"Việt hóa" chương trình truyền hình: "Chìa khóa" thu hút đông đảo khán giả

Trong quá trình làm lại các chương trình truyền hình mua bản quyền từ nước ngoài, việc bản địa hóa, điều chỉnh nội dung sao cho phù hợp là điều cần thiết để thu hút sự quan tâm của công chúng. Song đội ngũ đảm nhận công việc này đã và đang đối mặt với không ít khó khăn trước sự thay đổi về thị hiếu, những đòi hỏi về sáng tạo khi truyền tải các yếu tố văn hóa địa phương xuyên suốt chương trình.

Các trò chơi dân gian được lồng ghép trong những trải nghiệm dành cho khách mời của chương trình "2 ngày 1 đêm".

Các trò chơi dân gian được lồng ghép trong những trải nghiệm dành cho khách mời của chương trình "2 ngày 1 đêm".

Loay hoay tiếp cận khán giả nội địa

Dẫu có hơn 12 năm kinh nghiệm trong lĩnh vực sản xuất truyền hình, thế nhưng, Phan Như, hiện là biên kịch, biên tập viên tự do tại Thành phố Hồ Chí Minh, vẫn gặp nhiều khó khăn khi xây dựng kịch bản cho các chương trình có format (định dạng) được mua từ nước ngoài và làm chúng đến gần hơn với khán giả trong nước.

“Xu hướng làm lại các chương trình truyền hình lấy bản quyền từ nước ngoài được nhiều công ty truyền thông đầu tư rầm rộ trong những năm gần đây. Tôi từng phụ trách biên tập cho khoảng 6 chương trình theo dạng này. Tuy nhiên, mỗi khi họp sản xuất, ê-kíp vẫn gặp nhiều áp lực để tìm lời giải đáp cho câu hỏi: làm thế nào để đưa phiên bản mới này đến gần hơn với công chúng”, Phan Như chia sẻ.

Khi thiết kế gói chương trình truyền hình vì mục tiêu thương mại, các nhà sản xuất quốc tế luôn tìm cách để thoát khỏi những đặc trưng của văn hóa địa phương và gia tăng yếu tố toàn cầu hóa. Tuy nhiên, thời điểm sản phẩm được mua lại, quá trình này sẽ diễn ra trái ngược. Bằng mọi cách, các công ty truyền thông nội địa sẽ tìm hướng bản địa hóa và làm mới chúng từ format gốc.

Hiểu đơn giản, bản địa hóa là điều chỉnh ý tưởng, sản phẩm hoặc dịch vụ… để phù hợp hơn với sự đón nhận của xã hội, ngôn ngữ và văn hóa của từng quốc gia. Đây là khâu quan trọng trong dây chuyền mua-bán bản quyền được các công ty truyền thông và nhà đài chú trọng.

Theo Phan Như, ê-kíp sản xuất bị giới hạn sáng tạo trước những cam kết với đối tác về khung nội dung dù trong một số chương trình, họ buộc phải thay đổi hoàn toàn đường dây kịch bản mới có thể tiếp cận thành công khán giả Việt.

Từ cấu trúc gốc, ê-kíp sản xuất thường thêm thắt những yếu tố liên quan đến con người, văn hóa, lịch sử và địa lý đặc trưng. Các nội dung này làm nên nét bản sắc riêng của mỗi quốc gia khi cùng phát sóng dựa trên một format, mang đến sức sống và sự hấp dẫn trước khán giả nội địa.

Cần cân bằng giữa yếu tố văn hóa và giải trí

Trên thực tế, bản địa hóa các gameshow, chương trình truyền hình không chỉ thể hiện trên bình diện ngôn ngữ, kết cấu trò chơi hay đối tượng tham gia, mà còn được nhận diện như là quá trình tiếp biến văn hóa. Do đó, cần có sự trao đổi kỹ càng giữa công ty nắm giữ bản quyền và ê-kíp mua lại sản phẩm để thỏa thuận về các điều kiện đi kèm, tránh mâu thuẫn trong thông điệp, mục đích sản xuất.

Hầu hết, chất liệu văn hóa truyền thống thường được lồng ghép thông qua những trò chơi và khám phá của nhân vật trải nghiệm. Là một trong những chương trình thành công khi đạt cân bằng giữa yếu tố văn hóa và giải trí, “2 ngày 1 đêm” duy trì phát sóng qua 3 mùa trên kênh HTV7 gây ấn tượng với lượng người xem đông đảo trên các nền tảng số.

Chương trình truyền hình thực tế “2 ngày 1 đêm” phiên bản Việt Nam được mua lại format từ gameshow cùng tên do Đài Truyền hình KBS, Hàn Quốc sản xuất. Theo dõi hành trình của dàn khách mời, công chúng được khám phá các di tích lịch sử, danh lam thắng cảnh trải dài khắp đất nước và chiêm ngưỡng ẩm thực độc đáo của từng vùng, miền.

Ê-kíp sản xuất chương trình "2 ngày 1 đêm".

