Từ loại quả vốn chỉ trồng nhỏ lẻ trong vườn nhà, chuối ngự đã trở thành cây trồng chủ lực, mang lại thu nhập cao cho người dân xã Xuân Ái. Thành quả ấy gắn liền với việc sản phẩm chuối ngự của Hợp tác xã Cường Vui được công nhận OCOP 3 sao.
Theo ông Nguyễn Cao Cường - Giám đốc Hợp tác xã Cường Vui, nhận thấy tiềm năng kinh tế của giống chuối ngự, ông đã mạnh dạn cải tạo đất vườn tạp, ruộng lúa kém hiệu quả sang trồng chuối. Từ vài sào ban đầu, ông từng bước mở rộng diện tích, liên kết các hộ dân thành lập hợp tác xã, phát triển vùng trồng lên hơn 10 ha trong toàn xã, mang lại thu nhập bình quân khoảng 180 triệu đồng/ha.
Không chỉ mở rộng quy mô, hợp tác xã còn chú trọng xây dựng quy trình sản xuất an toàn, đồng bộ, từ khâu chọn giống, chăm sóc, bón phân hữu cơ, phòng trừ sâu bệnh đến thu hoạch. Nhờ đó, sản phẩm chuối ngự đạt chất lượng đồng đều, mẫu mã đẹp, đáp ứng yêu cầu ngày càng khắt khe của thị trường. Với sự hỗ trợ của chính quyền và các tổ chức hội, đoàn thể địa phương, hợp tác xã đã đầu tư hoàn thiện quy trình, xây dựng thương hiệu và đạt chứng nhận OCOP 3 sao.
Ông Nguyễn Cao Cường chia sẻ: Trước đây, khi chưa có OCOP, sản phẩm rất khó vào được siêu thị, nhà hàng. Từ năm 2021, khi chuối ngự đạt OCOP 3 sao, đầu ra ổn định hơn rất nhiều. Việc gắn sao OCOP không chỉ là "tấm vé thông hành" vào hệ thống phân phối hiện đại mà còn buộc chúng tôi phải tuân thủ nghiêm ngặt quy trình kỹ thuật, coi trọng chất lượng và uy tín lâu dài của sản phẩm.
Không chỉ có chuối ngự, măng - món ăn dân dã của đồng bào vùng cao cũng đang có bước chuyển mình mạnh mẽ nhờ OCOP. Tại Công ty cổ phần Yên Thành, quy trình chế biến măng đã được hiện đại hóa nhằm đáp ứng các tiêu chuẩn khắt khe của thị trường Nhật Bản và Đài Loan.
Ông Trần Duy Hưng - Phó Giám đốc Công ty cổ phần Yên Thành, cho biết: Hiện công ty có 5 sản phẩm đạt OCOP 3 sao và đang dự kiến nâng cấp lên 4 sao. Việc áp dụng tiêu chuẩn OCOP cùng quy trình sản xuất khép kín không chỉ giúp sản phẩm măng giữ được hương vị đặc trưng mà còn đủ điều kiện tham gia thị trường xuất khẩu, nâng cao giá trị kinh tế cho vùng nguyên liệu.
Nhờ gắn sao OCOP, măng đã được chế biến thành nhiều dòng sản phẩm đa dạng như: măng ăn liền, măng ớt giòn, măng xé sợi…, gia tăng giá trị và sức cạnh tranh.
Chị Trần Thị Định, công nhân tổ sản xuất măng ăn liền, khẳng định: Để đạt chứng nhận OCOP, tất cả các công đoạn đều thực hiện theo tiêu chuẩn của Nhật Bản, đề cao tuyệt đối an toàn vệ sinh thực phẩm.
Hơn 20 năm gắn bó với nghề làm tương ớt, chị Nguyễn Thị Hồng Loan - Giám đốc Hợp tác xã Hoa Lợi (tổ dân phố Cánh Chín, phường Lào Cai) đã liên kết với các hộ dân trên địa bàn xã Mường Khương xây dựng vùng nguyên liệu, hoàn thiện quy trình sản xuất, đưa sản phẩm tương ớt đạt OCOP 3 sao.
Nhờ chú trọng an toàn thực phẩm, đổi mới mẫu mã, tem nhãn và tích cực xúc tiến thương mại, sản phẩm hiện đã có mặt tại nhiều đại lý, mở rộng thị trường.
Chị Loan cho biết: Những năm qua, tỉnh luôn quan tâm hỗ trợ hợp tác xã trong xây dựng thương hiệu, xúc tiến thương mại. Chúng tôi được tham gia nhiều hội chợ, kết nối tiêu thụ trong nước và từng bước đưa sản phẩm ra thị trường nước ngoài. Đây là động lực để hợp tác xã mạnh dạn đầu tư, nâng cao chất lượng và mở rộng thị trường.
Từ những buồng chuối ngự Xuân Ái đến các sản phẩm măng chế biến, tương ớt mang thương hiệu OCOP, có thể thấy rằng xây dựng thương hiệu, truy xuất nguồn gốc và gắn sao OCOP đã giúp nông sản Lào Cai nâng cao giá trị, mở rộng thị trường, khẳng định hướng đi đúng trong tái cơ cấu ngành nông nghiệp theo hướng bền vững, hiện đại và gắn với bản sắc địa phương.
Ông Jose Mestre - Giám đốc Thương mại ngành thực phẩm, Tập đoàn Central Retail, đánh giá: Các sản phẩm nông sản, thực phẩm của Lào Cai rất đa dạng và được công nhận đạt chuẩn OCOP như măng sấy, thịt trâu, bưởi Đại Minh, thịt sấy… Đây là lợi thế để các sản phẩm này vào được hệ thống siêu thị của chúng tôi trên toàn quốc, giúp người tiêu dùng dễ dàng truy xuất nguồn gốc và tạo niềm tin.
Theo ông Nguyễn Xuân Huy - Chi cục trưởng Chi cục Chất lượng và Phát triển nông thôn, Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Lào Cai, việc gắn sao OCOP không đơn thuần là dán nhãn lên bao bì, mà là quy trình đánh giá nghiêm ngặt với sự tham gia của nhiều sở, ngành chuyên môn từ cấp xã đến Trung ương. Đây chính là “giấy thông hành hạng sang” giúp nông sản địa phương nâng tầm vị thế trên thị trường.
“OCOP có thể không phải là sản phẩm ngon nhất, nhưng là sản phẩm chất lượng nhất. Điều quan trọng là OCOP đã gắn được sao trong lòng người tiêu dùng trong nước và quốc tế”, ông Huy khẳng định.
Sau 7 năm triển khai Chương trình OCOP, tỉnh Lào Cai đã có 623 sản phẩm đạt từ 3 - 5 sao, gồm: 2 sản phẩm 5 sao; 54 sản phẩm 4 sao; 567 sản phẩm 3 sao. Các sản phẩm được hỗ trợ đưa lên các sàn thương mại điện tử như: laocaitrade.vn, Lazada, Shopee, Voso, postmart.vn, ttmnongnghiep.laocai.gov.vn, góp phần mở rộng kênh tiêu thụ, gia tăng giá trị và từng bước đưa nông sản Lào Cai vươn xa.
