Trong bối cảnh địa chính trị thế giới và thị trường năng lượng toàn cầu tiếp tục diễn biến phức tạp, nhu cầu mua xăng dầu trên địa bàn tỉnh Lào Cai những ngày gần đây có xu hướng gia tăng. Trước tình hình đó, các doanh nghiệp kinh doanh xăng dầu cùng cơ quan quản lý nhà nước đã chủ động triển khai nhiều giải pháp đồng bộ, kịp thời, nhằm bảo đảm nguồn cung, giữ ổn định thị trường, đáp ứng nhu cầu sản xuất, kinh doanh và sinh hoạt của người dân.
Xăng dầu từ lâu được xem là "mạch máu" của nền kinh tế, đầu vào không thể thiếu của hầu hết lĩnh vực sản xuất, vận tải cho đến đời sống sinh hoạt hằng ngày. Tại Lào Cai - tỉnh biên giới với hoạt động thương mại sôi động và lưu lượng vận tải hàng hóa ngày càng lớn, mỗi biến động giá xăng dầu đều tác động trực tiếp đến chi phí của người dân và doanh nghiệp.
Nhu cầu gia tăng
Tâm lý lo ngại về khả năng khan hiếm nguồn cung đã khiến nhu cầu tiêu dùng xăng dầu trên địa bàn tỉnh tăng vọt trong những ngày đầu tháng 3/2026. Tại hầu hết cửa hàng xăng dầu trong tỉnh, lượng người và phương tiện đến mua nhiên liệu tăng rõ rệt.
Anh Nguyễn Văn Duy, làm dịch vụ vận chuyển hàng hóa tại tổ dân phố Liên Hiệp, phường Âu Lâu - một trong những lĩnh vực chịu tác động trực tiếp và rõ nét nhất. Với đặc thù công việc phải di chuyển hàng trăm kilômét mỗi ngày bằng xe tải, nhiên liệu chiếm phần lớn chi phí vận hành.
Từ khi giá xăng, dầu tăng mạnh, mỗi ngày anh Duy phải chi thêm khoảng 30% chi phí nhiên liệu so với trước, trong khi giá cước vận tải chưa có sự điều chỉnh tương ứng, ảnh hưởng trực tiếp đến thu nhập của gia đình.
Không chỉ những người làm vận tải, tâm lý lo ngại về nguồn cung đang lan rộng trong nhiều tầng lớp người dân. Chị Cầm Thị Kim Dung, tổ dân phố Hợp Thành, phường Nam Cường chia sẻ rằng, hằng ngày theo dõi tin tức thấy giá xăng biến động liên tục theo từng giờ khiến chị không khỏi băn khoăn, lo lắng cho chi phí sinh hoạt của gia đình trong thời gian tới.
Những lo lắng như vậy không phải không có cơ sở khi mà chỉ trong hơn một tuần, từ ngày 5 - 12/3/2026, giá bán lẻ xăng dầu trong nước đã trải qua tới 5 lần điều chỉnh liên tiếp, khiến mặt bằng giá thay đổi liên tục và tạo ra tâm lý bất ổn trên diện rộng. Đây là điều chưa từng xảy ra trong nhiều năm trở lại đây, đặt ra áp lực lớn cho cả người tiêu dùng lẫn doanh nghiệp kinh doanh xăng dầu.
Ghi nhận thực tế tại hầu hết đơn vị kinh doanh xăng dầu trên địa bàn tỉnh từ đầu tháng 3 đến nay, lượng khách hàng đến mua xăng dầu đều có xu hướng tăng từ 20% đến trên 30% so với cùng kỳ năm 2025 và 2 tháng đầu năm. Đáng chú ý, đã xuất hiện một số trường hợp người dân có tâm lý mua tích trữ, sử dụng can, bình chứa để mua số lượng lớn hơn nhu cầu thực tế. Hành vi này vừa tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn cháy nổ, còn gây ra áp lực giả lên nguồn cung.
Doanh nghiệp xăng dầu không để đứt gãy nguồn cung
Trước diễn biến phức tạp của thị trường, các doanh nghiệp kinh doanh xăng dầu trên địa bàn tỉnh Lào Cai đã không thụ động chờ đợi mà chủ động vào cuộc từ sớm, điều tiết nguồn hàng và duy trì hoạt động bán hàng liên tục.
Là đơn vị chiếm khoảng 50% thị phần xăng dầu tại Lào Cai, Công ty TNHH MTV Petrolimex Lào Cai đóng vai trò đặc biệt quan trọng trong việc bình ổn thị trường. Trong 2 tháng đầu năm 2026, công ty đã cung ứng ra thị trường gần 25.000 m³ xăng dầu, tăng 115% so với cùng kỳ năm trước. Riêng 10 ngày đầu tháng 3/2026, sản lượng bán ra đạt hơn 7.000 m³, tăng khoảng 120% so với cùng kỳ năm 2025 - mức tăng trưởng kỷ lục trong nhiều năm gần đây.
