Giữ nghề làm "chúp cọ"

Giữ nghề làm "chúp cọ" ảnh 1
LCĐT - Nón lá cọ (tiếng Tày là chúp cọ) là vật dụng quen thuộc, nét văn hoá độc đáo của người Tày xã Bản Liền, huyện Bắc Hà. Giữa những đổi thay của cuộc sống, những người phụ nữ Bản Liền vẫn cần mẫn giữ cho chiếc nón truyền thống của dân tộc mình vẹn nguyên giá trị.
Giữ nghề làm "chúp cọ" ảnh 2
Không biết tự bao giờ cây cọ đã gắn bó với đời sống đồng bào Tày xã Bản Liền. Chỉ biết cọ tồn tại như một lẽ tự nhiên, lá dùng để lợp mái cho những nếp nhà người Tày và được phụ nữ nơi đây khéo léo đan thành những chiếc nón che mưa, che nắng. Theo kinh nghiệm, lá cọ được chọn để làm nón phải là lá bánh tẻ, có tán lá to vừa đủ, sau đó được mang phơi héo để dễ tạo hình.
Giữ nghề làm "chúp cọ" ảnh 3
Khác với nón của người Kinh được ghép từ những mảnh lá nhỏ (từ cây nón) đã được phơi và làm cho trắng muốt, nón lá của người Tày ở Bản Liền được làm từ 2 tàu lá cọ nguyên bản. Người làm nón phải khéo léo bẻ cuống sao cho 2 chiếc lá ráp khít vào nhau rồi khâu lại.
Giữ nghề làm "chúp cọ" ảnh 4
Tre được chọn để làm nón cũng phải là những cây bánh tẻ mọc được 1 năm, có đốt dài khoảng 60 cm trở lên để đạt độ dẻo nhất định, dễ tạo hình.
Giữ nghề làm "chúp cọ" ảnh 5
Tre sau khi được chẻ nhỏ thành thanh, người làm nón sẽ khéo léo uốn thành các hình tròn với kích cỡ khác nhau, sau đó buộc cố định bằng sợi giang. 
Giữ nghề làm "chúp cọ" ảnh 6
Mỗi chiếc nón gồm hai phần: Phần ngoài được xếp theo hình chóp gồm 2 tàu lá cọ ghép vào nhau, phần bên trong là những thanh tre được uốn tròn nhiều kích cỡ khác nhau để tạo khung.
Giữ nghề làm "chúp cọ" ảnh 7
Phần lá cọ thừa được khéo léo cắt gọn cho vừa với độ dài của nón.
Giữ nghề làm "chúp cọ" ảnh 8
Mặc dù không quá cầu kỳ và tinh xảo nhưng để tạo ra một chiếc nón vẫn cần rất nhiều công đoạn. Công đoạn quan trọng cuối cùng làm nên chiếc nón là lợp và khâu nón. Chỉ khâu nón là những sợi cước nhỏ trong suốt. Khi khâu đòi hỏi người làm phải tinh mắt sao cho các mũi kim bám sát khung, khâu đều nhau. 
Giữ nghề làm "chúp cọ" ảnh 9

Việc làm nón lá cọ chủ yếu được phụ nữ Tày thực hiện vào thời gian rảnh rỗi. Nón sau khi được làm sẽ được bán tại phiên chợ thứ Năm hàng tuần tại xã Bản Liền với giá từ 80.000 đồng đến 120.000 đồng mỗi chiếc. Hội Phụ nữ xã đã vận động chị em phụ nữ duy trì nghề, trước là để tăng thu nhập, sau là hướng tới khôi phục nghề truyền thống. 

Giữ nghề làm "chúp cọ" ảnh 10

Để bảo tồn nghề làm "chúp cọ", các nghệ nhân đã tới tận trường học để truyền dạy cho học sinh.

