Chính phủ chủ động sử dụng nguồn tích lũy cho cải cách tiền lương để đảm bảo thực hiện các chế độ tiền lương, phụ cấp, thu nhập
Tiếp tục chương trình Kỳ họp thứ 10, Quốc hội khoá XV, chiều 13/11, Quốc hội tiến hành biểu quyết thông qua Nghị quyết về dự toán ngân sách nhà nước năm 2026. Trong đó, từ năm 2026, Quốc hội giao Chính phủ chủ động sử dụng nguồn tích lũy cho cải cách tiền lương để đảm bảo thực hiện các chế độ tiền lương, phụ cấp, thu nhập theo quy định.
Trước khi tiến hành biểu quyết, Quốc hội nghe Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Thành Long trình bày Báo cáo tóm tắt giải trình, tiếp thu, chỉnh lý dự thảo Nghị quyết về dự toán ngân sách nhà nước năm 2026.
Tiếp đó, Quốc hội tiến hành biểu quyết bằng hình thức biểu quyết điện tử. Kết quả: 419/420 đại biểu tham gia biểu quyết tán thành (chiếm 88,4%), Quốc hội đã thông qua Nghị quyết về dự toán ngân sách nhà nước năm 2026.
Theo đó, về dự toán ngân sách nhà nước năm 2026, Nghị quyết nêu rõ số thu, chi ngân sách, mức bội chi ngân sách nhà nước năm 2026.
Về điều hành ngân sách nhà nước năm 2025, Chính phủ chỉ đạo rà soát tình hình sử dụng nguồn kinh phí ngân sách trung ương đã giao cho các Bộ, cơ quan trung ương và địa phương để thực hiện chính sách, chế độ đối với cán bộ, công chức, viên chức, người lao động và lực lượng vũ trang trong thực hiện sắp xếp tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị, kết thúc năm 2025 không sử dụng hết, thực hiện thu hồi, hoàn trả nguồn tích lũy cải cách tiền lương của ngân sách trung ương.
Về thực hiện chính sách tiền lương, chính sách xã hội, Nghị quyết giao Chính phủ rà soát kinh phí tiết kiệm chi hỗ trợ hoạt động thường xuyên (chi tiền lương và chi hoạt động theo quy định của pháp luật) do tinh giản biên chế, sắp xếp tổ chức bộ máy thực hiện mô hình chính quyền địa phương 02 cấp; cho phép các địa phương sử dụng số kinh phí tiết kiệm này để bổ sung nguồn cải cách tiền lương của ngân sách địa phương.
Từ năm 2026, giao Chính phủ chủ động sử dụng nguồn tích lũy cho cải cách tiền lương để đảm bảo thực hiện các chế độ tiền lương, phụ cấp, thu nhập theo quy định.
Dự toán thu ngân sách Nhà nước ở mức tích cực, đột phá nhưng đảm bảo an ninh an toàn tài chính quốc gia
Về rà soát dự toán thu ngân sách Nhà nước năm 2026, Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Thành Long cho biết, dự toán năm 2026 được xây dựng bám sát các mục tiêu tăng trưởng kinh tế, dự thảo văn kiện Đại hội XIV ở mức tích cực, đột phá.
Tốc độ tăng thu nội địa từ sản xuất kinh doanh, từ thu xuất nhập khẩu, bố trí nguồn cho các nhiệm vụ chi đầu tư, chi thường xuyên đều ở mức cao nhất từ trước tới nay.
Tuy nhiên, tình hình thế giới dự báo tiếp tục biến động nhanh, khó dự báo chính xác, tình hình chính trị, kinh tế, xã hội tại một số quốc gia, khu vực trên thế giới có thể ảnh hưởng đến kinh tế xã hội trong nước.
Vì vậy, cần phải thận trọng, bảo đảm an ninh, an toàn cho nền tài chính quốc gia. Nếu xây dựng dự toán ở mức cao hơn thì có thể đặt ra rủi ro, thách thức lớn trong tổ chức thực hiện.
Với ý kiến đại biểu đề nghị tiếp tục rà soát dự toán năm 2026 tích cực hơn, nhất là thu ngân sách Nhà nước, khắc phục vấn đề dự báo chưa sát, Phó Thủ tướng Lê Thành Long khẳng định, Chính phủ sẽ giữ như phương án đã báo cáo Quốc hội.
“Trong tổ chức thực hiện, Chính phủ sẽ chỉ đạo quyết liệt công tác thu, bảo đảm thu đúng, thu đủ, thu kịp thời, bám sát tình hình thực tế, kiểm soát rủi ro và đẩy mạnh chuyển đổi số để phấn đấu hoàn thành cao nhất các chỉ tiêu đề ra.
Đồng thời, tiếp thu ý kiến của các vị đại biểu Quốc hội, trong dự thảo nghị quyết về dự toán ngân sách Nhà nước đã đặt mục tiêu phấn đấu thu ngân sách Nhà nước năm 2026 tăng ít nhất 10% so với ước thực hiện năm 2025” – Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Thành Long cho biết.
Bên cạnh đó, mọi khoản tăng thu sẽ được hạch toán đầy đủ, kịp thời, kết thúc năm sẽ xây dựng phương án sử dụng nguồn tăng thu theo đúng quy định của Luật Ngân sách Nhà nước. Trong đó, dành chủ yếu cho đầu tư phát triển, tạo nguồn cải cách tiền lương và các nhiệm vụ quan trọng, cấp bách.