Ê-kíp sản xuất chương trình "2 ngày 1 đêm".

Có được sự thành công này là nhờ quyết định chuyển hướng nhanh chóng của đội ngũ sản xuất. Bởi trước đó, “2 ngày 1 đêm” với dàn khách mời chủ yếu là các nghệ sĩ hài chỉ tập trung thể hiện khía cạnh giải trí mà quên đi nhu cầu tìm hiểu, tiếp nhận thông tin của khán giả truyền hình. Chính những yếu tố độc đáo về lịch sử và địa lý được lồng ghép khéo léo đã làm nên sức hấp dẫn của chương trình.

Từ góc độ nhà sản xuất, biên tập viên Phạm Thị Phương Nhi thuộc Tập đoàn truyền thông Madison cho biết: “Ê-kíp chương trình cần cân bằng giữa yếu tố văn hóa và giải trí ở mặt nội dung, hình thức để đáp ứng thị hiếu người xem, lẫn các yêu cầu của nền tảng phát sóng. Khi lồng ghép những kiến thức lịch sử và địa lý, biên tập viên nên đặc biệt cẩn trọng trong việc xử lý thông tin”.

“Việc sản xuất lại các chương trình truyền hình nổi tiếng trên thế giới góp phần nâng cao khả năng thưởng thức của công chúng cả nước. Tuy nhiên, nếu không ‘Việt hóa’ đúng cách, khai thác tốt những nét văn hóa đặc trưng của quốc gia thì sẽ dẫn tới câu chuyện lai căng trên sóng truyền hình. Bên cạnh đó, công tác kiểm duyệt trước khi lên sóng phải chặt chẽ, nhằm bảo đảm chất lượng của chương trình”, Thạc sĩ Phan Văn Tú, giảng viên Khoa Báo chí và Truyền thông, Trường đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn (Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh) nhận định.

Theo nhandan.vn

Có thể bạn quan tâm

Tin cùng chuyên mục

Gói trọn vị Tết, trọn yêu thương

Gói trọn vị Tết, trọn yêu thương

Trong không khí rộn ràng của những ngày đầu xuân, xã Võ Lao tổ chức Ngày hội “Gói bánh chưng xanh – Đón xuân an lành”, thu hút sự tham gia đông đảo của Nhân dân các thôn trên địa bàn.

[Ảnh] Sắc màu Tết ở chợ phiên Cốc Ly

[Ảnh] Sắc màu Tết ở chợ phiên Cốc Ly

Chợ phiên Cốc Ly (chợ văn hóa Cốc Ly) ở thôn Thẩm Phúc, xã Bảo Nhai, tỉnh Lào Cai. Phiên chợ họp vào thứ 3 hằng tuần và là một trong những phiên chợ đông vui nhộn nhịp nhất vùng cao Tây Bắc. Cho đến nay, chợ phiên Cốc Ly vẫn giữ nguyên bản sắc văn hóa độc đáo, là nơi giao lưu, buôn bán của người dân vùng cao. Phiên chợ thứ Ba ngày 23 tháng Chạp năm Ất Tỵ càng tấp nập hơn khi người dân khắp xa gần tụ họp về sắm tết tạo nên không khí ngày áp tết nhộn nhịp, đầy sắc màu.

Gầu Tào - Hành trình đến Di sản

Gầu Tào - Hành trình đến Di sản

Không chỉ là “sợi dây” gắn kết cộng đồng trong đời sống văn hóa - tín ngưỡng, Gầu Tào còn là không gian nuôi dưỡng bản sắc, nơi những giá trị truyền thống của người Mông được trao truyền bền bỉ từ thế hệ này sang thế hệ khác. Ý nghĩa ấy càng trở nên sâu sắc hơn khi lễ hội Gầu Tào của đồng bào Mông  được ghi danh vào Danh mục Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia đầu năm 2025, mở ra cơ hội để di sản được bảo tồn, lan tỏa niềm tự hào trong đời sống cộng đồng người Mông của tỉnh Lào Cai.

Tết của người Cao Lan

Tết của người Cao Lan

Tỉnh Lào Cai hiện có hơn 10 nghìn người dân tộc Cao Lan (còn gọi là Sán Chay) sinh sống tập trung tại một số địa phương như: Yên Bình, Thác Bà, Trấn Yên, Xuân Ái… Trong quá trình phát triển, cộng đồng người Cao Lan vẫn gìn giữ những phong tục truyền thống đặc sắc, trong đó Tết Nguyên đán là dịp hội tụ rõ nét nhất các giá trị văn hóa, tâm linh và tinh thần cộng đồng.

Tái hiện Tết cung đình Thăng Long xưa và các nghi lễ "tống cựu nghinh tân"

Tái hiện Tết cung đình Thăng Long xưa và các nghi lễ "tống cựu nghinh tân"

Sáng 10/2, đúng ngày 23 tháng Chạp (ngày lễ ông Công, ông Táo), trong tiết xuân vui tươi, Trung tâm Bảo tồn Di sản Thăng Long - Hà Nội tổ chức hoạt động “Tống cựu nghinh tân”, tái hiện các nghi thức đón Tết của cung đình Thăng Long xưa như: Lễ tiến lịch, Lễ thả cá chép, Lễ thướng tiêu (dựng cây nêu), Lễ đổi gác.

