Sử dụng linh hoạt, hiệu quả các công cụ, chính sách nhằm chủ động kiểm soát lạm phát

Chính phủ đặt mục tiêu ưu tiên cao nhất trong ngắn hạn là không để cú sốc xăng dầu và đứt gãy chuỗi cung ứng chuyển thành cú sốc nguồn cung năng lượng, giá cả, tạo sức ép lớn lên lạm phát.

anh-man-hinh-2026-03-21-luc-0615.jpg
Người tiêu dùng mua sắm hàng hóa tại siêu thị Lotte Mart Hà Nội.

Biến động mạnh và khó lường của giá xăng dầu thế giới do chiến sự bùng phát tại Trung Đông đang trở thành biến số mới, tác động sâu rộng đến các lĩnh vực kinh tế-xã hội, môi trường, ảnh hưởng trực tiếp đến mục tiêu kiểm soát lạm phát, thúc đẩy tăng trưởng hai con số của Việt Nam.

Sức ép tăng giá hàng hóa, dịch vụ

Trong vài ngày qua, tại một số chợ dân sinh ở Hà Nội, giá thực phẩm, rau xanh bắt đầu rục rịch điều chỉnh với mức tăng nhẹ khoảng 3.000-5.000 đồng/kg; giá thịt bò cũng tăng khoảng 10.000 đồng/kg. Các tiểu thương cho biết, nguyên nhân tăng giá do nhiều loại rau đang ở giai đoạn hết lứa; nguồn cung thịt bò khan hiếm từ đầu năm và nhất là do cộng hưởng việc tăng giá xăng dầu trong các kỳ điều hành gần đây. Trong khi đó, hàng hóa trong siêu thị vẫn giữ giá ổn định do hệ thống bán lẻ đang nỗ lực bình ổn giá trong mùa tiêu dùng thấp điểm.

Theo phản ánh của nhiều đơn vị bán lẻ, phần lớn các nhà cung cấp đã đề xuất tăng giá nhập hàng để bù đắp chi phí sản xuất và logistics. Tập đoàn Central Retail Việt Nam cho biết, phần lớn các nhà cung cấp của doanh nghiệp đã gửi đề nghị tăng giá do chi phí đầu vào của các mặt hàng thiết yếu như phân bón, thức ăn chăn nuôi và nhất là xăng dầu đồng loạt tăng, gây áp lực chi phí cho hoạt động sản xuất, kinh doanh.

Tương tự, đại diện Công ty cổ phần Dịch vụ thương mại tổng hợp WinCommerce cho biết, nhận được đề nghị tăng giá của khoảng 70-80% số nhà cung cấp, thậm chí một số đối tác đã tạm dừng giao hàng để chờ điều chỉnh giá mới. Các doanh nghiệp đang nỗ lực đàm phán nhưng nếu áp lực giá đầu vào tiếp tục gia tăng, giá bán lẻ các mặt hàng trong hệ thống siêu thị có thể tăng từ 5-20%, tùy nhóm hàng, nhất là hàng nhập khẩu, thực phẩm đông lạnh có thời gian vận chuyển kéo dài.

Sức ép tăng giá dịch vụ cũng đang đè nặng lên các doanh nghiệp vận tải. Ông Nguyễn Văn Quyền, Chủ tịch Hiệp hội Vận tải ô-tô Việt Nam cho biết, trước cú sốc giá nhiên liệu thế giới, Chính phủ và các bộ, ngành liên quan đã có những giải pháp điều hành linh hoạt, góp phần giữ ổn định thị trường xăng dầu trong nước. Tuy nhiên, chi phí nhiên liệu chiếm khoảng 30-40% giá thành vận tải ô-tô, khiến các doanh nghiệp vận tải phải tính phương án điều chỉnh tăng giá cước vận chuyển, tùy điều kiện cụ thể của nhà xe, nếu xu hướng căng thẳng tiếp tục kéo dài và khó dự báo.

