Chính phủ vừa ban hành Nghị định số 131/2026/NĐ-CP quy định chi tiết khoản 3 Điều 160 Luật Tư pháp người chưa thành niên về việc sử dụng kinh phí từ Quỹ Bảo trợ trẻ em cho người chưa thành niên là bị hại.
Theo đó, Nghị định cho phép sử dụng Quỹ Bảo trợ trẻ em để tạm ứng chi phí khám, chữa bệnh cho người chưa thành niên là bị hại. Chính sách đặt quyền được cứu chữa khẩn cấp lên hàng đầu, bảo đảm không trẻ em nào chậm cấp cứu vì vướng mắc tài chính.
Thực tế, nhiều nạn nhân bị bạo lực, xâm hại phải nhập viện trong tình trạng nguy kịch nhưng gia đình không đủ khả năng chi trả, trong khi người gây hại chưa bồi thường, bỏ trốn hoặc chưa xác định được. Khoảng trống này khiến việc tiếp cận dịch vụ y tế bị chậm trễ.
Nghị định cho phép tạm ứng chi phí khám bệnh, chữa bệnh từ Quỹ Bảo trợ trẻ em trong giai đoạn cấp cứu với các trường hợp bị xâm phạm tính mạng, sức khỏe nhưng chưa thể bồi thường ngay. Nguyên tắc thực hiện là nhanh chóng, dễ tiếp cận, đúng mục đích, đúng đối tượng, nhằm bảo đảm người chưa thành niên là bị hại nhận được sự hỗ trợ kịp thời.
Đáng chú ý, các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh phải thực hiện việc cấp cứu bệnh nhân theo quy định của pháp luật về khám bệnh, chữa bệnh ngay cả khi chưa có tạm ứng từ Quỹ Bảo trợ trẻ em.
Chính sách cũng nhấn mạnh không kỳ thị, phân biệt đối xử với người chưa thành niên vì đặc điểm cá nhân, hoàn cảnh gia đình, giới tính, dân tộc, quốc tịch, tín ngưỡng, tôn giáo hoặc bất kỳ lý do nào khác.
Đồng thời Nghị định nêu rõ điều kiện hỗ trợ kinh phí từ Quỹ Bảo trợ trẻ em đối với người bồi thường chưa thể thực hiện bồi thường ngay là người thuộc hộ nghèo, cận nghèo; đã chết; bỏ trốn; hoặc chưa xác định được danh tính.
Mức hỗ trợ căn cứ chi phí thực tế, tối đa không quá 100 lần mức lương cơ sở mỗi trường hợp. Thủ tục được rút gọn, nhiều trường hợp Quỹ phải phê duyệt, tạm ứng trong 1 ngày làm việc kể từ khi nhận đủ hồ sơ hợp lệ.
Trước đó, Tờ trình của Bộ Y tế về dự thảo Nghị định quy định chi tiết việc sử dụng kinh phí từ Quỹ Bảo trợ trẻ em cho người chưa thành niên là bị hại nêu rõ: Theo số liệu của Viện Kiểm sát nhân dân tối cao, giai đoạn 2021-2024 có 11.581 người chưa thành niên bị xâm hại trong các vụ án hình sự, ước trung bình mỗi năm là khoảng hơn 2.500 người.
Dự báo trong những năm tới, những tác động từ mặt trái của nền kinh tế thị trường cùng những thách thức từ việc mở cửa, hội nhập kinh tế quốc tế sẽ kéo theo nhiều vấn đề xã hội tiềm ẩn nguy cơ thiếu an toàn cho người chưa thành niên như tình trạng tăng nhanh dân số trong khi hạ tầng xã hội phục vụ chăm sóc, bảo vệ người chưa thành niên chưa theo kịp; sự xuống cấp về đạo đức xã hội ở một bộ phận người dân trong bối cảnh phát triển nhanh chóng của internet, mạng xã hội; tình trạng lạm dụng rượu, bia….
Người chưa thành niên chưa phát triển đầy đủ về thể chất, tinh thần cần được bảo vệ và chăm sóc về mọi mặt, từ sức khỏe, học tập, vui chơi giải trí đến việc bày tỏ ý kiến và tham gia những hoạt động tập thể.
Chính vì vậy, việc ban hành Nghị định của Chính phủ quy định chi tiết việc sử dụng kinh phí từ Quỹ Bảo trợ trẻ em cho người chưa thành niên là bị hại là cần thiết để bảo đảm việc thi hành Luật Tư pháp người chưa thành niên có hiệu quả và làm cơ sở để hỗ trợ cho người chưa thành niên là bị hại bị xâm phạm tính mạng, sức khỏe cần cứu chữa kịp thời khi người bồi thường chưa thể bồi thường ngay.
Nghị định số 131/2026/NĐ-CP của Chính phủ sẽ có hiệu lực từ ngày 25/5/2026. Nội dung quy định tại Nghị định này áp dụng từ ngân sách 2026.
Nghị định số 131/2026/NĐ-CP quy định chi tiết khoản 3 Điều 160 Luật Tư pháp người chưa thành niên về việc sử dụng kinh phí từ Quỹ Bảo trợ trẻ em cho người chưa thành niên là bị hại bị xâm phạm tính mạng, sức khỏe cần phải cứu chữa kịp thời nhưng người bồi thường chưa thể thực hiện bồi thường ngay, bao gồm nguyên tắc, điều kiện, mức kinh phí sử dụng, hồ sơ, trình tự, thủ tục tạm ứng, thanh toán và hoàn trả kinh phí.
