Sáng sớm, khi con đường nhỏ vẫn còn mờ sương, anh Giàng Seo Pao, xã Thượng Hà đã chuẩn bị lồng sắt lớn nhốt 2 con dê đẹp nhất vào để chở lên chợ phiên Cốc Ly bán. Vừa đến nơi, dừng xe, đã có người đến hỏi mua dê của anh Pao. Giá chung là 180.000 đồng/kg nên không cần mặc cả người mua đã chuyển xe đem về.
Gia đình anh Giàng Seo Pao có kinh nghiệm nuôi dê nhiều năm nay và thường duy trì đàn dê hơn 10 con. Nuôi dê không khó và không nhiều rủi ro như các vật nuôi khác nên với người nhiều kinh nghiệm như anh Pao, đàn dê cứ thế phát triển.
Ở Thượng Hà, khu vực gia đình anh Giàng Seo Pao sinh sống có đầy đủ điều kiện thuận lợi để chăn nuôi dê, như: nguồn thức ăn dồi dào, phong phú, nhiều bãi chăn thả rộng lớn nên chất lượng dê luôn đảm bảo, cũng vì vậy mà việc giao dịch dê của anh Pao tại chợ phiên khá dễ dàng.
Tranh thủ phiên chợ Bắc Hà ngày cuối năm, anh Hoàng Văn Má, nhà ở khu Xuân Thượng, xã Bảo Yên cũng đem dê đi bán. Xuân Thượng được coi là thủ phủ nuôi dê với bãi chăn thả rộng lớn cùng nguồn thức ăn dồi dào. Chăn nuôi dê đã đem lại cho gia đình anh Hoàng Văn Má và nhiều hộ dân khác nguồn thu nhập ổn định.
Chuẩn bị đón tết, anh Hoàng Văn Má đem 3 con dê đi bán lấy tiền sắm tết. Những con dê chất lượng sau thời gian được chăm sóc cẩn thận không cần mất nhiều thời gian đã giao dịch thành công. Cầm tiền trên tay, anh Má bước về khu bán thịt mua mấy cân thịt lợn ngon, một cành đào nhỏ rồi lên xe trở về nhà.
Chợ dê tách biệt với khu vực khác của chợ phiên vùng cao. Nơi đây tập trung hàng chục con dê đến tuổi xuất chuồng rồi kẻ bán, người mua tấp nập. Họ xem xét, đánh giá, nhưng không một lời mặc cả vì có mức giá chung đề ra từ đầu. Giá dê thời điểm giáp Tết là 180.000 đồng/kg, trước đó, giá dê chỉ đạt 150.000 đồng/kg. Nhu cầu dê dịp trước Tết cao vì đây là thực phẩm chất lượng, có thể chế biến được nhiều món ngon trong bữa ăn hằng ngày.
Chợ dê cũng là nơi tăng thu nhập của một số người. Chỉ cần một cái cân tạ, đứng ở góc chợ, mỗi mã cân dê có giá 5.000 đồng, người cân dê đã kiếm được một khoản kha khá. Đây là công việc tăng thêm thu nhập của chị Đặng Thị Hồng, thôn Làng Bom, xã Bắc Hà.
Chị Hồng có mặt ở chợ dê sớm nhất cùng chiếc cân của mình. Người bán, người mua sau khi giao dịch sẽ gặp chị Hồng cân nhờ. Chị Hồng luôn mong muốn chợ càng đông vui, mỗi phiên chợ thật nhiều giao dịch, người mua hài lòng, người bán vui vẻ, còn chị có thêm thu nhập.
Mỗi phiên chợ dê chỉ diễn ra trong thời gian ngắn của buổi sáng sớm. Tan chợ, không người bán nào phải buồn bã đem dê về nhà. Tất cả các giao dịch đều thành công. Chợ dê là nét đẹp, điểm nhấn của những phiên chợ vùng cao ngày giáp tết, thu hút không chỉ những người giao dịch mà nhiều du khách, người chơi chợ cũng tò mò nán lại xem.
