“Cha ông, tiên tổ của dòng họ đã răn dạy con cháu: Phải cố gắng học tập để trở thành công dân tốt, đóng góp hữu ích cho quê hương, đất nước” - đó là chia sẻ của ông Sa Quang Phụng - Trưởng Ban Liên lạc, Trưởng Ban Khuyến học dòng họ Sa xã Cát Thịnh, tỉnh Lào Cai.
Thời điểm ghi dấu mốc đáng nhớ là năm 2007 khi Ban Khuyến học dòng họ Sa chính thức được thành lập. Từ đó, công tác tuyên truyền, vận động của Ban Khuyến học dòng họ như mạch nước trong lành nuôi dưỡng những mầm xanh tương lai của dòng tộc, như động lực thôi thúc mỗi người và mỗi gia đình cùng nhau quan tâm, cùng có trách nhiệm.
Ông Sa Quang Phụng - Trưởng Ban Liên lạc, Trưởng Ban Khuyến học dòng họ Sa cho biết: Ban Khuyến học dòng họ chúng tôi có 5 thành viên, đại diện cho các chi. Chủ trương của dòng họ là mỗi gia đình có ít nhất một thành viên tham gia hội viên khuyến học. Đặc biệt, để có cơ sở cho hoạt động khuyến học, khuyến tài hiệu quả, dòng họ đã xây dựng quy ước chung.
Ngoài những nội dung quy ước chung còn có những điều khoản rất quan trọng về trách nhiệm của ông bà, của cha mẹ, nhất là của mỗi gia đình. Trách nhiệm đó là quan tâm, chăm lo, nuôi dưỡng, dạy dỗ, phấn đấu tất cả con cháu đến tuổi đi học phải được đi học và học hết bậc học phổ thông, tối thiểu là THCS - phù hợp với tiêu chí của phổ cập giáo dục; đồng thời tạo mọi điều kiện cho con cháu học lên THPT, trung học chuyên nghiệp, học nghề, cao đẳng, đại học theo khả năng của con cháu, của từng gia đình.
Quy ước cũng nêu rõ trách nhiệm của con cháu trong việc học tập, rèn luyện, tu dưỡng đạo đức, tác phong, có khát vọng vươn lên trong cuộc sống, biết tôn trọng và giữ gìn bản sắc dân tộc, dòng họ, sống có kỷ cương phép nước. Mỗi gia đình và các con cháu cùng nhau tích cực xây dựng “Gia đình văn hóa”, “Gia đình học tập”. Với tinh thần nỗ lực không ngừng, đến năm 2020, có 100% hộ của dòng họ Sa đạt danh hiệu “Gia đình học tập” và đánh giá xếp loại “Dòng họ học tập” đạt 95/100 điểm.
Có quy định, có trách nhiệm đồng nghĩa có động viên, có khen thưởng là quan điểm của Ban Khuyến học dòng họ Sa. Lựa chọn thời điểm tháng Chín - dịp giỗ Tổ của dòng họ Sa hằng năm đều diễn ra hoạt động biểu dương, khen thưởng con cháu có thành tích học tập tốt, công tác tốt. Hoạt động trao thưởng tổ chức tại khuôn viên Nhà thờ họ Sa với những nghi lễ quan trọng như: dâng hương tưởng niệm tổ tiên, báo cáo truyền thống hiếu học trong năm của dòng họ, tuyên dương và khen thưởng các con cháu có thành tích, căn dặn các con cháu tiếp tục học tập tốt, công tác tốt, rèn luyện tốt để tiếp nối và làm rạng danh hơn truyền thống của gia đình, dòng họ. Đây thực sự là nét đẹp sinh hoạt văn hóa truyền thống của gia tộc và nhận được sự đồng tình, hưởng ứng của mọi thành viên. Nguồn quỹ khuyến học của dòng họ luôn duy trì 15 - 30 triệu đồng mỗi năm, thực hiện công khai và minh bạch, bảo đảm cho các hoạt động khen thưởng và hỗ trợ các cháu có hoàn cảnh khó khăn.
Theo thống kê của Ban Khuyến học dòng họ, 5 năm qua, dòng họ Sa đã trao thưởng cho hàng trăm con cháu có thành tích tốt trong các lĩnh vực, các bậc học và ở cấp địa phương đến trung ương. Hơn 70 gia đình với gần 400 nhân khẩu, dòng họ Sa xã Cát Thịnh hiện có 68 đảng viên, 70 người có trình độ cao đẳng, đại học và trên đại học, trong đó có 4 thạc sĩ. Dòng họ đặt mục tiêu phấn đấu mỗi gia đình có từ một thành viên vào học đại học trở lên.
Dòng họ Sa vinh dự được tặng nhiều giấy khen, bằng khen của các cấp, các ngành và tham dự Đại hội biểu dương các mô hình khuyến học tiêu biểu toàn quốc giai đoạn 2016 - 2020. Vinh dự tiếp nối khi năm 2023, xã Cát Thịnh đã lựa chọn dòng họ Sa để xây dựng điểm “Dòng họ số” của địa phương.
Ông Sa Quang Phụng - Trưởng Ban Liên lạc, Trưởng Ban Khuyến học dòng họ Sa khẳng định: “Chúng tôi quyết tâm xây dựng dòng họ Sa đạt danh hiệu “Dòng họ học tập” giai đoạn 2025 - 2030. Mỗi thành viên cùng nhau phấn đấu làm rạng danh, sáng đẹp tương lai dòng họ Sa”.
