Tham dự cuộc họp có đại diện lãnh đạo một số sở, ngành của tỉnh.
Theo UBND các phường, nhiều dự án đã đạt kết quả bước đầu như hoàn thành thông báo thu hồi đất, kiểm đếm, phê duyệt phương án bồi thường và chi trả cho phần lớn hộ dân; một số dự án đã bàn giao được mặt bằng để triển khai thi công. Tuy nhiên, nhìn chung tiến độ vẫn còn chậm, nhiều dự án kéo dài qua nhiều năm hoặc đã hết thời gian thực hiện nhưng chưa hoàn thành giải phóng mặt bằng.
Tại phường Cam Đường, hàng loạt dự án lớn như khu đô thị Tân Lập, hạ tầng suối Ngòi Đum, các tuyến đường nội thị, dự án đường Trần Hưng Đạo kéo dài đều phát sinh vướng mắc. Trong đó, nổi bật là các vấn đề liên quan đến tranh chấp nghĩa vụ tài chính đất đai cũng như bất cập trong xác định giá đất tái định cư giữa các thời điểm khiến người dân chưa đồng thuận.
Một số dự án khác lại gặp khó do thiếu quỹ đất tái định cư hoặc chưa được phê duyệt vị trí bố trí. Tình trạng này khiến nhiều hộ dù đã nhận tiền bồi thường nhưng chưa thể di chuyển hoặc chưa bàn giao mặt bằng. Ngoài ra, một số doanh nghiệp bị ảnh hưởng chưa hợp tác kiểm đếm do chưa có phương án di dời cụ thể.
Tại phường Lào Cai, các dự án như khu tái định cư phục vụ tuyến đường sắt, khu dân cư chân đồi Nhạc Sơn, cải tạo công viên Nhạc Sơn, bãi đỗ xe xuất khẩu KB2 cũng đang gặp nhiều khó khăn tương tự. Trong đó, vướng mắc lớn nhất là việc bố trí địa điểm di chuyển cho các tổ chức, xử lý tài sản trên đất, chồng lấn đất đai và thiếu quỹ đất tái định cư.
Đáng chú ý, một số trường hợp phát sinh khiếu nại do chưa được bồi thường đất trước đây hoặc do thay đổi chính sách qua các thời kỳ. Ngoài ra, việc xác định giá đất và hỗ trợ tài sản trên đất chưa có giấy chứng nhận cũng chưa có hướng dẫn cụ thể, gây lúng túng cho địa phương trong quá trình thực hiện.
Bên cạnh đó, nhiều dự án đang gặp vướng mắc về thủ tục pháp lý, như sai sót trong trình tự giải phóng mặt bằng, chồng chéo đất giữa người dân và đơn vị quản lý hoặc hồ sơ cũ chưa đầy đủ, đặc biệt tại các dự án liên quan đến khai thác khoáng sản Apatit.
Trước thực trạng này, UBND các phường kiến nghị UBND tỉnh Lào Cai sớm chỉ đạo các sở, ngành liên quan tháo gỡ những vướng mắc về cơ chế, chính sách; đẩy nhanh việc bố trí quỹ đất tái định cư; đồng thời xem xét gia hạn thời gian thực hiện đối với các dự án đã hết hạn.
Các địa phương cũng đề xuất có hướng dẫn cụ thể về giá đất tái định cư, bồi thường tài sản đặc thù cũng như xử lý dứt điểm các tồn tại về pháp lý để đảm bảo quyền lợi cho người dân và tạo điều kiện đẩy nhanh tiến độ các dự án.
Kết luận cuộc họp, đồng chí Nguyễn Thành Sinh, Phó Chủ tịch UBND tỉnh nhấn mạnh với các nội dung thuộc thẩm quyền của phường thì phường phải chủ động thực hiện, trường hợp ngoài thẩm quyền thì báo cáo, kiến nghị phương án cụ thể để tỉnh xem xét giải quyết. Các nội dung phức tạp thì nghiên cứu đề nghị cơ quan thanh tra vào cuộc để có căn cứ thực hiện.
Đối với từng nhóm vấn đề như giá đất tái định cư, bồi thường giải phóng mặt bằng, điều chỉnh, gia hạn dự án, phải xác định rõ thẩm quyền, đủ điều kiện thực hiện thì đề nghị cấp có thẩm quyền giải quyết.
Đối với một số dự án cụ thể, đồng chí Phó Chủ tịch UBND tỉnh giao các sở, ngành liên quan phối hợp, hỗ trợ các xã, phường rà soát, thống nhất nguyên tắc thực hiện, không để tồn đọng, vướng mắc kéo dài.
