Sắc diện mới ở vùng cao

Nhờ khai thác tiềm năng mặt nước tại các công trình thủy lợi, thủy điện và liên kết chặt chẽ với doanh nghiệp, nông dân vùng hồ đang từng bước làm chủ chuỗi giá trị thủy sản khép kín, bền vững.

Thông qua các tổ Hội Nông dân nghề nghiệp, chi Hội Nông dân nghề nghiệp, hợp tác xã và tổ hợp tác, nông dân Lào Cai có thêm điều kiện liên kết sản xuất, chia sẻ kinh nghiệm, hỗ trợ nhau về kỹ thuật, con giống và tiêu thụ sản phẩm. Qua đó, từng bước nâng cao hiệu quả sản xuất, thu nhập và giá trị nông sản.

Ngày 18/9, Trung tâm Dịch vụ tổng hợp xã Khánh Hòa phối hợp với Phòng Nông nghiệp xã tổ chức tiêu hủy 14 con lợn thịt mắc dịch tả lợn châu Phi của 2 hộ chăn nuôi tại thôn Làng Nộc, với tổng trọng lượng hơn 800 kg.

Tình trạng đổ trộm rác thải sinh hoạt, phế thải xây dựng xuống sông Chảy đoạn qua địa bàn xã Bảo Yên (tỉnh Lào Cai) gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến môi trường sinh thái và mỹ quan. Các cấp, ngành, địa phương liên quan cần có giải pháp căn cơ, quyết liệt và đồng bộ hơn để bảo vệ dòng sông Chảy.

Thôn Làng Mới, xã Hợp Thành nằm trên sườn núi cao, là nơi có 75 hộ dân là đồng bào Dao đỏ sinh sống lâu đời. Nhiều năm qua, khó khăn lớn nhất của thôn là các tuyến đường vào xóm dân cư là đường nhỏ, đã bị hư hỏng, xuống cấp, khiến việc đi lại của bà con nhiều vất vả. Năm 2026, người dân trong thôn đồng thuận hiến trên 8.000m2 đất để mở rộng các tuyến đường, mở ra trang mới cho sự phát triển của thôn.

Từ gần 18 ha hiện có, Phúc Khánh đặt mục tiêu phát triển vùng dâu lên khoảng 60 ha vào năm 2030. Hiệu quả bước đầu, chính sách hỗ trợ và liên kết tiêu thụ đang tạo thêm động lực cho người dân và chính quyền nơi đây. Song để mở rộng bền vững, vùng nguyên liệu, cần được phát triển đồng bộ với tổ chức sản xuất, kỹ thuật và thị trường.

Chiều 17/9, tại xã Trấn Yên, Quỹ Bảo vệ rừng và Môi trường tỉnh phối hợp với Chi cục Kiểm lâm tỉnh tổ chức Hội nghị tăng cường thực hiện chính sách chi trả dịch vụ môi trường rừng gắn với công tác quản lý, bảo vệ rừng đối với 17 xã, phường sau sáp nhập, thực hiện chính quyền địa phương hai cấp.

Ngày 16/9, tại Hà Nội, Hiệp hội Chè Việt Nam (VITAS) tổ chức công bố Quyết định số 53/QĐ-HHC về việc thành lập Chi hội Chè Shan tuyết vùng núi cao Việt Nam, tên giao dịch quốc tế là “Vietnam High-Mountain Snow Shan Tea Chapter”. Chi hội quy tụ các tổ chức, cá nhân sản xuất, chế biến chè Shan tuyết vùng núi cao, tạo đầu mối chuyên môn trong bảo tồn vùng chè cổ thụ, chuẩn hóa sản phẩm và phát triển thị trường.

Sau nhiều ngày xuất hiện mưa to đến rất to, tại thôn Nậm Búng, xã Gia Hội đã xảy ra sạt lở đất, ảnh hưởng đến an toàn tính mạng và tài sản của người dân. Trước tình hình đó, địa phương khẩn trương triển khai các biện pháp ứng phó, chủ động đưa người dân ra khỏi khu vực nguy hiểm.

Thực hiện Nghị quyết số 21, ngày 9/12/2025 của HĐND tỉnh về chính sách hỗ trợ phát triển sản xuất nông, lâm nghiệp và thủy sản, xã Xuân Ái đã chủ động lựa chọn, triển khai các mô hình chăn nuôi phù hợp với điều kiện thực tế của địa phương. Chính sách không chỉ giúp người dân có thêm nguồn lực đầu tư con giống, còn mở ra hướng phát triển chăn nuôi theo quy mô hàng hóa, góp phần nâng cao thu nhập và thúc đẩy kinh tế nông nghiệp ở địa phương.

