LCĐT - Đón xuân Tân Sửu 2021, Tết cổ truyền thứ 30 sau khi tỉnh tái lập, đồng bào các dân tộc Lào Cai mừng năm mới trong niềm vui và hạnh phúc. Từ bản vùng cao biên giới bên suối Lũng Pô, nơi con sông Hồng chảy vào đất Việt đến Khu đô thị đang xây dựng trên thành phố Lào Cai, cuộc sống đã đổi thay trong mỗi nhà, thôn bản, khu dân cư.
Nhớ về xuân Nhâm Thân 1992, đón Tết đầu tiên nơi tập kết tại Khu Công nghiệp Tằng Loỏng, ông Nguyễn Quý Đăng - nguyên Chủ tịch UBND tỉnh, ông Trần Văn Luân - nguyên Chủ tịch Hội Nông dân tỉnh khi tôi tìm gặp, chuyện trò gợi mở ký ức về Tết như thức dậy niềm vui. Hai ông chủ tịch, một người đứng đầu chính quyền tỉnh, một đứng đầu công tác hội nay đã ngoài tám mươi cùng chung ý nghĩ: Vui xuân trong không khí náo nức về lại Lào Cai mà luôn canh cánh nghĩ đến công việc bộn bề sau Tết.
![]() |
| Nét vùng cao. |
Theo ông Nguyễn Quý Đăng, bắt tay vào xây dựng lại quê hương với rất nhiều khó khăn trong những ngày đầu lên tỉnh mới, nhưng ưu tiên hàng đầu phải định canh định cư cho đồng bào, sớm giảm nghèo đói cho hơn chục vạn đồng bào vùng cao. Tết đầu tiên, tỉnh chủ trương chỉ là “Tết gần dân, về với cơ sở”, nhiều đoàn cán bộ tỉnh tỏa về huyện, xã quán triệt chủ trương mới, truyền hào khí, quyết tâm xây dựng lại quê hương Lào Cai xứng tầm vị thế mới.
Còn ông Trần Văn Luân được giao trọng trách Chủ tịch Hội Nông dân tỉnh lại suy tính, làm sao đánh thức được tiềm năng của nông dân, chiếm trên 87% dân số của tỉnh, trong đó 67% là đồng bào dân tộc thiểu số, chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông - lâm nghiệp, tấn công vào đói nghèo. Thế hệ những lãnh đạo đi mở đất chúng tôi khi đó chưa nghĩ lớn lao như sau này mà chỉ tập trung sớm thoát nghèo cho đồng bào.
Bên ấm trà Tuyết shan chính hiệu Công ty Cổ phần Chè Thanh Bình, Mường Khương, niềm vui của mấy cụ hưu thế hệ mở đất như rôm rả thêm bởi chuyện thời sự cán bộ tỉnh thế hệ “7X” hôm nay. Và lại quay về chuyện đời thường ở khu tập thể nơi tập kết, san sẻ nhau từng tấm bánh gù, cân thịt sấy đồng bào cho. Quà bản như làm đủ đầy hơn chạn bếp của mấy bà, mấy cô nội trợ đón Tết. Khi nhớ lại kỷ niệm khánh thành cầu Cốc Lếu, thông tàu Hà Nội - Lào Cai, mở lại cửa khẩu quốc tế… có cụ nêu ý tưởng “chọn 30 bức ảnh Báo Lào Cai đã đăng, thể hiện những mốc son trong thành tựu phát triển của tỉnh” nhờ báo đăng và Bảo tàng tỉnh trưng bày vào xuân này.
