Quay về E-magazine Theo dõi Báo Lào Cai trên Google News
Gìn giữ và phát huy giá trị bảo vật quốc gia ở Lào Cai

Gìn giữ và phát huy giá trị bảo vật quốc gia ở Lào Cai

Từ lâu, Lào Cai được biết đến không chỉ bởi cảnh sắc thiên nhiên hùng vĩ, mà còn vì kho tàng di sản đặc sắc của cộng đồng các dân tộc. Đến nay, tỉnh đã có 3 hiện vật được công nhận là bảo vật quốc gia gồm: trống đồng Pha Long, trống đồng Gia Phú và thạp đồng Hợp Minh. Đây là niềm tự hào to lớn, đồng thời đặt ra trách nhiệm trong công tác bảo tồn và phát huy giá trị.

0:00 / 0:00
0:00
1.png
4.png

Trống đồng Pha Long được phát hiện năm 1958 tại xã Pha Long có niên đại văn hóa Đông Sơn, khoảng 2.500 - 2.000 năm trước Công nguyên.

Mặt trống có đường kính 74 cm, chính giữa khắc hình ngôi sao nổi 16 cánh, xen kẽ các cánh là những hình chữ V, bao quanh là 16 vành hoa văn.

Phần tang trống cao khoảng 16 cm được trang trí phong phú, gồm các băng hoa văn hình học, hình cán vũ khí cắm lông chim, chóp mũ người trang sức lông chim… phản ánh sinh hoạt tinh thần của cư dân Đông Sơn.

3.png

Dù chỉ còn nguyên phần mặt và một đoạn tang, nhưng vẫn gợi lên thời đại trống đồng rực rỡ. Với những giá trị khảo cổ, văn hóa đặc biệt, năm 2018, Trống đồng Pha Long được công nhận là Bảo vật quốc gia (đợt 7) và hiện lưu giữ tại Bảo tàng tỉnh Lào Cai cơ sở 2.

Bảo vật thứ 2 là Trống đồng Gia Phú, phát hiện năm 2019 tại xã Gia Phú, do gia đình bà Hoàng Thị Vắng đã tự nguyện hiến nộp.

1-9345.png

Trống có niên đại thế kỷ III - II trước Công nguyên, cao 38 cm, đường kính mặt 63 cm, hoa văn phong phú với hình mặt trời 12 cánh, chim lạc, người cách điệu…

Năm 2021, trống đồng Gia Phú được công nhận là Bảo vật quốc gia (đợt 10) và cũng đang được lưu giữ tại Bảo tàng tỉnh Lào Cai cơ sở 2.

2-3918.png

Ngoài 2 chiếc trống, Lào Cai còn là nơi phát hiện một bảo vật quý giá khác là Thạp đồng Hợp Minh, có niên đại 2.000 - 2.500 năm, hiện bảo quản tại Bảo tàng tỉnh Lào Cai cơ sở 1.

Đây là một trong những chiếc thạp đồng đẹp nhất từng phát hiện của văn hóa Đông Sơn. Nắp thạp khắc mặt trời 19 tia, thân thạp khắc 4 băng hình sinh động: cảnh lễ hội mùa lúa, thuyền chiến khải hoàn, đàn chim, đàn hươu…

Đặc biệt, trong thạp từng chứa hài cốt người và nhiều đồ tùy táng, minh chứng rõ nét cho chức năng “thạp mộ”.

5.png

Với giá trị đặc biệt về lịch sử và mỹ thuật, Thạp đồng Hợp Minh không chỉ khẳng định tài năng chế tác của cư dân Đông Sơn mà còn gửi gắm thông điệp về mối quan hệ hài hòa giữa con người - thiên nhiên, phản ánh tư duy xã hội và tín ngưỡng cư dân nông nghiệp lúa nước Đông Sơn.

2.png

Không để di sản “ngủ yên trong tủ kính”, ngành văn hóa - thể thao và du lịch Lào Cai đã triển khai nhiều giải pháp.

Ông Nguyễn Văn Thắng - Giám đốc Bảo tàng tỉnh Lào Cai, chia sẻ: Các Bảo vật quốc gia không chỉ là hiện vật khảo cổ, mà còn là niềm tự hào của Nhân dân các dân tộc Lào Cai.

Chúng tôi xác định phải vừa gìn giữ nguyên vẹn, vừa tìm cách đưa di sản vào đời sống. Mỗi hiện vật được trưng bày, giới thiệu sẽ là một "đại sứ văn hóa", góp phần quảng bá hình ảnh Lào Cai và bồi đắp niềm tự hào lịch sử cho thế hệ hôm nay.

