trường biên giới và tiến sâu vào nội địa Trung Quốc.

Báo cáo nghiệm thu sáng kiến “Hệ sinh thái tri thức số tích hợp thương mại điện tử hỗ trợ phát triển và tiêu thụ sản phẩm OCOP bền vững”

Báo cáo nghiệm thu sáng kiến “Hệ sinh thái tri thức số tích hợp thương mại điện tử hỗ trợ phát triển và tiêu thụ sản phẩm OCOP bền vững”

Sáng 30/10, tại Phân hiệu Đại học Thái Nguyên, tỉnh Lào Cai, Ban đại diện KCS Gateway tổ chức chương trình báo cáo nghiệm thu sáng kiến “Hệ sinh thái tri thức số tích hợp thương mại điện tử hỗ trợ phát triển và tiêu thụ sản phẩm OCOP bền vững” (KCS Gateway). Sáng kiến hướng tới nâng cao năng lực ứng dụng công nghệ số cho phụ nữ vùng cao, góp phần quảng bá, mở rộng thị trường tiêu thụ các sản phẩm địa phương.

Đẩy mạnh truy xuất nguồn gốc sản phẩm, hàng hóa

Đẩy mạnh truy xuất nguồn gốc sản phẩm, hàng hóa

Thương mại điện tử phát triển nhanh khiến việc xác minh người bán, nguồn gốc hàng hóa ngày càng phức tạp. Việc Bộ Công thương ban hành Thông tư số 31/2026/TT-BCT ngày 11/6/2026 đã tạo cơ sở đẩy mạnh truy xuất nguồn gốc, kết nối dữ liệu và cảnh báo sớm vi phạm.

Chăm lo lòng dân, bền chặt khối đoàn kết

Chăm lo lòng dân, bền chặt khối đoàn kết

Từ sửa chữa đường giao thông đến hỗ trợ sinh kế, Ủy ban Mặt trận Tổ quốc (MTTQ) Việt Nam xã Nậm Có cùng Ban Công tác Mặt trận các thôn luôn đồng hành, chăm lo đời sống Nhân dân. Bám sát cơ sở, lắng nghe nguyện vọng, Mặt trận kịp thời chuyển tải kiến nghị, phối hợp giải quyết những vấn đề được quan tâm. Mỗi đoạn đường được sửa, mỗi con giống được trao góp phần đưa chính sách vào cuộc sống, củng cố niềm tin, phát huy sức dân, chung sức xây dựng quê hương.

200 hộ nghèo xã Nghĩa Tâm và Đông Cuông được hỗ trợ phân bón vi sinh

200 hộ nghèo xã Nghĩa Tâm và Đông Cuông được hỗ trợ phân bón vi sinh

Trong 2 ngày 29 - 30/10, Phòng An ninh kinh tế Công an tỉnh Lào Cai phối hợp với Công ty Cổ phần Môi trường và Năng lượng Nam Thành Yên Bái cùng chính quyền địa phương tổ chức chương trình thiện nguyện hướng về cơ sở, hỗ trợ phân bón vi sinh miễn phí cho các hộ nghèo, cận nghèo tại hai xã Nghĩa Tâm và Đông Cuông.

Anh Pao làm giàu từ chăn nuôi

Anh Pao làm giàu từ chăn nuôi

Là người dân tộc Nùng, sinh ra và lớn lên ở xã Nàn Sán cũ, nay là thôn Tà Chải, xã Si Ma Cai, anh Thền Văn Pao từng có cuộc sống khó khăn do thu nhập chỉ trông vào trồng ngô, trồng lúa...

