Ít ai nghĩ người đầu tiên đưa hươu sao về nuôi tại xã Bảo Ái lại là anh La Công Đức - Trưởng thôn Tân Phong. Trước đây, kinh tế gia đình anh chủ yếu dựa vào sản xuất nông nghiệp, làm dịch vụ thú y và chế biến gỗ. Cuộc sống ổn định nhưng anh vẫn trăn trở tìm một mô hình mới có giá trị kinh tế cao hơn, ít rủi ro về dịch bệnh và có thể để người dân học tập, nhân rộng.
Không vội vàng đầu tư, anh Đức dành nhiều thời gian tìm kiếm thông tin trên internet, tham quan các mô hình thực tế và học hỏi kinh nghiệm của những người đi trước. Sau khi cân nhắc điều kiện khí hậu, nguồn thức ăn, kỹ thuật chăm sóc và đầu ra sản phẩm, năm 2025, anh quyết định đầu tư nuôi 10 con hươu sao.
"Tôi muốn tìm một vật nuôi mới hiệu quả hơn nhưng phải phù hợp với điều kiện địa phương. Quan trọng là khi mô hình thành công, bà con có thể học tập, làm theo để từng bước nâng cao thu nhập, thoát nghèo bền vững", anh Đức chia sẻ.
Đến nay, đàn hươu thích nghi tốt với điều kiện địa phương và bước đầu mang lại hiệu quả. Nhờ lựa chọn con giống tốt, chỉ sau khoảng 03 tháng đưa về nuôi, con hươu đực đầu tiên đã cho thu hoạch hơn sáu lạng nhung, mang lại khoảng 11 triệu đồng.
Khi bước vào giai đoạn khai thác ổn định, mỗi con hươu đực có thể cho nhung hai lần mỗi năm, mang lại nguồn thu khoảng 20 - 22 triệu đồng. Hươu giống cũng có giá bán khoảng 30 triệu đồng/con.
Hươu sao có thể tận dụng nguồn thức ăn sẵn có như cỏ voi, thân ngô, cây chuối; chi phí chăm sóc thấp và không đòi hỏi diện tích chuồng trại lớn. Điều khiến anh Đức phấn khởi hơn là ngày càng có nhiều hộ dân trong và ngoài xã đến tham quan, học hỏi kinh nghiệm.
Từ mô hình tiên phong của gia đình anh, tổ nhóm nuôi hươu trên địa bàn đã phát triển thêm 12 con, bước đầu mở ra hướng chăn nuôi mới tại Bảo Ái.
Cùng chung tư duy đổi mới, gia đình bà Vũ Thị Hằng ở thôn Tân Lập lựa chọn đa dạng hóa cây trồng thay vì chỉ phụ thuộc vào 03 ha quế truyền thống. Sau khi tìm hiểu kỹ thuật chăm sóc, lựa chọn giống cây và đánh giá khả năng thích nghi với điều kiện địa phương, bà mạnh dạn chuyển đổi một phần diện tích sang trồng bưởi da xanh, bưởi Diễn, ổi và chanh tứ thời.
Sau hơn 6 năm, khu vườn của gia đình có khoảng 70 gốc bưởi, 40 gốc chanh tứ thời, gần 30 gốc ổi, cùng 03 ha quế từ 5 đến 11 năm tuổi. Nhờ đa dạng hóa cây trồng kết hợp chăn nuôi, tổng thu nhập của gia đình đạt khoảng 200 triệu đồng mỗi năm.
Một người lựa chọn vật nuôi mới, một người chuyển đổi cơ cấu cây trồng, nhưng điểm chung của họ là đều bắt đầu từ việc chủ động tìm kiếm thông tin, học hỏi kinh nghiệm và mạnh dạn thay đổi cách nghĩ, cách làm.
Đồng hành với người dân, chính quyền xã Bảo Ái tích cực đưa tiến bộ khoa học, kỹ thuật đến từng hộ thông qua hệ thống truyền thanh cơ sở, các nhóm Zalo thôn, bản, lớp tập huấn và hoạt động khuyến nông.
Khi hạ tầng viễn thông được đầu tư đồng bộ, chỉ với một chiếc điện thoại thông minh, người dân có thể tra cứu quy trình kỹ thuật, kết nối với cán bộ chuyên môn để được tư vấn, qua đó hạn chế rủi ro trước khi đầu tư sản xuất.
Ông Hoàng Quang - Phó Chủ tịch UBND xã Bảo Ái cho biết: "Địa phương luôn khuyến khích người dân mạnh dạn chuyển đổi diện tích sản xuất kém hiệu quả sang các mô hình có giá trị kinh tế cao hơn; đồng thời tăng cường hỗ trợ kỹ thuật, kết nối thị trường. Khi nắm bắt đầy đủ thông tin và nhu cầu thị trường, bà con sẽ chủ động lựa chọn mô hình phù hợp, tránh đầu tư theo phong trào".
Hành trình giảm nghèo ở Bảo Ái không chỉ được thể hiện qua số hộ thoát nghèo hay những mô hình kinh tế mới mà còn bắt đầu từ sự thay đổi trong nhận thức của người dân. Khi thông tin được truyền tải đúng lúc, phù hợp nhu cầu, mỗi buổi tập huấn, chuyến tham quan mô hình hay lần tìm hiểu trên internet đều có thể trở thành điểm khởi đầu cho một sinh kế mới.
Từ sự thay đổi trong cách nghĩ, ngày càng có thêm những mô hình sản xuất phù hợp được hình thành, góp phần nâng cao thu nhập, cải thiện đời sống. Khi kiến thức và tiến bộ khoa học, kỹ thuật được vận dụng vào thực tế, người dân có thêm điều kiện chủ động lựa chọn sinh kế, từng bước giảm nghèo bền vững.