Đối với các doanh nghiệp vận tải hàng hóa theo chuyến, có thể thuận lợi hơn trong việc điều chỉnh giá cước, nhưng phần lớn các hợp đồng vận chuyển hàng hóa được ký theo tháng hoặc theo quý với mức giá cố định. Do đó, khi giá nhiên liệu tăng cao, việc điều chỉnh giá cước phải thực hiện thận trọng trên cơ sở đàm phán giữa doanh nghiệp vận tải và chủ hàng nhằm bảo đảm lợi ích hai bên.

Trong báo cáo đánh giá nhanh tác động của chiến sự tại Iran đối với kinh tế thế giới và Việt Nam, Tiến sĩ Cấn Văn Lực và Nhóm tác giả Viện Nghiên cứu Kinh tế (Ngân hàng Đầu tư và Phát triển Việt Nam) dẫn số liệu cho thấy, nền kinh tế Việt Nam đã và đang chịu tác động mạnh, sâu và rộng, cả trực tiếp và gián tiếp. Cụ thể, lĩnh vực năng lượng chịu tác động mạnh do nguồn nguyên liệu đầu vào xăng dầu, khí vẫn gắn với chuỗi cung ứng dầu khí toàn cầu, nhất là khu vực Trung Đông.

Tiếp theo là những ngành sử dụng nhiều năng lượng như vận tải, hàng không, hóa chất, du lịch, phân bón, sắt thép, điện tử, ô-tô, vật liệu xây dựng… Lĩnh vực thương mại và logistics cũng đang chịu tác động trực tiếp do bị gián đoạn chuỗi cung ứng và chi phí vận chuyển, bảo hiểm gia tăng. Bên cạnh đó, tỷ giá USD/VNĐ cũng chịu áp lực tăng khi đồng USD mạnh lên.

Sử dụng linh hoạt công cụ tài chính

Trên cơ sở cập nhật diễn biến mới của tình hình trong nước và quốc tế, Tiến sĩ Cấn Văn Lực và Nhóm tác giả đưa ra ba kịch bản dự báo lạm phát năm 2026. Cụ thể, theo kịch bản cơ sở (chiến sự chấm dứt trong 4-5 tuần), chỉ số giá tiêu dùng (CPI) có thể tăng thêm 0,3-0,5 điểm phần trăm, CPI bình quân cả năm ở mức 4-4,5%, vẫn trong mục tiêu Quốc hội đề ra. Còn theo kịch bản tiêu cực và rất tiêu cực (tương ứng với giả thiết chiến sự lan rộng và leo thang kéo dài hơn 4 tháng hoặc hết năm 2026), CPI bình quân cả năm 2026 có thể tăng lên 4,2-4,7% và 4,5-5%, làm giảm tốc độ tăng trưởng kinh tế.

Thực tế này đòi hỏi công tác điều hành cần bình tĩnh, chủ động, phấn đấu đạt cao nhất mục tiêu đề ra. Nhóm tác giả khuyến nghị Chính phủ cần xây dựng kịch bản ứng phó, đa dạng hóa nguồn nhập khẩu, bảo đảm đủ nguồn cung xăng dầu, tăng cường kiểm tra để ngăn tình trạng đầu cơ găm hàng, tăng giá bất hợp lý. Đối với các giải pháp trung và dài hạn, cần tập trung củng cố an ninh năng lượng, phát triển các thị trường chứng khoán, thị trường giao dịch hàng hóa nhằm thiết lập các công cụ phòng ngừa rủi ro giá năng lượng và rủi ro thị trường.

Phó giáo sư, Tiến sĩ Ngô Trí Long, chuyên gia kinh tế, Hiệp hội Tư vấn Tài chính Việt Nam (VFCA) nhận định, việc Chính phủ giảm thuế nhập khẩu một số mặt hàng xăng dầu về 0% và xả Quỹ bình ổn giá xăng dầu đến hết ngày 30/4/2026 là biện pháp kiểm soát lạm phát từ gốc, giúp thị trường xăng dầu trong nước không rơi vào trạng thái sốc giá kéo dài và vẫn giữ được tương đối ổn định về nguồn cung. Tuy nhiên, vẫn cần thêm những chính sách dài hạn, trọng tâm là tăng cường dự trữ và bảo đảm nguồn cung ứng xăng dầu.