[Ảnh] Ngày xuân về Bản Liền chơi còn lông gà

[Ảnh] Ngày xuân về Bản Liền chơi còn lông gà

Tiếng cười rộn rã hòa cùng nhịp bay của những quả còn lông gà đã trở thành âm thanh quen thuộc mỗi dịp lễ hội hay Tết đến ở xã Bản Liền. Còn lông gà là trò chơi dân gian, cũng là sợi dây kết nối cộng đồng, là niềm tự hào của người Tày nơi đây. Ngày nay, nét đẹp truyền thống này đang trở thành sản phẩm du lịch hấp dẫn thu hút du khách, góp phần tạo nên bản sắc văn hóa đặc sắc cho vùng cao Lào Cai.

Rộn ràng hương Tết trong gian bếp ở Mường Khương

Rộn ràng hương Tết trong gian bếp ở Mường Khương

Những ngày giáp Tết, khắp các bản làng rộn ràng không khí chuẩn bị đón năm mới. Trong gian bếp lửa ấm, đồng bào dân tộc Mông, Nùng, Bố Y ở khu vực Mường Khương tất bật làm những loại bánh truyền thống như bánh khoải, bánh giầy, gửi gắm vào đó tình cảm và ước vọng về một năm đủ đầy.

Trải nghiệm làng nghề - giờ học thú vị, ý nghĩa

Trải nghiệm làng nghề - giờ học thú vị, ý nghĩa

Thời gian qua, Trường Tiểu học Kim Đồng (phường Lào Cai) triển khai mô hình “Trải nghiệm làng nghề truyền thống” tại khuôn viên nhà trường. Thông qua phương pháp “học đi đôi với hành”, mô hình không chỉ giúp học sinh hiểu sâu hơn về văn hóa, lịch sử dân tộc mà còn góp phần rèn luyện kỹ năng sống, khơi dậy tinh thần sáng tạo và ý thức gìn giữ bản sắc truyền thống.

Ngày ông Công ông Táo - nét đẹp tín ngưỡng mở đầu mùa Tết của người Việt

Ngày ông Công ông Táo - nét đẹp tín ngưỡng mở đầu mùa Tết của người Việt

Ngày 23 tháng Chạp hằng năm từ lâu đã trở thành một dấu mốc quan trọng trong đời sống văn hóa - tâm linh của người Việt. Đây là dịp người dân làm lễ tiễn ông Công - ông Táo về chầu trời, báo cáo với Ngọc Hoàng những việc đã diễn ra trong suốt một năm, đồng thời cũng là thời điểm chính thức khởi động không khí Tết Nguyên đán.

Chuẩn bị chu đáo để lễ hội xuân diễn ra an toàn, văn minh

Chuẩn bị chu đáo để lễ hội xuân diễn ra an toàn, văn minh

Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026 đến cũng là thời điểm bắt đầu các lễ hội xuân. Các ngành, địa phương trên địa bàn tỉnh đang tích cực chuẩn bị chu đáo công tác tổ chức, tăng cường công tác quản lý, bảo đảm cho các lễ hội diễn ra an toàn, vui tươi, lành mạnh, bản sắc

Đền Thượng sẵn sàng đón khách dịp Tết Nguyên đán

Đền Thượng sẵn sàng đón khách dịp Tết Nguyên đán

Những ngày giáp Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026, không khí xuân đã lan tỏa khắp không gian Đền Thượng, điểm đến tâm linh tiêu biểu của phường Lào Cai. Trong sắc đào phai, quất chín vàng, cờ hoa rực rỡ, ngôi đền cổ kính mang đậm dấu ấn lịch sử và văn hóa dân tộc đang được chỉnh trang chu đáo, sẵn sàng đón Nhân dân và du khách thập phương về du xuân, chiêm bái.

Nghi thức rước mẹ lúa trong lễ hội Cầu mùa của người Khơ Mú.

Tôn vinh nét đẹp lao động, sản xuất

Vào dịp đầu năm mới, đồng bào dân tộc Khơ Mú, phường Nghĩa Lộ tổ chức Lễ hội Cầu mùa để tạ ơn trời, đất và các thần linh phù hộ cho mưa thuận, gió hòa, mùa màng bội thu; đồng thời tôn vinh nét đẹp trong lao động sản xuất.

Nhộn nhịp thị trường phụ kiện trang trí Tết

Nhộn nhịp thị trường phụ kiện trang trí Tết

Những ngày cận Tết Nguyên đán Bính Ngọ năm 2026, nhằm đáp ứng nhu cầu làm mới không gian sống, kinh doanh của người dân trong tỉnh, các loại phụ kiện trang trí Tết được bày bán với số lượng lớn, phổ biến ở nhiều dãy phố, khu chợ dân sinh.

fb yt zl tw