Lật tìm tư liệu trên các trang báo Lào Cai, những sự kiện chính trị, những công trình trọng điểm khởi công và khánh thành báo đăng, những mốc son giống như những mảnh ghép lịch sử cho mai sau mà mừng. Đó là chủ trương chỉ đạo tiếp tục đường lối đổi mới của Đảng, quyết tâm vượt lên khó khăn, xây dựng Lào Cai trở thành tỉnh giàu và mạnh nêu trong Nghị quyết Đại hội lần thứ I, tháng 1/1992, nay sắp xếp lại là Đại hội Đảng bộ tỉnh lần thứ X. Trong bài “Tạo thế và lực để Lào Cai phát triển”, đăng trên “Lào Cai 100 tuổi” đặc san Báo Lào Cai, ông Bùi Quang Vinh, Bí thư Tỉnh ủy nêu thật sâu sắc về khó khăn của tỉnh và quyết tâm của Đảng bộ khi đó: Ngày mới tái lập tỉnh, Lào Cai phải đối mặt với muôn vàn khó khăn do lịch sử để lại. Kinh tế khó khăn, 54% hộ nghèo, trong đó 30% hộ vùng đồng bào dân tộc thiểu số; hệ thống cơ sở hạ tầng bị tàn phá và xuống cấp: Tuyến Quốc lộ 70 độc nhất từ xuôi lên và tuyến đường sắt chưa kịp khôi phục, 43 xã và hầu hết thôn, bản chưa có đường ô tô, điện lưới, điện thoại; công nghiệp đình đốn trong cơ chế cũ; đời sống xã hội nông thôn bức xúc, nhiều xã trắng về y tế, trường học, 60% trẻ em trong độ tuổi không được cắp sách tới trường, an ninh nông thôn không ổn định; khu vực biên giới Việt - Trung, trong đó có Cửa khẩu Quốc tế Lào Cai chưa được khai thông. Không cam chịu đói nghèo, lạc hậu, quyết tâm xây dựng quê hương Lào Cai to đẹp, giàu mạnh, vững vàng nơi biên cương phía Bắc của Tổ quốc đã thôi thúc ý chí và khát vọng vượt lên của mỗi cán bộ, đảng viên và Nhân dân các dân tộc trong tỉnh.
10 năm sau ngày tái lập, diện mạo Lào Cai đã đổi thay, những khó khăn ngày tái lập từng bước được giải quyết; biên giới khai thông, tỉnh đầu tiên khu vực biên giới Việt - Trung hoàn thành việc phân giới cắm mốc trên thực địa; đội ngũ cán bộ từ tỉnh đến cơ sở đã có thêm nhiều kinh nghiệm thực tiễn. Trước thềm thiên niên kỷ mới, xuân Tân Tỵ 2001, Đại hội Đảng bộ tỉnh lần thứ XII xác định rõ hơn quyết tâm tấn công vào đói nghèo, với mục tiêu: “đến năm 2005, không còn hộ đói thường xuyên và ổn định dân cư, cơ bản định canh định cư cho gần 10 vạn dân vùng cao”. Sau Đại hội, nhiều chủ trương sát, đúng, trúng được triển khai: 7 chương trình công tác trọng tâm với 29 đề án, kế hoạch và nghị quyết chuyên đề; quyết định việc “dời dinh” chuyển trung tâm hành chính của tỉnh về Khu đô thị mới Lào Cai - Cam Đường, mở ra cơ hội vàng cho phát triển dịch vụ, du lịch. Thành tựu đạt được hơn thập niên sau ngày tái lập tỉnh rộng mở cùng công cuộc đổi mới của đất nước là cơ sở để Đại hội Đảng bộ tỉnh lần thứ XIII (tháng 12/2005) xác định: Tư tưởng chỉ đạo quyết tâm huy động mọi nguồn lực để xóa đói, giảm nghèo, nâng cao đời sống Nhân dân, tạo nền tảng để phát triển bền vững cho những năm tiếp theo.
