Dương Đức Toàn
Phó Trưởng Ban Nội chính Tỉnh ủy Lào Cai
Thực tiễn cho thấy, tham nhũng, lãng phí, tiêu cực có thể xảy ra ở bất kỳ đâu, trong cả khu vực nhà nước và khu vực ngoài nhà nước. Tuy nhiên, phổ biến nhất vẫn là ở nơi có quyền lực tập trung, nhưng thiếu sự kiểm soát, thiếu cơ chế giám sát hiệu quả.
Từ thực tế đó, tỉnh Lào Cai luôn quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo sát sao, quyết liệt để tăng cường kiểm soát quyền lực trong phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực; kịp thời cụ thể hóa và quán triệt, triển khai thực hiện hiệu quả các văn bản lãnh đạo, chỉ đạo, hướng dẫn của Trung ương có liên quan. Trọng tâm là: Quy định 178-QĐ/TW về kiểm soát quyền lực, phòng, chống tham nhũng, tiêu cực trong công tác xây dựng pháp luật; Quy định 114-QĐ/TW về kiểm soát quyền lực và phòng, chống tham nhũng, tiêu cực trong công tác cán bộ; Quy định 189-QĐ/TW về kiểm soát quyền lực, phòng, chống tham nhũng, tiêu cực trong quản lý, sử dụng tài chính, tài sản công; Quy định 131-QĐ/TW về kiểm soát quyền lực, phòng chống tiêu cực trong kiểm tra, giám sát, thi hành kỷ luật đảng và trong hoạt động thanh tra, kiểm toán; Quy định 132-QĐ/TW về kiểm soát quyền lực, phòng, chống tham nhũng, tiêu cực trong hoạt động điều tra, truy tố, xét xử, thi hành án; kết hợp với tăng cường công tác quản lý cán bộ theo hướng “có vào, có ra, có lên, có xuống”, kịp thời thay thế những cán bộ bị kỷ luật, năng lực hạn chế, uy tín giảm sút; tăng cường kiểm tra, làm rõ sai phạm, chỉ đạo xử lý kịp thời, nghiêm minh nhiều vi phạm nghiêm trọng trong các tổ chức đảng, đảng viên theo đúng phương châm “không có vùng cấm”, “không có ngoại lệ”, góp phần quan trọng vào việc cảnh tỉnh, răn đe, phòng ngừa vi phạm.
Tuy nhiên, công tác kiểm soát quyền lực trong phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực trên địa bàn vẫn còn bất cập, hạn chế; việc thực hiện có nơi, có lúc chưa thật sự quyết liệt, nhất là trong kiểm tra, giám sát thực thi quyền lực; công tác phối hợp có nơi chưa chặt chẽ, thiếu kịp thời, dẫn đến việc bỏ lọt các hành vi lạm quyền, chưa ngăn chặn được hiệu quả tình trạng lạm dụng quyền lực, dẫn đến tham nhũng, lãng phí, tiêu cực vẫn xảy ra.
Để kịp thời khắc phục bất cập, hạn chế trong triển khai thực hiện, góp phần nâng cao hiệu quả hơn nữa công tác kiểm soát quyền lực trong phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực, thiết nghĩ các cấp ủy, tổ chức đảng trên địa bàn tỉnh cần phải có giải pháp đủ mạnh và quan tâm triển khai đồng bộ, quyết liệt, sát với thực tiễn địa phương.
Trong đó, thường xuyên quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo thực hiện hiệu quả công tác tuyên truyền, quán triệt và triển khai thực hiện đầy đủ, kịp thời sát với tình hình thực tiễn về nội dung các văn bản lãnh đạo, chỉ đạo của Bộ Chính trị, Ban Bí thư về kiểm soát quyền lực trong phòng, chống tham nhũng, lãng phí tiêu cực.
Đẩy mạnh việc hoàn thiện cơ chế phân cấp, phân quyền gắn với kiểm soát quyền lực bảo đảm phù hợp giữa cấp tỉnh, cấp xã, giữa cấp trên và cấp dưới, gắn với đề cao trách nhiệm giải trình và tăng cường kiểm tra, giám sát việc triển khai thực hiện. Quan tâm rà soát, sửa đổi các quy định pháp luật, bảo đảm thật sự đồng bộ, chặt chẽ, khắc phục triệt để việc lạm quyền trong thực thi công vụ. Cụ thể hóa cơ chế kiểm soát quyền lực bảo đảm rõ ràng, minh bạch trong các lĩnh vực dễ phát sinh tiêu cực như: quy hoạch, bổ nhiệm cán bộ, đầu tư công, quản lý đất đai, xây dựng, tài chính, đấu thầu...
