Cốc San là xã có địa bàn rộng, tỷ lệ người dân tộc thiểu số cao. Do hoàn cảnh gia đình, một bộ phận nhỏ người dân trước đây chưa có điều kiện đến trường hoặc bỏ học sớm, dẫn đến hạn chế về khả năng đọc, viết và tiếp cận thông tin. Thực tế này không chỉ ảnh hưởng đến sinh hoạt hằng ngày, mà còn tạo ra những rào cản trong việc thực hiện các thủ tục hành chính, tiếp cận chính sách an sinh xã hội và tham gia các hoạt động chung của cộng đồng.
Trước thực trạng đó, xã Cốc San đã chủ động rà soát, tổ chức các lớp xoá mù chữ dành cho người dân trên địa bàn, coi đây là một trong những giải pháp quan trọng nhằm nâng cao dân trí, góp phần thực hiện mục tiêu xây dựng xã hội học tập từ cơ sở.
Theo bà Bùi Thị Phương Thảo - Phó Trưởng Phòng Văn hóa - Xã hội xã Cốc San, công tác xóa mù chữ là nhiệm vụ có ý nghĩa lâu dài, tác động trực tiếp đến chất lượng cuộc sống của người dân. Chỉ khi người dân biết chữ, họ sẽ chủ động hơn trong tiếp cận thông tin, hiểu và thực hiện tốt hơn các chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước, từ đó sẽ tham gia tích cực vào các phong trào, hoạt động phát triển của địa phương.
Các lớp xóa mù chữ tại Cốc San được tổ chức theo hình thức linh hoạt, phù hợp với điều kiện sinh hoạt và lao động của người dân. Thời gian học chủ yếu được bố trí ngoài giờ làm việc, địa điểm học tập tận dụng cơ sở vật chất sẵn có tại các điểm trường và nhà văn hóa thôn, tạo thuận lợi để học viên tham gia đầy đủ.
Nội dung giảng dạy tập trung vào những kiến thức nền tảng, như: đọc, viết, làm toán đơn giản; đồng thời lồng ghép các kỹ năng thiết thực phục vụ đời sống hằng ngày, như: đọc hiểu giấy tờ, văn bản hành chính thông thường, nhận biết thông tin trên các loại biểu mẫu, hóa đơn, giấy tờ tuỳ thân. Cách tiếp cận này giúp người học không chỉ “biết chữ”, mà còn biết cách vận dụng kiến thức vào thực tiễn.
Cô Vương Thị Lý - giáo viên Trường Tiểu học Cốc San, người trực tiếp tham gia giảng dạy chia sẻ: Đối tượng học viên là người trưởng thành, nhiều người lớn tuổi nên việc dạy học phải chậm rãi, kiên trì. Chúng tôi chú trọng dạy những nội dung gắn với cuộc sống hằng ngày để học viên thấy rõ lợi ích, từ đó có động lực học tập.
Qua quá trình triển khai, các lớp xóa mù chữ tại xã Cốc San đã mang lại những chuyển biến tích cực, rõ nét. Người dân tham gia học tập duy trì sĩ số đều đặn, thể hiện tinh thần học tập nghiêm túc, trách nhiệm. Quan trọng hơn, nhiều học viên sau thời gian học đã có thể đọc, viết ở mức cơ bản, tự tin hơn trong giao tiếp và sinh hoạt.
Bên cạnh đó, giá trị lớn nhất mà các lớp xoá mù chữ mang lại chính là sự thay đổi trong nhận thức của người dân về việc học. Từ tâm lý e dè, mặc cảm vì không biết chữ, nhiều học viên đã dần hình thành thói quen học tập, chủ động hỏi, chủ động đọc và mong muốn được học thêm để không bị quên chữ.
Bà Vi Thị San, thôn Tòng Xành 1, xã Cốc San chia sẻ: Trước đây tôi không biết chữ, mỗi lần đi làm giấy tờ hay đọc thông báo đều phải nhờ người khác giúp. Từ khi đi học, tôi đã biết đọc, biết viết tên mình, thấy tự tin hơn rất nhiều.
Không chỉ bà San, các học viên sau khi tham gia lớp học đều cảm thấy tự tin hơn, họ có thể tự đọc các thông tin liên quan đến chính sách hỗ trợ, hướng dẫn sản xuất, chăm sóc cây trồng, vật nuôi; qua đó chủ động hơn trong lao động, sản xuất và cuộc sống.
Theo giáo viên phụ trách lớp học, sau khi nắm được kiến thức cơ bản, không ít học viên bày tỏ mong muốn tiếp tục được tham gia các lớp bổ trợ hoặc các hoạt động học tập cộng đồng khác. Điều này cho thấy xóa mù chữ không phải là điểm kết thúc, mà là bước khởi đầu cho quá trình học tập suốt đời.
Hiệu quả của các lớp xóa mù chữ không chỉ thể hiện ở từng cá nhân học viên, mà còn lan toả đến cộng đồng. Khi người dân biết đọc, biết viết, việc tuyên truyền các chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước trở nên thuận lợi hơn; thông tin được tiếp nhận đầy đủ, chính xác, hạn chế tình trạng hiểu sai, hiểu chưa đầy đủ. Theo đánh giá của chính quyền địa phương, đây là yếu tố quan trọng góp phần nâng cao hiệu quả cải cách hành chính ở cơ sở, nhất là trong bối cảnh nhiều thủ tục, biểu mẫu ngày càng yêu cầu người dân chủ động tiếp cận và thực hiện.
Các lớp xóa mù chữ đã mang lại hiệu quả thiết thực, giúp người dân tự tin hơn khi tham gia các hoạt động của địa phương. Đây cũng là nền tảng quan trọng để phòng tham mưu cho xã tiếp tục triển khai các nhiệm vụ về xây dựng xã hội học tập, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực tại chỗ.
Thực tiễn triển khai các lớp xóa mù chữ tại xã Cốc San cho thấy, dù là những lớp học nhỏ, song nếu được tổ chức đúng đối tượng, đúng nhu cầu và với tinh thần trách nhiệm cao, sẽ mang lại hiệu quả bền vững.
Những con chữ được viết lên từ lớp học xóa mù chữ không chỉ đơn thuần là kiến thức, mà còn là chìa khoá mở ra cơ hội mới cho người dân Cốc San - cơ hội được tiếp cận thông tin, được làm chủ cuộc sống và từng bước hòa nhập vào nhịp phát triển chung của xã hội. Chính từ những nền tảng giản dị ấy, mục tiêu xây dựng một cộng đồng học tập, văn minh và phát triển bền vững đang dần trở thành hiện thực ngay từ cơ sở.