8.png

Để thực hiện điều đó, các bảo vật không chỉ được bảo quản và trưng bày khoa học, mà còn được số hóa tư liệu, tổ chức các cuộc triển lãm, hội thảo chuyên đề. Bảo tàng tỉnh còn tổ chức các hoạt động trải nghiệm thực tế cho học sinh như dập hoa văn, vẽ lại chi tiết trên mặt trống đồng, giúp các em trực tiếp cảm nhận và tìm hiểu về lịch sử.

Em Nguyễn Bảo Ngọc, học sinh Trường THPT Chuyên Lào Cai, chia sẻ: Lần đầu tiên em được nhìn thấy hoa văn cổ của Trống đồng Pha Long. Những chi tiết rất tinh xảo, giúp em hình dung được một thời đại Đông Sơn rất rực rỡ. Trước kia, em chỉ đọc thông tin trong sách, nhưng nay được trải nghiệm thực tế thấy lịch sử rất gần gũi và em rất tự hào khi quê hương mình có những bảo vật quý như vậy.

6.png

Bên cạnh đó, việc tái hiện các bảo vật cũng được chú trọng. Tỉnh đã chế tác bản sao Trống đồng Pha Long; Trống đồng Gia Phú để phục vụ trưng bày tại bảo tàng cũng như một số địa phương trong tỉnh. Cung cấp bản rập mặt trống để sử dụng trong các ấn phẩm, hoạt động trưng bày, quảng bá văn hóa... Đây là cách làm sáng tạo để di sản văn hóa không chỉ nằm trong bảo tàng mà còn đi vào cuộc sống của người dân và du khách.

Theo kế hoạch, đến năm 2026, Bảo tàng tỉnh Lào Cai sẽ xây dựng hệ thống trưng bày tương tác đối với 3 bảo vật quốc gia, cho phép du khách trải nghiệm, tìm hiểu sâu hơn về hoa văn, ý nghĩa của từng bảo vật qua ứng dụng công nghệ số. Cùng với đó, tăng cường quảng bá, giới thiệu giá trị các Bảo vật quốc gia và nâng cao chất lượng công tác thuyết minh gắn với phát triển du lịch địa phương.

7.png

3 Bảo vật quốc gia: Trống đồng Pha Long, Trống đồng Gia Phú, Thạp đồng Hợp Minh là minh chứng sống động cho nền văn hóa Đông Sơn rực rỡ và là cầu nối giữa quá khứ và hiện tại.

Việc gìn giữ và phát huy những bảo vật quốc gia này chính là cách để Lào Cai tiếp nối truyền thống, lan tỏa niềm tự hào dân tộc và để di sản sống mãi cùng dòng chảy thời gian.

Trình bày: Hoàng Thu

Có thể bạn quan tâm

Tin cùng chuyên mục

Câu lạc bộ Trống Lạc Hồng - điểm hẹn văn hóa của người yêu nghệ thuật ở phường Sa Pa

Câu lạc bộ Trống Lạc Hồng - điểm hẹn văn hóa của người yêu nghệ thuật ở phường Sa Pa

Giữa nhịp sống hiện đại, Câu lạc bộ Trống Lạc Hồng ở phường Sa Pa đang trở thành điểm hẹn văn hóa gắn kết cộng đồng. Không chỉ là nơi tập luyện văn nghệ, câu lạc bộ đang trở thành điểm kết nối tinh thần của nhiều người dân địa phương, đặc biệt là người trung và cao tuổi. Những buổi sinh hoạt đều đặn với tiếng trống rộn ràng, điệu múa sôi động không chỉ tạo sân chơi bổ ích mà còn góp phần giữ gìn bản sắc văn hóa, lan tỏa tinh thần đoàn kết trong cộng đồng dân cư.

Khi lời thơ cất thành giai điệu

Khi lời thơ cất thành giai điệu

Trong đời sống âm nhạc Việt Nam, có nhiều ca khúc quen thuộc được khơi nguồn từ thơ ca. Những vần thơ khi cất lên thành giai điệu trở nên gần gũi và giàu cảm xúc hơn với người nghe. Tại Lào Cai, nhiều tác phẩm của tác giả Nguyễn Văn Hoàn đã được các nhạc sĩ phổ nhạc, mang sức sống mới cho thơ ca và lan tỏa hình ảnh quê hương, con người vùng cao qua âm nhạc.

Tạo sức sống cho văn hóa truyền thống

Tạo sức sống cho văn hóa truyền thống

Sớm cụ thể hóa bằng nhiều hoạt động thiết thực, trong đó mục tiêu lấy bảo tồn di sản làm nền tảng, lấy văn hóa làm nội lực để phát triển, bản sắc văn hóa được nuôi dưỡng từ chính sự tự giác và lòng tự hào của mỗi người dân Mường Lai.