Tăng cường công khai, minh bạch trong hoạt động công vụ. Đầu tư phát triển các phần mềm, hệ thống quản lý công việc điện tử để công khai rộng rãi các quy định, quy trình, các kế hoạch, chương trình công tác, kết quả giải quyết công việc, đặc biệt là thông tin liên quan trực tiếp đến quyền và lợi ích của người dân, doanh nghiệp. Đẩy mạnh ứng dụng chuyển đổi số, xây dựng chính quyền điện tử để minh bạch hóa thủ tục hành chính, giảm tiếp xúc trực tiếp, loại bỏ cơ chế “xin - cho”. Công khai, minh bạch việc quản lý, sử dụng ngân sách, tài sản công; minh bạch tài sản, thu nhập của cán bộ, công chức, viên chức, đặc biệt là người có chức vụ, quyền hạn; tạo điều kiện cho người dân giám sát.
Tăng cường kiểm tra, giám sát trong Đảng và hệ thống chính trị, trọng tâm là việc thực hiện các chủ trương, nghị quyết của Đảng, đặc biệt là các lĩnh vực nhạy cảm, dễ phát sinh tham nhũng, lãng phí như quản lý đất đai, tài nguyên, khoáng sản, xây dựng, công tác cán bộ… Thực hiện kiểm tra, giám sát theo phương châm giám sát phải mở rộng, kiểm tra có trọng tâm, trọng điểm, tập trung vào những vấn đề dư luận quan tâm. Phát huy hiệu quả công tác kiểm tra, giám sát của cấp ủy, của ban thanh tra nhân dân trong việc thực thi quyền lực. Kiên quyết xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm theo phương châm không có vùng cấm, không có ngoại lệ, góp phần thực hiện hiệu quả việc cảnh tỉnh, răn đe, phòng ngừa vi phạm.
Phát huy vai trò giám sát, phản biện của MTTQ, báo chí và Nhân dân, nhất là trong việc xây dựng, thực hiện các văn bản quy phạm pháp luật. Tích cực vận động Nhân dân tham gia giám sát thông qua các hình thức như đối thoại trực tiếp với Nhân dân, hòm thư góp ý, đường dây nóng, các hội nghị tiếp xúc cử tri...
Quan tâm thực hiện tốt công tác bảo vệ người tố giác tham nhũng, tạo môi trường an toàn để cán bộ, Nhân dân mạnh dạn lên tiếng chống tham nhũng, tiêu cực. Tạo điều kiện để các cơ quan báo chí điều tra, phát hiện sai phạm, tuyên truyền xây dựng văn hóa liêm chính trong bộ máy công quyền.
Ưu tiên tuyển chọn, sử dụng cán bộ thực sự có đức, có tài, đặt yếu tố liêm chính, bản lĩnh và trung thực lên hàng đầu. Kiên quyết không sử dụng cán bộ cơ hội, bè phái, có biểu hiện chạy chức, chạy quyền; thực hiện tốt công tác luân chuyển cán bộ, kết hợp với thực hiện nghiêm quy định về kiểm soát tài sản, thu nhập của cán bộ giữ chức danh lãnh đạo, quản lý.
Kiểm soát quyền lực không phải để hạn chế sự năng động, sáng tạo của cán bộ mà là để quyền lực được vận hành trong khuôn khổ pháp luật, mang lại lợi ích chung cho toàn xã hội. Đó cũng chính là cách để bảo vệ Đảng, bảo vệ uy tín của tổ chức và củng cố niềm tin của Nhân dân đối với Đảng.
Vì thế, kiểm soát quyền lực trong phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực phải được coi là nhiệm vụ then chốt, mang tính phòng ngừa chiến lược, bởi đây không chỉ là giải pháp để phòng ngừa sai phạm, mà còn là điều kiện tiên quyết để xây dựng một nền hành chính dân chủ, chuyên nghiệp, trong sạch, hoạt động hiệu năng, hiệu lực, hiệu quả, vì Nhân dân phục vụ.
