Chiếm phần quan trọng trong "Lịch sử Việt Nam bằng hình" là kho tư liệu ảnh hiện vật phong phú, đa dạng với gần 2.000 tranh ảnh và bản đồ ứng với mỗi giai đoạn lịch sử, được sưu tập từ hàng chục bảo tàng trong nước, ngoài nước cùng các bộ sưu tập tư nhân.
Ra mắt bạn đọc sau 17 năm
Họa sĩ Trần Đại Thắng, Giám đốc Công ty Đông A, chia sẻ từ 17 năm trước, khi tham gia hội sách Frankfurt (Đức), ngắm nghía nhiều cuốn sách bách khoa toàn thư, lịch sử các nước với nhiều hình minh họa, ông đã mong ước sau này sẽ làm được những cuốn sách lịch sử Việt Nam như vậy. Cũng có chung mong ước này, ông Đỗ Quốc Đạt Nhân, một người trong nhóm làm cuốn sách này của Đông A, ôm ấp ý tưởng thực hiện một cuốn sách ảnh về sử Việt.
Hai người mê sách và lịch sử sau đó đã cùng nhau hiện thực hóa ý tưởng cuốn "Lịch sử Việt Nam bằng hình". Sau 17 năm, cuốn sách hơn 600 trang đã được NXB ĐH Sư phạm và Đông A ra mắt độc giả.
"Lịch sử Việt Nam bằng hình" phác họa bức chân dung toàn cảnh về quá trình dựng nước và giữ nước, xuyên suốt từ thời xuất hiện các cư dân cổ xưa đầu tiên trên lãnh thổ cho đến khi hình thành một quốc gia hiện đại như ngày nay. Cuốn sách cũng giới thiệu các lớp văn hóa của Việt Nam, được khơi nguồn từ buổi sơ khai đồ đá, đồ kim khí đến lúc định hình bản sắc riêng rực rỡ vào thời Lý - Trần, và không ngừng được bồi đắp, sản sinh vào những giai đoạn tiếp theo. Những trận đánh vang danh, những danh nhân nổi tiếng cũng được giới thiệu trong sách, qua đó lý giải nhiều bước ngoặt quan trọng của dòng chảy lịch sử nước nhà.
Cuốn sách được bố cục thành 14 phần chính: Tiền sử và truyền thuyết; Chống Bắc thuộc; Nhà Ngô - Đinh - Tiền Lê; Nhà Lý; Nhà Trần; Nhà Hồ và thời thuộc Minh; Nhà Hậu Lê (thời Lê sơ); Nhà Mạc; Thời Lê Trung Hưng và chính quyền chúa Nguyễn; Nhà Tây Sơn; Nhà Nguyễn (Sơ kỳ); Chống Pháp và Pháp thuộc; Độc lập, thống nhất và phát triển; Nghìn năm văn hiến.
Họa sĩ Trần Đại Thắng chia sẻ để có được ấn bản hoàn chỉnh, ê-kíp đã nhận được sự giúp đỡ của nhiều chuyên gia, nhà nghiên cứu. Với 2.000 hình ảnh trong cuốn sách, những người làm sách đã có nhiều chuyến đi thực tế ở hàng chục bảo tàng trong và ngoài nước như: Anh, Mỹ, Ý, Bỉ, Nhật, Thái Lan…
Bên cạnh lịch sử Việt Nam, cuối mỗi phần có thêm bài khái quát vắn tắt tình hình Trung Quốc và phương Tây ứng với từng giai đoạn lịch sử trong nước. Dựa vào đó, bạn đọc có thể nhìn rộng ra khung cảnh thế giới đương thời và hiểu biết thấu đáo hơn về lịch sử Việt Nam.
Cuốn thông sử giá trị
Đội ngũ biên soạn của "Lịch sử Việt Nam bằng hình" gồm các biên tập viên Đông A và ban cố vấn nội dung đều là những nhà chuyên môn trong nhiều lĩnh vực. Ở chuyên ngành lịch sử, cuốn sách có sự thẩm định, hiệu đính của PGS-TS Trần Đức Cường, Chủ tịch Hội Khoa học Lịch sử Việt Nam, PGS-TS Trần Trọng Dương, TS Nguyễn Đình Chiến - nguyên Phó Giám đốc Bảo tàng Lịch sử quốc gia, TS Nguyễn Việt, TS Nguyễn Thị Hậu...
PGS-TS Nguyễn Bá Cường, Giám đốc NXB Đại học Sư phạm, đánh giá "Lịch sử Việt Nam bằng hình" là cuốn sách cần thiết trong mỗi gia đình, cho các lứa tuổi, ngành nghề khác nhau cũng như đối với đồng bào Việt Nam ở nước ngoài. Sách sẽ góp phần kết nối và phát huy giá trị lịch sử, văn hóa, văn hiến, nghệ thuật, truyền thống yêu nước, tự lực tự cường của dân tộc.
PGS-TS Trần Đức Cường bày tỏ sự khâm phục với nhóm biên soạn vì sau 17 năm ấp ủ đã ra mắt công trình đồ sộ với 659 trang sách, 2.000 hình minh họa sắc nét. Ông gọi tác phẩm là "cuốn thông sử, thể hiện hết sức hệ thống về lịch sử Việt Nam từ năm xa xưa nhất cho tới hôm nay".
Chủ tịch Hội Khoa học Lịch sử Việt Nam nhấn mạnh những người làm sách đã đáp ứng nhu cầu đọc của xã hội bây giờ. Cuốn sách hướng tới đối tượng bạn đọc rộng rãi với nhiều lứa tuổi khác nhau. Việc đọc lịch sử không chỉ bằng chữ mà còn bằng hình sẽ in dấu ấn sâu vào tâm trí người đọc.
Các di tích, chùa, đền, tượng đài gắn liền với tên tuổi các danh nhân lịch sử cũng hiện diện dưới dạng ảnh chụp để minh họa cho ngôn từ thêm phần sinh động. Nơi lưu giữ và bản quyền hình ảnh đều đã được cập nhật dưới ghi chú hình ảnh và trang bản quyền hình ảnh ở cuối sách.