Để đáp ứng nhu cầu thị trường, doanh nghiệp đã huy động toàn bộ năng lực vận hành: tối ưu hóa lịch nhập hàng, tăng tần suất vận chuyển từ các kho đầu mối... Mỗi lần có sự điều chỉnh giá, toàn bộ hệ thống cửa hàng đều tổ chức kiểm kê và cập nhật giá đúng thời điểm theo quy định, niêm yết công khai trên bảng giá và cột bơm bán hàng để người dân nắm bắt thông tin minh bạch.
Anh Nguyễn Xuân Ngọc, Cửa hàng trưởng Cửa hàng Xăng dầu số 2 của Petrolimex Lào Cai cho biết: “Lãnh đạo công ty luôn bám sát chỉ đạo của tập đoàn nên luôn đảm bảo nguồn hàng để phục vụ người dân. Tại những thời điểm thay đổi giá, cửa hàng tổ chức ứng trực và tiến hành kiểm kê, điều chỉnh giá đúng quy định và niêm yết công khai”.
Không chỉ riêng hệ thống Petrolimex, nhiều doanh nghiệp và đại lý xăng dầu khác trên địa bàn cũng chủ động vượt khó, linh hoạt trong việc tìm kiếm và duy trì nguồn nhập.
Tại Cửa hàng Xăng dầu số 4 thuộc Công ty TNHH Xăng dầu Ngọc Khánh, sản lượng bán ra trong tháng 3 tăng khoảng 30% so với mức bình quân, chủ yếu phục vụ nhu cầu sản xuất và vận tải. Dù nhu cầu tăng đột biến, doanh nghiệp vẫn duy trì mở cửa đúng thời gian đã đăng ký với Sở Công Thương và bán đúng giá niêm yết. Nhờ chủ động đa dạng hóa đầu mối nhập hàng, không phụ thuộc vào một nguồn cung duy nhất nên đơn vị không để xảy ra tình trạng thiếu hàng hay tạm dừng bán hàng.
Anh Nguyễn Văn Khoa, Cửa hàng trưởng Cửa hàng Xăng dầu số 4 khẳng định: “Hiện, chúng tôi vẫn cung ứng đầy đủ hàng hóa cho người dân với giá bán theo niêm yết của Bộ Tài chính và Bộ Công Thương”.
Kiên quyết chống đầu cơ, tích trữ
Một trong những thách thức lớn nhất trong giai đoạn này không chỉ đến từ phía cung mà còn từ chính hành vi tiêu dùng bất thường của một bộ phận người dân. Tâm lý đám đông và thông tin không chính xác lan truyền trên mạng xã hội đã khuếch đại nỗi lo về "hết xăng", thúc đẩy nhiều người mua vượt mức nhu cầu thực tế, dẫn đến tình trạng tắc nghẽn cục bộ tại một số cửa hàng.
Trước thực trạng đó, Petrolimex Lào Cai đã ban hành chỉ đạo nội bộ, yêu cầu nhân viên bán hàng nhận diện và kiên quyết từ chối phục vụ những đối tượng có dấu hiệu mua số lượng lớn bất thường nhằm mục đích tích trữ hoặc bán lại kiếm lời.
Ông Bùi Đăng Toản, Phó Giám đốc Công ty TNHH MTV Petrolimex Lào Cai phân tích: “Việc sử dụng các phương tiện tích trữ để đầu cơ xăng dầu tiềm ẩn rất nhiều nguy cơ cháy nổ. Đồng thời, nếu để đầu cơ diễn ra thì người có nhu cầu sử dụng thực tế sẽ không có hàng để mua. Công ty kiên quyết không bán cho những đối tượng đầu cơ”.
Song song với việc kiểm soát đầu ra, các doanh nghiệp cũng tăng cường truyền thông trực tiếp tại cửa hàng để người dân hiểu rõ rằng nguồn cung xăng dầu trên địa bàn vẫn được đảm bảo, không có cơ sở lo ngại thiếu hàng; việc tích trữ nhiên liệu tại nhà là hành vi nguy hiểm, vi phạm quy định pháp luật. Nhờ vậy, tình hình tại hầu hết cửa hàng đã dần trở lại bình thường.
Chị Vi Thị Thoa, tổ dân phố Đồng Tâm 7, phường Yên Bái chia sẻ: “Khi tôi đi mua xăng, không có cảnh chen nhau, giá bán tại được niêm yết rõ ràng”.
Chủ động từ sớm, giám sát toàn diện
Cùng với nỗ lực của các doanh nghiệp, vai trò điều phối và giám sát của Sở Công Thương tỉnh Lào Cai là nhân tố quan trọng giúp thị trường không rơi vào hỗn loạn. Ngay khi thị trường có dấu hiệu biến động, Sở đã nhanh chóng ban hành các văn bản chỉ đạo nhiều đầu mối triển khai đồng thời.
Ông Trịnh Văn Thành, Phó Giám đốc Sở Công Thương tỉnh Lào Cai cho biết: Chi cục Quản lý thị trường được chỉ đạo tăng cường kiểm tra trọng tâm, trọng điểm tại các doanh nghiệp và cửa hàng bán lẻ xăng dầu; kịp thời phát hiện và xử lý các dấu hiệu bất thường như khan hiếm hàng hóa, tăng giá bất hợp lý, bán không đúng giá niêm yết, kinh doanh xăng dầu nhập lậu không rõ nguồn gốc, hoặc tự ý ngừng bán hàng không có lý do chính đáng. Kết quả kiểm tra được báo cáo hàng ngày về Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước - Bộ Công Thương, bảo đảm thông tin cập nhật liên tục đến cơ quan điều hành cấp trên.