Tạo đà cho chăn nuôi hàng hóa

Tạo đà cho chăn nuôi hàng hóa

Từ mô hình nuôi gà đen quy mô trang trại đến chăn nuôi trâu, bò với hàng chục con mỗi hộ, người dân xã Quy Mông đang từng bước chuyển đổi phương thức sản xuất, hướng tới chăn nuôi hàng hóa. Cùng với sự chủ động đầu tư của các hộ, chính sách hỗ trợ theo Nghị quyết số 21/2025/NQ-HĐND của HĐND tỉnh Lào Cai đang tiếp thêm nguồn lực, tạo động lực để người dân mở rộng quy mô, nâng cao thu nhập và chú trọng chăn nuôi an toàn, bền vững.

Từ ruộng bậc thang đến những chùm cà chua chín đỏ

Từ ruộng bậc thang đến những chùm cà chua chín đỏ

Không bằng lòng với cách sản xuất truyền thống, chàng trai người Mông Thào A Dê, ở thôn Làng Sang, xã Púng Luông đã mạnh dạn vay vốn, đưa giống cà chua Nhật Bản về trồng trên đất núi. Với diện tích 3.000 m², mô hình bước đầu cho hiệu quả kinh tế khả quan, mở ra hướng phát triển sản xuất hàng hóa ngay tại quê hương.

Chấn chỉnh tình trạng đã nộp thuế đất phi nông nghiệp vẫn bị ghi nợ

Chấn chỉnh tình trạng đã nộp thuế đất phi nông nghiệp vẫn bị ghi nợ

Thông tin thửa đất chưa đầy đủ, tiền thuế đã nộp chưa được cập nhật khiến nghĩa vụ thuế sử dụng đất phi nông nghiệp có thể bị thông báo sai. Cục Thuế yêu cầu các địa phương rà soát, điều chỉnh khi đủ căn cứ, giải quyết dứt điểm phản ánh và bố trí tổ công tác hỗ trợ, không để người dân phải đi lại nhiều lần.

Nguồn lực Nhà nước khơi nội lực Nhân dân

Nguồn lực Nhà nước khơi nội lực Nhân dân

Với hơn 46% hộ nghèo và cận nghèo cùng phương thức sản xuất nhỏ lẻ, công tác giảm nghèo ở xã Nậm Có từng đối mặt với rào cản lớn bởi tư tưởng trông chờ, ỷ lại của một bộ phận người dân. Phá vỡ những trì trệ này, xã đã thay đổi cách làm: triển khai các dự án sinh kế và mô hình sản xuất xuất phát từ chính đề xuất, nhu cầu thực tế của cộng đồng, lấy người dân làm chủ thể và là trung tâm để thúc đẩy và nhân rộng.

Ngân hàng Nhà nước nói về việc không dùng tiền mặt mua, bán vàng

Ngân hàng Nhà nước nói về việc không dùng tiền mặt mua, bán vàng

Trước vướng mắc về việc khách hàng mua vàng nhiều lần trong ngày, Công ty TNHH Bảo Tín Minh Châu đặt câu hỏi liệu có phải thu hồi sản phẩm đã bán, hoàn tiền mặt và yêu cầu khách chuyển khoản lại. Ngân hàng Nhà nước Việt Nam khẳng định ngưỡng thanh toán không dùng tiền mặt là từ 5 triệu đồng, tính theo tổng giá trị giao dịch trong ngày của một khách hàng.

Tạo nguồn thu bền vững, góp sức hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng

Tạo nguồn thu bền vững, góp sức hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng

Với phương châm “Minh bạch - chuyên nghiệp - đồng hành cùng người nộp thuế”, Thuế tỉnh Lào Cai đang tích cực hưởng ứng và triển khai phong trào thi đua “Quyết tâm thực hiện thắng lợi mục tiêu tăng trưởng bền vững 2 con số giai đoạn 2026 - 2030” do Cục Thuế phát động trên phạm vi toàn quốc. Ngành thuế Lào Cai quyết tâm nâng cao hiệu quả quản lý thuế, bảo đảm nguồn thu ngân sách Nhà nước, đồng thời góp phần tạo động lực thúc đẩy kinh tế địa phương tăng trưởng nhanh và bền vững.

fb yt zl tw