Kinh doanh online và nghĩa vụ thuế

Tuy nhiên, sự phát triển nhanh chóng của kinh doanh trực tuyến cũng đặt ra yêu cầu về nâng cao nhận thức và trách nhiệm của người bán hàng trong việc thực hiện nghĩa vụ thuế. Thực tế cho thấy vẫn còn không ít cá nhân cho rằng bán hàng trên mạng là hoạt động tự phát, quy mô nhỏ nên không cần kê khai hay nộp thuế. Chính suy nghĩ này đã khiến nhiều người vô tình vi phạm các quy định của pháp luật.

Không khó để bắt gặp những câu chuyện khởi nghiệp từ việc bán nông sản OCOP hay các đặc sản vùng cao trên mạng xã hội. Ban đầu, nhiều người chỉ bán với mục đích kiếm thêm thu nhập, doanh số không đáng kể. Nhưng nhờ các phiên livestream thu hút hàng nghìn lượt xem, lượng đơn hàng tăng nhanh, doanh thu mỗi tháng có thể đạt từ 40 - 50 triệu đồng, thậm chí cao hơn.

Khi quy mô kinh doanh mở rộng, phải thuê thêm người chạy quảng cáo, chốt đơn, đóng gói hàng hóa thì hoạt động kinh doanh đã mang tính chuyên nghiệp. Thế nhưng, không ít người vẫn chưa biết đến việc đăng ký thuế, kê khai doanh thu hay các quy định liên quan đến nghĩa vụ tài chính đối với Nhà nước.

Nhiều người bán hàng trực tuyến còn khá xa lạ với các khái niệm như mã định danh cá nhân trong quản lý thuế, kê khai điện tử hay hoàn thuế giá trị gia tăng. Họ vẫn mặc định rằng thuế chỉ là câu chuyện của doanh nghiệp lớn, trong khi pháp luật quy định mọi tổ chức, cá nhân có hoạt động kinh doanh và phát sinh nghĩa vụ thuế đều phải thực hiện theo quy định.

Nhằm giúp người dân hiểu đúng, thực hiện đúng chính sách thuế, thời gian qua ngành thuế tỉnh Lào Cai đã đẩy mạnh công tác tuyên truyền, đối thoại và hướng dẫn trực tiếp đến các hộ kinh doanh, đặc biệt là nhóm kinh doanh trên nền tảng số. Thông qua nhiều hình thức như hội nghị trực tiếp, trực tuyến, hướng dẫn tại cơ sở và truyền thông trên các phương tiện thông tin đại chúng, chính sách thuế đang từng bước được đưa đến gần hơn với người dân.

Gia đình chị Hoàng Thủy Tiên, ở thôn 3, xã Bát Xát là một trong những hộ kinh doanh đã chủ động tiếp cận các quy định mới. Bắt đầu với việc bán hàng trên mạng xã hội để tăng thu nhập cho gia đình, sau một thời gian hoạt động ổn định, chị đã được cán bộ thuế hướng dẫn kê khai trên hệ thống điện tử.

Theo chị Hoàng Thủy Tiên, sau khi được cơ quan thuế tuyên truyền và hướng dẫn, gia đình đã chủ động thực hiện kê khai và sẵn sàng nộp thuế khi đủ điều kiện theo quy định. Điều này không chỉ giúp hoạt động kinh doanh minh bạch hơn mà còn tạo tâm lý yên tâm trong quá trình phát triển lâu dài.

Cùng với sự chuyển biến về nhận thức của người kinh doanh, các cơ sở thuế trên địa bàn tỉnh cũng đang triển khai nhiều giải pháp nhằm hạn chế thất thu ngân sách trong lĩnh vực thương mại điện tử.

Theo ông Dương Xuân Hậu - Phó Trưởng Thuế cơ sở 5, đơn vị đã tổ chức 3 đợt tuyên truyền cùng 2 hội nghị trực tiếp và trực tuyến dành riêng cho các hộ bán hàng online. Đồng thời, ngành thuế phối hợp với các đơn vị viễn thông rà soát, liên hệ với những cá nhân thường xuyên kinh doanh trên mạng xã hội để hướng dẫn kê khai và thực hiện đầy đủ các quy định về thuế.

Đối với các sàn thương mại điện tử lớn, việc kê khai và nộp thuế đã từng bước được thực hiện thông qua nền tảng. Vì vậy, công tác quản lý hiện nay tập trung nhiều hơn vào các hộ kinh doanh nhỏ lẻ hoạt động trên Facebook, Zalo hay TikTok.

Việc triển khai kê khai thuế điện tử không chỉ tạo thuận lợi cho người nộp thuế mà còn giúp cơ quan quản lý nâng cao hiệu quả giám sát, đảm bảo công bằng giữa các loại hình kinh doanh.

Đến hết tháng 6 năm 2026, Thuế cơ sở 5 đã thu được 11,7 tỷ đồng từ hoạt động kinh doanh, đạt 59% kế hoạch năm, bằng 118% so với cùng kỳ năm 2025. Những con số này phản ánh hiệu quả của việc tăng cường tuyên truyền, đồng thời cho thấy ý thức chấp hành của người nộp thuế đang từng bước được nâng lên.

Ở cấp tỉnh, ngành thuế cũng xác định chống thất thu thuế trong hoạt động kinh doanh trực tuyến là một trong những nhiệm vụ trọng tâm.

Theo bà Vương Bích Hằng - Phó Trưởng Thuế tỉnh Lào Cai, ngay từ đầu năm, ngành thuế đã xây dựng kịch bản thu ngân sách chi tiết đến từng doanh nghiệp và hộ kinh doanh; đồng thời triển khai nhiều giải pháp quản lý thuế đối với hoạt động kinh doanh online.

Bên cạnh việc hỗ trợ người nộp thuế thực hiện đúng quy định, cơ quan thuế cũng sẽ xử lý nghiêm các trường hợp chậm kê khai, chậm nộp hoặc cố tình trốn tránh nghĩa vụ thuế theo quy định của pháp luật.

Trong bối cảnh kinh tế số phát triển mạnh mẽ, việc thực hiện nghĩa vụ thuế không chỉ là trách nhiệm pháp lý mà còn thể hiện ý thức của mỗi cá nhân đối với cộng đồng và sự phát triển chung của đất nước. Khi người kinh doanh online chủ động kê khai, nộp thuế đầy đủ sẽ góp phần tạo môi trường cạnh tranh bình đẳng, minh bạch, đồng thời bảo đảm nguồn lực để Nhà nước đầu tư trở lại cho hạ tầng, giáo dục, y tế và các lĩnh vực an sinh xã hội.

Nâng cao ý thức chấp hành nghĩa vụ thuế của người kinh doanh online vì thế không chỉ là nhiệm vụ của ngành thuế mà còn cần sự đồng hành của mỗi người dân. Khi nhận thức được rằng "kinh doanh có doanh thu thì phải thực hiện nghĩa vụ thuế theo quy định", hoạt động thương mại điện tử sẽ phát triển lành mạnh, bền vững và đóng góp tích cực hơn vào sự phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh.