Giá điện tăng, điện mặt trời trở thành "phao cứu" cho nhiều gia đình
Theo biểu giá điện sinh hoạt hiện hành của Bộ Công Thương, mức giá điện bậc cao nhất đã lên tới 3.460 đồng/kWh. Với các hộ sử dụng trên 400 kWh/tháng, tiền điện có thể tăng mạnh vào mùa nắng nóng.
Chính vì vậy, nhiều gia đình bắt đầu tính toán phương án lắp điện mặt trời mái nhà để giảm phụ thuộc vào điện lưới quốc gia.
Thực tế cho thấy, một số hộ dân sau khi lắp hệ thống điện mặt trời đã giảm đáng kể hóa đơn tiền điện. Thực tế đã có gia đình từ mức chi 5 - 6 triệu đồng/tháng giảm xuống chỉ còn khoảng 600.000 - 800.000 đồng mỗi tháng nhờ sử dụng điện mặt trời kết hợp pin lưu trữ.
Lắp điện mặt trời hiện nay giá bao nhiêu?
Theo các báo cáo và đề xuất chính sách mới của Bộ Công Thương, chi phí lắp điện mặt trời mái nhà hiện dao động khoảng 12-15 triệu đồng cho mỗi kWp công suất.
Tùy nhu cầu sử dụng, mức đầu tư phổ biến hiện nay gồm:
- Hệ thống 3 kWp: khoảng 35 - 45 triệu đồng
- Hệ thống 5 kWp: khoảng 60 - 85 triệu đồng
- Hệ thống 10 kWp: khoảng 120 - 150 triệu đồng
Nếu lắp thêm pin lưu trữ điện (BESS), tổng chi phí sẽ cao hơn đáng kể nhưng có thể dùng điện cả khi mất điện hoặc vào buổi tối.
Theo các chuyên gia ngành điện, hệ thống 5 kWp hiện là lựa chọn phổ biến nhất với hộ gia đình vì phù hợp nhu cầu sử dụng điều hòa, tủ lạnh, máy giặt và các thiết bị sinh hoạt cơ bản.
Bao lâu thì hoàn vốn?
Thời gian hoàn vốn phụ thuộc vào:
- Mức tiêu thụ điện hàng tháng
- Số giờ nắng tại khu vực lắp đặt
- Có dùng pin lưu trữ hay không
- Giá điện sinh hoạt theo bậc thang
Theo Bộ Công Thương, thời gian hoàn vốn trung bình hiện khoảng 4-6 năm.
Đáng chú ý, EVNNPC khuyến nghị các hộ có hóa đơn điện từ 800.000 đồng/tháng trở lên nên cân nhắc lắp điện mặt trời để đạt hiệu quả kinh tế tốt hơn. Với các hộ dùng dưới 300 kWh/tháng, việc đầu tư có thể chưa thực sự tối ưu.
Ưu điểm của điện mặt trời mái nhà
Giảm mạnh hóa đơn tiền điện
Đây là lợi ích rõ ràng nhất. Những hộ sử dụng nhiều điện vào ban ngày có thể tiết kiệm từ 50 - 90% chi phí điện hàng tháng.
Chủ động nguồn điện
Khi kết hợp pin lưu trữ, hệ thống vẫn có thể cấp điện trong trường hợp mất điện lưới.
Tăng giá trị cho ngôi nhà
Hệ thống điện mặt trời hiện được xem là một khoản đầu tư xanh, giúp tăng giá trị bất động sản và tạo hình ảnh hiện đại, tiết kiệm năng lượng.
Góp phần bảo vệ môi trường
Điện mặt trời là nguồn năng lượng tái tạo sạch, giúp giảm phát thải khí nhà kính và áp lực lên hệ thống điện quốc gia.
Nhưng không phải ai lắp cũng hợp lý
Bên cạnh các lợi ích, điện mặt trời mái nhà vẫn tồn tại không ít hạn chế.
Chi phí đầu tư ban đầu cao
Một hệ thống đủ dùng cho gia đình thường cần vài chục đến hơn trăm triệu đồng, chưa kể chi phí pin lưu trữ.
Phụ thuộc thời tiết
Sản lượng điện giảm đáng kể vào ngày mưa hoặc mùa đông ít nắng.
Cần diện tích mái phù hợp
Nhà có mái nhỏ, bị che bóng hoặc hướng không thuận lợi sẽ khó đạt hiệu suất tối ưu.
Chi phí bảo trì và thay thế thiết bị
Biến tần inverter thường có tuổi thọ thấp hơn tấm pin và có thể cần thay thế sau khoảng 8-10 năm sử dụng.
Nhà nước đang tính hỗ trợ người dân lắp điện mặt trời
Bộ Công Thương đang đề xuất nhiều chính sách hỗ trợ hộ gia đình lắp điện mặt trời mái nhà tự sản tự tiêu.
Một số đề xuất gồm:
- Hỗ trợ trực tiếp tối đa từ 2-3 triệu đồng/hộ
- Hỗ trợ lãi suất vay
- Khuyến khích lắp kèm hệ thống lưu trữ điện
Mục tiêu đặt ra là đến năm 2030 có khoảng 50% hộ gia đình sử dụng điện mặt trời mái nhà.
Có nên lắp điện mặt trời lúc này?
Theo các chuyên gia, điện mặt trời phù hợp nhất với:
- Gia đình dùng nhiều điều hòa
- Nhà ở có mái rộng, ít bị che nắng
- Hộ kinh doanh nhỏ sử dụng điện ban ngày
- Người muốn giảm áp lực hóa đơn điện dài hạn
Ngược lại, với các hộ dùng điện ít hoặc nhà không có điều kiện mái phù hợp, việc đầu tư cần được tính toán kỹ để tránh thời gian hoàn vốn quá lâu.
Trong bối cảnh nhu cầu sử dụng điện ngày càng lớn, điện mặt trời đang dần trở thành giải pháp được nhiều gia đình Việt xem là khoản đầu tư lâu dài thay vì chỉ là một xu hướng tạm thời.