Đồng thời, cần minh bạch cấu thành giá để doanh nghiệp và người dân hiểu rõ bản chất giá xăng dầu, tạo niềm tin thị trường, góp phần giảm hành vi đầu cơ, găm hàng. Bên cạnh đó, cần tiếp tục sử dụng linh hoạt, hiệu quả các công cụ tài chính kết hợp đồng bộ với chính sách tiền tệ như thuế, Quỹ bình ổn giá, tỷ giá, lãi suất để thị trường xăng dầu vận hành ổn định và bền vững, giảm áp lực lên lạm phát.

Theo Tiến sĩ Nguyễn Quốc Việt, chuyên gia chính sách công, Trường đại học Kinh tế, Đại học Quốc gia Hà Nội, mục tiêu ưu tiên cao nhất hiện nay là kiềm chế lạm phát, kịp thời sử dụng các công cụ chính sách để giảm sốc giá nhiên liệu cho doanh nghiệp và người dân. Các chính sách này nếu áp dụng sớm sẽ có tác dụng giảm áp lực tăng giá sang các ngành khác, từ đó giảm sức ép lên lạm phát. Đối với công cụ thuế, cần tiếp tục xem xét dư địa giảm thuế VAT, thuế tiêu thụ đặc biệt, thuế bảo vệ môi trường đối với xăng dầu để “hạ nhiệt” giá bán lẻ xăng dầu trong nước.

Đồng thời, xem xét khả năng áp dụng các chính sách miễn, giãn, hoãn, giảm thuế, phí, lệ phí cho doanh nghiệp để hỗ trợ dòng tiền, giữ nhịp sản xuất, kinh doanh. Tuy nhiên, mỗi loại thuế thuộc thẩm quyền khác nhau cho nên việc điều chỉnh các sắc thuế cần thực hiện theo quy trình đặc biệt để thích ứng với biến động rất nhanh của thị trường.

nhandan.vn

Có thể bạn quan tâm

Tin cùng chuyên mục

Khơi sức dân để lo cho dân

Khơi sức dân để lo cho dân

Xã vùng cao Mỏ Vàng đang chuyển mình với hàng loạt công trình hạ tầng có tổng vốn đầu tư hàng chục tỷ đồng được triển khai. Đằng sau những đổi thay ấy không chỉ có nguồn lực đầu tư của Nhà nước mà còn là sự chung sức, đồng lòng của Nhân dân. Bằng cách làm dân vận khéo, cấp ủy, chính quyền địa phương đang khơi dậy nội lực cộng đồng, biến sự đồng thuận thành nguồn lực phát triển với phương châm "Lấy sức dân để lo cho dân".

Phong Dụ Hạ huy động sức dân đẩy nhanh tiến độ làm đường giao thông nông thôn

Phong Dụ Hạ huy động sức dân đẩy nhanh tiến độ làm đường giao thông nông thôn

Những tuyến đường bê tông đang dần nối dài đến các thôn, bản ở Phong Dụ Hạ không chỉ giúp người dân đi lại thuận tiện hơn, mà còn mở thêm cơ hội đưa nông sản ra thị trường, mở rộng vùng sản xuất và nâng cao thu nhập. Với phương châm Nhà nước và Nhân dân cùng làm, địa phương đang tập trung huy động nguồn lực, tháo gỡ khó khăn, đẩy nhanh tiến độ thi công, phấn đấu hoàn thành các công trình giao thông trong năm 2026.

Lào Cai thúc đẩy chế biến sâu, nâng giá trị tài nguyên khoáng sản

Lào Cai thúc đẩy chế biến sâu, nâng giá trị tài nguyên khoáng sản

Nhiều mỏ khoáng sản chậm đưa vào khai thác hoặc phải tạm dừng, hoạt động chế biến chủ yếu dừng ở sản phẩm trung gian. Trước thực trạng này, tỉnh Lào Cai đang triển khai các giải pháp phát triển công nghiệp khai thác và tinh chế nguyên liệu phục vụ công nghệ chiến lược. Mục tiêu là từng bước nâng cao giá trị tài nguyên, tạo nguồn nguyên liệu ổn định cho các ngành công nghiệp chế biến.