Trong ảnh: Nghệ nhân làm nón Vàng Thị Niêu đang dạy học sinh THCS của các xã Tà Chải, Bản Phố, Tả Van Chư, Bảo Nhai, Bản Cái, Cốc Ly (huyện Bắc Hà) làm nón lá cọ.

Giữ nghề làm "chúp cọ" ảnh 11

Theo truyền thống, khi các cô gái Tày về nhà chồng thì ngoài lễ vật cưới hỏi còn có thêm chiếc nón lá cọ. Chiếc nón thể hiện sự khéo léo của người con gái và ngụ ý ước mong cuộc sống hạnh phúc đến khi "đầu bạc răng long". Những năm gần đây, du lịch cộng đồng ở xã Bản Liền được đánh thức tiềm năng và đang trên đà phát triển. Chính vì vậy, nón lá cọ không chỉ phục vụ nhu cầu của người dân địa phương mà dần trở thành sản phẩm làm quà lưu niệm mang giá trị bản sắc văn hóa đối với du khách. Đây sẽ là điều kiện thuận lợi để sản phẩm nón lá cọ của người Tày ở Bản Liền có cơ hội được quảng bá rộng rãi hơn, đồng thời tiếp thêm động lực để những hội viên phụ nữ nơi đây kiên trì gìn giữ và phát huy nghề truyền thống của dân tộc.

Có thể bạn quan tâm

Tin cùng chuyên mục

Sa Pa huyền ảo giữa biển mây

Sa Pa huyền ảo giữa biển mây

Những lớp mây trắng bồng bềnh tràn qua sườn núi, len giữa rừng cây rồi ôm lấy những mái nhà, dãy phố Sa Pa vừa kỳ vĩ, vừa thơ mộng tạo nên khoảnh khắc mây luồn đẹp mắt, có sức hút đặc biệt với du khách và người đam mê nhiếp ảnh.

Rộn ràng mùa thu hoạch măng bói

Rộn ràng mùa thu hoạch măng bói

Những ngày này, người dân xã Văn Bàn đang bước vào mùa thu hoạch măng bói. Theo tiếng Tày, măng bói có nghĩa là măng ngọt. Với vị ngon ngọt đặc biệt, được ví như món quà của núi rừng, loại măng này được người tiêu dùng ưa chuộng. Hiện, xã có hơn 20 ha măng bói, tập trung chủ yếu ở thôn Văn Tiến. Cây măng bói đang trở thành nguồn thu đáng kể, góp phần nâng cao đời sống người dân địa phương.

[Ảnh] Đón các anh trở về

[Ảnh] Đón các anh trở về

Sau nhiều ngày kiên trì tìm kiếm, 28 phần mộ liệt sĩ tại đồi Đá Vôi, tổ 39, phường Cam Đường được khai quật, cất bốc. Từng phần hài cốt, từng di vật được nâng niu, thu gom và bảo quản trong không khí trang nghiêm, thành kính và đầy xúc động. Mỗi phần mộ được tìm thấy là thêm một bước đưa các anh trở về với đồng đội, quê hương và đất mẹ, khép lại hành trình dài hơn 40 năm của những người lính đã hiến dâng tuổi thanh xuân, nằm lại nơi đây để bảo vệ Tổ quốc.

Lâm Thượng: Một ngày theo chân phụ nữ Tày thu hoạch măng mai

Lâm Thượng: Một ngày theo chân phụ nữ Tày thu hoạch măng mai

Về Lâm Thượng mùa măng mai, du khách có dịp theo chân phụ nữ Tày băng rừng, thu hái, sơ chế và gùi măng về bản. Từ sản vật dưới tán rừng, măng mai đang trở thành sinh kế quan trọng, đồng thời mở ra một trải nghiệm văn hóa – du lịch sinh thái đặc sắc ở vùng cao.

