Đọc sách tiền nhân Huỳnh Tịnh Của, Trương Vĩnh Ký, Vương Hồng Sển

Ba tác phẩm Chuyện giải buồn của Huỳnh Tịnh Của, Chuyện đời xưa của Trương Vĩnh Ký, Chuyện cười cổ nhân của Vương Hồng Sển vừa được NXB Trẻ tái bản đầu năm 2024.

Ba cuốn sách vừa được NXB Trẻ tái bản đầu năm 2024.
Ba cuốn sách vừa được NXB Trẻ tái bản đầu năm 2024.

Trong phần lời nói đầu của cuốn Chuyện cười cổ nhân, cụ Vương Hồng Sển có tâm tình khi nói về cái việc soạn sách chuyện tiếu lâm của mình: "Không cho tôi in lại mớ nầy là mất đi những tài liệu quý, hiếm có về văn chương bình dân".

"Văn chương bình dân" - mấy tiếng đó ngày nay thường bị hiểu nhầm là một kiểu văn chương ít dụng công trau chuốt từ ngữ, lại thường giản dị, ít ẩn ý thâm sâu, cốt sao cho quảng đại quần chúng đều có thể hiểu.

Nhưng văn chương ấy vẫn có vẻ đẹp của riêng nó. Chuyện đời xưa vẫn có giá trị ở đời nay. Chí ít là đã bảo lưu một đời sống tinh thần thuở trước.

Những nếp sinh hoạt, phong tục, những mối quan hệ trong cộng đồng, làng mạc, những quan điểm của người xưa trong đối nhân xử thế.

Giá trị nhất có lẽ khi đọc văn chương này cũng giống như xem cuốn từ điển tiếng Việt đang giữ gìn cái vốn từ quý báu bị lãng quên.

"Vì trong ấy cách nói là chính cách nói tiếng An Nam ròng; có nhiều tiếng nhiều câu thường dùng lắm" - như lời Trương Vĩnh Ký đã viết trong cuốn Chuyện đời xưa, phần "Ý sách chuyện đời xưa".

Đọc Chuyện giải buồn của Huỳnh Tịnh Của là lọc lấy một ngôn ngữ miền Nam, những lời ăn tiếng nói thường nhật, như nghe ra cái giọng bà con, nhân dân Nam Bộ của thế kỷ 19.

Những tiếng ấy hôm nay không còn xuất hiện trên những trang viết nhưng âm thầm chảy trong một mạch ngầm đời sống hằng ngày.

Chuyện giải buồn từ tên gọi đã cho thấy nó không cố gánh vác một sứ mệnh giáo hóa hay giáo huấn ai. Nói như cụ Nguyễn Du khi kết thúc Truyện Kiều là "mua vui cũng được một vài trống canh".

Dù giải buồn hay mua vui, những tác giả như Huỳnh Tịnh Của, Trương Văn Ký, Vương Hồng Sển đã cố gắng lồng ghép những bài học cuộc sống, những chuyện răn đời răn mình mà đến hôm nay vẫn còn giá trị.

Huỳnh Tịnh Của (Huình Tịnh Của) là chủ bút tờ báo chữ Quốc ngữ đầu tiên của Việt Nam do Trương Vĩnh Ký sáng lập - tờ Gia Định Báo.

Huỳnh Tịnh Của cũng là nhà biên soạn từ điển tiếng Việt với công trình Đại Nam quấc âm tự vị.

So với hai vị tiền bối trên, cụ Vương Hồng Sển thuộc lớp hậu học. Ngoài nổi tiếng với việc chơi cổ ngoạn, ông còn là tác giả của nhiều hồi ký và khảo cứu.

Theo báo Tuổi trẻ

Có thể bạn quan tâm

Tin cùng chuyên mục

Gìn giữ văn hóa dân tộc Cao Lan

Gìn giữ văn hóa dân tộc Cao Lan

Hiện nay, người Cao Lan ở xã Trấn Yên tập trung chủ yếu ở thôn Hòa Cuông 1 và Minh Quán 4. Mặc dù chỉ chiếm gần 5% dân số toàn xã, nhưng cộng đồng người Cao Lan vẫn luôn gìn giữ bản sắc văn hóa, từ tiếng nói, trang phục đến lời ca, tiếng hát, góp phần làm phong phú thêm đời sống văn hóa của đồng bào các dân tộc trên địa bàn.

Người thầy của những nghệ sĩ sáo

Người thầy của những nghệ sĩ sáo

Tại Khoa Văn hóa - Nghệ thuật, Trường Cao đẳng Lào Cai, sáo là nhạc cụ dân tộc duy nhất được đào tạo. Hơn 20 năm gắn bó với nghề, giảng viên Nguyễn Đình Chí dành nhiều tâm huyết truyền dạy kỹ thuật và tình yêu với cây sáo cho các thế hệ học trò. Nhiều người trong số đó nay đã trở thành những nghệ sĩ sáo, tiếp tục đưa tiếng sáo đến với sân khấu và đời sống.