Quy định phân cấp quản lý công trình thủy lợi được UBND tỉnh ban hành cuối tháng 7 vừa qua kỳ vọng sẽ giúp thống nhất phương án quản lý, vận hành, nâng cao hiệu quả hoạt động của hệ thống. Tuy nhiên, làm thế nào để quá trình chuyển giao không làm gián đoạn việc phục vụ sản xuất, đồng thời bảo đảm các công trình được quản lý, vận hành hiệu quả đang là vấn đề đặt ra.

Hiện nay, phương thức vận hành hệ thống thủy lợi trên địa bàn tỉnh đang thiếu thống nhất. Có địa phương giao doanh nghiệp chuyên trách quản lý theo cơ chế đặt hàng dịch vụ công ích; có nơi do UBND cấp xã và các tổ thủy nông thôn, bản quản lý, vận hành. Sự khác biệt này đang phát sinh những bất hợp lý cần phân định rõ trách nhiệm và thiết lập đầu mối điều phối thống nhất để hệ thống thủy lợi hoạt động đồng bộ, ổn định, phục vụ tốt sản xuất nông nghiệp.

Nhạy bén nắm bắt xu hướng phát triển kinh tế nông nghiệp tuần hoàn và liên kết theo chuỗi giá trị, chị Nguyễn Thị Hồng Lê - Giám đốc Hợp tác xã Dâu tằm Hạnh Lê, xã Trấn Yên, đã xây dựng thành công mô hình trồng dâu nuôi tằm, tạo sinh kế bền vững cho hàng chục hộ dân địa phương. Những nỗ lực của chị được ghi nhận bằng danh hiệu “Nông dân Việt Nam xuất sắc 40 năm Đổi mới” năm 2026.

Phát huy tiềm năng, lợi thế của địa phương, xã Lao Chải đang triển khai đồng bộ các chính sách hỗ trợ, khuyến khích người dân thay đổi tư duy sản xuất, từng bước tạo sinh kế, nâng cao thu nhập, góp phần thực hiện mục tiêu giảm nghèo bền vững.

Từ niềm đam mê bảo tồn những giống hoa hồng cổ Sa Pa, ông Đỗ Phú Chính, phường Sa Pa, đã gây dựng khu vườn rộng 3 ha thành điểm du lịch sinh thái gắn với trải nghiệm nông nghiệp, ẩm thực và dịch vụ. Mỗi năm, mô hình mang lại doanh thu khoảng 4 tỷ đồng, tạo việc làm thường xuyên cho 15 lao động. Năm 2026, ông được công nhận danh hiệu “Nông dân Việt Nam xuất sắc 40 năm Đổi mới”.

Sáng 15/9, Trung tâm Dịch vụ tổng hợp xã Mỏ Vàng cấp phát phân bón NPK cho 91 hộ dân tại các thôn Khe Trầu, An Lương, Trung Tâm và Khe Hóp.

Chiều 14/9, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật tỉnh phối hợp với Liên minh Hợp tác xã tỉnh Lào Cai tổ chức Hội thảo khoa học “Phát triển nông nghiệp bền vững tại tỉnh Lào Cai: Thách thức và giải pháp ứng phó với biến đổi khí hậu”. 

Sáng 14/9, Trung tâm Phát triển Khoa học Công nghệ và Chăm sóc sức khỏe cộng đồng (Yenbai CDSH) phối hợp với Trung tâm Nghiên cứu Giới, Gia đình và Phát triển Cộng đồng (GFCD) tổ chức bàn giao thiết bị sản xuất, chế biến cho các hợp tác xã tại xã Lục Yên và xã Lâm Thượng, tỉnh Lào Cai. 

Ngày 14/9, đoàn công tác chuyên môn của tỉnh Lào Cai kiểm tra, hướng dẫn công tác phòng, chống dịch tả lợn châu Phi tại xã Khánh Hòa, nơi đã ghi nhận 76 con lợn chết, buộc tiêu hủy với tổng trọng lượng hơn 2,9 tấn.

Trung tâm Khuyến nông tỉnh Lào Cai phối hợp với UBND xã Bảo Hà, Phúc Khánh tổ chức cho các hộ dân tham quan, học tập kinh nghiệm từ mô hình trồng dâu, nuôi tằm tại xã Trấn Yên.