Giữ gìn di sản từ những cổ vật xưa

Giữ gìn di sản từ những cổ vật xưa

Trong dòng chảy của đời sống xã hội hiện đại, có những di sản văn hóa quý giá của lịch sử dân tộc dần bị mai một rồi mất đi theo năm tháng, chỉ còn trong những câu chuyện kể. Vậy nhưng, nơi mảnh đất biên cương Lào Cai vẫn có những người dù không phải là nhân viên bảo tàng hay chuyên viên ngành văn hóa, nhưng tâm huyết với công việc sưu tầm, gìn giữ những hiện vật nghìn năm tuổi để thế hệ sau hiểu hơn về lịch sử, văn hóa của dân tộc.

Giữ hồn trà cổ

Giữ hồn trà cổ

Ở nơi cao gần 1.400 m so với mực nước biển, cây chè không chỉ là sinh kế, mà còn là ký ức, là niềm tự hào, là “hồn cốt” của người Mông trên đỉnh Suối Giàng (xã Văn Chấn) từ bao đời. Cây chè đang được gìn giữ theo cách rất riêng, bắt đầu từ giáo dục bài bản, giúp thế hệ trẻ nơi đây vun đắp tình yêu, niềm tự hào, sớm hình thành ý thức trân quý và gìn giữ di sản mà cha ông đã trao truyền.

Lặng thầm giữ gìn sắc màu văn hoá

Lặng thầm giữ gìn sắc màu văn hoá

Giữa nhịp sống hiện đại, ở thôn Kiên Lao, xã Quy Mông có nghệ nhân Hà Thị Thanh Tịnh lặng lẽ gìn giữ làn điệu dân ca, điệu múa truyền thống của dân tộc mình bằng tất cả đam mê và trách nhiệm. 

Giáo dục văn hóa địa phương cho thế hệ trẻ

Giáo dục văn hóa địa phương cho thế hệ trẻ

Trong kỷ nguyên số, sự bùng nổ các nền tảng trực tuyến xuyên biên giới kéo theo sự xâm nhập của các yếu tố gây xung đột giá trị và tác động tiêu cực đến việc gìn giữ và phát huy giá trị lịch sử, truyền thống, nhất là đối với người trẻ. Do vậy, cấp ủy, chính quyền các địa phương trong tỉnh đóng vai trò là “lá chắn” bảo vệ bản sắc, xây dựng sức đề kháng văn hóa cho thanh niên.

Khi văn hóa trở thành tài nguyên du lịch

Khi văn hóa trở thành tài nguyên du lịch

Trong xu thế phát triển du lịch hiện nay, nhiều địa phương không còn dừng ở việc “khoe” cảnh quan thiên nhiên, mà đã chuyển sang gìn giữ, khai thác chiều sâu giá trị văn hóa. Tại Tú Lệ, hướng đi này đang được lựa chọn một cách rõ ràng - coi văn hóa là tài nguyên cốt lõi, là nền tảng để phát triển du lịch gắn với sinh kế lâu dài.

Nghĩa Đô - miền quê đáng sống

Nghĩa Đô - miền quê đáng sống

Phát triển du lịch cộng đồng gắn với nông nghiệp bền vững, giữ vững an ninh trật tự, xây dựng địa bàn không ma túy - đó là cách mà xã Nghĩa Đô, tỉnh Lào Cai đang kiên trì thực hiện, từng bước kiến tạo một miền quê đáng sống.

Mang bản sắc xuống phố bằng tư duy kinh tế

Mang bản sắc xuống phố bằng tư duy kinh tế

Năm 2025, tốt nghiệp đại học loại Giỏi nhưng không chọn con đường ổn định nơi phố thị - Giàng Thị Gấm, dân tộc Mông (23 tuổi) sinh ra và lớn lên ở thôn Ngã Ba, xã Si Ma Cai đã trở về quê hương khởi nghiệp với việc mở cơ sở Thiết kế trang phục dân tộc Mông cách tân - Mongi tại thôn Sản Sín Pao, xã Sín Chéng.

Lễ hội quả Còn Nghĩa Đô 2026: Tôn vinh bản sắc dân tộc Tày

Lễ hội quả Còn Nghĩa Đô 2026: Tôn vinh bản sắc dân tộc Tày

Vừa qua, tại thôn Mường Kem, UBND xã Nghĩa Đô tổ chức Lễ hội quả còn năm 2026. Sự kiện nằm trong chuỗi hoạt động chào mừng kỷ niệm 51 năm Ngày Giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước (30/4/1975 - 30/4/2026), 140 năm Ngày Quốc tế Lao động (01/5/1886 - 01/5/2026) và 136 năm Ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh (19/5/1890 - 19/5/2026).

fb yt zl tw