Nhiều hộ dân ở Phìn Ngan mòn mỏi chờ điện lưới

Nhiều hộ dân ở Phìn Ngan mòn mỏi chờ điện lưới

Rời nơi ở cũ vì nguy cơ sạt lở, 13 hộ dân chuyển về khu tái định cư Tả Trang, thôn Phìn Ngan, xã Bát Xát với mong muốn có nơi ở an toàn, ổn định cuộc sống. Tuy nhiên, nhiều năm qua, các hộ vẫn phải sống trong cảnh thiếu điện lưới, sóng điện thoại chập chờn, thiếu nước sạch và đi lại khó khăn. Giữa núi rừng cách trở, ánh điện vẫn là niềm mong mỏi thường trực của người dân nơi đây.

Phụ nữ Lâm Giang học và làm theo Bác

Phụ nữ Lâm Giang học và làm theo Bác

Thấm nhuần tư tưởng, đạo đức, phương pháp, phong cách Hồ Chí Minh, Hội Liên hiệp Phụ nữ xã Lâm Giang đã cụ thể hóa việc học tập và làm theo Bác bằng các phong trào thi đua, mô hình thiết thực, gắn với đời sống hội viên. Từ hỗ trợ phụ nữ phát triển kinh tế, gìn giữ bản sắc văn hóa dân tộc đến thúc đẩy chuyển đổi số và lan tỏa tinh thần tương thân tương ái, mỗi việc làm đều góp phần khẳng định vai trò, vị thế của phụ nữ trong xây dựng quê hương ngày càng phát triển.

Vun đắp đồng thuận từ việc dân cần

Vun đắp đồng thuận từ việc dân cần

Một đoạn đường xuống cấp cần sửa chữa, một tuyến giao thông cần mở rộng, một khu dân cư cần giữ gìn sạch đẹp… Từ những nhu cầu thiết thực ấy, Ủy ban Mặt trận Tổ quốc (MTTQ) Việt Nam xã Tân Hợp cùng các tổ chức thành viên lắng nghe, vận động, kết nối sức dân. Khi được bàn bạc, hiểu rõ lợi ích, người dân tự nguyện góp sức, những phần việc chung trở thành sợi dây gắn kết, củng cố đồng thuận và tình đoàn kết ở cơ sở.

Triển khai giảm 30% thuế thu nhập cá nhân và doanh nghiệp quy mô nhỏ giai đoạn 2026-2027

Triển khai giảm 30% thuế thu nhập cá nhân và doanh nghiệp quy mô nhỏ giai đoạn 2026-2027

Quốc hội và Chính phủ vừa ban hành Nghị quyết số 43/2026/QH16 và Nghị định số 398/2026/NĐ-CP quy định giảm 30% thuế thu nhập cá nhân và thuế thu nhập doanh nghiệp trong giai đoạn 2026 và 2027. Gói hỗ trợ tài khóa tập trung vào nhóm doanh nghiệp quy mô nhỏ và người lao động góp phần kích cầu tiêu dùng và khơi thông nguồn vốn sản xuất.

Tạo động lực phát triển từ những tuyến đường mới ở Minh Lương

Tạo động lực phát triển từ những tuyến đường mới ở Minh Lương

Nhờ sự vào cuộc quyết liệt của cấp ủy, chính quyền, sự đồng lòng chung sức của Nhân dân và cộng đồng doanh nghiệp, những con đường đất đá gập ghềnh xưa kia ở xã Minh Lương nay đã và đang được thay thế bằng những dải nhựa, dải bê tông phẳng lỳ, giúp việc đi lại, giao thương hàng hóa của người dân được an toàn, thuận lợi.

Đồng bộ hạ tầng kết nối các khu công nghiệp

Đồng bộ hạ tầng kết nối các khu công nghiệp

Để các khu, cụm công nghiệp phát huy hiệu quả, thu hút doanh nghiệp đến đầu tư, tỉnh tập trung đầu tư đồng bộ hạ tầng giao thông kết nối, cấp điện, nước và xử lý nước thải, tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp xây dựng, vận hành nhà máy.

fb yt zl tw