Hợp Thành – nơi sắc màu văn hóa hòa cùng thiên nhiên

Hợp Thành – nơi sắc màu văn hóa hòa cùng thiên nhiên

Cách trung tâm phường Cam Đường hơn 10 km, xã Hợp Thành mang vẻ đẹp mộc mạc, thanh bình của vùng quê miền núi, nơi thiên nhiên và bản sắc văn hóa truyền thống được gìn giữ qua nhiều thế hệ. Đến đây, du khách có thể thong thả giữa những cánh đồng, khám phá bản làng, tìm hiểu đời sống, văn hóa của người dân địa phương và thưởng thức các món ăn đậm hương vị vùng cao.

Kho "no ấm" dưới chân núi Sinh Tcha Pao

Kho "no ấm" dưới chân núi Sinh Tcha Pao

Mùa lúa chín về phủ vàng những sườn núi Nậm Cần, Nậm Mười, dưới chân núi Sinh Tcha Pao, xã Nậm Chày. Giữa nhịp gặt khẩn trương, tiếng người gọi nhau, những gánh lúa nối dài trên bờ ruộng... Vùng đất còn nhiều khó khăn như bừng lên gam màu tươi sáng của mùa vàng, của niềm vui khi hạt lúa năm nay chắc mẩy hơn và những kho thóc tiếp tục được đong đầy.

Học sinh Lào Cai hân hoan khai giảng năm học mới 2026 - 2027

Học sinh Lào Cai hân hoan khai giảng năm học mới 2026 - 2027

Hòa trong không khí rộn ràng của ngày khai trường, hàng nghìn học sinh trên địa bàn tỉnh Lào Cai hân hoan bước vào năm học 2026 - 2027. Từ vùng cao, biên giới đến khu vực đô thị, những ngôi trường mới, những gương mặt rạng rỡ cùng nhiều hoạt động sôi nổi đã tạo nên một ngày khai giảng đầy niềm vui và kỳ vọng vào một năm học thành công.

Du khách thích thú check-in cung đường hình chữ "S” ở Y Tý

Du khách thích thú check-in cung đường hình chữ "S” ở Y Tý

Dịp nghỉ lễ Quốc khánh 2/9, Y Tý bước vào thời điểm đẹp nhất trong năm. Những thửa ruộng bậc thang trên các sườn núi đang vào mùa lúa chín, trải sắc vàng óng giữa không gian núi rừng biên giới. Nổi bật trong bức tranh ấy là cung đường hình chữ "S", thu hút đông đảo du khách đến tham quan, chụp ảnh và trải nghiệm.

Sắc tím dưới chân núi Ngũ Chỉ Sơn

Sắc tím dưới chân núi Ngũ Chỉ Sơn

Thời điểm này, dưới chân núi Ngũ Chỉ Sơn, xã Ngũ Chỉ Sơn, hoa mua đang vào mùa nở rộ, phủ sắc tím dịu dàng lên không gian núi rừng. Thảm hoa tím trải rộng tạo nên khung cảnh thơ mộng, nổi bật vẻ đẹp thiên nhiên nơi đây, thu hút người dân và du khách đến tham quan, chụp ảnh và lưu giữ những khoảnh khắc đẹp.

Nơi biên cương vững thế trận lòng dân

Nơi biên cương vững thế trận lòng dân

Trên mảnh đất biên giới A Mú Sung, nơi con sông Hồng chảy vào đất Việt, cùng với nhiệm vụ tuần tra, bảo vệ đường biên, mốc giới, cán bộ, chiến sĩ Đồn Biên phòng A Mú Sung luôn gắn bó mật thiết với Nhân dân, cùng dân lo việc bản, phát triển sản xuất, xây dựng cuộc sống. Từ những việc làm thường ngày, tình quân dân thêm bền chặt, góp phần củng cố “thế trận lòng dân”, giữ vững bình yên nơi biên cương.