Về kiểm soát giá cả, ông Thành cho rằng cần sử dụng linh hoạt các công cụ thuế như thuế bảo vệ môi trường, thuế tiêu thụ đặc biệt để giảm bớt đà tăng của giá xăng dầu thành phẩm, từ đó giảm áp lực chi phí đẩy lên giá hàng hóa, dịch vụ. Bên cạnh đó, cần tăng cường giám sát việc niêm yết và bán đúng giá, đặc biệt với các dịch vụ vận tải và hàng tiêu dùng thiết yếu, tránh tình trạng lợi dụng biến động giá xăng để tăng giá bất hợp lý.
“Công khai minh bạch diễn biến giá cả là giải pháp quan trọng để ổn định tâm lý người tiêu dùng, tránh kỳ vọng lạm phát quá mức dẫn đến biến động thị trường tự phát” - ông Thành nhấn mạnh.
Đáng chú ý, Sở Công Thương còn chủ động đề nghị các doanh nghiệp sản xuất công nghiệp trên địa bàn, đặc biệt tại các khu, cụm công nghiệp trọng điểm chủ động báo cáo chi tiết về tình hình sử dụng và dự trữ xăng dầu, mức độ ảnh hưởng đến kế hoạch sản xuất, cũng như những khó khăn trong việc tiếp cận nguồn cung. Đây là bước đi có tính chiến lược, giúp cơ quan quản lý nắm bắt toàn cảnh nhu cầu thực tế, từ đó điều phối nguồn cung chủ động, tránh để xảy ra đứt gãy sản xuất tại các đơn vị trọng điểm.
Đồng thời, Sở Công Thương khuyến nghị các doanh nghiệp sản xuất chủ động áp dụng các biện pháp sử dụng xăng dầu tiết kiệm, hiệu quả; kiến nghị Trung ương xem xét triển khai các gói hỗ trợ lãi suất hoặc giảm thuế VAT để giúp doanh nghiệp giảm chi phí sản xuất, giữ giá thành ổn định trong bối cảnh chi phí đầu vào đang chịu áp lực lớn.
Quỹ bình ổn giá xăng dầu cũng được sử dụng linh hoạt như một công cụ điều tiết, góp phần giảm thiểu biên độ dao động giá bán lẻ trong nước so với biến động của thị trường thế giới.
Nâng cao năng lực ứng phó dài hạn
Dù tình hình hiện tại đã được kiểm soát tốt, giới chuyên gia và doanh nghiệp đều nhận định rằng thị trường xăng dầu sẽ còn tiếp tục biến động khó lường trong thời gian tới, khi các yếu tố địa chính trị thế giới và cung - cầu năng lượng toàn cầu chưa có dấu hiệu hạ nhiệt.
Trước thực tế đó, Petrolimex Lào Cai xác định tăng cường dự trữ và tối ưu hóa nguồn cung là ưu tiên hàng đầu. Ông Bùi Đăng Toản, Phó Giám đốc Công ty TNHH MTV Petrolimex Lào Cai khẳng định: “Công ty tiếp tục bám sát chỉ đạo của tập đoàn cũng như của các cơ quan quản lý nhà nước, tạo những đường vận động hàng hóa tối ưu nhất, cố gắng đảm bảo nguồn cung ổn định và duy trì kho dung lượng tích trữ ở mức cao nhất để có thể đáp ứng trong trường hợp xấu nhất”.
Về phía cơ quan quản lý, tỉnh Lào Cai đang hướng tới xây dựng một hệ thống giám sát thị trường xăng dầu chủ động hơn, với khả năng cảnh báo sớm khi có dấu hiệu bất thường về cung - cầu, giá cả hay hành vi kinh doanh không lành mạnh.
Đối với người dân và doanh nghiệp, thông điệp từ cơ quan quản lý là nhất quán: không có cơ sở để lo ngại thiếu xăng dầu trên địa bàn tỉnh Lào Cai nếu người dân mua theo nhu cầu thực tế, không tích trữ và không nghe theo những thông tin thất thiệt lan truyền trên mạng xã hội.
Tăng dự trữ, linh hoạt nguồn nhập, duy trì bán hàng liên tục, siết chặt giám sát, xử lý nghiêm vi phạm và sử dụng linh hoạt Quỹ bình ổn giá là những giải pháp đang được triển khai đồng bộ, bài bản và sát với diễn biến thực tế thị trường. Đây không chỉ là cách ứng phó trước áp lực cung - cầu trong ngắn hạn, mà còn là quá trình từng bước nâng cao năng lực điều hành thị trường xăng dầu trên địa bàn tỉnh Lào Cai, góp phần giữ vững ổn định kinh tế - xã hội địa phương trong giai đoạn nhiều thách thức này.