Về giải ngân vốn đầu tư công, đồng tình với ý kiến của các đại biểu cho rằng, giải ngân đầu tư công vẫn là điểm nghẽn chưa được khắc phục, chưa được giải quyết triệt để, làm ảnh hưởng đến hiệu quả sử dụng vốn, Phó Thủ tướng nhấn mạnh, mặc dù pháp luật về đầu tư công đã được tập trung sửa đổi, đẩy mạnh phân cấp, phân quyền triệt để, toàn diện cho các Bộ, địa phương, chuyển đổi phương thức quản lý đầu tư công từ tiền kiểm sang hậu kiểm.
Lãnh đạo Đảng, Nhà nước chỉ đạo thường xuyên, liên tục, các cấp, các ngành đã rất nỗ lực, nhưng tỉ lệ giải ngân chưa đạt như kỳ vọng, xuất phát từ nhiều nguyên nhân, kể cả chủ quan trong công tác thực hiện và khách quan từ các yếu tố bên ngoài.
Tuy vậy, Phó Thủ tướng nhận định: “Tỉ lệ giải ngân đến nay cũng đã có những cải thiện so với cùng kỳ năm trước. Đến hết tháng 10 năm 2025, giải ngân vốn đầu tư công từ đầu năm là 491 nghìn tỷ đồng, đạt 54,4% kế hoạch Thủ tướng Chính phủ giao, cao hơn 3,5% về tỉ lệ và 144,9 nghìn tỷ đồng về số tuyệt đối so với cùng kỳ năm 2024”.
Thời gian tới, Chính phủ sẽ tiếp tục tập trung chỉ đạo các Bộ, ngành, địa phương khẩn trương khắc phục những hạn chế, bất cập nêu trên, quyết tâm phấn đấu hoàn thành tỉ lệ giải ngân vốn đầu tư công năm 2025 đạt mục tiêu 100% kế hoạch giao.
Tiếp tục rà soát, hoàn thiện các quy định pháp luật, đẩy mạnh hoạt động của các tổ công tác, nâng cao chất lượng công tác chuẩn bị và triển khai đầu tư xây dựng, đẩy nhanh tiến độ giải phóng mặt bằng, xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm quy định của pháp luật về đầu tư công.
Ưu tiên bố trí chi đầu tư phát triển, phục vụ mục tiêu tăng trưởng kinh tế
Theo Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Thành Long, một số đại biểu có ý kiến cần rà soát dự toán chi ngân sách Nhà nước, ưu tiên cho chi đầu tư phát triển, phục vụ mục tiêu tăng trưởng kinh tế, rà soát chi thường xuyên, bảo đảm tiết kiệm, hiệu quả.
Với ý kiến này, Chính phủ cho rằng phương án dự toán chi ngân sách Nhà nước năm 2026 đã được Chính phủ chỉ đạo các Bộ, ngành rà soát kỹ lưỡng, xây dựng trên nguyên tắc ưu tiên bố trí chi đầu tư phát triển, phục vụ mục tiêu tăng trưởng kinh tế.
Bố trí vốn tập trung trọng tâm, trọng điểm, ưu tiên các dự án tại văn kiện Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XIV, dự án đường bộ cao tốc, đường sắt tốc độ cao, các dự án có tính chất đột phá về phát triển kinh tế xã hội.
“Ưu tiên bố trí thực hiện các nghị quyết, kết luận của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, đột phá phát triển trong các ngành, lĩnh vực như y tế, giáo dục, xây dựng và thi hành pháp luật.
Đồng thời, rà soát chặt chẽ các khoản chi thường xuyên, bảo đảm các nghĩa vụ chi trả nợ lãi, chi viện trợ theo các cam kết của Nhà nước.
Bố trí tăng cường tiềm lực dự trữ quốc gia, dự phòng ngân sách Nhà nước chủ động cho các tình huống đột xuất, phát sinh” - Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Thành Long nhấn mạnh.
Kiểm soát nợ công và an ninh tài chính quốc gia
Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Thành Long cho biết, Dự toán ngân sách Nhà nước năm 2026 và định hướng cả giai đoạn 2026-2030 được xây dựng bám sát dự thảo văn kiện Đại hội XIV của Đảng để góp phần thực hiện mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số.
Theo đó, các chỉ tiêu về bội chi, nợ công, huy động vốn trong ngân sách đều tăng so với giai đoạn trước.
Đặt ra yêu cầu về kiểm soát chặt chẽ, gắn với tăng trưởng hiệu quả sử dụng vốn, đẩy nhanh giải ngân, sớm đưa các công trình, dự án vào khai thác, sử dụng.
“Để bảo đảm an ninh, an toàn tài chính, Chính phủ sẽ thực hiện đồng bộ các giải pháp phấn đấu tăng thu, tiết kiệm chi, chi đúng, chi đủ trong phạm vi dự toán giao, đẩy nhanh giải ngân, bảo đảm hiệu quả sử dụng vốn” - Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Thành Long nhấn mạnh.
Đồng thời năm 2026, Chính phủ sẽ trình Quốc hội dành 15 nghìn tỷ đồng chưa phân bổ ngân sách Trung ương, tương đương 1% dự toán thu nội địa từ hoạt động sản xuất kinh doanh để điều hành khi diễn biến kinh tế xã hội không thuận lợi, bảo đảm cân đối tài chính, ngân sách Nhà nước.