![]() |
15 năm sau ngày tái lập đã làm xoay chuyển tỷ trọng kinh tế của tỉnh nghèo và khó khăn theo hướng công nghiệp, dịch vụ, du lịch. Khu tập kết xưa đã hiện hữu Khu Công nghiệp Tằng Loỏng; thị xã tỉnh lỵ ngày nào đã nâng tầm thành phố, rộng mở về phía Nam; nông nghiệp, nông thôn thức dậy và đặc biệt, kinh tế cửa khẩu đã phát huy tiềm năng, vị thế Lào Cai - “cầu nối” trên tuyến hành lang kinh tế Quảng Ninh - Hải Phòng - Hà Nội - Lào Cai với Côn Minh và vùng Tây Nam của Trung Quốc. Khái quát thành tựu trên trong bài viết “Tạo thế và lực để Lào Cai phát triển”, đăng trên Báo Lào Cai, ông Bùi Quang Vinh, Bí thư Tỉnh ủy nhận định: Thực hiện mục tiêu Nghị quyết Đại hội lần thứ X, XI, XII, tính đến năm 2005 so với năm 1991: GDP tăng 2,2 lần; thu nhập bình quân tăng 3,2 lần; xuất khẩu tăng 20 lần; tỷ lệ hộ nghèo giảm hơn 7 lần; văn hóa, xã hội có bước tiến vượt bậc; an ninh nông thôn được củng cố vững chắc, khu vực biên giới được khai thông, nguồn lực lao động mới, nguồn cán bộ cơ sở được đào tạo đang đáp ứng dần với nhiệm vụ mới.
Bước vào thời kỳ mới, cùng với triển khai thực hiện Nghị quyết Đại hội Đảng bộ tỉnh lần thứ XIII, XIV, XV gắn với việc triển khai Chương trình 135/CP và tiếp đó là Chương trình xây dựng nông thôn mới, Lào Cai như bừng sáng. Thành tựu phát triển kinh tế - xã hội làm đổi thay căn bản diện mạo từ thành phố tỉnh lỵ đến nông thôn vùng cao. Đường cao tốc Nội Bài - Lào Cai thông xe tháng 9/2014 để từ các tỉnh dưới xuôi đến Lào Cai gần hơn; Khu Kinh tế cửa khẩu nhộn nhịp xuất, nhập khẩu hàng hóa; Khu đô thị mới Lào Cai - Cam Đường đã rộng rãi, khang trang, kinh tế du lịch, dịch vụ, thương mại trở thành mũi nhọn để thu ngân sách Lào Cai đạt ngưỡng hàng nghìn tỷ đồng… Điều mơ ước xưa đã thành hiện thực!
Thành tựu phát triển củng cố thêm quyết tâm tấn công vào đói nghèo. Xin được trích dẫn những con số ấn tượng Báo Lào Cai đưa tin về Đại hội Đảng bộ tỉnh lần thứ XVI: Tính đến năm 2019, cơ bản các mục tiêu Đại hội đã đạt. Trong tổng số 25 mục tiêu Nghị quyết Đại hội XV có 12 mục tiêu vượt, 11 mục tiêu đạt, 2 mục tiêu chưa đạt. GRDP bình quân đầu người đạt 76,3 triệu đồng… Khu vực nông nghiệp, nông thôn, vùng khó khăn được tập trung nguồn lực đầu tư chuyển biến mạnh mẽ.
Chào xuân Tân Sửu 2021, mùa xuân thứ 30 Lào Cai vượt qua khó khăn, thách thức, thành công trong thực hiện mục tiêu xóa đói, giảm nghèo. Trước thềm xuân, chặng đường mới không chỉ 5 năm, 10 năm, mà 25 năm sớm được hoạch định. Đại hội kiên định mục tiêu: Xây dựng Lào Cai phát triển toàn diện, trở thành trung tâm, cầu nối giao thương kinh tế, đối ngoại giữa Việt Nam và các nước ASEAN với vùng Tây Nam Trung Quốc; đến năm 2025 Lào Cai tiếp tục là tỉnh phát triển của vùng trung du, miền núi phía Bắc, năm 2030 trở thành tỉnh khá của cả nước, năm 2045 trở thành tỉnh phát triển của cả nước.