Khai mạc Lễ hội Mùa Thu Y Tý

Khai mạc Lễ hội Mùa Thu Y Tý

Sáng 12/9, UBND xã Y Tý tổ chức khai mạc Lễ hội Mùa Thu Y Tý với chủ đề: “Y Tý - Sức hút đại ngàn”. Đây là lần đầu tiên địa phương tổ chức lễ hội nhằm quảng bá tiềm năng thiên nhiên, con người và những nét văn hóa đặc sắc của cộng đồng các dân tộc Hà Nhì, Mông, Dao đang sinh sống trên địa bàn.

Lễ hội Mường Lò 2026: Chốt lịch khai hội, sẵn sàng đón du khách

Lễ hội Mường Lò 2026: Chốt lịch khai hội, sẵn sàng đón du khách

Chiều 11/9, tại Trụ sở UBND tỉnh, đồng chí Vũ Thị Hiền Hạnh - Phó Chủ tịch UBND tỉnh chủ trì cuộc họp rà soát công tác tổ chức Lễ hội Văn hóa, Du lịch Mường Lò năm 2026. Theo kế hoạch, Tuần lễ du lịch diễn ra từ ngày 1 - 7/10, trong đó chương trình khai mạc được tổ chức lúc 20 giờ ngày 2/10.

Trống đồng Đông Sơn trở về Việt Nam sau hơn 10 năm được lưu giữ tại Pháp

Trống đồng Đông Sơn trở về Việt Nam sau hơn 10 năm được lưu giữ tại Pháp

Sáng 10/9 (theo giờ Paris), lễ bàn giao Trống đồng Đông Sơn cho Việt Nam đã được tổ chức trọng thể tại trụ sở Bộ Văn hóa Cộng hòa Pháp. Sự kiện không chỉ đánh dấu hành trình trở về của một hiện vật quý giá mà còn thể hiện kết quả hợp tác giữa Việt Nam và Pháp trong bảo vệ, gìn giữ và phát huy giá trị di sản văn hóa.

Nối dài câu hát giao duyên của người Dao quần trắng

Nối dài câu hát giao duyên của người Dao quần trắng

Bước vào căn nhà nhỏ ở thôn Tân Đồng 4, xã Trấn Yên, tôi bắt gặp những câu hát giao duyên của người Dao quần trắng đang cất lên. Không sân khấu, không nhạc cụ đệm, chỉ có những giọng hát mộc mạc, khi ngân nga, khi đối đáp. Trong không gian giản dị ấy, những người cao tuổi đang kiên trì giữ lại những câu hát từng gắn bó với tuổi thơ, cuộc sống của mình và truyền lại cho thế hệ sau.

Phát động cuộc thi vẽ tranh thiếu nhi quốc tế 'Em yêu Hà Nội - Thành phố vì hòa bình' 2026

Phát động cuộc thi vẽ tranh thiếu nhi quốc tế 'Em yêu Hà Nội - Thành phố vì hòa bình' 2026

Cuộc thi vẽ tranh thiếu nhi quốc tế “Em yêu Hà Nội - Thành phố vì hòa bình” 2026 tạo sân chơi văn hóa, nghệ thuật bổ ích, lành mạnh, khơi dậy tư duy sáng tạo, năng khiếu thẩm mỹ và khả năng hội họa, qua đó nuôi dưỡng tình yêu quê hương, đất nước, tình yêu Hà Nội và tinh thần yêu chuộng hòa bình.

Người đẹp Cộng hòa Dominica đăng quang Miss World 2026

Người đẹp Cộng hòa Dominica đăng quang Miss World 2026

Đêm chung kết Hoa hậu Thế giới lần thứ 73 – Miss World 2026 đã khép lại sau khi người đẹp Joheirry Mola đến từ Cộng hòa Dominica đăng quang ngôi vị Hoa hậu. Danh hiệu Á hậu 1 thuộc về người đẹp Taanusiya Veerapandian – Malaysia, danh hiệu Á hậu 2 trao cho Elisabeth Reynes Alabern - Tây Ban Nha.

Quy định mới về quản lý và sử dụng tiền công đức, tài trợ tại các di tích

Quy định mới về quản lý và sử dụng tiền công đức, tài trợ tại các di tích

UBND tỉnh Lào Cai vừa ban hành Quyết định số 60/2026/QĐ-UBND kèm theo Quy định về quản lý, phân bổ và sử dụng tiền công đức, tài trợ cho các di tích giao cho đơn vị sự nghiệp công lập và Ban quản lý di tích kiêm nhiệm quản lý trên địa bàn tỉnh. Quyết định có hiệu lực thi hành từ ngày 15/8/2026.

Mường Lò vào hội

Mường Lò vào hội

Tháng Chín về, Mường Lò khoác lên mình sắc vàng óng của mùa lúa chín. Ngoài đồng, người dân đang hối hả thu hoạch lúa, tranh thủ làm đất để kịp gieo trồng vụ đông. Giữa nhịp sống tất bật của mùa vụ, tiếng gọi của Xòe như một mạch nguồn văn hóa vẫn rộn ràng lan tỏa, hòa cùng hơi thở cuộc sống nơi đất Mường.

fb yt zl tw