Bộ trưởng Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT) Nguyễn Kim Sơn, thừa uỷ quyền của Thủ tướng, đã trình Quốc hội khoá XV dự thảo Nghị quyết về miễn, hỗ trợ học phí đối với trẻ em mầm non, học sinh phổ thông, người học chương trình giáo dục phổ thông tại các cơ sở giáo dục trong hệ thống giáo dục quốc dân.
Dự thảo Nghị quyết gồm 5 điều quy định: Phạm vi điều chỉnh và đối tượng áp dụng; chính sách miễn, hỗ trợ học phí; kinh phí thực hiện; tổ chức thực hiện; điều khoản thi hành.
Điểm mới của dự thảo Nghị quyết là quy định miễn học phí cho trẻ mầm non, học sinh phổ thông, người học chương trình giáo dục phổ thông tại các cơ sở giáo dục công lập.
Quy định trong dự thảo Nghị quyết cũng đề cập việc hỗ trợ học phí với trẻ mầm non, học sinh phổ thông, người học chương trình giáo dục phổ thông tại các cơ sở giáo dục dân lập, tư thục.
Người đứng đầu ngành Giáo dục nhấn mạnh, việc đề xuất hỗ trợ học phí cho cả trẻ em mầm non, học sinh phổ thông, người học chương trình giáo dục phổ thông tại các cơ sở giáo dục dân lập, tư thục được hầu hết các cơ quan Trung ương, địa phương thống nhất, tạo sự công bằng trong tiếp cận giáo dục.
Theo số liệu thống kê năm học 2023 - 2024, cả nước có 23,2 triệu học sinh (trong đó, 21,5 triệu học sinh công lập; 1,7 triệu học sinh ngoài công lập). Chính phủ ước tính tổng nhu cầu kinh phí ngân sách Nhà nước phải chi trả để thực hiện chính sách là khoảng 30.600 tỷ đồng (khối công lập là 28.700 tỷ đồng; khối dân lập, tư thục 1.900 tỷ đồng). Nếu chưa có chính sách này, từ ngày 1/9, ngân sách Nhà nước vẫn đã phải đảm bảo là 22.400 tỷ đồng chi trả cho các đối tượng học sinh được miễn, không thu học phí theo các quy định hiện hành.
Bộ trưởng Nguyễn Kim Sơn thông tin, số ngân sách Nhà nước phải đảm bảo thêm khi thực hiện chính sách theo nghị quyết của Quốc hội là 8.200 tỷ đồng. Dự thảo nghị quyết chỉ mở rộng đối tượng thụ hưởng chính sách, không làm phát sinh các thủ tục hành chính hiện hành. Chính sách này còn góp phần giảm bớt gánh nặng kinh tế đối với gia đình khó khăn; thúc đẩy tiêu dùng hàng hóa, dịch vụ đối với phần học phí tiết kiệm được, tạo tâm lý tích cực.
Báo cáo thẩm tra dự thảo, Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội Nguyễn Đắc Vinh cho hay, Ủy ban tán thành sự cần thiết ban hành nghị quyết, nhằm thể hiện tính ưu việt của chế độ, bảo đảm công bằng trong tiếp cận giáo dục và trách nhiệm của Nhà nước đối với người học, chăm lo cho thế hệ trẻ và bảo đảm an sinh xã hội.
Về chính sách miễn, hỗ trợ học phí đối với trẻ em mầm non, học sinh phổ thông công lập, dân lập, tư thục, cơ quan thẩm tra nhất trí, nhưng đề nghị Chính phủ nghiên cứu, quy định việc chi trả hỗ trợ học phí cho nhóm đối tượng này theo phương thức cấp trực tiếp cho người học.
Về kinh phí, Ủy ban Văn hóa và Xã hội đề nghị cơ quan chủ trì soạn thảo đánh giá kỹ lưỡng khả năng cân đối ngân sách của các địa phương, nhất là các địa phương có điều kiện kinh tế - xã hội khó khăn.
Cơ quan thẩm tra cũng đề nghị bổ sung số kinh phí thực hiện đối với học viên học Chương trình giáo dục phổ thông tại cơ sở giáo dục thường xuyên, cơ sở giáo dục khác vào tổng nhu cầu kinh phí ngân sách Nhà nước để thực hiện việc miễn, hỗ trợ học phí từ năm học 2025-2026 cho các đối tượng theo dự thảo Nghị quyết.
Ủy ban Văn hóa và Xã hội đề nghị Chính phủ điều chỉnh dự toán ngân sách năm 2025 đối với các nhiệm vụ phát sinh năm 2025 gắn với việc triển khai nghị quyết này.
Dự kiến, Nghị quyết này sẽ được biểu quyết thông qua vào ngày 26/6 và áp dụng từ năm học 2025 - 2026.