Decor không gian yêu nước - lan tỏa niềm tự hào dân tộc

Decor không gian yêu nước - lan tỏa niềm tự hào dân tộc

Những ngày này, phố phường Lào Cai như khoác lên mình tấm áo mới. Từ những tuyến đường trung tâm đến các nhà hàng, quán cà phê, sắc đỏ sao vàng mang dấu ấn ngày Quốc khánh 2/9 tạo nên không khí rộn ràng, tươi vui. Mỗi góc phố, mỗi không gian kinh doanh được trang hoàng đẹp mắt không chỉ góp phần làm đẹp cảnh quan mà còn lan tỏa niềm tự hào, tình yêu quê hương, đất nước.

[Ảnh] Chắt chiu từng con chữ

[Ảnh] Chắt chiu từng con chữ

Mỗi tối, Nhà văn hóa thôn Thùng, xã Bảo Hà lại sáng đèn đến tận khuya. Lớp học xóa mù chữ tại đây có 30 học viên là người Mông, người Dao trong thôn. Với họ, dù đã lớn tuổi, nhưng khát vọng biết chữ vẫn luôn cháy bỏng.

Trải nghiệm văn hóa đặc sắc ở làng du lịch Nghĩa Đô

Trải nghiệm văn hóa đặc sắc ở làng du lịch Nghĩa Đô

Trong khuôn khổ Lễ hội Đền Nghĩa Đô năm 2026, chiều 25/8, tại Khu trải nghiệm văn hóa bản địa xã Nghĩa Đô diễn ra nhiều hoạt động trải nghiệm mang đậm bản sắc văn hóa các dân tộc địa phương. Qua đó góp phần quảng bá nét đẹp văn hóa truyền thống, đồng thời nâng cao ý thức gìn giữ, phát huy bản sắc văn hóa dân tộc.

[Ảnh] Người Mông xanh gìn giữ nghề truyền thống

[Ảnh] Người Mông xanh gìn giữ nghề truyền thống

Là nhóm dân tộc rất ít người, sinh sống ở thôn Tu Thượng và Tu Hạ, xã Nậm Xé, người Mông xanh đến nay vẫn giữ được nhiều nét văn hóa độc đáo, giàu bản sắc. Trong đó, phụ nữ vẫn giữ được nghề truyền thống trồng lanh, dệt vải, may trang phục; đàn ông vẫn giữ được nghề mộc, đan lát thủ công và làm nông cụ để phục vụ sản xuất và đời sống.

[Ảnh] Niềm vui mùa hồng giòn ở Mường Khương

[Ảnh] Niềm vui mùa hồng giòn ở Mường Khương

Những ngày này, hồng giòn Mường Khương bước vào chính vụ thu hoạch. Tại Lao Chải, Sa Pả và nhiều thôn trên địa bàn xã, sắc vàng dần điểm trên những tán cây trĩu quả. Hồng được mùa, năng suất khá, giá bán ổn định mang đến niềm vui cho người trồng.

Khoảnh khắc đẹp của chiến sĩ công an nhân dân

Khoảnh khắc đẹp của chiến sĩ công an nhân dân

Kỷ niệm 81 năm Ngày truyền thống Công an nhân dân (19/8/1945 - 19/8/2026), cùng với lực lượng Công an cả nước, Công an tỉnh Lào Cai tiếp tục phát huy truyền thống vẻ vang, nỗ lực hoàn thành tốt nhiệm vụ bảo đảm an ninh, trật tự, vì cuộc sống bình yên và hạnh phúc của Nhân dân.

Trên công trường cầu Ngòi Phát

Trên công trường cầu Ngòi Phát

Cầu Ngòi Phát - một hạng mục quan trọng trên tuyến đường dọc sông Hồng kết nối cửa khẩu Bản Vược với Y Tý đang bước vào giai đoạn hoàn thiện những phần việc chính. Theo hợp đồng, công trình hoàn thành vào đầu tháng 2/2027 nhưng nhà thầu đang tập trung nhân lực, thiết bị, tổ chức nhiều mũi thi công, phấn đấu hoàn thành toàn bộ trong tháng 11/2026.

fb yt zl tw